Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı Çocuk Enfeksiyon Hastalıkları Bilim Dalı Olgu Sunumu 5 Temmuz 2013 İnt.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı Çocuk Enfeksiyon Hastalıkları Bilim Dalı Olgu Sunumu 5 Temmuz 2013 İnt."— Sunum transkripti:

1 Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı Çocuk Enfeksiyon Hastalıkları Bilim Dalı Olgu Sunumu 5 Temmuz 2013 İnt. Dr. Nazlı Akman

2 İnt. Dr. Nazlı Akman 2

3  11 yaş, Erkek hasta Şikayet: Ateş 3

4  Geçen hafta Cuma günü ateş şikayeti ile tarafımıza başvuran hastanın tonsilliti mevcutmuş.  Rutin tetkiklerinde platelet düşüklüğü saptanmış.  Hasta 1 gün gözlenip hematoloji polikliniği kontrolüne çağrılmış.  Hasta 2 gün sonra tekrar ateş yüksekliği ile başvurmuş.  Kriptik tonsillit düşünülerek kültür alınıp antibiyotik tedavisi verilmiş. 4

5  Hasta bugün tekrar ateş yüksekliği ile başvurmuş. 2 günde bir ve hep aynı saatlerde titreyerek yükselen ateşinin olduğu söylenmiş.  İleri tetkik ve tedavi amacıyla servise yatırılmış. 5

6  Prenatal: Annenin gebeliği boyunca düzenli doktor kontrolü ve ultrasonografi kontrolü yok.  Natal: Miadında, normal yolla doğmuş.  Postnatal: Doğar doğmaz ağlamış.  Geçirdiği hastalıklar: Operasyon geçirme, kan alma, hastanede yatma öyküsü yok. 6

7  Anne: 45 yaşında, ev hanımı, sağ, 1 sene önce olan ateşli enfeksiyon hikayesi mevcut.  Baba: 51 yaşında, işçi, sağ, HT hastası. 7

8  Ateş: 37,8 °C  Nabız: 125/dk  SS: 24/dk  TA: 90/50 mm/Hg 8

9  Genel durum: İyi-orta  Cilt: Turgor, tonus doğal, ikter, siyanoz, pigmentasyon değişikliği yok.  Baş-Boyun: Saç ve saçlı deri doğal, kafa yapısı simetrik, boyunda LAP, kitle yok.  Gözler: Bilateral ışık rekleksi doğal, pupiller izokorik.  KBB: Orofarenks ve tonsiller hafif hiperemik, hipertrofik.  SS: Doğal, ral, ronküs yok.  KVS: S1(+), S2(+) doğal S3 yok, ritmik, ek ses yok, AFN +/+  GİS: Batın rahat, defans-rebound yok, hepatosplenomegali yok, traube açık  GÜS: Haricen erkek  Ekstremiler: Doğal  NMS: Doğal. 9

10  WBC: 4420 /mm³  ANS: 3370 /mm³  HGB: 9.42 g/dl  PLT: 146,000 /mm³  MCV: 75.4 fl  Periferik yayma:  Parçalı: %60  Lenfosit: %36  Monosit : %4  CRP: 4.64 mg/dl  Sedimentasyon: 31 mm/saat  Glukoz: 113 mg/dl  Üre: 21 mg/dl  Kreatinin: 0,39 mg/dl  AST: 21 U/L  ALT: 18 U/L  Na: 136 mEq/L  K: 3.75 mEq/L  Ca: 8.1 mg/dl  Total Prot: 7 g/dl  Albümin: 3.56 g/dl 10

11  Akciğer grafisi çekilmiş, normal olarak değerlendirilmiş.  Tüm batın USG yapılmış; hepatosplenomegali görülmüş. 11

12  6 gündür süren, 2 günde bir aynı saatte üşüyerek titreyerek yükselen ateş.  Orofarenks ve tonsiller hiperemik, hipertrofik  Hepatosplenomegali (USG’de)  Akut faz reaktan yüksekliği 12

13 ÖN TANILAR 13

14  Hastanın hikayesi derinleştirildiğinde yaklaşık 1 sene önce Mardin’e gitme hikayesi mevcut.  Annesinin orada sıtma tanısıyla tedavi gördüğü belirtilmiş. 14

15  Hastanın kliniği ve verdiği hikayeyle sıtma olabileceği düşünülerek mikrobiyoloji anabilim dalına danışılmış.  İnce damla kalın yayma periferik preparatlar hazırlanmış.  Çocuk enfeksiyon, çocuk hematoloji, mikrobiyoloji tarafından bakılan yaymalarda Plazmodium vivax görülmesi üzerine sıtma tanısı konularak tedavisi başlanmış. 15

16 16

17  3 gün klorokin, 14 gün Primakin tedavisi başlanmış.  Genel durumu iyi olan hasta 3 günlük Klorokin tedavisini tamamladıktan sonra Primakin tedavisini 14 güne tamamlaması anlatılarak taburcu edilmiş. 17

18  Sıtma dünyada yaygın bir enfeksiyondur.DSÖ’ne göre her yıl milyon sıtmaya bağlı ölüm gerçekleşmektedir.Ölümlerin %90’ından fazlası Sahra güneyi Afrika’da ve yarısı 5 yaş altı çocuklarda görülmektedir.Çocuklar dışında ilk kez gebe kalan kadınlar ve endemik bölgelere giden bağışıklığı olmayan kişiler de risk grubunda kabul edilmektedir.  Sıtma oluşumunda -Anofel türü sivrisinekler, -İnsanlar, -Sıtma parazitleri önem taşır. 18

19  Haritada görüldüğü üzere Türkiye’nin büyük bir bölümü P.vivax riskinden arı iken Mardin, Şanlıurfa, Diyarbakır, Batman ve Siirt hastalık geçişinin olduğu bölgedir. Bu haritaya göre Savur, Mardin ile Diyarbakır arasında bulaş riskinin sürekli olduğu bir coğrafyaya denk gelmektedir. 19

20  Sıtma; bilinen geçmişi Mısır ve Çin kayıtlarına göre M.Ö. 2700’lü yıllara kadar uzanan tropik ve subtropik bölgelerde yaygın görülen, zorunlu hücre içi yerleşim gösteren farklı Plasmodium türleri tarafından oluşturulan, parazit türüne göre değişen ateş nöbetleri ile seyreden, anemi ve splenomegali gibi belirtilere sebep olup insan hayatını tehdit edebilen paraziter bir enfeksiyon hastalığıdır. 20

21  Enfeksiyonun kaynağı genellikle hasta bir şahıs veya belirtisiz bir taşıyıcıdır. Sıtma, sivrisineklerle bulaştığı gibi, hastalıklı kan nakilleriyle veya bulaşık şırıngalarla da geçebilir. 21

22  Plazmodiumlar yaklaşık 120 türdür.  P. falciparum sıtma kaynaklı ölümlerin en önemli sebebidir.  P.vivax, P.ovale, P.malaria enfeksiyonları genellikle ölümcül seyretmez. 22

23  P.vivax, P.ovale ve P.malariae enfeksiyonlarında belirtiler sadece parazitemiye bağlıdır.  Bu türler sadece belli yaştaki eritrositleri enfekte ettiğinden yaygın hemoliz genelde oluşmaz.  P. vivax ‘ da eritrosit enfekte olunca sıtma nöbetleri başlar.  En çok eritrosit enfekte olur (%1-2)  P.falciparum’a kıyasla çok daha hafif bir klinikle seyrederler.  İnfeksiyondan sonra  Hücresel, humoral immünite (+)  Kalıcı bağışıklık (-) 23

24  Plazmodium vivax, tersiyana sıtmasını yapar. Ateş 48 saatte bir yükselir. Asya’da, Avrupa’da ve Akdeniz ülkelerinde bulunur. Afrikalılar buna karşı dirençlidirler çünkü P.vivax’ın eritrosite invazyonu için Duffy kan grubu antijeni gereklidir; siyah ırkta Duffy antijeni bulunmaz.  Plazmodium malaria, quartana sıtmasını yapar, 72 saatte bir ateş yükselir. Az rastlanır. Hindistan, Asya ve tropikal Afrika’da karşılaşılır.  Plazmodium ovale az bulunur. 48 saatte bir ateş yapar. Bilhassa Batı Afrika’da vardır.  Plazmodium falciparum, tropika sıtması yapar. Tropikal bölgelerde, Güneydoğu Asya’da çok görülen bu tip, en şiddetli seyreden sıtma şeklini yapar. Ateşler daha uzun sürer. Nöbetler ortalama günaşırı gelişir. 24

25 P.falciparumP.vivaxP.ovaleP.malaria Trofozoit ler Çoklu yüzük formları Küçük ameboidKüçük Şizont 6-24 merozoit Mevcut merozoit Mevcut 4-12 merozoit Mevcut 6-12 merozoit Gameto sit Muz şeklinde (tanı koydurucu) yuvarlak Eritrositl er Her yaştan KK Normal çapta KK Membranda çıkıntılar Maurer lekeleri Genç KK tutar KK’leri büyütür KK’lerde şekil bozulur Schüffner lekeleri Genç KK tutar KK’leri büyütür KK’lerde şekil bozulur Schüffner lekeleri Yaşlı KK tutar KK küçük-normal Ziemann tanecikleri İnkübas yon gün12-18 gün 18-40,yıllarca sürebilir Ataklar saat48 saat 72 saat Relaps YokHipnozoitler tedavi edilmezse ilk 6 ay sık Yok Diğer En ciddi sıtma şekli, ölümcül Türkiyedeki en sık tür Transfüzyon ilişkili sıtmada en sık 25

26  Parazitin evriminde omurgalı konak ve omurgasız konak olmak üzere 2 konak bulunur.  Eşeyli üreme dişi anofel vücudunda,  Eşeysiz üreme insanda oluşur. 26

27 27

28  Anofelin ısırığıyla tükrük bezindeki sporozoitlerin kana karışımıyla başlar.Sporozoitler CSP(circum sporozoit protein) ile hepatositlere girerler. Hepatik şizont olarak 1-2 haftalık gelişimden sonra merozoitler kana karışır.  P.falciparum ve P.malaria enfeksiyonlarında hepatik şizontlar doğrudan parçalanarak kana karışır.  P.vivax, P.ovale enfeksiyonlarında ise hipnozoit olarak tanımlanan yıllarca sessiz kalabilen, relapslardan sorumlu olan form görülebilir. 28

29  Dolaşımdaki merozoitlerin eritrositlere girişiyle başlar.Parazit eritrositte aseksüel çoğalır.Öncü trofozoit formları(yüzük) mikroskopla görülebilir.Çekirdek Giemsa ile mavi noktalanma gösterir.Trofozoit özellikleri tiplendirmede yardımcı olabilir.Trofozoit büyüdükçe şekil düzensizliği ve Hb yıkım ürünleri stoplazmada görülebilir.Trofozoitin ilk bölünmesiyle eritrositik şizont görülür(P.falciparumda mikrovasküler sekestrasyon nedeniyle nadir).  Tekrarlayan bölünmelerle her şizonttan 6-24 merozoit salınır 29

30  Eritrositer şizogoni döngüsel ateş ataklarına neden olur  Merozoitlerin bir kısmı diğer eritrositleri enfekte ederken diğerleri hastalığın günlerinden itibaren periferik yaymada görülebilen gametositlere dönüşür 30

31  Anofelin iyi vektörlük yapabilmesi için gametositlere ihtiyacı vardır  Enfekte insandan kan emen anofel erkek ve dişi gametositleri alır.Anofelin bağırsağında erkek gametosit 4- 8 mikrogamete dönüşür.Bunlar dişi makrogameti döller ve bağırsak duvarına yapışık ookinete dönüşürler. Ookinet duvarı çaprazlar, aseksüel bölünmeyle ookistler oluşur  Tekrarlayan nükleer bölünmeyle binlerce sporozoit oluşur, ve bunlar anofelin vücut boşluğuna yayılıp tükrük bezinde birikirler.  Anofelin bir başka insanı ısırmasıyla döngü tekrar başlar. 31

32  Klinik belirtiler enfeksiyonu yapan türe göre değişir.  Nöbet başlamadan birkaç gün önce halsizlik, neşesizlik, iştahsızlık, başağrısı, sırt ve bacak ağrıları olur. Nöbet, şiddetli titremeyle yükselen ateşle başlar, terlemeyle sona erer. Fakat ateşsiz vakalar da olabilir.  Tersiyana ve quartanada titreme çok fazladır. Hastanın bütün vücûdu sarsılır, çeneleri birbirine çarpar. Nabız hızlanır, başağrısı, sinirlilik, kollarda ve bacaklarda ağrılar olur. 32

33  Ateş, sıtmanın en temel klinik bulgusudur ve genelde 38 C dereceyi aşar.  Titreme, baş ağrısı, kırgınlık saptanabilir.  Boğaz ağrısı, kas ağrıları ile viral hastalıklar ile karışabilir.  Bulantı kusma en sık görülen gastrointestinal şikayetlerdir.  Öksürük, göğüs ağrısı, nefes darlığı nadirdir.  Uzun süren durumlarda hepatosplenomegali, anemi, sarılık olabilir. Dalak kendiliğinden yırtılıp iç kanama meydana gelebilir. 33

34  Nöbetler 3 dönemden oluşur: -Soğuk Dönem(vazokonstriksiyon, titreme) -Sıcak Dönem (vazodilatasyon) -Terleme 34

35  İlk karakteristik belirti titreme ( eritrositin parçalanmasına bağlı) (15 dk-2 sa)  Bulantı, kusma, şiddetli baş ağrısı, miyalji  Deri soğuk ve kuru (periferik vazokonst.)  Nabız hızlıdır, zayıf hissedilir 35

36  Hızla C’a yükselen ateş  Deri sıcak, kuru  Nabız hızlı ve dolgun  Şiddetli baş, sırt ve karın ağrısı  Bulantı, kusma  Deliryum  Anemi,hafif sarılık görülebilir  Karaciğer ve dalak büyük ve hassas  Ortostatik hipotansiyon 36

37  Şiddetli terlemeyle ateş düşer ve hasta bitkin düşüp uykuya dalar. 37

38  %50-70 vakada trombositopeni(150 bin)  Anemi  Lökositoz nadir ( %5 olguda ) 38

39  Periferik yayma altın standart !!!  Kalın damla ve ince yayma preparatları(%95 duyarlı).  Kalın damla 10 kat daha duyarlı  İnce yayma parazitin tiplendirilmesinde ve parazit yoğunluğunun saptanmasında kullanılır.  En az 10 dk bakılmalı ve tanının dışlanabilmesi için 48 saat arayla alınan örneklerin (-) olması gerekir. 39

40 40

41 41 P.vivax gametosit Schüffner lekeleri P.vivax yüzük form P.vivax trofozoit P.vivax şizont

42 P.falciparum gametosit P.falciparum yüzük P.falciparum şizontP.falciparum rüptüre şizont P.falciparum trofozoit

43 P.malariae gametosit P.malariae yüzük form P.malariae şizont P.malariae trofozoit bant form

44 P.ovale gametosit schüffner lekeleri P.ovale yüzük formP.ovale şizont P.ovale trofozoit Schüffner lekeleri

45  Floresan mikroskopi -%90 duyarlı, %70 özgün  PCR -Yaklaşık %100 duyarlı ama pahalı  Serumda antijen arama -Düşük duyarlılık, düşük özgünlük 45

46  Sıtma tedavisinde parazitin alındığı bölgedeki ilaç direncine göre farklı grup ilaçlar kullanılmaktadır.  Direnç gelişmemiş bölgelerde Klorokin (şizont ve gametositlere etkili) ilk tercih edilen ilaç olmakta, P.vivax ve P.ovale’de parazitin hipnozoit formuna(ekzoeritrositer şekillere) yönelik olarak tedaviye Primakin ilave edilmektedir.  Çok ilaca dirençli bölgelerden gelenler Artemisin türevleri (Artesunate ampul, Artemether- Lumefantrine tablet) ve Kinin (+ tetrasiklin veya doksisiklin veya klindamisin) ile tedavi edilmektedir.  Sıtma tedavi ilaçları Bakanlık tarafından temin edilir. 46

47 47

48  Klorokin: Kan şizontosidi, güvenli, iyi tolere edilir. o 15 yaş üzeri kişilerde ve erişkinlerde; 1. ve 2. günlerde 600 mg 3. gün 300 mg o Çocuklara; 1.ve 2. günlerde 10 mg/ kg 3. gün 5 mg/ kg 48

49  Primakin: Kan gametositleri ve karaciğer hipnozoitlerine etkili o Erişkinlerde 1./4. günden itibaren 15 mg (14 gün) o Çocuklarda 1./4. günden itibaren 0.25 mg/kg (14 gün) 49

50  Tedavi edilmeyen, tam radikal tedavi uygulanmayan olgularda spontan iyileşme olur.  Ancak 8-10 hafta sonra nükslerle nöbet,  hafta sonra uzun dönem nükslerle nöbet olur. 50

51 Sıtma görülen ülkeye gitmeden önce:  Gideceğiniz ülkedeki sıtma riskini öğreniniz!  Sıtma riskli ülkeye gitmeden en az 15 gün önce Bakanlığı Seyahat Sağlığı Merkezlerine başvurarak koruma amaçlı ilaç alınız. 51

52 Sıtma görülen ülkeye gittikten sonra:  SİVRİSİNEK ISIRIKLARINDAN KAÇININIZ!  —Güneş battıktan sonra pantolon ve uzun kollu kıyafetler giyiniz!  —Sivrisinek kovucu losyon, mat vb. ürünler kullanınız!  —Uyumadan önce odanızdaki sivrisinekleri sinek öldürücü ilaçlarla öldürünüz!  —Mümkünse klima ve vantilatör gibi hava dolaşımı yapacak cihazlar bulunan odalarda uyuyunuz!  —Kapalı alanda tercihan ancak açık alanda mutlaka cibinlik altında uyuyunuz!  —Sıtma görülen bir ülkeye gittikten bir hafta veya daha sonraki günlerde ateşiniz yükselirse, teşhis ve tedavi için acilen bir sağlık kuruluşuna başvurunuz. 52


"Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı Çocuk Enfeksiyon Hastalıkları Bilim Dalı Olgu Sunumu 5 Temmuz 2013 İnt." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları