İSİM GRUBU.

Slides:



Advertisements
Benzer bir sunumlar
Cümlenin Öğeleri Sözcüklerin cümle içerisindeki görev adlarına “cümlenin öğeleri”denir. Cümle öğelerini, temel öğeler ve yardımcı öğeler olmak üzere iki.
Advertisements

ZAMİRLER.
Cümlenin Öğeleri Sözcüklerin cümle içerisindeki görev adlarına “cümlenin öğeleri”denir. Cümle öğelerini, temel öğeler ve yardımcı öğeler olmak üzere iki.
Hazırlayan: İsmail KEPEK Numara:
İSİM-FİİL GRUBU ve SIFAT-FİİL GRUBU
SIFATLAR ÖN AD.
CÜMLENİN ÖGELERİ.
TAMLAMALAR.
ÜNLEM GRUBU ve SAYI GRUBU
İSİM (AD) TAMLAMALARI En az iki isimden oluşan, Bir nesnenin parçası olan, Aralarında anlam bağlantısı kurularak oluşturulan, Bir nesnenin başka bir.
TAMLAMALAR.
1.İsimler Kainattaki varlıkları karşılayan kelimelere “isim” denir. İsimler değişik yönlerden incelenir.
9. Sınıf Dil ve Anlatım MART
Sözcük Türleri Setenay KAYA Hazırlık-D/153
TAMLAMALAR.
ZAMİRLER.
TÜRKÇE Mehmet KOCA Ayşe BAYAM Melike DUATEPE Sunuindir.blogspot.com.
11-14 yaş arasına yöneliktir. AYŞE GÜL 2010
ZAMİR NEDİR? İsmin yerini tutabilen,isim gibi kullanılabilen,isim soylu kelimelerle bazı eklere zamir denir. Ahmet’ten öğrendim. > Ondan öğrendim. Kitabı.
KISALTMA GRUPLARI.
SIFAT GRUBU.
CÜMLENİN ÖGELERİ YÜKLEM
CÜMLENİN ÖĞELERİ.
TAMLAMALAR.
CÜMLE.
Erciyes Üniversitesi Eğitim Fakültesi
En az iki ismin bir araya gelerek bir kavramı veya bir varlığı karşıladıkları söz öbekleridir. Tamlamalarda “tamlayan” ve “tamlanan” bulunur. Tamlayan.
YAPI BİLGİSİ.
TAMLAMALAR.
DERSİMİZ TÜRKÇE İbrahim.
Cümlenin Öğeleri Sözcüklerin cümle içerisindeki görev adlarına “cümlenin öğeleri”denir. Cümle öğelerini, temel öğeler ve yardımcı öğeler olmak üzere iki.
TAMLAMALAR İSİM VE SIFAT TAMLAMALARI HAZIRLAYAN:SÜNDÜS ÇELİK
CÜMLENİN ÖGELERİ YÜKLEM ÖZNE
TAMLAMALAR.
Örnek: Sizlere konu hakkında bilgi vereceğim.
İSİM TAMLAMALARI Bir ya da birden çok adın bir araya gelerek oluşturduğu söz öbeklerine isim tamlamaları denir. İsim tamlamalarında tamlayan ve tamlanan.
Tamlamalar sorular.
Sıfat Ve İsim Tamlamaları
YAZIM KURALLARI.
ZAMİRLER.
TAMLAMALAR.
TAMLAMALAR.
CÜMLENİN ÖGELERİ Cümle; bir düşünceyi, bir duyguyu, bir olayı, bir isteği, bir yargıyı tam olarak anlatan sözcük veya söz grubuna denir. Cümleyi oluşturan.
SENTAKSA GİRİŞ.
İSİM TAMLAMALARI.
SIFAT GRUBU. Bu konu için önerilen literatür: 1. SIFAT TAMLAMASI: Leyla Karahan, Türkçede Söz Dizimi, Akçağ Yayınları, 2008, SIFAT TAMLAMASI:
EDAT GRUBU ve BAĞLAMA GRUBU
Cümlenin Öğeleri Sözcüklerin cümle içerisindeki görev adlarına “cümlenin öğeleri”denir. Cümle öğelerini, temel öğeler ve yardımcı öğeler olmak üzere iki.
İSİM-FİİL GRUBU ve SIFAT-FİİL GRUBU
CÜMLENİN ÖGELERİ.
İSİM TAMLAMALARI              İki veya daha fazla ismin, yeni bir anlam meydana getirecek şekilde birlikte kullanılmasıyla oluşan söz gruplarına isim tamlaması.
İSİM (AD) İSİM ÇEŞİTLERİ İSİM TAMLAMALARI
İSİM GRUBU. Bu konu için önerilen literatür: 1. İSİM TAMLAMASI: Leyla Karahan, Türkçede Söz Dizimi, Akçağ Yayınları, 2008, İYELİK GRUBU VE İSİM.
TÜRKÇE ANLATI SLAYTI EV İ N KAYAHAN. CÜMLE, BIR DÜŞÜNCEYI, BIR DILE Ğ I, BIR HABERI YA DA DUYGUYU TAM OLARAK ANLATAN, BIR VEYA BIRDEN ÇOK SÖZCÜKTEN.
AD TAKIMI. İki ismin bir araya gelip kaynaşması ile oluşan tamlamalardır. evin çatısı kedinin gözleri.
Hazırlayan: Göksel KURT Türkçe Öğretmeni. Göksel KURT Türkçe Öğretmeni2 SIFAT  İsimlerin önüne gelerek onların şeklini, durumunu, rengini, işaret yoluyla.
GENEL TEKRAR - 6 CÜMLE ÖĞELERİ - VURGU – ARASÖZ FEM DERSHANELERİ
Kelime Grupları. KELİME GRUPLARI Birden çok sözcükten oluşan,aralarında anlamca bağ kurulduğu için cümlede sadece bir öğe olarak ele alınan dil birliklerine.
1 D ERSİMİZ T ÜRKÇE. 2 İSİM TAMLAMALARI Aralarında anlamca ilgi bulunan iki ya da daha çok ismin belirli kurallar çerçevesinde bir araya gelmesiyle oluşan.
CÜMLE TÜRLERİ: 2. YÜKLEMİM TÜRÜNE GÖRE CÜMLELER. CÜMLE TÜRLERİ: 2. YÜKLEMİN TÜRÜNE GÖRE CÜMLELER  Bir cümlenin yüklemi ya çekimli bir fiil ya da ek-fiille.
ÜNLEM GRUBU ve SAYI GRUBU
SIFAT GRUBU.
İSİM GRUBU.
KONU KAVRAMA SORULARI İSİM TAMLAMALARI.
Sıfat Ve İsim Tamlamaları
TAMLAMALAR.
YAZAR: HARUN EMRE CERİTLİOĞLU
İSİM (AD). Nesneleri, varlıkları ve kavramları karşılayan kelimelere isim denir.  1-) Varlıklara Verilişlerine Göre İsimler a-) Özel İsimler : Tek bir.
KISALTMA GRUPLARI.
GENEL TEKRAR - 02 TAMLAMALAR TÜRKÇE. SIFAT TAMLAMALARI sarı yapraklar güler yüz masmavi deniz birkaç soru bu ev hangi kitap kaçan balık ihtiyar adam.
Sunum transkripti:

İSİM GRUBU

İSİM GRUBU Bu konu için önerilen literatür: 1. İSİM TAMLAMASI: Leyla Karahan, Türkçede Söz Dizimi, Akçağ Yayınları, 2008, 42-48. 2. İYELİK GRUBU VE İSİM TAMLAMASI: Enfel Doğan, Türkçe Cümle Bilgisi – I, Anadolu Üniversitesi, 2012, 6-29.

İSİM GRUBU Aşağıdaki cümleye bir göz atalım: Ayten Hanım, eşinin sözlerini büyük bir dikkatle dinledi. Dedem bunlara “yorgan çocukları” derdi.

İSİM GRUBU İsim grubu: isim tamlaması, ad tamlaması. Tanımı: İki isim unsurunun bir nesne, bir olay veya bir hareketin başka bir nesne veya şahsa ait olduğunu bildirmek için sistematik bir şekilde bir araya gelerek oluşturduğu bir kelime grubudur.

İSİM GRUBU Yukarıdaki cümlelere bir daha bakalım: Ayten Hanım, eşinin sözlerini büyük bir dikkatle dinledi. [eş+3Тie+(K)GENade] + [söz+Çe+3Tie] Dedem bunlara “yorgan çocukları” derdi. [yorgan+NOMade] + [çocuk+Çe+3Tie]

İSİM GRUBU İsim grubunda iki öge bulunur: a) Birinci unsur: Tamlayan (Ty) b) İkinci unsur: Tamlanan (Tn) Genel yapı: Tamlayan Unsur + Tamlanan Unsur Kısaca: Ty + Tn veya: Yardımcı Unsur + Ana Unsur

İSİM GRUBU İsim grubunu oluşturan unsurlar bir kelime veya kelime grubu olabilir: Yasemin’in annesinin arkadaşı uğradı. Fabrika işçilerinin köy çocukları vardı. “Biz bundan bir şey anlamayız.”ın ardında neler yatıyor?

İSİM GRUBU Tamlayan unsur genitif ekini (tamlama durum ekini) bazen alır, bazen de almaz. Tamlanan unsur ise her zaman iyelik eklerinden birini alır. Demek ki, isim grubunun şematik yapısı şöyledir: [Tamlayan(+GENade)] + [Tamlanan+ie]

İSİM GRUBU İsim grupları cümle içinde isim, sıfat veya zarf görevini yaparlar: Dedemin maaşı bize yetmiyor. (isim) Fatih’in geçtiği kapıdan geçtim. (sıfat) İlkbahar Mart ayında başlar. (zarf)

İSİM GRUBU Bundan hareketle, isim grubu iki çeşit olabilir: a) Belirtili isim grubu – Tamlananın açıkça kime veya neye ait olduğunu belirten bir gruptur. Tamlayan unsurun sonunda tamlayan durum eki (GEN) bulunur: kahvenin kokusu, arabanın sahibi, kitabın yazarı, adamın boyu, bahçenin çiçekleri, mahallenin çocukları, arabanın kapıları, vb.

BELİRTİLİ İSİM GRUBU Birinci unsur zamir ise, o zaman mutlaka tamlayan durum eki kullanılır: benim eşim, senin paran, onun görüşü, bizim insanımız, sizin toprağınız, onların çocukları. Bazı kaynaklar (örneğin Kaynak 2), bunu iyelik grubu olarak adlandırır.

BELİRTİLİ İSİM GRUBU Özellikleri: Şiirlerde vezin veya kafiyeye uymak için, unsurlar yer değiştirebilir: Ömrü bir dal gibi âşıklarının, sallanıyor. Bu olsa olsa, oğludur Ali’nin. Unsurların arasına başka kelimeler veya kelime grupları girebilir: Bunun dahi hesabını kim soracak? Ülkenin bir gün durumuna acımak gerek.

BELİRTİLİ İSİM GRUBU Bazen tamlayan unsuru düşer ve tamlayan kendi başına bile tamlama değerinde olabilir: bilgisayarım (benim bilgisayarım), ayakkabın (senin ayakkabın), kitabı (onun kitabı), evimiz (bizim evimiz), gönlünüz (sizin gönlünüz), kıyafetleri (onların kıyafetleri), vb.

BELİRTİLİ İSİM GRUBU Eski metinlerde tamlayan ekinin düştüğü de görülür: Kubben altında bu cumhûra bakarken şimdi... Yüzleri nûrından evüm toldı nûr… Unsurlar bir kelime veya kelime grubu olabilir: elma ağaçlarının yeşil yaprakları. (Not: İki tamlayan ekinden fazla kullanımlar yanlış sayılmaktadır.)

BELİRTİSİZ İSİM GRUBU b) Belirtisiz isim grubu – Tamlananın tam olarak kime veya neye ait olduğunun belirtilmediği bir gruptur. Bunlarda, tamlayan unsur tamlayan durum ekini almaz, ancak tamlanan unsur iyelik eklerinden birini alır: ders kitabı, öğrenci mektubu, gölge oyunu, ev kapısı, mahalle hovardası, saat sesi, kebap kokusu, biber tadı, çay bardağı, at arabası, vb.

BELİRTİLİ İSİM GRUBU Özellikleri: Unsurlar arasında daha sıkı bağ vardır. Dolayısıyla, unsurlar yer değiştiremez. Unsurlar arasına başka bir kelime veya kelime grubu giremez. Kalıplaşmaya çok yatkın bir gruptur. Kalıcı nesne isimleri elde etmek için, çok elverişlidirler: buzdolabı, kahverengi, atasözü, hanımeli, basımevi, kahvaltı, vb.

BELİRTİLİ İSİM GRUBU Yer adlarında kalıplaşma tamlanan unsurun da iyelik ekini kaybederek meydana geldiği görülür: Kadı Köyü > Kadıköy Dolma Bahçesi > Dolmabahçe Top Kapısı > Topkapı Bu özellik çok az sayıda diğer örneklerde de görülür: şiş kebabı > şişkebap, vb. Not: Bunlara, eksiz isim grubu da denir.

BELİRTİLİ İSİM GRUBU Grubu oluşturan unsurlar bir kelime veya kelime grubu olabilir: Çarşı kapısının hemen dibinde yaşıyorum. Tamlayan unsuru cümle olabilir: “Kızıma göz kulak ol!” cümlesinde, cümle tamlayan unsurdur.

İSİM GRUBUNDA VURGU İsim grubunda vurgu, türüne göre değişir: a) Belirtili isim grubunda her iki unsur vurguludur: evin kapısı, arabanın camı, masanın örtüsü, vb. b) Belirtisiz isim grubunda ise vurgu sadece tamlayan unsurun üzerindedir: ev kapısı, araba camı, masa örtüsü, vb.

TEŞEKKÜR EDERİM 