Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

1 ANEMİLER Doç. Dr. Naim NUR Halk Sağlığı Anabilim Dalı.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "1 ANEMİLER Doç. Dr. Naim NUR Halk Sağlığı Anabilim Dalı."— Sunum transkripti:

1 1 ANEMİLER Doç. Dr. Naim NUR Halk Sağlığı Anabilim Dalı

2 2 Anemi Kandaki Hb d ü zeyinin azalması, Kan h ü crelerinin sayısının azalması ve Şekillerinin bozulması durumudur.

3 3 Anemi bir hastalık değil, bir bulgudur.

4 4 Anemi Kriterleri: Normal Anemi Hemoglobin(g/dl) Yeni doğan ay-5 yaş yaş ve ü st ü Yetişkin Erkek Yetişkin Kadın Gebe 12 1

5 5 Dünyada Tahmini Anemi Prevalansı (%) Bölgeler0-4 yaş 5-12 yaş yaş E yaş K Gebe Afrika Kuzey Amerika Latin Amerika Güney Asya Doğu Asya Avrupa Okyanusya

6 6 Bölgeler0-4 yaş 5-12 yaş yaş E yaş K Gebe Gelişmiş Ülkeler Gelişmekte Olan Ülkeler Türkiye DÜNYA Sayı (Milyon)

7 7 DSÖ VERİLERİNE GÖRE;  Dünya nüfusunun yaklaşık %30’u (1.3 milyar),  Gebe kadınların yarısından fazlası ( %51),  Okul öncesi çocukların %43’ü,  Okul çağı çocuklarının %37’si,  Kadınların 1/3’ünden fazlası anemiktir.  Ciddi anemi anne ölümlerinde 5 kat artışa yol açmaktadır.

8 8  DSÖ 2002 yılı raporu demir eksikliği anemisini Kaybedilen Sağlıklı Yaşam Yılının en önemli on nedeni arasında listeliyor.  Sorun önlenemediğinde ve kontrol altına alınmadığında sağlık sistemini etkilemesi, çocuklarda bilişsel yetenekleri engellemesi, yetişkinlerde ise üretkenliği düşürmesi nedeniyle ülke ekonomisine büyük yük getirmektedir.

9 9 Türkiye’de Çeşitli araştırmaların sonuçlarına göre bulgular değişmekle birlikte genel olarak  0-5 yaş grubu çocukların ortalama  % 50’sinde  Okul çağı çocukların %30’unda,  Gebelerin 2/3’ünde,  Emzikli kadınların ise % 50’sinde demir eksikliği anemisi olduğu kabul edilmektedir.

10 10 GEBELERDE ANEMİNİN, ANNE VE BEBEKTE NEDEN OLABİLECEĞİ ETKİLER a)Anneye olan etkileri: Maternal ve fetal mortalite ve morbiditede artma, Düşük doğum ağırlığı riskinde artma, Bağışıklık sisteminde zayıflama

11 11 Motor gelişim ve koordinasyonda bozulma, Büyüme gelişme geriliği, Dil ve okul gelişiminde bozukluk, Azalmış fiziksel aktivite, Yorgunluk, Dikkat eksikliği ve enfeksiyonlara karşı dirençte azalma. b) Bebek ve çocuğa olan etkileri:

12 12 SEMPTOMLAR Halsizlik, çabuk yorulma, Çarpıntı Sık nefes alıp verme (egzersizle belirginleşen) Uykuya eğilim Baş ağrısı Baş dönmesi İştahsızlık Süt çocuklarında irritabilite, beslenme isteksizliği, kilo alamama Pika öyküsü

13 13

14 14

15 15

16 16 DEMİR EKSİKLİĞİ ANEMİSİ

17 17 Dünya çapında anemilerin % 50’sinde neden, demir eksikliğidir.

18 18 Demir eksikliği anemisinin Halk sağlığı a ç ısından ö nemi; Sık görülmesi, Önlenebilir bir sorun olması, Premat ü r doğum, ana- ç ocuk hastalık ve ö l ü m risklerini arttırması Enfeksiyonlara direnci azaltmasıdır.

19 19 Demir Emilimi  Normal bir diyette mg demir bulunur. Bu demirin %5-10’ emilir.

20 20 Demirin Görevleri  Hemoglobin yapısında yer alarak, oksijen taşınmasını sağlar,  Katalaz ve peroksidaz gibi enzimlerin işlevlerinde ve enerji üretimi, protein metabolizmasında etkilidir,  Lenfosit yapımında gereklidir,  Karnitine olan etkisi ile yağ asitlerinin metabolizmasına etki eder.

21 21 Demir yetersizliği anemisi;  Hipokromik, mikrositer ö zelliktedir.

22 22 Demir Eksikliği RBC Normal RBC

23 23 1. Kronik kan kaybı. Hemoroid, peptik ü lser, ö zefagus varisi, divertik ü l, polip, ü lseratif kolit, aspirin vb ila ç lar, parazitler 2. Diyette demir eksikliği Hayvansal besinlerin yeterli alınamaması 3. Barsaktan emilimin bozulması Gastrektomi, çö lyak, idiopatik steatore vb, Başlıca nedenleri

24 24 Gebelik, emziklilik dönemleri, Menstruel kanamaların fazlalığı, Sık ve sağlıksız koşullarda yapılan d ü ş ü k, doğum ve k ü rtajlar Hızlı büyüme dönemleri Prematütrite 4. Organizmanın gereksiniminin artması

25 25 Fitatlar (Kepekli tahıllar) Tanen (çay-kahve), Okzalatlar (yeşil sebzeler) Fazla posa alımı Yetersiz protein alımı 5. Emilimi olumsuz etkileyen faktörler olması

26 26  Y ü ksek doz antibiyotik (tetrasiklin) kullanımı,  Mide asit salgısının azalması,  Antiasit ilaç kullanımı,  Barsak parazitleri,

27 27 Barsaktan Demir Emilimini Arttıran Durumlar  Büyüme dönemi, gebelik, emzirme, kanama gibi gereksinimin artması,  Midedeki asit salgısı,  C vitamini varlığı,  Vücuttaki demirin azalması,  Proteinden zengin gıdalar,  Bakır, kobalt, mangan gibi elementlerin besinlerle alınması.

28 28 MAKROSİTİK, MEGALOBLASTİK ANEMİLER

29 29 B 12 vitamini ve/veya folik asit eksiklikleri sonucu ortaya çıkan anemilerdir. Kan hücrelerindeki çekirdek-sitoplazma matürasyonu arasındaki ilişkinin bozulması sonucu ortaya çıkar

30 30 Eritrositlerin Matürasyonu Vitamin B 12 Ve Folik Asit Gereksinimi Eritrositlerin son olgunlaşmasında vitamin B 12 ve Folik asit önemlidir Her ikisi de DNA sentezi için gereklidir Vitamin B 12 ve folik asidin yokluğunda, DNA azalır ve buna bağlı olarak nükleer olgunlaşma ve bölünme yetersiz olur.

31 31 Makrositik RBC Normal RBC

32 32 B 12 vitamin eksikliği doku düzeyinde myelin sentezi için gerekli olup eksikliğinde nörolojik bulgular görülür. Folik asit eksikliğinde de nörolojik bulgular görülmez

33 33 Folik asit alınmasının tamamen durduğu durumlarda 2-4 ay sonra anemi gelişir. Folik asit eksikliği varken gebe kalınması durumunda bebekte nöral tüp defekti gelişebilir. FOLİK ASİT EKSİKLİĞİ ANEMİSİ

34 34 Folat Eksikliği Nedenleri  Diyetle yetersiz alım  Ke ç i s ü t ü kullanımı  Besinlerin hazırlanmasında yanlışlıklar  Gereksinim artışı: gebelik, bebeklik ve b ü y ü me,  Alkol kullanımı

35 35  Emilim bozukluğu: ince barsak hastalıkları (tropikal sprue, çöliak hastalığı vb)  İlaçlar: Antikonvülzanlar, oral kontraseptifler, triamteren, trimetoprim, sülfametoksazol,

36 36 Klinik Bulgular Anemi Subikter Atrofik glossit Malabsorpsiyon Kilo kaybı

37 37 B 12 (KOBALAMİN) EKSİKLİĞİ Doğadaki mikroorganizmalar tarafından sentez edilir Et, balık, yumurta ve süt gibi hayvansal proteinlerle alınır. Alınmasının tamamen durduğu durumlarda 3-4 yıl sonra anemi gelişir.

38 38 Yiyeceklerle alınan B 12 vitamini midedeki parietal hücrelerden salınan bir glikoprotein olan intrensek faktör (IF) le bağlanarak ileuma gelir.

39 39 Megaloblastik anemilerin prototipidir Gastrik sekresyonda IF’nin eksikliği sonucu meydana gelir IF’nin eksikliğinde B 12 vitamininin emilimi bozulur Pernisiyöz aneminin erişkin formu Kuzey Avrupa’da en sık görülen anemidir. Kadınlarda daha sıktır (K/E:1.4/1) İleri yaşlarda görülür. Ülkemizde az görülmektedir. Pernisiyöz Anemi

40 40 B 12 Vitamini Eksikliği Nedenleri  Yetersiz alım (vejeteryanlar)  IF eksikliği İntrensek faktörün konjenital yokluğu veya anormalliği Gastrektomi Gastrik mukozanın atrofisi  Gereksinimin artması  Emilimin bozulması

41 41 Diğer Besin Öğeleri Yetersizliği Vitamin C: Folik asitin etkinleşmesi için gerekli, inorganik demirin barsaktan emilimini arttırır. B 6 : Hemin yapısında rol alır. PEM: Tüm besin öğelerinin yetersiz olması, malabsorbsiyon gelişmesi Vitamin D: Raşitik çocuklarda sık. ?

42 42 ANEMİDEN KORUNMA

43 43 Beslenme eğitimi ve diyetin düzenlenmesi Demir ve folat desteği, İlaçların düzenli alınmasının sağlanması, Parazit enfeksiyonlarının kontrolü, Gereksiz aspirin vb kullanılmamalıdır. Besin zenginleştirilmesi çalışmaları yapılması gerekir. Etkili aile planlaması y ö ntemlerinden yararlanılarak sık (24 aydan az) ve ç ok sayıda (3 +) doğumlar ö nlenmelidir.

44 44 Beslenme Önerileri  Her yenidoğanın ilk 6 ay sadece anne sütü alması sağlanmalıdır.  Her yenidoğanın 6. aydan sonra uygun, yeterli miktarda ek besinlerle beraber yaşına kadar emzirmesi desteklenmelidir.  Gebelere ve 6-24 aylık çocuklara demir veya demir-folik asit desteği sağlanmalıdır.

45 45 “ İyi hekimler hastalığı önlerler. Vasat hekimler hastalık belirmeden yok ederler. Kötü hekimler hastalığı tedavi ederler.” -Huang Dee: Nai - Ching (2600 B.C. 1st Chinese Medical Text)


"1 ANEMİLER Doç. Dr. Naim NUR Halk Sağlığı Anabilim Dalı." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları