Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Linux Ağ Komutları Öğr. Gör. Mustafa SARIÖZ BİLGİSAYAR TEKNOLOJİLERİ VE PROGRAMLAMA BÖLÜMÜ BİLG 224 AĞ İŞLETİM SİSTEMLERİ II DERSİ.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "Linux Ağ Komutları Öğr. Gör. Mustafa SARIÖZ BİLGİSAYAR TEKNOLOJİLERİ VE PROGRAMLAMA BÖLÜMÜ BİLG 224 AĞ İŞLETİM SİSTEMLERİ II DERSİ."— Sunum transkripti:

1 Linux Ağ Komutları Öğr. Gör. Mustafa SARIÖZ BİLGİSAYAR TEKNOLOJİLERİ VE PROGRAMLAMA BÖLÜMÜ BİLG 224 AĞ İŞLETİM SİSTEMLERİ II DERSİ

2 BİLG 223 Ağ ayalarının Etkin Kılınması  Linux işletim sisteminde ağ desteği de bir servis olarak çalışmaktadır.  Red Hat Linux sistemlerde servislerin çalıştırılması ile ilgili scriptler /etc/rc.d/init.d dizini içinde bulunmaktadır.  Ağ ayarlarının aktif hale getirilmesi veya ayarların aktif halden çıkarılması için bu dizin içinde bulunan network scripti kullanılmaktadır. /etc/rc.d/init.d/network {start|stop|restart|reload|status|probe}

3 BİLG 223 ifconfig komutu  Ifconfig komutu ağ arayüzünün IP ayarlarını yapmakta kullanılmaktadır. Bu ayarlar arasında aşağıdaki parametreler bulunur :  IP adresi : IP ayarlarının temel öğesidir. Bu parametrenin mutlaka verilmesi gerekmektedir.  Ağ maskesi : Makinenin sahip olduğu alt ağı belirlemek için kullanılan maskedir.  Yayın Adresi : Gönderilen paketin ağ üzerinde bulunan tüm makinelere ulaşması gerektiğinde paketin gönderilmesi gereken IP adresidir.

4 BİLG 223 ifconfig komutu  /root]# ifconfig  eth0 Link encap:Ethernet HWaddr 00:10:5A:AC:4F:66  inet addr: Bcast: Mask:  UP BROADCAST RUNNING MULTICAST MTU:1500 Metric:1  RX packets: errors:0 dropped:0 overruns:0 frame:0  TX packets: errors:0 dropped:0 overruns:0 carrier:0  collisions:0 txqueuelen:100  Interrupt:10 Base address:0xfc00   lo Link encap:Local Loopback  inet addr: Mask:  UP LOOPBACK RUNNING MTU:16436 Metric:1  RX packets:13647 errors:0 dropped:0 overruns:0 frame:0  TX packets:13647 errors:0 dropped:0 overruns:0 carrier:0  collisions:0 txqueuelen:0 

5 BİLG 223 ifconfig komutu  Önce makinamız kendisini bilsin, bulunduğu ağı bilsin. Örneğin ip adresimiz xxx.xxx.xxx.xxx, netmaskımız olsun  ifconfig eth0 xxx.xxx.xxx.xxx netmask up

6 BİLG 223 Route komutu  route komutu makinenin yönlerndirme ile ilgili ayarlarını yapmak için kullanılan komuttur.  Bu komut sayesinde makinenin yönlendirme tablosu oluşturulur.  Yönlendirme tablosu giden paketlerin hangi arayüz üzerinden, hangi makineye gideceği bilgilerini içerir.  route add [-net|-host] target [netmask Nm] [gw Gw] [[dev] If]  route del [-net|-host] target [gw Gw] [netmask Nm] [metric N] [[dev] If]

7 BİLG 223 Route komutu  /root]# route  Kernel IP routing table  Destination GatewayGenmaskFlagsMetricRefUseIface  * U000 eth0  * U000lo  default UG000eth0

8 BİLG 223 Route komutu  Paketlerimizin internete ağımızda hangi düğüm üzerinden çıkacağını belirtmek için default gateway ayarlaması yapmamız gerekir.  Ancak bunu ayarlayabilmek için sizin de gateway ip adresinizi bilmeniz gerekli  route add default gw xxx.xxx.xxx.xxx  /root]# route add default gw eth0  /root]#

9 BİLG 223 Netstat komutu  netstat komutu ağ bağlantıları, yönlendirme tablosu, arayüz istatistikleri gibi ağ ile ilgili temel bilgileri göstermeye yarayan bir programdır. Temel olarak aşağıdaki gibi kullanılır :  netstat [seçenekler]  Hiç bir seçenek verilmediği takdirde netstat programı sistemde kullanımda olan soketler hakkında bilgi verecektir.

10 BİLG 223 Netstat komutu  kurs_ornek]# netstat  Active Internet connections (w/o servers)‏  ProtoRecv-QSend-QLocal AddressForeign Address State  tcp00atlas.cc.itu.edu.t:2012mail.cc.itu.edu.tr:auth ESTABLISHED  tcp00atlas.cc.itu.edu.t:smtpmail.cc.itu.edu.tr:4021 ESTABLISHED  tcp01atlas.cc.itu.edu:telnet :1292 ESTABLISHED  tcp00atlas.cc.itu.edu.tr:www :6309 ESTABLISHED  tcp00atlas.cc.itu.edu.t:pop3bio3.bio.itu.edu.t:1523 TIME_WAIT  tcp00atlas.cc.itu.edu.t:smtp :1252 TIME_WAIT  tcp00atlas.cc.itu.edu.tr:wwwgw-ehv01.pnl.phil:47459 TIME_WAIT  tcp00atlas.cc.itu.edu.t:pop3cascade.geop.itu.e:1243 TIME_WAIT 

11 BİLG 223 Netstat komutu  Netstat komutu çıktısının “Active Internet Connections” bölümünde bulunan sutünlar ve anlamları aşağıdaki gibidir :  Proto : Soket tarafından kullanılan protokolü belirtir. Tcp, udp veya raw değerlerini içerebilir.  Recv-Q : Bu soketi kullanan programa kopyalanmayan verinin büyüklüğünü byte olarak belirtir.  Send-Q : Karşıdaki sistem tarafından alındığı onaylanmayan verinin büyüklüğünü byte olarak belirtir.  Local Adress: Soketin yerek uçtaki IP adresi ve port numarasını belirtir. Eğer netstat programı –n seçeneği ile çalıştırılmamış ise IP adresi ve port numarası için çözümleme yapılır.  Foreign Adress: Soketin uzak uçtaki IP adresi ve port numarasını belirtir. Eğer netstat programı –n seçeneği ile çalıştırılmamış ise IP adresi ve port numarası için çözümleme yapılır.  State: Durum Bilgisi.

12 BİLG 223 Netstat komutu  Soketler aşağıdaki durumlarda olabilirler :  ESTABLISHED : Soket bağlantı gerçekleştirmiş durumdadır.  SYN_SENT : Soket bağlantı kurmaya çalışıyordur.  SYN_RECV : Ağdan bir bağlantı isteği gelmiştir.  FIN_WAIT1 : Soket kapatılmış, bağlantı sonlandırılmak üzeredir.  FIN_WAIT2 : Bağlantı sonlandırılmıştır. Soket karşı ucun bağlantıyı sonlandırmasını beklemektedir.  TIME_WAIT : Soket kapndıktan sonra gelebilecek paketleri alabilmek için beklemektedir.  CLOSED : Soket kullanılmamaktadır  CLOSE_WAIT : Karşı uç bağlantıyı kapatmıştır. Soketin kapanması beklenmektedir.  LAST_ACK : Karşı uç bağlantıyı sonlandırmış ve soketi kapatmıştır. Onay beklenmektedir.  LISTEN : Soket gelebilecek bağlantılar için dinleme konumundadır.  CLOSING : Yerel ve uzak soketler kapatılmış fakat tüm verilerini göndermemiş durumdadırlar. Tüm veriler gönderilmeden soketler kapanmazlar.

13 BİLG 223 Netstat komutu  Eğer netstat –e seçeneği ile çalıştırılmış ise User sutunu ile soketi kullanan programın çalıştığı kullanıcı kimlik numarası veya kullanıcı ismi bilgisini içerir.  Eğer netstat –p seçeneği ile çalıştırılmış ise “PID/Program name” sutunu soketi kullanan programın süreç kimlik numarası ve program ismini gösterecektir. Her kullanıcı sadece kendi programları için bu bilgiyi alabilmektedir. Root kullanıcısı ise tüm soketler için bu bilgiyi alma hakkına sahiptir.  İstendiği takdirde netstat programı sadece belli bir protokol için listeleme yapabilmektedir. TCP protokülü için –t, UDP için –u, RAW için –w ve UNIX soketleri için –x seçenekleri kullanılmaktadır.

14 BİLG 223 Netstat komutu  Netstat programı –i seçeneği ile çalıştırıldığında sistemdeki arayüzler ile ilgili istatistikler vermektedir. Bu istetistikler arasında gönderilen paket sayısı (TX-OK), gönderilen paketlerde oluşan hata sayısı(TX-ERR), gönderilen paketlerden çöpe atılan sayısı (TX-DRp), giden paketlerde oluşan üstüne yazma hatası sayısı (TX-OVR) ve aynı bilgilerin gelen paketler (RX) için olanı bulunmaktadır.   baykale]# netstat -i  Kernel Interface table  Iface MTU Met RX-OK RX-ERR RX-DRP RX-OVR TX-OK TX-ERR TX-DRP TX-OVR Flg  eth BRU  lo LRU

15 BİLG 223 arp komutu  Arp komutu sistemin arp önbelleği ile ilgili işlevlerin yapılmasını sağlar. Yapılabilecek temel işlemler arasında arp toblosunu incelemek, arp tablosundan kayıt silmek ve arp tablosuna kayıt eklemek vardır.  Sistemin arp tablosunda, IP adresi – fiziksel adres çiftleri için kayıtlar bulunmaktadır. Sistemde bulunan arp tablosunu görmek için sadece arp komutunun çalıştırılması yeterlidir.  /root]# arp  AddressHwtypeHwaddressFlagsMaskIface  printserv.labs.itu.edu.ether00:10:5A:DB:65:87Ceth0  ether00:90:86:A1:B4:00Ceth0

16 BİLG 223 arp komutu  –a parametresi kullanıldığı takdirde istenilen makinenin MAC adresi istenebilir.  /root]# arp -a  ? ( ) at 00:90:86:A1:B4:00 [ether] on eth0  Arp tablosuna kayıt eklemek için –s seçeneği kullanılır.  arp –s makine_ismi MAC_adresi  arp –s makine_IP MAC_adresi

17 BİLG 223 arp komutu  Arp tablosundan kayıt silmek için –d seçeneği kullanılır. Kayıt silmek için kullanılan temel arp komutunun yapısı aşağıdaki gibidir :   arp –d makine_ismi  arp –d makine_IP 

18 BİLG 223 arp komutu  Ping komutu ICMP protokolü üzerinden ECHO_REQUEST göndermek için kullanılır. Bu isteği alan sunucu isteğe cevap gönderir. Arada geçen zaman hesaplanarak kullanıcıya gösterilir.  Ping komutu çoğunlukla karşıdaki makinenin ayakta olup olmadığını kontrol etmek için kullanılır. Eğer ping isteğine cevap gelmiyor ise uzaktaki makine çalışmıyor olabilir. Aynı zamanda ping komutunun çıktısından iki makine arasındaki transferin ne kadar hızlı olabileceği hakkında tahmin yürütülebilir. Daha kısa sürede cevap veren bir makine ile yapılan haberleşme, daha uzun sürede cevap veren makine ile yapılan haberleşmeden coğu zaman daha hızlıdır.

19 BİLG 223 Ping komutu  Ping komutu ile aşağıdaki seçenekler kullanılabilir :  -c sayı : Sayı ile belirtilen kadar ping paketi gönderdikten sonra programdan çıkılmasını sağlar. Bu seçenek kullanılmadığı takdirde ping programı kullanıcıdan kapatma isteği gelene kadar çalışacaktır. En basit kapatma isteği CTRL-C tuşları ile verilir.  -f : Çok hızlı olarak ping paketi üretilmesini sağlar. Sadece root kullanıcısı tarafından kullanılabilir. Ağ üzerinde yavaşlatıcı etken yapabileceğinden dikkatli kullanılması gerekmektedir.  -i süre : Her bir ping paketinin gönderilmesi arasında geçmesi gereken sürenin ayarlanması için kullanılır. Belirtilen süre saniye cinsindendir. Bu seçenek kullanılmadığı takdirde her bir saniyede bir ping paketi gönderilir. –f seçeneği ile uyumsuzdur.  -n : Bu seçenek kullanıldığı takdirde ping isteği gönderilen makineden gelen cevapların kullanıcıya gösterilmesi sırasında makinenin ismi yerine IP adresi kullanılır.  -s paket_büyüklüğü : Gönderilecek ping paketinin büyüklüğünün ayarlanması için kullanılır. Varsayılan paket büyüklüğü 56 byte’tır. 8 bytelık ICMP başlık bilgisi ile paket boyu 64 byte’a çıkar.

20 BİLG 223 Ping komutu  /root]# ping  PING ( ) from : 56(84) bytes of data.  Warning: time of day goes back, taking countermeasures.  64 bytes from : icmp_seq=0 ttl=254 time=801 usec  64 bytes from : icmp_seq=1 ttl=254 time=402 usec  64 bytes from : icmp_seq=2 ttl=254 time=365 usec  64 bytes from : icmp_seq=3 ttl=254 time=365 usec   ping statistics ---  4 packets transmitted, 4 packets received, 0% packet loss  round-trip min/avg/max/mdev = 0.365/0.483/0.801/0.184 ms

21 BİLG 223 traceroute komutu  traceroute komutu ile uzaktaki makineye giden yol hakkında bilgi alınır. Bu bilgilerden en temel olanı uzaktaki makineye giderken geçilen yönlendiricilerdir.  Komutun temel kullanım şekli aşağıdaki gibidir: traceroute [seçenekler] makine_ismi

22 BİLG 223 Traceroute komutu  /root]# traceroute  traceroute to ( ), 30 hops max, 38 byte packets  ( ) ms ms ms  2 cis7500 ( ) ms ms ms  3 ATM itu-ayazaga.ulus.ulak.net.tr ( ) ms ms ms  ( ) ms ms ms  5 odtu-ulus-E1.ulak.net.tr ( ) ms ms ms  6 2.asn9000.atm.metu.edu.tr ( ) ms ms ms  7 ani.cc.metu.edu.tr ( ) ms ms ms  /root]# traceroute -f 3  traceroute to ( ), 30 hops max, 38 byte packets  3 ATM itu-ayazaga.ulus.ulak.net.tr ( ) ms ms ms  ( ) ms ms ms  5 odtu-ulus-E1.ulak.net.tr ( ) ms ms ms  6 2.asn9000.atm.metu.edu.tr ( ) ms ms ms  ani.cc.metu.edu.tr ( ) ms ms ms

23 BİLG 223 tcpdump  Unix işletim sistemlerinde var.  Komut satırında çalışır.  Ağdaki paketleri ya da kaydedilmiş paket trafiği dosyasını izlemek amacıyla kullanılır  Paketlerin başlık bilgilerini alır (istenirse tüm paketi de alır)‏

24 BİLG 223 tcpdump  normal kullanım; # tcpdump 17:18: IP huzeyfe > erhan.telnet: S : (0) win :18: IP erhan.telnet > huzeyfe.32829: R 0:0(0) ack win 0

25 BİLG 223 tcpdump  -n /İsim Çözümleme Eğer tcpdump ile yakalanan paketlerin dns isimlerinin çözülmesini istemiyorsak -n parametresini kullanabiliriz, # tcpdump –n 17:18: IP > telnet: S : (0) win :18: IP telnet > : R 0:0(0) ack win 0

26 BİLG 223 tcpdump  # tcpdump -nn yukarıda (-n için)verdiğimiz örnekte -n yerine -nn koyarsanız hem isim hemde port çözümlemesi yapılmayacaktır,yani telnet yerine 23 yazacaktır.

27 BİLG 223 tcpdump  kaynak ip si hedef hostu olan paketleri izlemek istersek # tcpdump src host and dst host komutunu verebiliriz.

28 BİLG 223 tcpdump  src ile kaynak portu dst ile hedef portu belirtebiliriz. dst ya da src önekini kullanmazsak hem kaynak hemde hedef portu alır. # tcpdump port 23 # tcpdump dst port 23 ile hedef portu 23 olanlar # tcpdump src port 23 ile de kaynak portu 23 olan paketler izlemeye alınır.

29 BİLG 223 talk  Talk (bazı sistemlerde ntalk), internet üzerindeki iki kullanıcının aynı anda karşılıklı yazışmasını sağlayan bir protokol ve bu işi yapan programlara verilen genel addır.  Talk kullanmak için her iki tarafta da TALK DAEMON (Talk servis sağlayıcı) kurulu olmalıdır. (# yum install talk-server )‏  Örnek: talk

30 BİLG 223 finger  Bir sistemde (domain) çalışan kişileri görebilmek için finger komutu kullanılabilir.   Finger servisini kullanabilmek için sorgulama yapılan sistemin buna izin vermesi gerekir.  Belirli bir kullanıcının, makinesinin o an açık olup olmadığını anlayabilmek için de finger komutu kullanılabilir.  Örnek:  finger  Bu komutun cevabından kullanıcının hangi terminalde çalıştığı, eğer tanımlamışsa 'plan' dosyasında kendisi ile ilgili verdiği bazı bilgiler elde edilebilir.

31 BİLG 223 who  Sistemle etkilesime giren kullanicilari gosterir. Bu komut ile sistemdeki kullanicilar listelenir, nereden baglandiklari ve ne kadar sureyle bagli olduklari gosterilir. Karsiniza bilgilerin ayrinti seviyesini belirtmenizi saglayan ve agda ya da yerel bir sistemde calismasi gereken birkac parametre vardir. Bu parametrelerden -q, sistemde bulunan kullanicilari ve toplam kullanici sayisini gosterir. $ who $ who -q who komutunun diger kullanim sekilleri icin "who --help", daha ayrintili bilgi icin "man who" komutlarini kullaniniz.

32 BİLG 223 host  Bu komut ile aginiza bagli uzaktaki bir sistemin ag adresi bilgisine ulasabiliyoruz. Bu bilgi genellikle sistemin IP adresi, alan ismi, alan ismi takma adlari ve posta sunucusu ogelerini icerir. Bu bilgilerin tumu aginizdaki alan ismi sunucusundan elde edilir. Internet icin bu islem, internet uzerinden baglanabileceginiz tum sistemleri kapsar. host komutu,uzaktaki bir sistemin IP adresini elde etmeniz icin kullanabileceginiz etkili bir yontemdir. Sistemin IP adresine sahipseniz, host komutunu kullanarak bu sistemin alan isminin ne oldugunu ogrenebilirsiniz. $ host seklinde kullanilabilir.

33 BİLG 223  SORULAR?


"Linux Ağ Komutları Öğr. Gör. Mustafa SARIÖZ BİLGİSAYAR TEKNOLOJİLERİ VE PROGRAMLAMA BÖLÜMÜ BİLG 224 AĞ İŞLETİM SİSTEMLERİ II DERSİ." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları