Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

END3061 SİSTEM ANALİZİ VE MÜHENDİSLİĞİ BİR ÇOK AMAÇLI KARAR VERME TEKNİĞİ: ANALİTİK HİYERARŞİ PROSESİ (AHP)

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "END3061 SİSTEM ANALİZİ VE MÜHENDİSLİĞİ BİR ÇOK AMAÇLI KARAR VERME TEKNİĞİ: ANALİTİK HİYERARŞİ PROSESİ (AHP)"— Sunum transkripti:

1 END3061 SİSTEM ANALİZİ VE MÜHENDİSLİĞİ BİR ÇOK AMAÇLI KARAR VERME TEKNİĞİ: ANALİTİK HİYERARŞİ PROSESİ (AHP)

2 AHP  Karar seçeneklerini sıralayıp aralarından birini belirtilen çoklu ölçüte göre seçmeyi sağlayan sayısal bir yöntem  Her bir karar seçeneğine karar vericinin ölçütlerini ne kadar sağladığını gösteren sayısal puanlar verilir.

3 Standart Tercih Sıralamaları Tercih Düzeyi Sayısal Değer Equally preferred1 Moderately preferred3 Strongly preferred5 Very strongly preferred7 Extremely preferred 9

4 AHP’nin Uygulanması  A ve B ürünleri arasında maliyet ve kalite ölçütlerine göre seçim yapılacaktır.  A ürününün maliyeti 60 YTL ve kalitesi ortalamanın üstündedir.  B ürününün maliyeti 15 YTL ve kalitesi orta düzeydedir.

5 A ve B ürünleri için karar matrisleri  B’nin fiyatı A’ya göre daha düşük olduğundan B’nin A’ya göre tercih edilme düzeyi 7 olarak belirlenmiş olsun. Bu durumda A’nın B’ye göre tercih edilme düzeyi 1/7 olur. MALİYET A B A 1 1/7 B 7 1 KALİTE A B A 1 3 B 1/3 1

6 Örnek Problem Bir şirket, yeni bir tesis için 3 olası yerleşim yeri arasında AHP’yi kullanarak seçim yapacaktır: Dikkate alınacak karar ölçütleri:  arazi fiyatı  tedarikçilere olan mesafe  işçilik kalitesi  işçilik ücretleri

7 Karar Ölçütleri ve Tercih Matrisleri FİYAT A B C A 1 3 2 B 1/3 1 1/5 C 1/2 5 1 MESAFE A B C A 1 6 1/3 B 1/6 1 1/9 C 3 9 1 İŞÇİLİK A B C A 1 1/3 1 B 3 1 7 C 1 1/7 1 ÜCRETLER A B C A 1 1/3 1/2 B 3 1 4 C 2 1/4 1

8 Adım 2  Önce her bir sütundaki değerler toplanır. FİYAT A B C A 1 3 2 + + + B 1/3 1 1/5 + + + C 1/2 5 1 = 11/6 9 16/5

9 Adım 2 FİYAT A B C A 1/(11/6) = 6/11 3/9 = 3/9 2/(16/5) = 5/8 + + + B (1/3)/(11/6) = 2/11 1/9 = 1/9 1/5)/(16/5) = 1/16 + + + C (1/2)/(11/6) = 3/11 5/9 = 5/9 1/(16/5) = 5/16 = 1 1 1  Her bir sütundaki değerler, o sütun toplamına bölünür. DİKKAT: her bir sütundaki değerlerin toplamı 1’dir.

10 Adım 3 FİYAT AB C Satır Ortalaması A (6/11 + 3/9 + 5/8) / 3 = 1.5038 / 3 =.5012 B (2/11 + 1/9 + 1/16) /3 =.3544 / 3 =.1185 C (3/11 + 5/9 + 5/16)/ 3 = 1.2086 / 3 =.3803 1.000  Her satırın ortalaması hesaplanır.

11 Adım 4 Tüm ölçütler için benzer işlemler yapılır. Aşağıdaki değerler elde edilir. Yerleşim Fiyat Mesafe İşçilik Ücretler A.5012.2819.1790.1561 B.1185.0598.6850.6196 C.3803.6583.1360.2243

12 Adım 5 Ölçütleri önem derecesine göre sıralama Ölçütler Fiyat Mesafe İşçilikÜcretler Fiyat 1 1/5 3 4 Mesafe 5 1 9 7 İşçilik 1/3 1/9 1 2 Ücretler 1/4 1/7 1/2 1

13 Adım 6-9  Adım 1-4, yeni matrislerle tekrar edilir. Sonuç aşağıdaki gibi olmalıdır: Ölçüt FiyatMesafe İşçilikÜcretler Satır Ortalaması Fiyat.1519.1375.2222.2857.1933 Mesafe.7595.6878.6667.5000.6535 İşçilik.0506.0764.0741.1429.0860 Ücretler.0380.0983.0370.0714.0612 1.000

14 Satır ortalaması = Ölçüt için tercih vektörü ÖLÇÜT Fiyat.1993 Mesafe.6535 İşçilik.0860 Ücret.0612

15 Son Hesaplamalar Yerleşim FiyatMesafeİşçilik Ücretler A.5012.2819.1790.1561 B.1185.0598.6850.6196 C.3803.6583.1360.2243 Ölçüt Fiyat.1993 Mesafe.6535 İşçilik.0860 Ücretler.0612 X Ölçüt matrisinin tercih vektörüyle çarpılması Yerleşim A puanı =.1993(.0512) +.6535(.2819) +.0860(.1790) +.0621(.1561) =.3091 Yerleşim B puanı =.1993(.1185) +.6535(.0598) +.0860(.6850) +.0612(.6196) =.1595 Yerleşim C puanı =.1993(.3803) +.6535(.6583) +.0860(.1360) +.0612(.2243) =.5314

16 Sonuçlar YerleşimPuan A.3091 B.1595 C.5314 1.0000 Puanlara göre, C yerleşim yeri seçilmelidir.

17 AHP’nin Güncel Kullanımı  Expert Choice adlı yazılım, büyük uygulamalar için kolaylık sağlamaktadır.  www.expertchoice.com www.expertchoice.com  Bazı kullanıcılar:  Ford Motor Company  Sprint PCS  Amerikan Tarım Bakanlığı (USDA)  Amerikan Donanması  Birleşik Krallık Sağlık Bakanlığı  Ferrari SpA in Italy


"END3061 SİSTEM ANALİZİ VE MÜHENDİSLİĞİ BİR ÇOK AMAÇLI KARAR VERME TEKNİĞİ: ANALİTİK HİYERARŞİ PROSESİ (AHP)" indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları