Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

HAVUÇ Daucus carota L. Apiaceae (Umbelliferae) Familyası Sebzeleri.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "HAVUÇ Daucus carota L. Apiaceae (Umbelliferae) Familyası Sebzeleri."— Sunum transkripti:

1 HAVUÇ Daucus carota L. Apiaceae (Umbelliferae) Familyası Sebzeleri

2 Ekonomik Önemi Anavatanı ve Yayılma Alanları Havuç ülkemizde belli alanlarda önemli miktarlarda üretilip tüketilen bir sebzedir. Ülkemizin havucun anavatanı oluşu bu bitkinin Anadolu insanınca çok eskiden beri iyi tanınmasına ve değerlendirilmesine imkan vermiştir. Nitekim 1998 yılı istatistiklerine göre ülkemizde ton havuç üretilmektedir. Bu üretim miktarı havuç üretiminin sebze üretimimiz içinde önemli bir yeri olduğunu ortaya koymaktadır.

3 Havuç üretiminin gelişimine bakıldığında en büyük üretimin Avrupa ülkelerinde olduğu görülmektedir. Ülkemizde havuç kışlık bir sebze olarak algılanıp üretilirken Dünya ülkelerinde havuç her mevsimde tüketilen bir sebzedir. Ayrıca havuç ülkemizde turşu dışında hemen hiç konserve edilmezken Avrupa ülkelerinde konserve edilmiş olarak büyük miktarlarda tüketilir. Havuç üretimi dünya üzerinde geniş alanlara yayılmıştır. Üretimin çok büyük bir bölümü kuzey yarı küresinde yoğunlaşmıştır.

4 Havuçlar başlangıçta mor renkli idi, daha sonra bir süre beyaz havuçların üretimi yapıldı. Fransa'da 16. yüzyılda başlayan beyaz havuç üretiminin 19. yüzyılda önemli boyutlara ulaştığı ve mevcut beyaz havuç varyetelerinin önemli bir bölümünün yıllan arasında ıslah edildiği bilinmektedir. Fransa'da havuç üretiminin ikinci dünya savaşından sonra çok hızlı yayıldığı da yine bilgilerimiz arasındadır. Özellikle vitaminlerin keşfinden sonra havuç üretimi hızla artmıştır. Mor havuçlar ülkemizin bazı kesimlerinde halen de üretilip tüketilmektedir. Mor havuçlardaki lezzet ve gevreklik özellikleri bu çeşitlerin bugün dahi kullanılmalarına iökan sağlamaktadır.

5 Bugün dünyada üretilen havuçların hemen tamamına yakın kısmı portakal renkli havuçlar olup, Hindistan’da ise kırmızı renkli havuçlar üretilmektedir. Beyaz renkli havuçların üretimi terk edilmiştir. Sürekli odun ve soymuk dokusunda maximum karotenoid içeren çeşitlerin seçimi yönünde bir gelişme vardır. Mor havuçların içermiş olduğu renk maddelerinin konserve suyuna kötü bir görünüm kazandırması nedeniyle bu havuçlar sadece taze tüketim amacıyla üretilir olmuştur.

6

7 Havucun Kök Yapısı Havuçların çok büyük bir bölümünde yenen kısmın tamamı kazık kökten, bazı çeşitlerde sadece hipokotilden, bazı çeşitlerde ise yenen kısmın bir parçası kazık kökten, bir kısmıda hipokotilden oluşmaktadır. Havucun şekli çeşitlere bağlı olarak büyük değişiklik gösterir. Bu nedenle havuçta kök, kök özelliği, kökün gelişmesi ile ilgili devreler ve bu devredeki çevre faktörleri üretimde olağan üstü önem taşır. Havuç herhangi bir şekilde zarar görmediği ve toprak şartları uygun olduğu zaman cm kadar derinlere gidebilen bir kazık kök yapısına sahip olmakla birlikte Pariser Markt ve Duwicker gibi havuç çeşitlerinde kökler cm gibi derinliklerde kalır.

8 İmparator çeşidinde havucun yenen kazık kök kısmı dahi cm boy alabilmektedir. Havuçta tohum çimlenmesinden sonra kök gelişmeye başlar. Kök başlangıçta sürekli olarak boyuna büyür. Enine gelişme belli belirsiz denecek kadar az olur. İşte havucun bu gelişme dönemine birinci gelişme dönemi (Primer gelişme dönemi) denir. Bu dönemde havucun gelişmesine herhangi bir şekilde çevre faktörü olumsuz bir etki yapacak olursa kökün kısa kalmasına ve eğri gelişmesine neden olur. Taşlı topraklarda havuç yetiştirilirse bu devrede kök, taşı dolaşarak yanlardan uygun bulduğu bir taraftan büyür.

9 Bu eğri büyüme kök gelişmesi devam ettikçe daha belirginleşerek havuç hasadına kadar devam eder. Birinci gelişme döneminde meydana gelecek kuraklık havuç boyunun kısa kalmasına neden olur. İster birinci ister ikinci gelişme döneminde meydana gelsin, olumsuz iklim faktörleri çeşidin kök gelişmesine ve havuç şekline etkili olarak çeşidin gerçek özelliklerini ortaya koyamamasına neden olur. Bu nedenle çeşitlerin karşılaştırılması ve ıslah çalışmalarında çalışmanın yapıldığı yılların çevre faktörlerinin değerlendirmede birinci derecede rol oynadığını, olumsuz etkilerin yanlış değerlendirmelere yol açacağını dikkate almak gerekir.

10 Özellikle çevre faktörlerinin olumsuz etkilerinin belirgin olduğu yıllarda tohum firmaları ile üreticiler arasında büyük anlaşmazlıkların olduğu görülür. İkinci kök gelişmesi döneminde kök artık depo organı olarak gelişmeye başlar. Boyuna gelişme hemen hemen durmuş olup kök hızlı bir enine gelişme gösterir. Bu dönemde meydana gelecek düşük sıcaklıklar, yetersiz güneşlenme ve besin maddesi eksiklikleri havuç da yenen kısmın ince kalmasına, karatenoidlerce fakir olmasına, rengin sarı renge doğru kaymasına neden olur. Havuç çeşidi kendi havuç özelliklerini kazanamaz.

11 Havuç üzerinde oluşan yan köklerin fazlalığı kaliteyi düşürür, yıkamayı zorlaştırır. Havucun silindirik yapısını bozar. Havuç kökünün çatallaşması istenmez. Aslında yan kökler havuçtan fazla uzaklaşmadan büyümelerini dikine yaparlar. Havuçta yenen kısım iki dokudan oluşur. Bunlardan birincisi havucun dış kısmında yer alan üzerinde yan saçak kökleri taşıyan soymuk doku, ikincisi ise havucun iç kısmında yer alan odun dokusudur. Soymuk dokusu daha çok renk maddesi ve vitamin içerir ve daha gevrek yapıdadır. Yan kökler bu dokunun içinden dışarıya çıkarlar. Bu dokunun havucu oluşturan dokular içinde en fazla miktarda olması yönünde çalışılır.

12 Odun doku ise daha az renk maddesi içerir, daha açık renklidir. Daha serttir, yeme esnasında zorluk yaratır. Pişme sonrasında soymuk dokudan ayrılır. Özellikle düzensiz sulamalarda çatlayan soymuk doku içinde farklı rengi ile dikkati çeker. Odun dokularda renk maddeleri birikimi de az olur.

13

14 Havucun Gövde Yapısı Havuç gövdesi havucun hemen üst kısmında oluşan ve rozet yapıdaki yaprakların orta kısmında 2. yılda gelişir. Çeşide, bakım ve iklim şartlarına bağlı olarak cm'ye kadar boy alır ve gövdenin ucu bir çiçek şemsiyesi ile son bulur. Gövde üzerinde aşağıdan yukarıya doğru biraz küçülerek devam eden yapraklar yer alır.

15 Yaprak koltuklarından birincil, bunun üstünden ikincil, ikincillerin üstünden de üçüncül yapraklar ve çiçek demetleri oluşur. Gövde yan dallarının uç kısımları da bir şemsiye ile son bulur. Gövde boyuna çizgili ve tüylüdür. Tipik havuç kokusu taşır. Bitkinin gövdesi dayanıklı yapıdadır. Desteğe gerek kalmadan çiçek şemsiyelerini ve tohumlarını rahatlıkla taşır.

16

17 Yaprak Yapısı Havuç çok bol miktarda yaprak meydana getiren bir bitkidir. Vegetatif kaldığı yılda çok yoğun yaprak meydana getirir. Yaprakların cm kadar boy alır. Bitki ikinci yılda gövdesi üzerinde de bol miktarda yaprak meydana getirir. Yapraklar bileşik yaprak olup ince iğne şeklindedir. Yapraklar genelde tüylü ve üst kısımları parlaktır. Yaprak sapları da tüylüdür. Yaprak rengi açık yeşilden koyu yeşile kadar değişir, hatta mum tabakası taşıyanlarda griyeşil renkte olabilir. Geç gelişen yüksek verimli çeşitlerde yaprak miktarı erkenci çeşitlere göre daha fazladır.

18

19

20

21 Havucun Çiçek Yapısı Havuç bitkisi ikinci yılda çiçeklenme gösterir. Çiçekleri şemsiye şeklindedir. İlk çiçeklenme bitkinin en üst kısmındaki ana şemsiyede başlar. Şemsiyeler birincil, ikincil, üçüncül, dördüncül olmak üzere gruplar halinde oluşurlar. Bu oluşum sırasına göre büyüklük kazanırlar. En iri şemsiye birincil şemsiyedir. Daha sonraki gruplarda şemsiye küçülür. Şemsiyelerde çiçeklenme, meyve bağlama ve tohum olgunlaştırma da bu sıraya göre oluşur.

22 Her şemsiye dıştan içeriye doğru dizilmiş yüzlerce çiçek sapını ve çiçeği taşır. Başlangıçta bir kadeh gibi uç kısmı kapalı olan bu şemsiye çiçekler olgunlaşınca açılmaya başlar. Çiçeklerin tamamının açılması safhasında, başlangıçta yere dik olan çiçek sapları yere paralel bir hal alır. Yere paralel hal alan çiçek sapları üzerindeki çiçeklerde beyaz renkli taç yapraklar açarlar. Çiçekte 5 adet taç yaprak bulunur. Bu taç yapraklar genellikle beyaz renkte olmakla birlikte bazı çeşitlerde şemsiyenin iç kısmında yer alan taç yapraklar açık mor renkte olabilmektedir.

23 Çiçekler erselik yapıda olmakla birlikte aynı şemsiye üzerinde iç kısımlarda yer alan çiçeklerden önemli bir bölümünün sadece erkek organları gelişmiştir. Dıştan içe doğru sadece erkek organı gelişen çiçeklerin yüzde oranı artmaktadır. Bir bitki üzerinde sadece dişi organlı, sadece erkek organlı veya erselik çiçeklere rastlanabilmektedir. Döllenme pek çok böceğin ve sineklerin yardımı ile olur. Çiçeklerde yüksek oranda protandri görülür. Tepecik reseptif hale gelinceye kadar bütün polen tozu keseleri patlayarak tozlarını dökmüş olurlar. Havuçta kendine kısırlık tespit edilmemiştir. Bir bitkinin farklı çiçekleri birbirini kolayca döller ve tohum elde edilebilir. İzolasyon mesafesi en az 500 m olarak verilmelidir.

24

25

26

27

28 Tohum ve çimlenme özellikleri Meyve iki parçalı bir yapıdadır. Bu iki parça tohum olgunlaşması fazında birbirinden orta kısmı açılarak ayrılırlar. Uç kısımları ise halen bitişik durumdadır. Meyve yaprağı tohumun üzerinde yer alır ve tohum bir zar tarafından sarılır. Tohumların üzeri boyuna çizgilidir ve bu belirgin çıkıntılar üzerinde tohumların birbirine yumak şeklinde sarılmasına neden olan tüyler taşırlar. Tohumların uç kısımlarındaki tüyler daha uzundur ve tüylerin uç kısımları da birbirine yapışıp yumak yapmayı kolaylaştıracak şekilde çengellidir. Tohumlar 2-4 mm uzunluğunda ve mm enindedir

29 Tohumlarda irilik ilk şemsiyeden diğer şemsiye gruplarına doğru küçülmektedir adet tüyü alınmış tohum 1 gr gelir. Tohumlar iyi muhafaza edilirse çimlenme gücünü 1-4 yıl korurlar. Tüyler tohum ağırlığının % kadarını oluşturur. Tüyleri ovulmamış tohumların ekimi büyük problem yaratır. Zira tüylü tohumlar birbirine yapışarak bitkilerin ekim sıklıklar, bitki gelişmesi ve kaliteli ürün elde etmede olumsuz rolü oynar. Hasat edilen tohumlar hemen ekilebilirler. Tohumlar dinlenmeye ihtiyaç duymadan çimlenirler.

30 İklim İstekleri Havuç bir serin iklim sebzesidir. Özellikle çimlenme ve sonrasındaki erken dönemde soğuklara karşı dayanıklı olması nedeniyle serin bölgelerimizde erken ilkbahar aylarında, ılıman bölgelerimizde ise kış aylarında rahatça yetiştirilebilmektedir. Havuç yetiştiriciliğinde yağış ve nem çok olumlu etki yaparsa da sürekli yağış üretimi zora sokar, verimin azalmasına neden olur. Sıcaklık havuçta renk oluşumuna olumlu etki yapar. Soğuk ve yağışlı geçen üretim sezonlarında açık renkli havuç elde edilir °C'lık sıcaklıklarda oluşan renk tatmin edici bir havuç rengi olmaz.

31 Sıcaklık kök oluşumuna doğrudan etkili olup, yüksek sıcaklıklarda havuç boyu kısa kalır, düşük sıcaklıklarda ise havuç boyu çeşit özelliğini gösterse de bu defa renk ve havucun çapı kötü yönde gelişir. Daha uzun ve açık renkli havuçlar meydana gelir. Toprak rutubeti de havuç gelişmesine etki ederse de etkisi sıcaklığın etkisi kadar olmaz. Özellikle kuraklıkla yüksek sıcaklık ve rutubetle düşük sıcaklık birleşirse havuç üretimini olumsuz yönde önemli ölçüde etkiler. En iyi gelişme 20°C civarındaki sıcaklıklarda olur. Sıcak bölgelerde yapılan ilkbahar üretimlerinde bitkilerin önemli bir bölümünün yeterli büyüklükte havuç oluşturmadan generatif faza geçerek çiçeklendiği görülür.

32 Toprak İsteği İklim istekleri açısından seçici olan havuç toprak istekleri bakımından da seçici bir bitkidir. Havuç üretiminin başarısında toprak yapısının önemli etkisi vardır. Toprağın yapısı, toprağın derinliği, toprakta köklerde zarar yapan zararlıların bulunup bulunmaması başarıyı etkiler. Hafif bünyeli topraklarda havuç üretimi uygun besleme, sulama ve bakım şartlarında çok iyi sonuç verir. Böyle topraklarda kültürel işlemler çok kolay ve ekonomik olduğu gibi elde edilen üründe yüksek kaliteye ulaşılır. Havuç derin bünyeli, serin, besin maddelerince zengin iyi işlenmiş toprak ister.

33 İmparator grubu havuçlar derin bünyeli, killi kumlu topraklarda başarıyla üretilirler. Uygun çevre koşullarında killi topraklarda üretilen havuçlarda yüksek verime ulaşılabilmektedir. Ancak killi topraklarda üretilen havuçlarda yıkama önemli zorluklar çıkarır. Bu nedenle bu topraklarda yetiştirilen havuçlar konserve endüstrisinde kullanılır.

34 Taze olarak değerlendirilecek olan sofralık havuç üretimi ve erkenci havuç üretimi için hafif karakterli topraklar tercih edilmelidir. Toprak pH'sı havuç yetiştiriciliği açısından önem taşır. Havuç yüksek asitliğe karşı hassastır. pH arasında değer taşıyan topraklar havuç yetiştiriciliği için ideal topraklardır. Toprak pH ‘sı 5'in altında olmamalıdır.

35 Toprak hazırlığı, ekim ve dikim Havuç yetiştirilmesinde toprak özelliklerinin başarıyı etkileyen en önemli faktörlerden birisi olması nedeniyle yetiştirme yapacağımız tarlayı çok iyi incelemeli ve havuç yetiştirmeye uygun olduğunu tespit etmeliyiz. Ağır killi topraklarda, zararlılarınca bulaşık topraklardan özelliklede nematod ve tel kurdu bulaşık topraklardan mutlaka kaçınmalıdır. Böyle topraklarda havuç üretimi son derece yanlış olur.

36 Havuç tohumlarının geç çimlenmeleri nedeniyle yabancı otlalar hızla gelişerek yeni çimlenmekte olan havuç bitkilerinin gelişmesini yavaşlatır ve üzerlerini örterler. Bu nedenle seyreltme ve çapalama işlemleri de zorlaşır. Tarla seçiminde yabancı ot faktörü de çok büyük önem taşır. Bütün bu hususlar dikkate alınarak havuç ekilecek toprağın çok iyi işlenerek ekime hazırlanması gerekir. Havuç tohumlarının küçük oluşu, geç çimlenmesi gibi özellikleri nedeniyle toprak iyice inceltilerek tohumun toprakla temasının tam olması sağlanmalıdır. Ekim dikkatli bir şekilde hazırlanarak inceltilen toprağa mibzerle yapılmalıdır. Ekim derinliği cm olmalı bir dekar alana gr tohum atılmalıdır. Ekilecek tohum miktarı sıra arası mesafesi ile ilgilidir. Sıra üzeri mesafe genellikle değişmez.

37 Havuçlarda sıra arası mesafesi olarak cm'lik aralıklar verilir. Sıra üzeri seyreltme mesafesi ise 5-12 cm arasında değişir. Havuç tohumunun 10 °C ‘nin üzerindeki sıcaklıklarda çimlendiğini görüyoruz. Toprak sıcaklığı bu seviyenin altında ise tohum çimlenmez, çimlenme süresi yeterli sıcaklık oluşuncaya kadar uzar. Havuç ekiminden sonra meydana gelecek kaymak bağlamada çimlenmeyi önemli ölçüde kötü yönde etkiler. Havuç tohumu zarar görmeden uzun süre toprakta kalabilir ve şartlar uygun olunca çimlenir. Bu uzun çimlenme süresi için de yoğun yabancı ot gelişmesi de olur. Yabancı ot çimlenme ve gelişmesinin önüne geçmek için ekim sonrasında, çimlenme öncesi yabancı ot ilacı kullanmak başarıyı artırır.

38

39 Bakım işleri Çimlenme tamamlandıktan ve bitkiler 2-3 hakiki yapraklı olduktan sonra, sıra üzerinde seyreltme yapılır. Çeşit özelliğine bağlı olarak sıra üzeri mesafeleri ayarlanır. Ancak bu seyreltme döneminde, tarlada alıkonulacak bitkilerin köklerinin zarar görmemesine özen gösterilmelidir. Seyreltme işçiliği önemli bir maliyet yükler. Bunun önlenmesi için ekimin pnömatik mibzerle, seyreltme sıklığında ve çimlenme gücü yüksek tohumla yapılması gerekir. Seyreltme işleminden sonraki bakım işleri, kaba otların elle alınması düzenli sulama ve mücadele işlerinden oluşur.

40 Gübreleme Havuç yetiştiriciliğinde azot yanında potasyum da büyük önem taşır. Bu iki besin elementi verimi ve kaliteyi önemli ölçüde etkiler. Bitki nitrat formunda azotu tercih eder. Potasyum ise havuçta şeker oranını arttırır. Havuç özellikle çimlenme ve gençlik döneminde tuza karşı son derece hassastır. Ekimle birlikte gübre verme bu nedenle yanlış olur. Böyle bir uygulama çimlenme aksaklıklarına yol açar. Sıralarda boşluklar oluşur. Havuç yetiştiriciliğinde organik gübreler tercih edilmeli, erken dönemde yoğun inorganik gübreden kaçınılmalıdır. İnorganik gübreleme ekimden 2-3 hafta önce yapılmış bitirilmiş olmalıdır.

41 Toprakta tav nedeniyle gübreleme ekimden bir hafta evveline kadar yapılmamışsa gübre vermeden ekim yapıp çimlenme tamamlanıp bitkiler 2-3 yapraklı olduklarında gübreleme yapmak daha doğru olur. Dekara 8-10 kg saf N, 8-9 kg P ve kg K ekimden en az iki hafta önce toprağın cm derinliğine karıştırılmalıdır. Azotun yarısı ekim öncesinde diğer yarısı da bitkiler 3-4 hakiki yapraklı olduklarında uygulanırsa yıkanma yoluyla kayıp azalır.

42 Sulama Düzenli sulama havuçta kök gelişiminin primer ve sekonder döneminde çok önemlidir. Primer dönemdeki susuzluk havuç boyunun kısa kalmasına, sekonder dönemdeki susuzluk havucun yeterli ölçüde kalınlaşmamasına ve ayrıca düzensiz sulama ise havucun çatlayarak pazarlanamaz hale gelmesine neden olur. Bu nedenle havuç yetiştiriciliğinde sulama başarıyı en çok etkileyen faktörlerden birisidir.

43 Önemli Hastalık ve zararlıları Havuçlarda zarar yapan hastalıkları Botrytis, Rhizoctonia ve havuç mildiyösü (Plasmopora) olarak verebiliriz. Havuç yetiştiriciliğinde karşılaşılan önemli zararlılar ise Havuç sineği, Nematodlar ve köstebeklerdir. Yetiştiricilikte bu zararlılara karşı mutlaka önlem almak gerekir. Havuç yetiştiriciliğinde münavebe de büyük önem taşır.

44

45 Olgunluk, Hasat ve Depolama Havuçlarda olgunluk havucun çeşit özelliklerini kazandığı tarihten itibaren başlar ve hasat bir kaç hafta sürebilir. Daha erken dönemde hasat edilen havuçlar cılız kalırlar. renkleri açık olur ve düşük düzeyde şeker içerdikleri için yeterince tatlı olmazlar. Çiğ olarak değerlendirilen sofralık havuçlarda hasat bu nedenle olgunlaşma tamamlanmadan yapılmamalıdır. Ancak pazarda boşluk varsa bunu doldurmak amacıyla havuçlar olgunlaş­masını tamamlamadan da hasat edilebilirler. Havuçlarda olgunlaşma süresi çeşide göre değişir, erkenci çeşitlerde hafta, Nantes gibi orta çeşitlerde 12 hafta, geç çeşitlerde haftada hasat olgunluğuna ulaşılır.

46 Hasat, yetiştirilen çeşide, yetiştirme alanının genişliğine ve pazarlanacak havucun miktarına göre elle veya makinayla yapılır. Sofralık havuçlar birkaç adedi bir demet yapılarak yaprakları ile veya söküldükten sonra yaprakları kesilerek torbalar içinde pazarlanırlar. Söküldükten sonra uzun süre kapalı kaplar içinde muhafaza edilen havuçlarda acılaşma görülür. Bu nedenle uzun süreli muhafaza zorunlu ise havuçların temizlenerek dere kumu içinde serin bir ortamda muhafaza edilmesi gerekir. Muhafaza sıcaklıkları sıfırın üzerindeki 3-5 °C sıcaklıklardır. Söküldükten sonra muhafaza edilmesi düşünülen havuçlarda hasadın tam olgunlaşma gerçekleştikten sonra yapılması ve hasat sırasında havuçların yaralanmamasına özen gösterilmesi gerekir.

47

48

49 Verim Havuçlarda verim çeşide, ekim sıklığına ve hasat zamanına göre değişir. Orta erkenci çeşitlerde dekara verim ton, geççi çeşitlerde ise 3-4 ton arasında değişir. Çok başarılı yetiştirmelerde bu değerler her iki grupda da 1 ton daha yüksek olabilir.

50 Tohum üretimi Ülkemiz havuç tohumu üretimi için son derece elverişli ekolojik şartlara sahip olan ender ülkelerden birisidir. Ülkemizin bu avantajlarını kullanarak dünyada havuç tohumu üretiminde söz sahibi ülkelerden birisi olabiliriz. Standard çeşitlerde tohum üretimi için önce pazarlanabilir özelliklere sahip havuçlar üretilir. Bunlar içerisinden çeşit özelliklerini taşımayanlar seçilip ayrılır. Diğerleri kışı hafif geçen yerlerde hemen tohumluk parseline cm sıra arası, 30 cm sıra üzeri mesafelerle havuçların üst kısmında 2- 3 cm'lik yaprak sapı kalacak şekilde traş edildikten sonra toprak yüzeyine 2-3 cm kalacak derinlikte dikilirler.

51 İlkbaharda gelişen havuç başlangıçta yaprak. daha sonra da, gövde ve çiçek özelliklerinde anlatıldığı şekilde gövde ve çiçek demetlerini geliştirerek tohumlarını olgunlaştırır. Havuç tohumu üretiminde potasyumlu gübreler başarıyı artırır. Havuçlarda çiçek şemsi­yeleri kademeli olarak meydana geldiği gibi, tohumların meydana gelmesi ve olgunlaşması da kademeli olarak olur. Bu sebeple hasadın, tohumlarını olgunlaştıran şemsiyelerin hasadı şeklinde kademeli olarak yapılması gerekir cm uzunluktaki sapı ile hasat edilen şemsiyeler gölge, havadar bir yerde kurutularak harmanlanırlar. Bir dekar alandan kg arasında tohum alındığı belirtilmektedir (Moja. 1961).

52 Tarafımızdan yapılan çalışmalarda ise Manisa- Muradiye şartlarında Nantes grubu havuçlarda 1 dekar alandan 130 kg tohum elde edilmiştir. Bu değerler havı alınmamış tohumu ifade etmektedir. Havuçlarda ilk çiçeklerle ondan sonra meydana gelen çiçek gruplarından oluşan tohumların iriliklerinin farklı oluşu nedeniyle, bu tohumlar. kalibrasyona tabi tutulmadan ekilirlerse çimlenme farklılıkları oluşur. Bu durum üretimde başarısızlıklara yol açar. İşte bu sebeple hasat edilen tohumların hasattan sonra havları alınmalı ve mutlaka kalibrasyona tabi tutularak belli irilikteki tohumların bir grup oluşturması sağlanmalıdır.

53 Kış mevsimi donlu geçen bölgelerde ise tohumluk olarak ayrılan havuçlar donlu dönem geçinceye kadar kum içinde 3-5°C sıcaklıklarda muhafaza edilmeli ve don tehlikesi kalktıktan sonra esas yerlerine yukarıda açıklandığı şekilde dikilmelidirler.


"HAVUÇ Daucus carota L. Apiaceae (Umbelliferae) Familyası Sebzeleri." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları