Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Kardeş Kıskançlı ğ ı Aydınlı Anaokulu Rehber Ö ğ retmeni Betül Ç İ FTÇ İ Kardeş Kıskançlı ğ ı.mp4Kardeş Kıskançlı ğ ı.mp4.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "Kardeş Kıskançlı ğ ı Aydınlı Anaokulu Rehber Ö ğ retmeni Betül Ç İ FTÇ İ Kardeş Kıskançlı ğ ı.mp4Kardeş Kıskançlı ğ ı.mp4."— Sunum transkripti:

1 Kardeş Kıskançlı ğ ı Aydınlı Anaokulu Rehber Ö ğ retmeni Betül Ç İ FTÇ İ Kardeş Kıskançlı ğ ı.mp4Kardeş Kıskançlı ğ ı.mp4

2

3 Kıskançlık sevilen birinin başkası ile paylaşılmasına katlanamamaktır. Kıskançlık beklenen ilgi, sevgi ve şefkat eksikli ğ ine karşı geliştirilen bir kızma duygusu, gücenme durumudur.

4 Do ğ al ve evrensel bir duygudur. O kadar ki insanlık tarihinde ilk cinayet kardeş kıskançlı ğ ı yüzünden işlenmiştir. Kıskançlık çocukta daha yo ğ un yaşanan bir duygu olmakla birlikte yetişkinlik döneminde de varlı ğ ını sürdürür. Küçük çocuklarda yeni do ğ an kardeşi kıskanma, çocu ğ un ilerleyen yaşamını etkileyecek kadar önemli davranış problemlerine neden olabilir. Bu nedenle ciddiye alınması gereken bir durumdur.

5 Nedenler: Kardeş kıskançlı ğ ının temelinde anne babayı bir başkasıyla paylaşamama yatar. Çocuk kardeşinin do ğ umuna kadar sadece kendisine gösterilen ilgi ve sevgiyi bir başkasıyla paylaşmak zorunda kalmaktan üzüntü duyar. Güvensizlik duyguları, anne babaya kızgınlık ve gücenme yaşar. Çocuk kendini yalnız hissetmeye başlar.

6 Annenin hamileli ğ inin son dönemlerinde a ğ ırlaşmaya başlamasıyla yorgun ve isteksiz oluşu, çocu ğ u kuca ğ ına almayışı çocu ğ a sevilmedi ğ ini daha kardeşi gelmeden düşündürmeye başlar. Yine anne babanın yeni gelecek çocuk için hazırlık yapması çocu ğ un duydu ğ u kıskançlı ğ ı pekiştirir.

7 Çocuklar arasındaki yaş farkının az olması kıskançlı ğ ın derecesini arttırır. Anne babanın çocu ğ a karşı tutumlarının farklılaşması ve çocu ğ un duydu ğ u kıskançlı ğ ın hoş görülmeyişiyle çocu ğ un kıskançlık, öfke ve üzüntü duyguları daha da artar. Bebe ğ in bakıma muhtaç oluşunu büyük çocuk anlamakta güçlük çeker, annenin onu daha çok sevdi ğ i için ilgilendi ğ ine inanır.

8 Bebe ğ i görmeye gelen ziyaretçiler çocu ğ u rahatsız eder, kıskançlı ğ ı pekiştirir. Kardeşin cinsiyetine göre de çocu ğ un duyguları farklılaşabilir. Çocuk erkek, do ğ an kardeş kız ise anne babanın sırf kız oldu ğ u için onu daha çok sevdiklerini düşünür. Gelen kardeş de erkek ise ikinci bir erke ğ e neden gerek duyuldu ğ unu anlamaz. Özellikle anne babanın çocu ğ un cinsiyetine ilişkin tercihlerinin oldu ğ u durumlarda çocukta bu duygu daha çok görülebilir. Çocukları birbiriyle rekabet edecekleri bir konuma düşürmek kardeşler arasındaki kıskançlı ğ ı arttırır.

9 Belirtiler: Çocuk daha annenin hamileli ğ inde bu duyguyu yaşamaya başlar. Kardeşinin ondan daha çok sevilece ğ i korkusunu duymaya ve bu nedenle annesinden daha çok ilgi ve sevgi beklemeye başlar. Huysuzlaşır, inatlaşır, annenin peşinden ayrılmaz, anne babaya ihtiyacı olmasa da sürekli bir şeyler istemeye başlar. Kardeş kıskançlı ğ ı yaşayan çocukta üzüntü, küçük düşme korkusu, can sıkıntısı, öfke, nefret ve intikam alma düşünceleri oluşur. Çocuk kendisine acır ve durumundan derin bir üzüntü duyar.

10 Bazı çocuklar sürekli ilgi ve sevgiyi istemek yerine yalnız kalmayı, içe kapanmayı tercih eder, tepkilerini böyle yansıtırlar. İ ştahsızlık ve uykusuzluk böyle durumlarda ortaya çıkabilir. Kardeş kıskançlı ğ ı olan çocuklar sürekli sıkıntılı ve sinirli dolaşırlar, isteklerini ba ğ ırarak ifade ederler.

11 Kıskançlık nedeniyle çocukta emekleme, bebek gibi konuşma, biberonla beslenmek isteme, alt ıslatma, tırnak yeme, parmak emme gibi bebekleşme ve gerileme belirtileri görülebilir. Kardeş düşmanlı ğ ından do ğ an düşmanlık bazen kardeşe de ğ il, anneye yönelir. Çocuk annenin sözünü dinlememeye, evde sürekli problem çıkarmaya başlar. Çeşitli bahanelerle ilgiyi üzerlerine çekmeye çalışırlar.

12 Kardeş kıskançlı ğ ıyla birlikte okula giden ya da okula yeni başlayacak çocuklarda okul korkusu görülür. Çocuk annesiyle kardeşini baş başa bırakıp okula gitmek istemez. Evde kalmak için başının a ğ rıdı ğ ını, karnının a ğ rıdı ğ ını, ateşinin oldu ğ unu söyler. Çeşitli bahaneler yaratır. Anne babaya sık sık onu sevip sevmediklerinin sorar, sevdiklerinden bir türlü emin olamaz.

13 Bazı çocuklar duydu ğ u kıskançlı ğ ı kardeşine vurma, onun oyunca ğ ını kırma,ondan nefret etti ğ ini söyleme gibi saldırgan davranışlarla açıkça ortaya koyarken bazı çocuklar bu duygularını bastırır, kardeşlerine aşırı sevgi gösterisinde bulunurlar. Kendilerine ya da eşyalara yönelik saldırgan davranışlarda bulunabilirler.

14

15 Öneriler: Çocuk psikolojik olarak kardeşin do ğ umuna hazırlanmalıdır. Aileye yeni bir üyenin katılaca ğ ı ve o geldi ğ inde evde ne gibi de ğ işiklikler olaca ğ ı çocu ğ a uygun bir dille anlatılmalıdır. Bir bebe ğ in ne gibi gereksinimlerinin oldu ğ u, ihtiyaçlarının karşılanması için annenin sürekli bebe ğ in yanında olması gerekti ğ i, aynı durumun o bebekken de yaşandı ğ ı anlatılabilir.

16 Hamilelik döneminde bebe ğ in isminin ve mobilyalarının seçilmesi, eşyalarının yerleştirilmesi, alışverişlerinin yapılması gibi süreçlere çocu ğ unuzu da dahil edin. Bir aile olundu ğ unun ve birliktelik mesajının çocu ğ a verilmesi bu süreçte büyük önem taşıyor. Çocuk etkilenmesin diye bebekle ilgili durumlardan çocu ğ un dışlanması, ayrımcılık hissine neden olabilir. Bir anda evde bebe ğ in odasını ve eşyalarını gören çocuk şaşıracak; bebe ğ in de evde bir yeri oldu ğ unu ani bir şaşkınlıkla fark edecektir. Sürece dahil olan çocuk ise bebe ğ in evdeki konumunu ani bir şekilde fark etmeyecek, bir sonraki aşamaya sürekli hazırlandı ğ ı için hiçbir şey ona kötü birer sürpriz olmayacaktır. Özellikle çocuk ve yeni do ğ an aynı odayı paylaşacaksa, sürece dahil olmayan çocuk bir anda odasına, oyuncaklarına ortak olan bir canlının varlı ğ ından rahatsız olabilir.

17 Do ğ uma yaklaştıkça, do ğ umun nasıl olaca ğ ını soran çocu ğ a do ğ um basitçe anlatılmalı. Ayrıntıları ile anlatılan bir do ğ umda çocuk anneyi kaybetme ve bebe ğ in anneye zarar verebilece ğ i kaygısını yaşayabilir. Do ğ umun bir kutlama şeklinde olaca ğ ı, bunun sevinçli bir olay oldu ğ u, do ğ um şekerlerinin hazırlandı ğ ı ve misafirlerin olaca ğ ı çocu ğ a anlatılmalı. “3 kişi arasındaki sevginin artık 4 kişi arasında olaca ğ ı yani bu sevginin daha da büyüyece ğ i” çocu ğ a söylenmeli.

18 Hamilelik döneminde özellikle do ğ um zamanı anne hastanedeyken çocuk ihmal edilmemelidir. Anne hastanedeyken evde çocu ğ un temel ihtiyaçlarını karşılayacak, bakımını üstlenecek aileden birinin olması çocu ğ un ihmal edildi ğ ini düşünmesini bir derece önleyecektir. Çocu ğ un arkadaş ortamlarına girmesi ve paylaşmayı ö ğ renmesi kardeşini de kabullenmesini ve onunla da paylaşım yapabilmesini kolaylaştırır.

19 Çocu ğ u bebe ğ in gelişine hazırlarken kaygılı olunmamalıdır. Bazen ana babalar öyle kaygılanır ki, sanki her şeyin sonu olacaktır ve bu kaygılarını çocu ğ u da yansıtırlar. ”Sakın kardeşini kıskanma”, “Kardeşini kıskanırsan Allah seni cezalandırır” ”Hiç korkma, seni de kardeşin kadar sevece ğ iz” “Ona ne alırsak,aynısın sana da alaca ğ ız” gibi ifadeler çocu ğ u daha da kaygılandırır. o Bebe ğ in uyudu ğ u ortamda gürültü çıkarttı ğ ı için sert tepkide bulunmak, çocu ğ un kıskançlı ğ ını arttıracaktır. Sert tepki ve ceza yerine daha sakin ifadelerle uyarılmalıdır.

20 Hamilelikten önce çocuk ana-babasının yanında yatarken,hamilelikle beraber çocu ğ u başka bir odada yatırmak yanlış bir davranıştır.Ayrıca kendi odasında yatan çocu ğ u, bebe ğ in do ğ umundan sonra kıskanmasın diye, ana-babasının odasına almak da do ğ ru bir davranış de ğ ildir. Çocu ğ un duygularıyla yüzleşmesi sa ğ lanırsa fiziksel şiddet içeren davranışlar yok olabilir.Örne ğ in çocuk büyük ise,kardeşi hakkındaki duygularını açı ğ a çıkarmasına etkin dinlemeyle yardım edilebilir. Kıskançlıktan dolayın kötü bir çocuk olmadı ğ ı mesajı verilmelidir.Aksi takdirde çocuk kendini suçlu hissedecektir.

21 Çocuk kardeşini sevmek zorundaymış gibi bir duyguya kapılmamalıdır. Kardeşine karşı olumsuz duygu ve düşüncelerini dışa vurdu ğ unda suçlanmamalı ve anlayışla karşılanmalıdır. Olumsuz duygularının anlayışla karşılandı ğ ını görmek çocu ğ u rahatlatır. Çocu ğ a “kardeşini kıskanıyorsun” yerine “kardeşin oldu ğ u için seni eskisi kadar sevmedi ğ imizi düşünebilirsin ama ben seni eskisi kadar seviyorum” demek çocu ğ u anneye yakınlaştırır, çocu ğ un kaygılarını azaltır. Küçükken sizin de kardeşiniz oldu ğ unda bu duyguyu hissetti ğ inizi paylaşabilirsiniz.

22 Anne, baba, evdeki herkes bebe ğ i çocu ğ un önünde gösterişli bir şekilde okşayıp sevmekten kaçınmalıdır. Anne bebekle meşgulken baba çocukla ilgilenebilir. Bebekle ilgili işlerin bitirilmesinde çocuktan yardım alınıp, işler bittikten sonra çocukla zaman geçirilebilir. Çocukla daha önce yapılan parka gitme, oyun oynama gibi etkinliklerin devam etmesine özen gösterilmelidir.

23 Çocu ğ a geri plana itildi ğ i de ğ il, aile içinde her zaman yeri oldu ğ u hissettirilmelidir. Çocu ğ a onunla ilgilenildi ğ i ve onun hala sevildi ğ ini ifade eden sözler davranışlarla desteklenmelidir. Bakıcı bulunamaması, iki çocu ğ a bakmanın zor olması nedeniyle, anne babalar küçük çocuk bakıma muhtaç oldu ğ u için kısa bir süre için büyük çocu ğ u anneanneye ya da babaanneye bırakmayı tercih ederler. Bu kesinlikle yapılmaması gereken bir davranıştır. Çocukta kardeşi geldi ğ i için istenmedi ğ i, sevilmedi ğ i düşüncesi yaratır.

24 Yanlış:

25 Do ğ ru:

26 Bazı çocuklar kardeş istiyorum diye tutturur sonra da kıskandıkları için kardeşlerine zarar verebilirler. Anne babalar bu davranışı gördüklerinde “hani sen kardeş istiyordun” diye çocu ğ a kızarlar. Çocu ğ un kardeş isteyişi do ğ duktan sonra onu kıskanmayaca ğ ı anlamına gelmez. Anne babalar kaç çocuk sahibi olmak istediklerine kendileri karar vermelidir. Kıskanmasın diye bebe ğ i sevdikten sonra çocu ğ u da sevmek yararlı olmayacaktır. Çocuk bu ilgi ve sevginin yapmacıklı ğ ını hisseder.

27 Anne babalar çocuk kardeşine zarar verir diye onu kardeşinden uzak tutmaya çalışmamalıdır. Zarar verici davranışlarda bulundu ğ u zaman sinirlenmeden, ba ğ ırıp ça ğ ırmadan kardeşine zarar vermesine kesinlikle izin verilmeyece ğ i anlatılmalıdır. Kardeş kıskançlı ğ ı nedeniyle çocuklar kardeşlerine istediklerinden çok daha fazla zarar verebilmektedir. Ancak yaptıkları davranışlarının sonuçlarını henüz kavrayamadıkları için özellikle 5 yaşına kadar olan çocuklarla kardeşlerini yalnız bırakmamak gerekir.

28 Çocuklar kardeşlerine a ğ abeylik/ablalık yapmaları için zorlanmamalı, kardeşlerinin bakımıyla ilgili bir takım sorumluluklar verilmekle birlikte bu sorumlulukların çocu ğ un yaşına ve iste ğ ine uygun oluşuna dikkat edilmelidir. Çocu ğ un davranışları bebek yüzünden kısıtlanmamalı, evde eskisi gibi davranmasına izin verilmelidir. Anne baba çocu ğ un davranışlarına karşı hissetti ğ i duyguları dinlemeli ve anlamaya çalışmalıdır. Eve gelen misafirlere de büyük çocu ğ u unutmamaları ve ona da ilgi ve sevgi göstermeleri hatırlatılabilir. Çocu ğ un kıskançlı ğ ının artmasına sebep olacak “pabucun dama atıldı” gibi şakalar yapılmamalıdır. Çünkü çocuk bunu algılayabilecek olgunlukta de ğ ildir.

29 Çocuk kıskanmasın diye bebe ğ i aslında istemiyormuş gibi sözler söylemek bebek çok yaramazmış ve sürekli sorun çıkarıyormuş gibi davranmak da do ğ ru de ğ ildir. Çocuklar büyüdü ğ ünde aralarında sürekli kavgalar, dövüşmeler, sürtüşmeler yaşanmaya başlar. Bu durumda anne babanın bu durumun kardeşler arasında yaşanan do ğ al ve evrensel bir durum oldu ğ unu bilmesi yararlı olur. Böyle durumlarda araya girmemek, anlaşmazlıklarını kendilerinin çözmesi gerekti ğ ini söylemek en iyisidir. Çünkü kardeşler arası kavgalarda kimin gerçekten suçlu oldu ğ unu bulmak çok zordur. İ kisi de birbirinden şikayet edecektir. Yanlışlıkla suçsuz olanı cezalandırmanız olasıdır. Genellikle de büyük çocuklar bu kavgalardan haksız çıkarılır. “sen abisin, sen ablasın” diyerek suçlanırlar. Bu durumlar büyü ğ ün küçü ğ e öfkesini daha çok arttırır.

30 Kardeşler arasında yapılan kıyaslamalar da kardeşler arası ilişkileri olumsuz etkiler. Sonuç olarak kardeşler ne kadar birbirlerini kıskansalar da ne kadar geçinemeseler de birbirlerini çok severler. Birbirlerini özler, başkalarına karşı kardeşlerini korurlar. Aralarında vazgeçilmez bir sevgi ve ba ğ lılık vardır.

31 TEŞEKKÜR EDERİM


"Kardeş Kıskançlı ğ ı Aydınlı Anaokulu Rehber Ö ğ retmeni Betül Ç İ FTÇ İ Kardeş Kıskançlı ğ ı.mp4Kardeş Kıskançlı ğ ı.mp4." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları