Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Türkiye Elektrik Dağıtım Anonim Şirketi (TEDAŞ) www.tedas.gov.tr www.tedas.gov.tr “Lisanssız Elektrik Üreticilerinin Elektrik Dağıtım Sistemine Bağlantı.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "Türkiye Elektrik Dağıtım Anonim Şirketi (TEDAŞ) www.tedas.gov.tr www.tedas.gov.tr “Lisanssız Elektrik Üreticilerinin Elektrik Dağıtım Sistemine Bağlantı."— Sunum transkripti:

1 Türkiye Elektrik Dağıtım Anonim Şirketi (TEDAŞ) “Lisanssız Elektrik Üreticilerinin Elektrik Dağıtım Sistemine Bağlantı Usul ve Esasları ile ilgili Teknik Sorunlar Semineri” Bilal Şimşek Elektrik Mühendisi 23 Aralık 2011 İTÜ Maçka Sosyal Tesisleri Konferans Salonu - İstanbul 1 TEDAŞ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ

2 Sunum İçeriği 1)Türkiye Elektrik Piyasası 2)Dağıtım Şirketleri ve Özelleştirmede Son Durum 3)Dağıtık Üretim Santralleri 4)Lisanssız Elektrik Üretimi 5)Sonuçlar 2 TEDAŞ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ

3 Türkiye Elektrik Piyasası Gelişimi 3 TEDAŞ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ KAYNAK:

4 4 TEDAŞ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ •Elektrik Üretim A.Ş.(EÜAŞ) •Türkiye Elektrik Ticaret ve Taahhüt A.Ş. (TETAŞ) Yİ, YİD, İHD •Serbest Üretim Şirketleri •Otoprodüktör ve Otoprodüktör Grupları •Türkiye Elektrik İletim A.Ş. (TEİAŞ) •Türkiye Elektrik Dağıtım A.Ş. (TEDAŞ) •Özel Dağıtım Şirketleri •Organize Sanayi Bölgeleri (OSB) •Türkiye Elektrik Dağıtım A.Ş. (TEDAŞ) •Özel Dağıtım Şirketleri •Toptan Satış Lisansına Sahip Şirketler Üretimİletim DağıtımPerakende Satış Türkiye Elektrik Sektörünün Yapısı

5 5 TEDAŞ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Toplam Kurulu Güç : ,1 MW Dağıtık Üretim: 4.620,91 MW (%9) Kurulu Güç-Kaynaklara Göre (Eylül 2011) KAYNAK:

6 ? 2010 Yılı Üretim 6 TEDAŞ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Toplam Üretim: ,76 GWh

7 Özelleştirme ve Yeniden Yapılandırma 7 TEDAŞ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ 20 bölge (dağıtım) TEK (üretim, iletim ve dağıtım) TEAŞ (üretim ve iletim) TEDAŞ (dağıtım) TEİAŞ (iletim) EÜAŞ (üretim) TETAŞ (toptan satış) •Dağıtımın üretim ve iletimden ayrılması •4628 sayılı Elektrik Piyasası Yasası ve TEAŞ’ın bölünmesi •Özel sektörün elektrik piyasasına girmesine izin verilmesi (1984 yılı 3096 sayılı yasa) •Bölgesel dağıtım şirketlerinin kurulması •Dağıtım özelleştirme sürecinin başlaması •Ekim 2011 tarihi itibariyle 9 adet Şirket devir/onay aşamasında olup, kalan şirketler özelleştirilmiştir KAYNAK: Özelleştirme İdaresi Başkanlığı (ÖİB)

8 8 TEDAŞ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Dağıtım Şirketleri

9 Özelleştirilen Şirketler 9 1 Aras’ın devri ile ilgili yürütmeyi durdurma kararı vardır. Nihai karar beklenmektedir 2 Özelleştirme portföyünden çıkarılan Aydın,Denizli,Muğla dağıtım bölgesinin AYDEM A.Ş.’ye devri Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı tarafından yapılmıştır. 3 Göksu EDAŞ 2009 yılında özelleştirme portföyünden çıkarılmıştır.Bu bölgenin devir süreci, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı tarafından yürütülmüştür. 4 Gediz EDAŞ ihalesi yeniden yapılacak. TEDAŞ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ KAYNAK: Özelleştirme İdaresi Başkanlığı (ÖİB) Boğaziçi Trakya Uludağ Gediz Akdeniz Osmangazi Ayedaş Sakarya Başkent Meram Toroslar Çamlıbel Yeşilırmak Çoruh Aras 1 Fırat Dicle Van Gölü Göksu 3 Kcetaş Menderes 2 Sakarya Onay/devir süreci devam etmekte olan bölgeler Özel sektöre devredilmiş bölgeler

10 ? Ana Faaliyetler 10 TEDAŞ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ  Dağıtım •Şebeke İşletmeciliği •Şebeke Yatırımları  Perakende Satış •Abonelik İşlemleri •Enerji satış •Tahsilat  Perakende Satış Hizmeti •Endeks Okuma

11 Şebeke Varlıkları 11 TEDAŞ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ DAĞITIM VARLIKLARI (ENH-2009) Enerji Hatları Uzunlukları (km) Havai (AG)Havai (OG)Yer altı (AG)Yer altı (OG)Toplam TEDAŞ Dağıtım Şirketleri , , , , ,9 ÖZEL Dağıtım Şirketleri , ,49.323,07.585, ,9 Üçüncü Şahılar7.405, ,91.012,01.895, ,1 TOPLAM , , , , ,9

12 12 TEDAŞ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ DAĞITIM VARLIKLARI ( TRAFO SAYI VE GÜÇ-2009) Trafo AdetGüç (MVA) TEDAŞ Dağıtım Şirketleri ,4 ÖZEL Dağıtım Şirketleri ,7 Üçüncü Şahılar ,3 TOPLAM ,4 Şebeke Varlıkları

13 TEDAŞ Dağıtım Hatları ve Trafoları 13 TEDAŞ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ ORTA GERİLİM ALÇAK GERİLİM TOPLAM DAĞITIM TRAFOLARI TRAFO SAYISI TRAFO GÜCÜ (MVA) DAĞITIM HATLARI KAYNAK: (2010 Yılı Faaliyet Raporu)www.tedas.gov.tr

14 14 TEDAŞ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ TÜKETİME SUNULAN ELEKTRİK (MWH) KAYIP VE KAÇAKLAR (MWh) NET ELEKTRİK TÜKETİMİ (MWh) BRÜT SATIŞ HASILATI (Bin TL) ABONE SAYISI PERSONEL SAYISI GERÇEKLEŞEN YATIRIM (Bin TL) TEDAŞ Dağıtım Şirketleri (2010 Yılı) KAYNAK: (2010 Yılı Faaliyet Raporu)www.tedas.gov.tr

15 15 TEDAŞ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ SATIN ALINAN ENERJİ KAYIP VE KAÇAKLAR (%18,6) SATILAN ENERJİ MESKEN TİCARET RESMİ DAİRE SANAYİ DİĞER TEDAŞ Elektrik Enerjisi Alış ve Satışları Birim : MWh 2010 Yılı KAYNAK: (2010 Yılı Faaliyet Raporu)www.tedas.gov.tr

16 16 TEDAŞ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Yatırımlar TÜRKİYE TOPLAM KAMU YATIRIMLARI TEDAŞ YATIRIM HARCAMALARININ DAĞILIMI ENERJİ YATIRIMLARI İÇERİSİNDE TEDAŞ’IN PAYI YILLAR İTİBARİYLE TEDAŞ YATIRIM HARCAMA ORANLARI KAYNAK: (2010 Yılı Faaliyet Raporu)www.tedas.gov.tr

17 Dünyada Rüzgar Enerjisi 17 KAYNAK: REN21 : Renewables 2011 GLOBAL STATUS REPORT

18 18 Dünyada Güneş Enerjisi KAYNAK: REN21 : Renewables 2011 GLOBAL STATUS REPORT

19 Güneş Enerjisinin Ülkelere Göre Dağılımı 19 KAYNAK: REN21 : Renewables 2011 GLOBAL STATUS REPORT

20 Lisans Çeşitleri 20 1)Üretim lisansı, 2)Otoprodüktör lisansı, 3)Otoprodüktör grubu lisansı, 4)İletim lisansı, 5)Dağıtım lisansı, 6)Toptan satış lisansı, 7)Perakende satış lisansı. TEDAŞ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ

21 Yeni Düzenleme 21 TEDAŞ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Elektrik Piyasasında Lisanssız Elektrik Üretimi

22 Süreç 22 TEDAŞ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Tarih Temmuz sayılı Kanunda yapılan değişiklik Eylül 2008EPDK tarafından yayınlanan ilk yönetmelik taslağı 23 Ocak 2009EPDK tarafından Yönetmelik 2.kez revize edildi 13 Temmuz 2009EPDK tarafından Yönetmelik 3.kez revize edildi 3 Aralık 2010 Elektrik Piyasasında Lisanssız Elektrik Üretimine İlişkin Yönetmeliğin ilk hali yayınlandı. (Resmi Gazete) 29 Aralık Yenilenebilir Enerji Kaynaklarının Elektrik Enerjisi Üretimi Amaçlı Kullanımına İlişkin Kanun’un bazı maddeleri Yönetmeliğinin yeniden düzenlenmesini gerektirdi. (HES-İl Özel İdareleri, Gerçek ve Tüzel kişilere ödeme konusu gibi) 21 Temmuz 2011 EPDK tarafından hazırlanan ve revize edilen Elektrik Piyasasında Lisanssız Elektrik Üretimine İlişkin Yönetmelik tekrar yayınlandı. (Resmi Gazete) 24 Kasım 2011 Elektrik Piyasasında Lisanssız Elektrik Üretimine İlişkin Yönetmeliğin Uygulanmasına Dair Tebliğ Taslağı (Tebliğ Taslağı) ve Elektrik Piyasasında Lisanssız Elektrik Üretimine İlişkin Yönetmelik (Yönetmelik Taslağı) yayınlandı ve görüşler alındı.

23 Lisanssız Elektrik Üretimi (Mevzuat) 23 TEDAŞ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Elektrik Piyasasında Lisanssız Elektrik Üretimine İlişkin Yönetmelik 4628 Elektrik Piyasası Kanunu 5346 Yenilenebilir Enerji Kaynaklarının Elektrik Enerjisi Üretimi Amaçlı Kullanımına İlişkin Kanun (Teşvik) 5627 Enerji Verimliliği Kanunu Elektrik Piyasasında Lisanssız Elektrik Üretimine İlişkin Yönetmeliğin Uygulanmasına Dair Tebliğ

24 Genel Esaslar 1 24 TEDAŞ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ 1)Üretim tesisi kurabilmek için tüketim tesisi sahibi olması gerekiyor. 2)Yalnızca dağıtım sistemine ve aynı dağıtım bölgesi içinde olması gerekiyor (üretim ve tüketim tesisi aynı veya ayrı yerde olabilir ancak aynı dağıtım bölgesi içinde olmalıdır). 3) Kojenerasyon tesisleri için 25 Ekim 2008 tarihli ve sayı Resmi Gazetede yayımlanan Enerji Kaynaklarının ve Enerjinin Kullanımında Verimliliğin Artırılmasına Dair Yönetmeliğin 29 uncu maddesinde öngörülen verimlilik değerinin sağlanması, 4)Her bir tüketim noktası için bir mikrokojenerayon (<50 kW) veya toplam 500 kW’ı aşmamak üzere YEK tesisi kurabilir. 5)Rüzgar ve Güneş santralleri için TEİAŞ’ın her bir transformatör merkezine yönlendirilen toplam güç miktarı 2 MW’a ulaşıncaya kadar dağıtım şirketince ilgili esas ve usullere göre bağlantı kapasitesi tahsisi yapılabilir. 6)Kurulu gücü 5 kW’a eşit veya daha düşük olan üretim tesisi şebekeye AG seviyesinden tek fazlı olarak bağlanabilir. Kurulu gücü 5 kW’ın üzerindeki üretim tesisleri ise şebekeye ancak üç fazlı olarak bağlanır.

25 25 TEDAŞ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ 7)AG seviyesinden bağlantılarda mevcut dağıtım trafosunun %30’u kadar bağlantıya izin verilmiştir. 8)Dağıtım şirketine yapılan başvurular aylık olarak biriktirilmesi ve takip eden ay içinde toplu olarak değerlendirilmesi öngörülmüştür. 9)Yapılacak toplu değerlendirmede sırası ile dikkate alınacak öncelikler; a)Yenilenebilirler, b)Kojenerasyon tesisi olması, c)Üretim-tüketim tesisi aynı yerde olan projeler, d)Daha önce tesis kurmamış/kurması uygun bulunmamış kişiler, e)Son bir yıl içindeki tüketim miktarının diğer başvurulardan yüksek olması, f)Başvuru sırası, 10)Bağlanabilir kapasitenin tahsisinde kısıt getirilmiştir. 11)Satış izni olmayan tesislerin sisteme enerji kaçırmayacak şekilde tasarlanması gerekiyor. Genel Esaslar 2

26 Elektrik Ağacımız 26 TEDAŞ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Santral 154 kV 154 kV Enerji İletim Hattı kV İndirici Güç Transformatörü 34,5 kV Bara 34,5 kV Dağıtım /Hatları Yeraltı kabloları 34,5/0,4 kV 0,4 kV Bara Ev Yükseltici Güç Transformatörü G G G

27 Bağlantı Noktası Türleri 27 TEDAŞ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Sisteme Bağlantı Noktaları: 1- AG’den bağlantı (Lisanssız Üretim) 2-Gerilim düşümü ve güç kaybı hesaplarına göre hattın kapasitesine bağlı olarak OG dağıtım şebekesine gömülü olarak bağlanan santraller, 3- Genelde kurulu gücü 10 MW ile 50 MW arasında olan üretim tesisleri, müstakil hat ve fiderle TM’lere direk bağlı santraller, 4- Rüzgar çiftliği, güneş tarlaları gibi büyük ölçekli santrallerin 154 /OG TM üzerinden iletime bağlı santraller) 5- Kurulu gücü 50 MW’nın üzerinde olan üretim tesisleri, 154 kV gerilim seviyesinden direk olarak bağlanır.  Dağıtık Üretim Santrali (DÜS) Büyük Santraller

28 Başvuru Adımları 28 TEDAŞ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Projelerin Hazırlanması ve Onaylanması Değerlendirme Başvuru Yapılması Anlaşmaların İmzalanmasıTesisin Yapımı Kabul İşlemleri ve Onay İşletme Faturalama ve Ödeme

29 OG Bağlantı Tahsisleri 29 TEDAŞ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ TEİAŞ Görüşü Alınacak! F1 F2 F3 F4F7F5 154 kV 31,5 kV F6 L1=12 km477 MCM = ~ 0,4 kV31,5 kV L2=2 km 3/0 AWG Yeni Dağıtım Merkezi

30 OG’den Bağlantı Esasları 30 TEDAŞ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ TR 50 MVA 34,5 kV Mevcut DM veya KÖK 154 kV 3x3/0 AWG 11,3 km 630 kVA 3x3/0 AWG TEDAŞ OTOP FİDER TEİAŞ OTOP FİDERİ GES 500 kW ~ = 0,4 kV34,5 kV

31 Mevcut Tesisinde Üretici Olmak 31 TEDAŞ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ 154/34,5 kV TR-B 50 MVA 154/34,5 kV TR-A 50 MVA 154 kV E.İ.H Bara-A 34,5 kV Bara-B 34,5 kV 477 MCM - 7,8 km DN : 34 34,5 kV 477 MCM – 12,6 km G DM Müşteri DM ….kV/34,5 kV AG Pano Fabrika 34,5/0,4 kV 1600 KVA OTOPRODÜKTÖR Lisanslı Müşteri OTOP FİDERİ ö

32 Teknik Değerlendirme 32 TEDAŞ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Genel olarak üretim santralının dağıtım sistemine bağlantısında; 1)Mevcut dağıtım hattının gerilim düşümü ve güç kaybı yönünden teknik olarak uygun olması, 2)E.P. Şebeke Yönetmeliğinin 5. maddesinde yer alan 50 MW kısıtının aşılmaması, 3)Sistem kısa devre arıza akım limiti olan 16 kA’in aşılmaması (TEİAŞ tarafından hesaplanmakta), 4)Rüzgar santralleri için; bağlanacak toplam RES kapasitesinin, bağlantı noktasının minimum kısa devre gücünün en çok yüzde beşi (%5)’i kadar olması ve bu gücü aşmaması, şartlarının sağlanması halinde uygun bağlantı görüşü verilmektedir.

33 AG’den Bağlantı Kapasitesi 33 TEDAŞ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Trafo Gücü S (kVA) Bağlanabilir Toplam Kapasite Pt (kW) Bir kişiye bir yıl içerisinde tahsis edilebilecek kapasite (kW) t.g. < 100 Trafo Gücü (S) x 0,3 7,5 100 ≤ t.g. ≤ 1000t.g. x 0,1 t.g. > kW

34 Uyulması Gereken Temel Standartlar 34 TEDAŞ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Santral Kurulu GücüStandart Adı < 11 kWTS EN > 11 kW ve AG’den BağlıCLC/FprTS :2011 > 11 kW ve YG’den BağlıCLC/FprTS :2011

35 Güç Kalitesi 35 TEDAŞ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ  Tasarım  Kurulum  İşletme Harmonikler Toplam Talep Bozulması < %5 Fliker Şiddeti (YG): P st ≤ 1.0 P lt ≤ 0.8 Fliker Şiddeti (AG): P st ≤ 1.0 P lt ≤ 0.65 Gerilim Dalgalanmaları (YG-AG): Devreye Girerken/Çıkarken: %3,3 Enjekte Edilen Doğru Akım < %0,5 Kısa Devre Gücü Artışı Aktif Güç Kontrolü Reaktif Güç Kontrolü Topraklama

36 Koruma (AG) 36 TEDAŞ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Tablo–1: AG seviyesinden bağlanan üretim tesisleri için koruma ayarı sınır değerleri; ParametreEn Uzun Temizleme Süresi a Açma Ayarı Aşırı Gerilim (ANSI 59)0,2 s230 V + %15 Düşük Gerilim – Kademe 1 (ANSI 27)1,5 s230 V – (%15…%20) b Düşük Gerilim – Kademe 2 (ANSI 27)0,2 s230 V – ( %50…%75) b Aşırı Frekans (ANSI 81/O)0,5 s51 Hz Düşük Frekans (ANSI 81/U)0,5 s47 Hz Vektör Kayması c 0,2 s(6 o …9 o ) b ROCOF (df/dt) (ANSI 81R) c 0,2 s(1…2,5) b Hz/s a) Arızayı tespit ve kesici açma süresi dâhildir. b) Verilen aralıkta uygun değer dağıtım şirketi tarafından istenebilir ve ayarlanabilir. c) Jeneratör, adalanma durumunda çalışmaya elverişli teknik özellikte ise ilave olarak bu koruma rölelerinden en az biri kullanılmalıdır. Not: Gerilim değerleri etkin (r.m.s) değerlerdir ve faz-nötr gerilimi olarak verilmiştir.

37 37 TEDAŞ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Koruma (YG) ParametreTemizleme SüresiAçma Ayarı a Aşırı Gerilim (ANSI 59) –Kademe 10,2 sV≥ 120 Aşırı Gerilim (ANSI 59) – Kademe 21,0 s110 < V < 120 Düşük Gerilim – Kademe 1 (ANSI 27)2,0 s50 ≤ V < 88 Düşük Gerilim – Kademe 2 (ANSI 27)0,2 sV< 50 Aşırı Frekans (ANSI 81/O)0,2 s51 Hz Düşük Frekans (ANSI 81/U)0,2 s47 Hz Düşük Frekans (ANSI 81/U) Dağıtım şirketi görüşüne uygun olarak 0,2–300 sn aralığında ayarlanabilir. Dağıtım şirketi görüşüne uygun olarak 47– 49,5 Hz aralığında ayarlanabilir. Vektör Kayması c 0,2 s(6 o …9 o ) b Frekans değişim Oranı (ROCOF) (df/dt) (ANSI 81R) c 0,2 s(0,5…2,5) b Hz/s Artık Gerilim (ANSI 59N) d dd a) Gerilim ayarları anma gerilimin yüzdesi olarak verilmiştir b) Verilen aralıkta uygun değer dağıtım şirketi tarafından ayarlanabilecektir. c) Dağıtım şirketinin yapacağı etüt çalışmasına göre dağıtım şirketince gerek görülmesi halinde bu korumalardan birisi istenilebilir. d) Topraklama sistemine bağlı olarak gerektiği durumda dağıtım şirketi tarafından istenebilir. Statik jeneratörler için uygulanabilir değildir. Bu koruma talep edildiğine temizleme süresi ve açma ayar değerleri dağıtım şirketi tarafından belirlenir. Tablo–2: YG seviyesinden bağlanan üretim tesisleri için koruma ayarı sınır değerleri;

38 Sayaç ve Ölçme Sistemi 38 TEDAŞ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ

39 Sayaç ve Fiyatlandırma 39 TEDAŞ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ 1)Tüketim tesisi ile aynı yerde olan üretim tesisleri için çift yönlü ölçüm yapabilen sayaçlar takılması gerekiyor. 2)Tüketim tesisi ile farklı yerde olan üretim tesisleri için de tüketim noktalarındaki sayaçlarda bir değişiklik yapılmayacak, üretim noktasında uzaktan okuma özelliği olan sayaç takılacak. 3)“Net ölçüm” yapılacak ve her fatura dönemi sonunda ilgili kişinin net üretici ise belirlenen fiyattan ödeme yapılacak, net tüketici ise tarife üzerinden tüketim bedeli ödeyecek. 4)Tüketim tesisi ile aynı yerde üretim tesislerine sahip gerçek veya tüzel kişilere net üretici ise sisteme verdiği enerji miktarı, net tüketici ise sistemden çektiği enerji miktarı üzerinden sistem kullanım bedeli ödeyecek. 5)Farklı ise, hem çektikleri hem de verdikleri enerji miktarı için sistem kullanım bedeli ödeyecek. 6)YEK’ler için 5346 sayılı kanun çerçevesinde belirlenen fiyat esas alınacak.

40 Güç Akışı 40 TEDAŞ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ 3/0AWG (Pigeon) TEİAŞ 380 kV veya 154 kV Şebeke TEİAŞ TM 154/31,5 KV MVA Kojenerasyon 3 MW RES (Üretim) 3,3 MWYük 4,54 MW P PV (Üretim) 1 MW Avantajlar  Dağıtım ve iletim kayıplarını azaltırlar,  Genelde yenilenebilir kaynaklara dayalı, sera gazı emisyonu yaratmamaları ve çevre ile uyumlu olmaları,  İnşaat sürelerinin kısa oluşu ve kolay geliştirilmeleri,  İşletme bakım giderlerinin düşük olması. Dezavantajlar  Kısa devre gücünün artması ve çift yönlü yük akışı için koruma ve işletme sorunları,  Güç kalitesi parametrelerini etkilemesi,  Enerji üretimi, meteorolojik ve mevsimsel koşullara bağlıdır,  Bağlı bulunduğu güç trafoları arasında yük aktarılması yapılamamakta.

41 Mikro Şebeke ve Dağıtık Üretim Kavramı 41 TEDAŞ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Mikro Şebeke: Mikro şebekeler bağımsız olarak kontrol edilen (küçük), dağıtık üretimle birlikte güç sağlayan elektrik şebekeleridir (dağıtık üretim). Üretim Birimleri = Mikro kaynaklar (<100 kW) •PV modülleri, •Küçük rüzgar santralleri •Yakıt pilleri (hücreleri) •Mikro türbinler Enerji Depolama (güç profili) •Bataryalar •Süper kondansatörler •Volanlar Yükler •Elektronik yükler •Tak çalıştır elektrikli/hibrit arabalar •Ana şebeke Güç Elektroniği arayüzleri •DC-DC dönüştürücüler •İnverterler (eviriciler) •Doğrultucular

42 42 TEDAŞ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Akıllı Şebekeden Beklentiler Esneklik GüvenilirlikKarlılık Erişilebilirlik  Kendi kendini onaran şebeke  Artan tüketici katılımı  Yüksek arz kalitesi  Her türlü üretim ve depolama ünitesinin sisteme bağlanabilmesi  Pazar gelişimi  Varlıkların optimizasyonu  Statik şebeke altyapılarından - esnek şebeke altyapılarına  Dinamik, yaşayan altyapılar, proaktif şebeke yönetimi

43 Bugün ve Gelecekteki Şebeke Yapısı 43 TEDAŞ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ

44 Mevcut Akıllı Şebeke Uygulamaları 44 TEDAŞ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Arz Güvenirliği  Enerji Yönetim Sistemi / Dağıtım Yönetim Sistemi  Trafo Merkezi Otomasyonu  Dağıtım Fideri Otomasyonu  Gerilim regülasyonu  Reaktif güç kompanzasyonu Talep Yönetimi  Gelişmiş Sayaç Altyapısı  Hizmet sağlayıcı: doğru ve hızlı faturalandırma  Müşteri: fatura izleme, tarife denetimi  Arıza yeri algılama, çağrı yönetimi  Uzaktan ev denetimi  Akıllı beyaz eşya, yük denetimi Varlık Yönetimi  Gelişmiş ülkelerde primer teçhizatın ortalama yaşı = 35 – 40  Artan talep ve rekabet  Coğrafi Bilgi Sistemi (GIS)  Trafo izleme (gaz, sıcaklık, nem)  Kesici izleme (kısa devre akımı, mekanik)

45 Teşvik Fiyatları (5346 Sayılı YEK Kanunu) 45 TEDAŞ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Tesis Tipi Cetvel-1 (Dolar sent/kWh) Cetvel-2 katkı (Yurt İçinde Gerçekleşen İmalata göre alınabilecek en yüksek değer) (Dolar sent/kWh) Toplam En Yüksek Değer (Dolar sent/kWh) Hidroelektrik7,32,39,6 Rüzgar7,33,711 Fotovoltaik Güneş13,36,720 Yoğunlaştırılmış Güneş13,39,222,5 Biyokütle13,35,618,9 Jeotermal Enerjisi10,52,713,2

46 46 TEDAŞ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Teşvik Fiyatları Uygulaması  18/5/2005 tarihinden 31/12/2015 tarihine kadar işletmeye girmiş veya girecek YEK Destekleme Mekanizmasına tabi üretim lisansı sahipleri için, bu Kanuna ekli I sayılı Cetvelde yer alan fiyatlar, on yıl süre ile uygulanır.  Ancak, arz güvenliği başta olmak üzere diğer gelişmeler doğrultusunda 31/12/2015 tarihinden sonra işletmeye girecek olan YEK Belgeli üretim tesisleri için bu Kanuna göre uygulanacak miktar, fiyat ve süreler ile kaynaklar Cetveldeki fiyatları geçmemek üzere, Bakanlar Kurulu tarafından belirlenir.  Lisans sahibi tüzel kişilerin bu Kanun kapsamındaki yenilenebilir enerji kaynaklarına dayalı ve 31/12/2015 tarihinden önce işletmeye giren üretim tesislerinde kullanılan mekanik ve/veya elektro-mekanik aksamın yurt içinde imal edilmiş olması halinde; bu tesislerde üretilerek iletim veya dağıtım sistemine verilen elektrik enerjisi için, I sayılı Cetvelde belirtilen fiyatlara, üretim tesisinin işletmeye giriş tarihinden itibaren beş yıl süreyle; bu Kanuna ekli II sayılı Cetvelde belirtilen fiyatlar ilave edilir.  II sayılı Cetvelde yer alan yurt içinde imalatın kapsamının tanımı, standartları, sertifikasyonu ve denetimi ile ilgili usul ve esaslar, Bakanlık tarafından çıkarılacak yönetmelikle düzenlenir.  31/12/2015 tarihinden sonra işletmeye girecek olan YEK Belgeli üretim tesisleri için yerli katkı ilavesine ilişkin usul ve esaslar, Bakanlığın teklifi üzerine Bakanlar Kurulu tarafından belirlenerek ilan edilir.

47 47 TEDAŞ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Teşvik Fiyatları Uygulaması (Lisanssız)  Muafiyetli üretim kapsamında yenilenebilir enerji kaynaklarından elektrik enerjisi üreten gerçek ve tüzel kişiler; ihtiyaçlarının üzerinde ürettikleri elektrik enerjisini dağıtım sistemine vermeleri halinde, I sayılı Cetveldeki fiyatlardan on yıl süre ile faydalanabilir.  Bu kapsamda dağıtım sistemine verilen elektrik enerjisinin perakende satış lisansını haiz ilgili dağıtım şirketi tarafından satın alınması zorunludur.  İlgili şirketlerin bu kapsamda satın aldıkları elektrik enerjisi, söz konusu dağıtım şirketlerince YEK Destekleme Mekanizması kapsamında üretilmiş ve sisteme verilmiş kabul edilir. YEK Destekleme Mekanizmasına bir sonraki takvim yılında tabi olmak isteyenler YEK Belgesi almak ve 31 Ekim tarihine kadar EPDK’ya başvurmak zorundadır.  31/12/2015 tarihinden sonra işletmeye girecek olan YEK Belgeli üretim tesisleri için yerli katkı ilavesine ilişkin usul ve esaslar, Bakanlığın teklifi üzerine Bakanlar Kurulu tarafından belirlenerek ilan edilir.  YEK Destekleme Mekanizmasına tabi olanlar,uygulamaya dâhil oldukları yıl içerisinde uygulamanın dışına çıkamaz.  EPDK tarafından lisans başvuruları değerlendirilirken bağlantı görüşünün oluşturulması aşamasında, bu Kanun kapsamındaki yenilenebilir enerji kaynaklarına dayalı üretim tesislerine öncelik tanınır.

48 48 TEDAŞ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Şebeke Açısından Tüketici Açısından Çevre Açısından Teknoloji Açısından • Güvenirlilik • Esneklik • Şebeke modernizasyon fırsatı • Üretimin tüketim noktasına yaklaştırılması • İletim/dağıtım kayıplarının azaltılması • Güç kalitesinde iyileştirme • Yüksek arz kalitesi, • Karlılık • Verimlilik • Isı ve elektrik ihtiyacının lokal ve karlı bir şekilde karşılanması • Ev, ofis, otel, hastane, yurt, AVM gibi yerlerde kullanılabilme olanağı • Rekabet gücü avantajı • Tedarik sürekliliği • Sürdürülebilir çevre • Karbon emisyonunun azaltılması • Tasarımı, kurulumu ve çalışması çok kolaydır. • Doğalgaz, biyogaz ve biyo yakıt ile çalışabilme seçeneklerine sahiptir. • Tek bir tesisten; endüstriyel buhar, elektrik ve yakın çevredeki yerleşim birimlerine merkezi ısıtma/soğutma hizmeti verilebilmesine olanak sağlar. Sonuçlar

49 Teşekkürler! Bilal ŞİMŞEK Elektrik Müh. TEDAŞ Genel Müdürlüğü AR-GE Planlama ve Dış İlişkiler Daire Başkanlığı Dağıtım Şebekeleri Planlama ve Güncelleştirme Müdürlüğü Tel: e-posta: 49 TEDAŞ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ


"Türkiye Elektrik Dağıtım Anonim Şirketi (TEDAŞ) www.tedas.gov.tr www.tedas.gov.tr “Lisanssız Elektrik Üreticilerinin Elektrik Dağıtım Sistemine Bağlantı." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları