Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

YANMA Yanıcı maddenin oksijen ile ısı altında belirli oranlarda birleşmesi sonucu meydana gelen kimyasal bir reaksiyondur. Yanıcı maddenin oksijen ile.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "YANMA Yanıcı maddenin oksijen ile ısı altında belirli oranlarda birleşmesi sonucu meydana gelen kimyasal bir reaksiyondur. Yanıcı maddenin oksijen ile."— Sunum transkripti:

1

2 YANMA Yanıcı maddenin oksijen ile ısı altında belirli oranlarda birleşmesi sonucu meydana gelen kimyasal bir reaksiyondur. Yanıcı maddenin oksijen ile ısı altında belirli oranlarda birleşmesi sonucu meydana gelen kimyasal bir reaksiyondur.

3  TEHLİKE DOĞURAN, ÖNÜ ALINAMAYAN VEYA SÖNDÜRÜLEMEYEN VE NETİCESİNDE MADDEN VE MANEN ZARARLAR GETİREN ATEŞE YANGIN DENİR  KATI, SIVI VEYA GAZHALİNDEKİ YANICI MADDELERİN ISI ALARAK KONTROL DIŞI YANMASIDIR.  YANGIN KONTROLÜMÜZ DIŞINDAKİ YANMA OLAYIDR.  TEHLİKE DOĞURAN, ÖNÜ ALINAMAYAN VEYA SÖNDÜRÜLEMEYEN VE NETİCESİNDE MADDEN VE MANEN ZARARLAR GETİREN ATEŞE YANGIN DENİR  KATI, SIVI VEYA GAZHALİNDEKİ YANICI MADDELERİN ISI ALARAK KONTROL DIŞI YANMASIDIR.  YANGIN KONTROLÜMÜZ DIŞINDAKİ YANMA OLAYIDR.

4

5

6 Katı madde yangınları Normal Katı Yanıcı Maddeler:  Ağaç,  tahta,  mobilya,  kağıt,  üretilmiş tekstil maddeler,  plastikler Katı madde yangınları Normal Katı Yanıcı Maddeler:  Ağaç,  tahta,  mobilya,  kağıt,  üretilmiş tekstil maddeler,  plastikler

7 Bu tür yangınların söndürülmesinde en etkili ve en çok kullanılan söndürücü SUDUR. A Sınıfı Yangınlarda En Etkili Söndürme Maddesi Nedir?

8 A SINIFI YANGINLAR: TAHTA, KAĞIT, KUMAŞ, KÖMÜR, OT, ODUN vs. KATI VE KURU MADDELERİN ALEVLİ VE KORLU OLARAK YANDIĞI YANGINLARDIR. YANGINDAN DOĞAN ISININ, SU VE BENZERİ MADDELERİN SOĞUTUCU VE ISLATICI ETKİSİNDEN YARARLANILARAK SÖNDÜRÜLÜR. SODA-ASİT TİPİ SÖNDÜRME CİHAZLARI DA BU YANGINLARI SÖNDÜRÜR.

9 SIVI MADDE YANGINLARI Yanabilir sıvı maddeler  Benzin,  mazot,  Fuel –oil,  Boya,  Vernik,  Alkol,  Tiner,solventler vs. SIVI MADDE YANGINLARI Yanabilir sıvı maddeler  Benzin,  mazot,  Fuel –oil,  Boya,  Vernik,  Alkol,  Tiner,solventler vs.

10 Sıvı yangınlar için en ideal söndürücü KÖPÜKTÜR. Fakat başlangıç ve küçük çaplı yangınlarda KARBONDİOKSİT ve KURU KİMYEVİ TOZ kullanılabilir. B SINIFI YANGINLAR İÇİN HANGİ SÖNDÜRME MADDESİ KULLANILIR?

11 B SINIFI YANGINLAR: SIVI VE KATI YAĞLARDAN, BOYALARDAN, BENZİNDEN, BENZOLDEN VB. DİĞER PETROL ÜRÜNLERİNDEN KAYNAKLANAN YANGINLARDIR. BU TİP YANGINLAR HAVA (oksijen) İLE TEMASI KESEREK BOĞMAK SURETİYLE SÖNDÜRÜLÜR. HAVA İLE (OKSİJEN) TEMASI KESEN MADDELER KÖPÜK, BUHAR VE SİSTİR. YANAN MADDE İLE HAVA ARASINDA TAMPON BİR ALAN OLUŞTURULARAK YANGIN BASTIRILIR.

12 GAZ YANGINLARI Yanabilir Gazlar  Doğalgaz,  Metan,  Propan,  Asetilen,  LPG vs. GAZ YANGINLARI Yanabilir Gazlar  Doğalgaz,  Metan,  Propan,  Asetilen,  LPG vs.

13 En uygun söndürme tekniği; GAZI KAYNAĞINDAN KESMEK VE DAHA SONRA UYGUN SÖNDÜRME MADDESİ İLE OLUŞTURDUĞU ALEVE MÜDAHALE ETMEKTİR. –KKT başlangıç CO2 C SINIFI YANGINLAR İÇİN EN UYGUN SÖNDÜRME MADDESİ NEDİR?

14 C SINIFI YANGINLAR: PARLAYICI GAZLARIN ( LPG, KARBONMONOKSİT, METAN,PROPAN VS.) OLUŞTURDUĞU YANGINLARDIR PARLAYICI GAZLARIN ( LPG, KARBONMONOKSİT, METAN,PROPAN VS.) OLUŞTURDUĞU YANGINLARDIR. BU TİP YANGINLARDA SÖNDÜRMEK ÜZERE KKT, KARBONDİOKSİT, SU SİSİ, KÖPÜK KULLANILABİLİR.

15 METAL YANGINLARI Hafif Ve Aktif Metaller (Oldukça tehlikeli katı maddelerdir) Lityum Sodyum Potasyum Magnesium Alüminyum, Demir çapakları vs METAL YANGINLARI Hafif Ve Aktif Metaller (Oldukça tehlikeli katı maddelerdir) Lityum Sodyum Potasyum Magnesium Alüminyum, Demir çapakları vs

16 D DINIFI YANGINLAR İÇİN HANGİ TÜR SÖNDÜRME MADDESİ KULLANILIR? Söndürme maddesi olarak içinde Sodyum klorür, Potasyum klorür, Baryum klorür ve Grafit tozu bulunan metaller için üretilmiş D TÜRÜ KURU KİMYEVİ TOZ kullanılır. Kuru kum ve döküm talaşı da bu sınıf yangınlar için kullanılabilir.

17 D SINIFI YANGINLAR: BU TİP YANGINLAR MAGNEZYUM, ALUMİNYUM, TİTAN GİBİ METALLERİN YANGINLARIDIR. BU TİP YANGINLARDA ETKİN SÖNDÜRÜCÜ MADDE TUZ VE KUM İLE SODYUMKLORÜR, SODYUM BİKARBONAT,MAGNEZYUM OKSİT YA DA BUNLARIN KARIŞIMI ETKİLİ OLUR.

18 E SINIFI YANGINLAR Elektrik Yangınları Uluslar arası standarlarda kabul edildiği gibi 1999 yılından beri TS’de de kabul ediliyor. Elektrik Yangınları Uluslar arası standarlarda kabul edildiği gibi 1999 yılından beri TS’de de kabul ediliyor.

19 E SINIFI YANGINLAR: ELEKTRİK TEÇHİZAT TESİSAT VE EKİPMANLARI İLE ELEKTRONİK CİHAZLARDAN ÇIKAN YANGINLARDIR. BU TİP YANGINLARDA SÖNDÜRÜCÜ MADDESİ (SIVI, GAZ, TOZ ) İLETKEN OLMAYAN YANGIN SÖNDÜRME CİHAZLARI KULLANILMALIDIR.

20 JET YANGINLARI HAVUZ YANGINLARI BLEVE İnce Uzun Alevle Yanar ve Gaz Borusu Kaçaklarının Tutuşmasında Görülür. Ham Petrolün Tanktan Sızması ve Tutuşmasında görülür. BLEVE: (Boiling liquid expanding vapour explotion) Kaynayan sıvı genleşen buhar patlaması Parlayıcı gaz tankı patladığında içinde sıvılaştırılmış olarak bulunan sıvı haldeki ama kaynamış gaz ortama yayılır. BLEVE: (Boiling liquid expanding vapour explotion) Kaynayan sıvı genleşen buhar patlaması Parlayıcı gaz tankı patladığında içinde sıvılaştırılmış olarak bulunan sıvı haldeki ama kaynamış gaz ortama yayılır. SANAYİDE “JET YANGINLARI”, “HAVUZ YANGINLARI” ve “ BLEVE” OLARAK ADLANDIRILAN YANGINLAR DA VARDIR. UVCE UVCE (Unconfined Vapor Cloud Explosion) sınırlandırılmayan buhar bulutu patlaması: Büyük miktarda ortama yayılan gaz kaçağı hava ile karışarak patlamaya hazır bir bulut oluşturur, o sırada her hangi bir ısı kaynağı ile temas sonucu patlama meydana gelir.

21

22  Su (H 2 O)  Karbondioksit (CO 2 )  Kuru Kimyevi Tozlar (KKT)  Köpük  Halojenlendirilmiş hidrokarbonlar (Halokarbon)  Su (H 2 O)  Karbondioksit (CO 2 )  Kuru Kimyevi Tozlar (KKT)  Köpük  Halojenlendirilmiş hidrokarbonlar (Halokarbon)

23 SU 1- Soğutucu özelliği: Genel olarak yanan bir cismin üzerine su temas ederse temas ettiği satıh soğuyarak yanma noktasının altına iner ve yangın söner. 2-Kaplama - Boğma Özelliği: Bir ateşe söndürmek için yeteri kadar buhar meydana getirilerek, yanan bölgeden havayı kovmak yani ateşi oksijensiz bırakmaktadır. Su serinletici, kapatıcı, akıcı, karıştırıcı, yayıcı özelliklere sahip bir maddedir. Isıyı emerek buharlaşır ve hacimce genişler. Yanıcı maddenin üstünü ve çevresini kaplar.

24  Söndürme maddelerinin en ucuzudur.  Zehirleyici etkisi yoktur.  Akıcıdır, uzaklara atılabilir.  Her bölgede yeterli miktarda bulunur.  Soğutma etkisi yanında çözücülük etkisi ile yanıcı maddenin konsantrasyonunu azaltır. Suyun Avantajları

25  Birçok cihaz ve malzemeyi ıslatarak hasara neden olur.  K, Ca, Mg, Na gibi metaller su ile temasında patlayıcı gaz oluşturur.  İçinde çeşitli mineraller bulunması nedeni ile elektriği iletir.  Asit,bazlar ve sönmemiş kireç ile temasında yüksek ısı oluşturur. Suyun Dezavantajları

26 Söndürme Maddesi A B C D Elk. SU Suyun Söndürme Etkisi

27 KARBONDİOKSİT (CO 2 )

28  Akaryakıt ve elektrik kaynaklı yangınlar da kullanılacak C0 2 yanıcı olmayıp, kimyevi maddelerle pek kolay birleşmez.   Yanıcı madde üzerine kendi tazyiki ile püskürür, elektriği iletmez, yalıtkandır.   C0 2 genellikle tüpün içinde iken sıvı haldedir.   Ancak tüpten dışarıya çıkarken gaz haline dönüşür. KARBONDİOKSİT

29  1 Lt sıvı CO Lt gaz haline dönüşür.  Boğma etkisi ile yangını söndürür.  Kısmen soğutma, kısmen de engelleme etkisi vardır.  Söndürme maddesi dışında itici gaz olarak da kullanılır.  CO2 tüpleri boşalma sırasında – 78 ºC ye soğur.Bu nedenle çıkan gazın % 25 i kar haline dönüşür.

30 1m 5m -++- CO2 Elk Y.G V DCBA SÖNDÜRME MADDESİ CO 2 nin Söndürme Etkisi

31  Yüksek konsantrasyondaki CO2 Kapalı hacimlerde ani söndürme etkisi yaratır.  Elektrik akımı yalıtkanıdır. Ancak seyyar cihazlarda mesafe bırakılmalıdır.  Diğer söndürme gazlarına göre ucuz olup kolayca doldurulabilir.  Temiz söndürücüdür.Çok az tahriş ve pas etkisi vardır. KARBONDİOKSİTİN AVANTAJLARI

32  Yüksek yoğunluktaki CO2 boğucu etki gösterir.  Kritik sıcaklık (31 0 C)nedeni ile sıcak ortamlarda tüp basıncı artar.  Gazın -78 ºC de çıkması temas ile soğuk yanıklarına neden olur. KARBONDİOKSİTİN DEZAVANTAJLARI

33 KURU KİMYEVİ TOZLAR

34  Kuru kimyevi tozlar ateşi boğarak, soğutarak, zincirleme yanma olayına kesintiye uğratarak söndürürler.  Kuru Kimyevi Tozların Ateşi Boğarak Söndürme Özelliği: Kuru kimyevi tozlar ateşe püskürtüldükleri zaman çıkardıkları karbondioksitle alevi kısmen boğarlar.  Kuru Kimyevi Tozların Soğutucu Özelliği: Kuru kimyevi tozlar ateşe püskürtüldükleri zaman sıcaklığın bir kısmını emerler. Kuru Kimyevi Tozların Söndürücülük Özellikleri:

35 Kuru Kimyevi Tozların Aleve Kalkan Olma Özelliği: Alevli yanan bir ateş üzerine püskürtülen kuru kimyevi toz, alev ile yanıcı madde arasında bir toz bulutu meydana getirerek yanıcı maddeyi alevden gelen sıcaklığa karşı korur. Kuru Kimyevi Tozların “Zincirleme Yanma Olayını” Engelleme Özelliği: Yanma olayının devam edebilmesi için yanan yerde açığa çıkan bazı maddelerin birbirleriyle birleşerek reaksiyonlar meydana getirmesi şarttır. İşte kuru kimyevi tozlar açığa çıkan bu maddelerin birleşmesini engellemekte yanma zincirinin oluşmamasını sağlamaktadır.

36 SÖNDÜRME MADDESİ ABCD Elektrik V Y.G ABC m - BC m 5m D KKT’ların Söndürme Etkisi

37  Çok maksatlı olarak kullanılırlar. Monoamonyum Fosfat (MAP) (ABC)  Büyük sıvı yangınlarında da kullanılabilirler.  Köpük ile beraber kullanılabilirler.  -50 / +60 ºC arasında etkilidirler.  Zehirleme etkisi yoktur.  Bikarbonat esaslı tozlar asitleri nötr haline getirir. (B - C Tozu) KURU KİMYEVİ TOZLARIN AVANTAJLARI

38  Kapalı yerlerde kirlenmeye neden olurlar.  Söndürme sonrasında geri ateşlenmeye dikkat edilmelidir.  Toz bulutu ortamdaki yanıcı tozları havalandırabilir.  Elektrik tesisatlarında sınırlı kullanılır.  Cihazlarda sınırlı miktarda bulunması nedeni ile yangın söndürülmeden tükenebilir. KURU KİMYEVİ TOZLARIN DEZAVANTAJLARI

39 Köpük : Köpük kimyasal bir bileşiktir. Basınçlı su ile karıştığında, karışım köpük yapıcıdan tazyikle geçerken hava ile karışır ve köpüğü meydana getirir. Köpük; yangın yüzeyini battaniye gibi tamamen kaplar, hava ile teması keser, ayrıca soğutma özelliği vardır. Bu nedenle iyi bir söndürücüdür. Köpük bir battaniye gibidir. Bu köpük yanıcı ile bire bir temastadır. Köpük; su, hava ve konsantre köpüğün karışması sonucunda meydana gelir. Köpük : Köpük kimyasal bir bileşiktir. Basınçlı su ile karıştığında, karışım köpük yapıcıdan tazyikle geçerken hava ile karışır ve köpüğü meydana getirir. Köpük; yangın yüzeyini battaniye gibi tamamen kaplar, hava ile teması keser, ayrıca soğutma özelliği vardır. Bu nedenle iyi bir söndürücüdür. Köpük bir battaniye gibidir. Bu köpük yanıcı ile bire bir temastadır. Köpük; su, hava ve konsantre köpüğün karışması sonucunda meydana gelir. Köpük söndürücüler

40 KÖPÜK TİPLERİ:  Protein bazlı (RP) köpük sıvıları  Floroprotein (FP) köpük sıvıları  Film tabakası oluşturan (FFFP) Köpük Sıvıları  Akıcı film tabakası oluşturan (AFFF) Köpük Sıvıları  Alkole dirençli akıcı film tabakası oluşturan (AR-AFFF) Köpük Sıvıları  Sentetik deterjan köpük sıvıları (Mid, Hi-ex) Yanıcı Parlayıcı Sıvı Yangınlarında Kullanılan Köpük tipleri KİMYASAL KÖPÜK: Köpük oluşumu, alimünyumsülfat ve sodyumbikarbonatın sudaki reaksiyonu ile meydana getirilir. Isıya dayanıklı olup, çok yoğun olduğundan yavaş hareket eder. MEKANİK KÖPÜK: Protein esaslı veya sentetik olabilen mekanik köpük, yüzey kaplayarak buhar çıkmasına engel olur. Köpük içerisinde su mevcut olduğundan, suyun soğutma etkisi de ayrı bir avantajdır. Ancak, elektrik sistemiyle ilgili yangınlarda önerilmemektedir.

41  Akışkandır.  Boğma yeteneği yüksektir.  Geri alev almayı önler.  Kuru kimyevi tozlarla karıştığında özelliği bozulmaz.  Köpük müdahale anında su buharı oluşmasını engeller böylece çalışan personelin görüş alanını daraltmaz. KÖPÜK AVANTAJLARI

42 KÖPÜK DEZAVANTAJLARI  İletken olduğu için elektrik yangınlarında kullanılmaz.  Köpüğün etkinliğinin sürekli olabilmesi için yanan madde üzerine sürekli şekilde uygulanması gereklidir.  Gıda maddeleri üzerinde kullanılmamalıdır. Gıda maddelerinin niteliklerini bozar.

43  Köpük hidrolize edilmiş sıvı durumda olmalı,  Köpük maddesinin su ile karışımı % 2 ila % 10 olmalı.  Basınçlı su karışımı sonucu oluşan köpük, yüksek ısıda bozulmamalı,  Rüzgarda dağılmamalı,  Kuru kimyevi tozda etkilenmemeli,  Köpük maddesinin (PH) değeri (Asitlik değer) 7-8,8 olmalı,  Su ile karıştığında karışımın en az 15 katı köpük oluşmalı, En az 10 yıl özelliğini kaybetmemelidir.  Genelde -10 o C ile 50 o C arasında çökelti yapmamalıdır.  Köpük hidrolize edilmiş sıvı durumda olmalı,  Köpük maddesinin su ile karışımı % 2 ila % 10 olmalı.  Basınçlı su karışımı sonucu oluşan köpük, yüksek ısıda bozulmamalı,  Rüzgarda dağılmamalı,  Kuru kimyevi tozda etkilenmemeli,  Köpük maddesinin (PH) değeri (Asitlik değer) 7-8,8 olmalı,  Su ile karıştığında karışımın en az 15 katı köpük oluşmalı, En az 10 yıl özelliğini kaybetmemelidir.  Genelde -10 o C ile 50 o C arasında çökelti yapmamalıdır. Köpükte Genel Olarak Aranacak Özellikler:

44 Köpük Elk Y.G V DCBA SÖNDÜRME MADDESİ Köpüklü Söndürücülerin Etkisi

45 GAZLI YANGIN SÖNDÜRÜCÜLER Halon gazları: metal yangınları hariç diğer tüm yangın çeşitlerinde kullanılmaktadır. Kulanımı ozon tabakasına zarar verdiği için sınırlandırılmıştır. FM-200: halon gazlarının yerine üretilmiştir. Çevreye zararlı değildir Adi yangın ve akaryakıt yangınlarında etkili olmakla birlikte, gaz ve metal yangınlarında tam etkili olamamaktadır. İnergen, (ARGON,AZOT, CO2 KARIŞIMI): Inergen; kimyasal reaksiyona girmeyen, hiçbir korozif özellik taşımayan insan sağlığına dost ve atmosferde bol miktarda bulunan gazların belirli oranlarda karışımı yoluyla elde edilen özel bir söndürücüdür. Naf serisi gazlar (HCFC) Hidroklorocarbon: Halon yerine üretilmiş kapalı hacim korumada kullanılan taşınabilir tüplerde sıvılaştırılmış gazlardır.

46  GAZLI SÖNDÜRÜLERİN AVANTAJLARI  Ortamdaki oksijen konsantrasyonunu yanma sınırının altına çekerek yangını boğar ve kısa sürede söndürür.  Kapalı hacim koruma esaslı kullanılır. Bu sistemde mahallin tamamını yangından korumak mümkündür.  Donanıma zarar vermez  Gazın kullanılmasından sonra da ortamın temiz kalması istenen alanlar için kullanılan bir ideal söndürücüdür. GAZLI SÖNDÜRÜLERİN DEZAVANTAJLARI  Diğer söndürücülere göre maliyeti daha yüksektir.  Halon gazı ozon tabakasına zarar vermektedir

47

48

49 A SINIFI KATI B SINIFI SIVI C SINIFI GAZ D SINIFI METAL E SINIFI ELEKTRİK A.G Y.G SU CO2 -++ Başlangıç -+ ABC KKT BC KKT D KKT KÖPÜK HALON FM200 İNERGEN NAF +++-+

50

51 YANMA VE YANGIN BİLGİSİ YANGININ EVRELERİ  Başlangıç Evresi  Yayılma Evresi (Kararlı halde yanma evresi)  Korlaşma Evresi (İçten yanma evresi)

52 YANMA VE YANGIN BİLGİSİ FLASH OVER (Alev Topu)  FLASH OVER (alev topu) Ortamda yanmayan gazlar vardır  Tutuşma sıcaklığına ulaştıklarında aniden tutuşurlar

53 Backdraft (Geri tepme) Kapıları açarken dikkatli ol !  Yangının korlaşma evresinde (içten yanma evresi), yangının devam etmesi için yeterli oksijen olmadığından tam yanma olmaz.  Ancak, kararlı halde yanma evresinde oluşan ısı devam etmektedir ve içeri oksijen girdiği anda yanacak olan yanmamış karbon parçacıkları ve diğer parlayıcı yanma ürünleri de vardır.  Havanın uygun olmayan şekilde, örneğin kapı açılarak yada cam kırılarak girmesi tehlikeli hallere yol açar.

54 YANMA VE YANGIN BİLGİSİ Yangının Yayılması 1.KONDÜKSİYON (Katı cisimler vasıtası ile ısının nakli) 2.KONVEKSİYON ( Isının hava sirkülasyonu yolu ile nakli) 3.RADYASYON ( Işın nakli)

55 YANMA ÇEŞİTLERİ 1.YAVAŞ YANMA 2.KENDİ KENDİNE YANMA 3.HIZLI YANMA 4.PARLAMA – PATLAMA ŞEKLİNDE YANMA

56 Yavaş yanmanın meydana geldiği durumlar: 1)Yanıcı maddenin bünyesi itibarıyla, yanıcı buhar veya gaz meydana getiremediği halde; 2) Yeterli ısının olmaması halinde; 3)Yeterli oksijenin olmaması halinde; yavaş yanma meydana gelmektedir. Örneğin demir (Fe), bakır (Cu), gibi metallerin havadaki oksijen ve hava ısısıyla oksitlenmesi olayında olduğu gibi. Yanıcı madde buhar veya gaz çıkaramamakta dolayısıyla demir oksit (FeO) veya bakır oksit (CuO) oluşmaktadır. Bir başka örnek ise yeterli oksijen olmaması durumunda canlıların solunum olayı da bir nevi yavaş yanma olayıdır. YAVAŞ YANMA

57 Yavaş yanmanın zamanla hızlı yanmaya dönüşmesidir. Özellikle bitkisel kökenli yağlı maddeler normal hava ısısı ve oksijeni, içinde kolaylıkla oksitlenmekte ve bu oksitlenme sırasında gittikçe artan ısı bir süre sonra alevlenmeye yetecek dereceyi bularak maddenin kendiliğinden tutuşmasına neden olmaktadır. Örneğin bezir yağına bulaştırılmış bez parçası. KENDİ KENDİNE YANMA

58 1) ALEVLİ YANMA: yanmanın bütün belirtileri (alev, ısı, ışık, korlaşma) ile oluştuğu bir olaydır. Meydana gelen yanıcı buhar ve gazlar oksijenle birleşirken alev meydana getirirler. 2) KORLAŞMA : Katı maddelerde yangının son evresinde meydana gelen yüksek ısıdaki alevsiz yanma şeklidir. Örnek: Gazı alınmış kok ve odun kömürleri, sigaranın yanışı gibi HIZLI YANMA

59 Parlama şeklinde yanma : Düşük sıcaklıklarda buharlaşan maddelerde görülen yanma şekli. (Benzin) Patlama şeklinde yanma : Düşük sıcaklıkta buharlaşan sıvılar ile gazların serbest kaldıklarında bulundukları hacmin tamamını kaplamaları neticesinde alt ve üst patlama limitleri arasında, bir ısı kaynağı ile karşılaşmaları halinde meydana gelen yanma şekli. PARLAMA-PATLAMA ŞEKLİNDE YANMA

60  Parlama noktası: Sıvının yüzeyindeki buharın tutuşabilmesi için gereken en düşük sıcaklık  Patlama: Kısa sürede çok hızlı ve kontrol edilemeyen enerjinin açığa çıkmasıdır.  Alt yanabilme limiti: Karışımda yakıt gereken orandan az ise  Fakir (ince) karışım.  Üst yanabilme limiti: karışımdaki yakıt gerekenden fazla ise  Zengin karışım  Yanabilme aralığı: Alt ve üst yanabilme limitleri arasındaki bölme

61 YANMA VE YANGIN BİLGİSİ YANGIN YERİNDEKİ TEHLİKELER  Yangının yayılma tehlikesi  Çökme tehlikesi  Elektrik tehlikesi  Gazların yayılması tehlikesi  Patlama tehlikesi  Kimyasal madde tehlikeleri

62 Camı Kırınız, Düğmeye Basınız esasına göre çalışan Yangın Uyarı Butonları direkt sirene veya Kontrol Paneline bağlıdır. Yangın Uyarı Butonları yangın kaçış yollarına, herhangi bir noktadan uzaklık 60 m. yi geçmeyecek aralıklarla tesis edilmelidir. Yangın uyarı butonları, yerden en az 110 cm ve en fazla 130 cm yüksekliğe yerleştirilir. Camı Kırınız, Düğmeye Basınız esasına göre çalışan Yangın Uyarı Butonları direkt sirene veya Kontrol Paneline bağlıdır. Yangın Uyarı Butonları yangın kaçış yollarına, herhangi bir noktadan uzaklık 60 m. yi geçmeyecek aralıklarla tesis edilmelidir. Yangın uyarı butonları, yerden en az 110 cm ve en fazla 130 cm yüksekliğe yerleştirilir. YANGIN UYARI BUTONLARI

63 Pasif yangın güvenlik önlemleri Pasif yangın güvenlik önlemleri; mimari proje aşamasında tasarlanan, bina inşaatında yapılan ve kalıcı işlevi bulunan önlemlere denir. Bu önlemlerle binalarda aşağıdaki he-defler gerçekleştirilmeye çalışılır;  Zehirleyici gaz ve dumanın yapı içinden uzaklaştırılması,  Yangından kaçış rotasının, merdivenlerin ve toplu buluşma alanlarının planlanması,  Yapıda yangın geçirimsiz bölümlerin (Kompartmanların) sağlanması,  Yanıcı olmayan ya da tutuşma ısısı yüksek, duman çıkarmaz yapı malzemelerinin kullanılması,  Kullanıcı tarafından kolay algılanan kaçış yollarının planlanması,  Taşıyıcı sistemin yüksek sıcaklıklara dayanması

64 Aktif yangın güvenlik önlemleri Aktif yangın güvenlik önlemleri ise pasif önlemleri tamamlayıcı olarak binanın yapımı sırasında veya daha sonra eklenen ve sadece yangın durumunda işlevi olan, belirli bir hedefe yönelmiş önlemlerdir. Örneğin;  yangın dedektörlerinin ve alarmlarının kullanıl- dığı algılama ve uyarı sistemleri,  yangın sırasında duman hareketinin mekanik yollarla kontrol edilmesi,  gelişmiş cihazlarla donatılmış yangınla mücadele sistemlerinin kullanılması gibi önlemlerdir.

65 B İ NALARIN YANGINDAN KORUNMASI HAKKINDA YÖNETMEL İ K Bakanlar Kurulunun gün ve 2009/15316 sayılı kararı ile resmi gazetenin gün ve sayılı sayısında yayımlanan “Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik” yürürlüktedir.

66 EKİPLERİN KURULUŞU ZORUNLU EKİPLER NELERDİR?  Yapı yüksekliği m’den fazla olan konut binaları ile  içinde 50 kişiden fazla insan bulunan konut dışı her türlü yapı, bina, tesis ve işletmelerde ve  içinde 200’den fazla kişinin barındığı sitelerde aşağıdaki ekipler oluşturulur. 1. Söndürme ekibi 2. Kurtarma ekibi 3. Koruma ekibi 4. İlk yardım ekibi

67 DÜŞÜK TEHLİKE SINIFI BİNA ORTA TEHLİKE SINIFI BİNA ORTA TEHLİKE SINIFI BİNA YÜKSEK TEHLİKE SINIFI BİNA Düşük yangın yüküne ve yanabilirliğe sahip malzemelerin bulunduğu, en az 30 dakika yangına dayanıklı ve tek bir kompartıman alanı 126 m 2 ’den büyük olmayan yerlerdir. Örnek: Okullar ve diğer eğitim kurumları, bürolar, hapishaneler Düşük yangın yüküne ve yanabilirliğe sahip malzemelerin bulunduğu, en az 30 dakika yangına dayanıklı ve tek bir kompartıman alanı 126 m 2 ’den büyük olmayan yerlerdir. Örnek: Okullar ve diğer eğitim kurumları, bürolar, hapishaneler Orta derecede yangın yüküne ve yanabilirliğe sahip yanıcı malzemelerin bulunduğu yerlerdir. Örnek :Otopark, oteller, hastaneler, konutlar…. Orta derecede yangın yüküne ve yanabilirliğe sahip yanıcı malzemelerin bulunduğu yerlerdir. Örnek :Otopark, oteller, hastaneler, konutlar…. Yüksek yangın yüküne ve yanabilirliğe sahip ve yangının çabucak yayılarak büyümesine sebep olacak malzemelerin bulunduğu yerlerdir. Örnek: Plastik, plastik köpük ve benzeri madde üretim yerleri ile boyahaneler…. Yüksek yangın yüküne ve yanabilirliğe sahip ve yangının çabucak yayılarak büyümesine sebep olacak malzemelerin bulunduğu yerlerdir. Örnek: Plastik, plastik köpük ve benzeri madde üretim yerleri ile boyahaneler….

68 Bir bina içerisinde, tavan ve taban döşemesi dâhil olmak üzere, her yanı en az 60 dakika yangına karşı dayanıklı yapı elemanları ile duman ve ısı geçirmez alanlara ayrılmış bölge. YANGININ YAYILMASINI ÖLEMEK İÇİNDİR. Kazan dairesi, otopark, ana elektrik dağıtım odaları, yapı içindeki trafo merkezleri, orta gerilim merkezleri, jeneratör grubu odaları ve benzeri yangın tehlikesi olan kapalı alanların duvarları ve döşemeleri Yangın kompartıman duvarı özelliğinde olur. Bir bina içerisinde, tavan ve taban döşemesi dâhil olmak üzere, her yanı en az 60 dakika yangına karşı dayanıklı yapı elemanları ile duman ve ısı geçirmez alanlara ayrılmış bölge. YANGININ YAYILMASINI ÖLEMEK İÇİNDİR. Kazan dairesi, otopark, ana elektrik dağıtım odaları, yapı içindeki trafo merkezleri, orta gerilim merkezleri, jeneratör grubu odaları ve benzeri yangın tehlikesi olan kapalı alanların duvarları ve döşemeleri Yangın kompartıman duvarı özelliğinde olur. YANGIN KOMPARTMANI

69 YANGIN DUVARLARI Yüksek binalarda, çöp, haberleşme, evrak ve teknik donanım gibi, düşey tesisat şaft ve baca duvarlarının yangına en az 120 dakika ve kapaklarının en az 90 dakika dayanıklı ve duman sızdırmaz olması gerekir. Kaçış merdivenlerinin duvar, tavan ve tabanında hiçbir yanıcı malzeme kullanılamaz ve bu merdivenler, yangına en az 120 dakika dayanıklı duvar ve en az 90 dakika dayanıklı duman sızdırmaz kapı ile diğer bölümlerden ayrılır.

70 YANGIN DOLAPLARI YASAL ZORUNLULUĞU  Yüksek binalar ile  toplam kapalı kullanım alanı 1000 m 2 ’den büyük imalathane, atölye, depo, konaklama, sağlık, toplanma amaçlı ve eğitim binalarında,  alanlarının toplamı 600 m2’den büyük olan kapalı otoparklarda ve  ısıl kapasitesi 350 kW’ın üzerindeki kazan dairelerinde yangın dolabı yapılması mecburîdir.

71  Yüksek yapılar,  çarşılar,  toplantı amaçlı binalar,  konaklama ve sağlık amaçlı yapılar,  kapalı kullanım alanı 2000 m 2 ’den büyük olan bütün binalar,  1000 m 2 ’den büyük imalathane ve atölyelere yangın dolaplarının yaptırılması zorunludur. Yangın dolapları her katta ve yangın duvarlarıyla ayrılmış her bölümde aralarında 30m’den fazla olmayacak şekilde düzenlenecektir. YANGIN DOLAPLARI YASAL ZORUNLULUĞU

72 TAŞINABİLİR SÖNDÜRME CİHAZLARI  Düşük tehlike sınıfında her 500 m 2,  orta tehlike ve yüksek tehlike sınıfında her 250 m² yapı inşaat alanı için 1 adet olmak üzere, uygun tipte 6 kg’lık kuru kimyevî tozlu veya eşdeğeri gazlı yangın söndürme cihazları bulundurulması gerekir.  Otoparklarda, depolarda, tesisat dairelerinde ve benzeri yerlerde ayrıca tekerlekli tip söndürme cihazı bulundurulması mecburidir.

73 TAŞINABİLİR SÖNDÜRME CİHAZLARI Taşınabilir söndürme tüpleri için, söndürücünün duvara bağlantı asma halkası duvardan kolaylıkla alınabilecek v e zeminden asma halkasına olan uzaklığı yaklaşık 90 cm’yi aşmayacak şekilde montaj yapılır. Söndürme tüplerinin  altı ayda bir kontrol edilmesi,  yıllık genel bakımlarının yapılması,  standartlara uygun toz kullanılması ve  dört yıl sonunda tozunun değiştirilmesi şarttır.

74 MADDE 38- Kaçış merdivenlerinin duvar, tavan ve tabanında hiçbir yanıcı malzeme kullanılamaz ve bu merdivenler, yangına en az 120 dakika dayanıklı duvar ve en az 90 dakika dayanıklı duman sızdırmaz kapı ile diğer bölümlerden ayrılır. MADDE 54- Kazan dairesi, binanın diğer kısımlarından, yangına en az 120 dakika dayanıklı bölmelerle ayrılmış olarak merkezi bir yerde ve bütün hâlinde bulunur. MADDE 56- Yakıt depoları, yangına dayanıklı bölmelerle korunmuş bir hacme yerleştirilir. Yakıt deposu ile kazan dairesinin yangına 120 dakika dayanıklı bir bölme ile ayrılmış olması gerekir. MADDE 57- Mutfak ve çay ocakları binanın diğer kısımlarından en az 120 dakika süreyle yangına dayanıklı bölmeler ile ayrılmış biçimde konumlandırılır.

75

76 Katı madde yagınları………………… Yeşil Üçgen Sıvı Madde yangınları Kırmızı Kare Elektrik yangınları …………………… Mavi Daire Metal Madde yangınları Sarı Yıldız Katı madde yagınları Sıvı Madde yangınları Elektrik yangınları Metal yangınları

77


"YANMA Yanıcı maddenin oksijen ile ısı altında belirli oranlarda birleşmesi sonucu meydana gelen kimyasal bir reaksiyondur. Yanıcı maddenin oksijen ile." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları