Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Ahmet KÜÇÜKDÖNGÜL Orman Mühendisi Oyuntu Islahı Tedbirleri.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "Ahmet KÜÇÜKDÖNGÜL Orman Mühendisi Oyuntu Islahı Tedbirleri."— Sunum transkripti:

1 Ahmet KÜÇÜKDÖNGÜL Orman Mühendisi Oyuntu Islahı Tedbirleri

2 Oyuntu Islahı Tesisleri Oyuntu erozyonu, yüzey erozyonunun ilerlemiş safhasıdır. Çizgi erozyonu ilk safhadır. Daha fazla ilerlemiş, derinleşmiş ve dere şeklini almış oyuntulara sel yarıntısı, daha büyüklerine ise sel dereciği denir. Taşkın olayının da başlıca nedenidir.

3 Çizgi Erozyonu<30cm Sel Yarıntısı30-100cm Sel Dereciği cm Ana Sel Deresi>300cm Kemal AŞK’ a göre oyuntu erozyonu derinlikleri

4 Oyuntu Erozyonu İle Mücadele 1- Su Toplanma Bölgesindeki Oyuntularda Alınacak Önlemler a)Çevirme Hendekleri b)Boşaltma Kanalları c)Sınai Tesisler (Enine Yapılar) - Kuru Duvar Eşikler - Miks Eşikler - Biyolojik Yapılar - Gabyon Uygulamaları - Diğer Tesisler 2- Ana Sel Deresinde Yapılacak Sınai Tesisler

5 Şanlıurfa İli Direkli Havzası 5 Toplanma Bölgesi Boğaz Bölgesi Birikme Bölgesi

6 Oyuntuya gelen yüzeysel suların oyuntu içine girmeden, memba kısmının üstüne yapılan kanal aracılığıyla başka bir alana akıtılır. Çevirme Hendekleri (Saptırma Kanalları) Erçek Sel Kontrol Projesi

7 -Yüzeysel akışın yönünü değiştirmek, - Bina, yol vb. tesislerin yüzeysel akıştan zarar görmesini engellemek, - Yüzeysel suların belli alanlarda yayılmasını sağlamak, - Teraslanmış araziyi, aşırı yüzey akışından korumak, - Verimli arazileri taşınma ve siltasyondan korumak amacı ile yamaçtaki küçük yandereciklerde oluşan taşkınların güvenli bir şekilde başka bir yere aktarılması. Tesisteki amaç;

8 Eğim Çevirme hendeklerinde eğime dikkat edilmelidir. Eğimin fazla olması suyun hızınıda artıracaktır ve oyulmaları artıracaktır. Hız düşük olursa kanalda siltasyon birikmesine neden olacaktır. Bitki örtüsü ile kaplanmamış sığ topraklarda eğim en yüksek %1 olmalıdır. Sürekli bitki örtüsü ile korunan kanallarda ise bu meyil %2-3 olabilir. Yağış sularının boşalacağı alanlara dikkat edilmelidir.

9 Boşaltma Kanalları Eğimli teras şebekesi uygulanan alanlarda veya herhangi bir teras tesisi uygulanmayan alanlarda, yağış sularının toplanarak güvenli bir şekilde bir su kanalına veya güvenli bir alana ulaştıran tesislerdir. Boşaltma kanallarında fazla su birikmesi, seviye farkı ile oyulma söz konusu olabilir. Bu kanallara bitki örtüsü takviyesi yapılması yapılan eşiklerin etkisini artırmaktadır.

10 Tesisin amacı; akış sularının kontrollü bir şekilde saha dışına çıkarılmak, terasları ve diğer tesisleri güvence altına almak ve yamaç üzerinde oluşacak erozyonu önlemektir.

11 Sınai Tesisler Oyuntularda, taban meyilinin düşürülerek taban oyulmasının önlenmesi ve su hızının azaltılması için su akım doğrultusuna dik uygulanan canlı ve cansız tesislerdir.

12 Bir derede birden fazla ıslah sekisi yapılması planlanırsa şu formül uygulanır; h1-h2 n= _____________ h n= İnşa edilecek seki adedi h1= Derenin en yüksek ve en alçak noktaları arasındaki yükseklik farkı h2= Denge eğimine tekabül eden yükseklik h= Sekilere verilecek ortalama yükseklik

13 Örnek Çözüm: Ortalama eğim %30, dere uzunluğu 500m ve denge eğimini % 10 yapmak istersek; h1= 500x30/100= 150 m h2= 500x 10 /100=50 m h= 1m yükseklik verirsek h1-h n=_________=__________= 100 adet seki inşa edilecektir. h 1

14 1m yükseklikte kuru duvarın hacmi 3,7m³, 1,5 m yükseklikte 7,25 m³, 2 m yükseklikte ise 11,75 m³ hesaplanmıştır. Bu hesaba göre 1 m yükseklikte 100 adet kuru duvar eşikte; 100 x 3,7= 370 m³ hacminde materyal kullanılacaktır. 2 m yükseklikte 50 adet kuru duvar eşikte ise; 50 x 11.75= 587,5 m³ hacminde materyal kullanılacaktır. 2 m yükseklikte yapılan kuru duvar eşikte yaklaşık %60 daha fazla materyal kullanılmıştır.

15 Tesis edilecek objenin ebatları; dere havzasının büyüklüğüne, yarıntının önemine, eşiğin derenin alt veya yukarı kısımlarında tesis edilecek olmasına göre değişir. Tesis yüksekliği ve dere tabanı genişliği maliyeti etkileyen en önemli 2 faktördür. Dere tabanı genişliği tamamen doğal yapı ile ilgili olduğundan, maliyeti düşürmek açısından bu etkenle oynamak mümkün değildir.

16 Kuru Duvar Eşik Harçsız olarak inşa edilen enine yapılardır. Sel yarıntısı ve sel dereciği ıslahında kullanılır. Dere civarında bol miktarda amaca uygun taş varsa ıslah edilmesi uygun olur. 0,7-2m yüksekliğinde yapılır. Eşik yüksekliği, doğal dere tabanı ile savağın en alçak noktası arasındaki mesafedir.

17

18

19

20 Kuru duvar eşik yapımında dikkat edilecek hususlar; -Yükseklik iyi ayarlanmalıdır, - Kullanılacak taşlar köşeli olmalıdır, - Eşik temeli sağlam bir zemin üzerine dayandırılmalıdır, - Derenin en dar yerine inşa edilmelidir, - Dere eksenine dik olarak yerleştirilmelidir, - Eşikler birbirini destekleyecek aralıklarla uygulanmalıdır, - Kanat duvarları şevlere 1m kadar sokulmalıdır.

21 Miks Eşik Kuru duvar eşiklerin yeterli olamayacağı daha derin ve geniş oyuntularda miks eşikler uygulanır. Miks eşik inşaatına mecbur kalmadıkça başvurulmamalıdır. Yüksekliği en fazla 3 m olmalıdır. Tesis kanatlarının gerisindeki şevlere kavak, söğüt, iğde çelikleri veya dişbudak, akasya, akçaağaç vb. yöreye en uygun ağaç türlerine ait fidanlar dikilir yada meşe, badem ve ceviz tohumları ekilir.

22 Biyolojik Yapılar Enine yapıların tesisinde sürgün verme yeteneği yüksek, canlı bitki malzeme kullanılabilir. Biyolojik tesislerden, dere yatağı ıslahında başarılı ve kalıcı sonuçlar alınması ve ekonomik olması nedeniyle önerilir. Debisi fazla olan sel dereciklerinde örme çitler, daha küçük sel yarıntılarında ise çalı demetli canlı çitler kullanılır.

23 Örme Canlı Eşikler Taban ve yanlarda oyulmaların devam ettiği derecikler örme canlı materyallerle tahkim edilebilir.

24

25 Çalı Demetli Canlı Eşikler Örmeye elverişli olmayan materyal, cm çaplı demetler halinde bağlanır. İster dal demetleri ile isterse örme şeklinde yapılan canlı eşiklerin ön yüzündeki aralıklardan söğüt ve iğde çelikleri ve dalları sokularak canlı çit sistemi güçlendirilir.

26 Çalı demetli canlı eşik yapımı

27 Diğer Tesisler Çalı Demetli Toprak Sedde 20 cm çalı demeti, 10 cm toprak serilere sıkıştırılır. En üst kısımda toprak sıkıştırıldıktan sonra, orta kısmında suyun akacağı yere taş kaplama yapılır.

28 Çuvallı Toprak Sedde Toprak derinliğinin fazla, kil oranının yüksek olduğu meyilli, stabilizasyon malzemesi bulunmayan alanlarda, 50 cm. uzunluğunda ve en az 30 cm. genişliğinde, çuvalların içerisine toprak malzeme dol­durularak, duvar şeklinde üst üste istiflenmek şekliyle çuvallı seddeler oluşturulur. Çuvallı Toprak Sedde

29

30 Kafes Tel Eşikler Açıklıkları 1,5-2 cm’ yi geçmeyen kafes tel kullanılabilir.

31 Kafes tel eşik yerine geosentetik malzeme kullanılabilir. Şuanda deneme çalışmaları yapılmaktadır.

32

33 Çelik örgü tellerle yapılmış seki

34 Eşik Yapımında Gabyon Uygulamaları Gabyon kapalı kafes tellerinin içlerinin taş, çakıl gibi materyallerle doldurularak eşikler oluşturulmasıdır. Zemine göre şekil almasından dolayı kullanış açısından güvenilirdir.

35 Yılanlı Havzası yan kollarından bir görünüm Çevirme hendeği ve galvenizli kafes tel eşik yapımı planlanmıştır 35

36 Samsun Mert Irmağı Yılanlı Havzası Yapılacak İşler Haritası 36

37 Samsun Mert Irmağı Sağırgeçit Havzası 37

38 Şanlıurfa İli Direkli Havzası 38

39 Oyuntuların İncelenmesi Oyuntularda, oyuntu boyunca en fazla 250 metrede bir inceleme noktası alınacak ve memba ve mansaba bakacak şekilde en az iki adet olmak üzere oyuntunun fotoğrafı çekilecek ve "Oyuntu İnceleme Çizelgesi" (Ek-3) doldurulacaktır. Oyuntu uzunluğu 250 metrenin altında olan oyuntularda en az 1 (bir) inceleme noktası alınacaktır. Oyuntularda 50 cm ve daha derin olanlar dikkate alınacaktır. Oyuntu inceleme noktaları topografya ve drenaj haritasında gösterilecektir.Oyuntu İnceleme Çizelgesi Teknik Şartname

40 OYUNTU ISLAHI FAALİYETLERİ Enine Yapılar : Kuru duvar eşikler, harçlı sekiler, biyolojik yapılar, çalı demetli toprak sedde, çuvallı toprak sedde, kafes tel eşik, ıslah sekiler vb. tesislerden hangileri kullanılacaksa izahı yapılacaktır. Dizpozisyondaki Çizelge 10 (ENİNE TESİS ÇİZELGESİ) doldurulacaktır.

41


"Ahmet KÜÇÜKDÖNGÜL Orman Mühendisi Oyuntu Islahı Tedbirleri." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları