Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

SAFHA MALİYET SİSTEMİ Prof.Dr. A.Vecdi CAN. SAFHA ne demek ? Üretim / faaliyet yeri Üretim / faaliyet aşaması Üretim / faaliyet bölümü Üretim / faaliyet.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "SAFHA MALİYET SİSTEMİ Prof.Dr. A.Vecdi CAN. SAFHA ne demek ? Üretim / faaliyet yeri Üretim / faaliyet aşaması Üretim / faaliyet bölümü Üretim / faaliyet."— Sunum transkripti:

1 SAFHA MALİYET SİSTEMİ Prof.Dr. A.Vecdi CAN

2 SAFHA ne demek ? Üretim / faaliyet yeri Üretim / faaliyet aşaması Üretim / faaliyet bölümü Üretim / faaliyet kısmı

3 Safha Maliyetleme yerine: Proses Maliyetleme Evre Maliyetleme Devre Maliyetleme Etap Maliyetleme Basamak Maliyetleme Aşama Maliyetleme Adım Maliyetleme Kümülatif Maliyetleme Çeşitli kaynaklarda bu isimler ile karşılaşmak mümkündür…

4 Safha Maliyetleme Sistemi: Benzer veya tek tip mamullerin üretildiği, İmalatın kesiksiz biçimde sürdürüldüğü, Üretimin aşamalar halinde yapıldığı, Maliyetlerin birbirinden ayrılamadığı; Üretim ortamlarına uygun bir yapı sergiler...

5 Safha Maliyetleme Sistemi: Demir – Çelik üreten işletmeler, Kömür ve diğer maden işletmeleri, Çimento – Kireç ve Cam fabrikaları, Otomobil fabrikaları, Her türlü içecek sektörü (Kola, rakı, şarap vb.) Sabun ve Sigara üreten işletmeler, Plastik ve Kimya sanayi, Enerji (elektrik) üreten işletmeler Gıda (un, şeker, yağ, tuz, ekmek, vb.); bu sistemi uygulayabilecek işletmelere örnektir...

6 SAFHA MALİYETLEME YÖNTEMİ DMM DİM GİM I. SAFHA II. SAFHA

7 DMM SAFHA MALİYETLEME YÖNTEMİ DİM GİM I. SAFHA II. SAFHA I’de tamamlanıp II’ye gönderilen % 100

8 DMM SAFHA MALİYETLEME YÖNTEMİ DİM GİM I. SAFHA II. SAFHA I’de tamamlanıp II’ye gönderilen II’de tamamlanıp satışa gönderilen % 100 DEPO

9 DMM SAFHA MALİYETLEME YÖNTEMİ DİM GİM I. SAFHA II. SAFHA I’de tamamlanıp II’ye gönderilen II’de tamamlanıp satışa gönderilen ŞEKİLLENDİRME MALİYETİ + = % 100 DEPO

10 SAFHA MALİYETLEME YÖNTEMİ I. SAFHA II. SAFHA % 100 DEPO

11 SAFHA MALİYETLEME YÖNTEMİ I. SAFHA II. SAFHA ŞEM + = % 100 DEPO DMM I.SAF MAL.

12 SAFHA MALİYETLEME YÖNTEMİ I. SAFHA II. SAFHA ŞEM + = % 100 DEPO DMM I.SAF MAL.

13 SAFHA MALİYETLEME YÖNTEMİ I. SAFHA II. SAFHA ŞEM + = % 100 DEPO DMM I.SAF MAL.

14 SAFHA MALİYETLEME YÖNTEMİ I. SAFHA II. SAFHA ŞEM + = % 100 DEPO DMM I.SAF MAL. TRANSFER MALİYETİ veya ÖNCEKİ SAFHA MALİYETİ

15 SAFHA MALİYETLEME YÖNTEMİ I. SAFHA II. SAFHA ŞEM + = % 100 DEPO DMM I.SAF MAL. ŞEM + = DMM II.SAF MAL. I.SAF MAL. + TRANSFER MALİYETİ veya ÖNCEKİ SAFHA MALİYETİ

16 SAFHA MALİYETLEME YÖNTEMİ I. SAFHA II. SAFHA I’de tamamlanıp II’ye gönderilen II’de tamamlanıp satışa gönderilen ŞEM + = % 100 DEPO DMM I.SAF MAL. ŞEM + = DMM II.SAF MAL. I.SAF MAL. + TRANSFER MALİYETİ veya ÖNCEKİ SAFHA MALİYETİ TMM (ÜMM) =

17 OcakŞubatMart ZAMAN Ocak Dönemi Şubat Dönemi DMM DİM + GİM DÖN.MAL. + DBYMSM DÖN.YÜK.MAL. - DSYMSM ÜMM + DBMSM SHMM - DSMSM SMM TEK SAFHA DMM DİM + GİM DÖN.MAL. + DBYMSM DÖN.YÜK.MAL. - DSYMSM ÜMM + DBMSM SHMM - DSMSM SMM

18 OcakŞubatMart ZAMAN Ocak Dönemi Şubat Dönemi DMM DİM +GİM DÖN.MAL. +DBYMSM DÖN.YÜK.MAL. -DSYMSM ÜMM I.SAFHA ÖNCEKİ SAFHA DMM DİM +GİM DÖN.MAL. +DBYMSM DÖN.YÜK.MAL. -DSYMSM ÜMM +DBMSM SHMM -DSMSM SMM II.SAFHA DMM DİM +GİM DÖN.MAL. +DBYMSM DÖN.YÜK.MAL. -DSYMSM ÜMM I.SAFHA ÖNCEKİ SAFHA DMM DİM +GİM DÖN.MAL. +DBYMSM DÖN.YÜK.MAL. -DSYMSM ÜMM +DBMSM SHMM -DSMSM SMM II.SAFHA

19 OcakŞubatMart ZAMAN - DMM DİM +GİM DÖN.MAL. +DBYMSM DÖN.YÜK.MAL. -DSYMSM ÜMM Ocak Dönemi Şubat Dönemi I.SAFHA ÖNCEKİ SAFHA DMM DİM +GİM DÖN.MAL. +DBYMSM DÖN.YÜK.MAL. -DSYMSM ÜMM II.SAFHA ÖNCEKİ SAFHA DMM DİM +GİM DÖN.MAL. +DBYMSM DÖN.YÜK.MAL. -DSYMSM ÜMM +DBMSM SHMM -DSMSM SMM III.SAFHA - DMM DİM +GİM DÖN.MAL. +DBYMSM DÖN.YÜK.MAL. -DSYMSM ÜMM I.SAFHA ÖNCEKİ SAFHA DMM DİM +GİM DÖN.MAL. +DBYMSM DÖN.YÜK.MAL. -DSYMSM ÜMM II.SAFHA ÖNCEKİ SAFHA DMM DİM +GİM DÖN.MAL. +DBYMSM DÖN.YÜK.MAL. -DSYMSM ÜMM +DBMSM SHMM -DSMSM SMM III.SAFHA

20 SİSTEMİN TEMELİ 1.MİKTAR DENGESİ (Birim) Giren Miktar = Çıkan Miktar

21 SİSTEMİN TEMELİ 1.MİKTAR DENGESİ (Birim) Giren Miktar = Çıkan Miktar 2.TUTAR DENGESİ (Maliyet) Giren Tutar = Çıkan Tutar

22 Miktar Dengesi Giren Miktar=Çıkan Miktar

23 Miktar Dengesi Giren Miktar=Çıkan Miktar DBYMS + DİÜB=DİÜT + DSYMS

24 Miktar Dengesi Giren Miktar=Çıkan Miktar DBYMS + DİÜB=DİÜT + DSYMS DBYMS + DİÜB=DİÜT + DSYMS + FİRE

25 Miktar Dengesi Giren Miktar=Çıkan Miktar DBYMS + DİÜB=DİÜT + DSYMS DBYMS + DİÜB=DİÜT + DSYMS + FİRE DBYMST

26 Miktar Dengesi Giren Miktar=Çıkan Miktar DBYMS + DİÜB=DİÜT + DSYMS DBYMS + DİÜB=DİÜT + DSYMS + FİRE DİÜBT DBYMST

27 Miktar Dengesi Giren Miktar=Çıkan Miktar DBYMS + DİÜB=DİÜT + DSYMS DBYMS + DİÜB=DİÜT + DSYMS + FİRE NORMAL FİRE DİÜBT DBYMST

28 Miktar Dengesi Giren Miktar=Çıkan Miktar DBYMS + DİÜB=DİÜT + DSYMS DBYMS + DİÜB=DİÜT + DSYMS + FİRE NORMAL FİRE ANORMAL FİRE DİÜBT DBYMST

29 ÖRNEK: Aşağıdaki tabloda fiziki birimleri görülen safhaların miktar dengelerini kurunuz ! I. SAFHA II. SAFHA III. SAFHA DBYMS5.000 kg4.000 kg3.000 kg DİÜB kg kg kg DİÜT kg kg kg DSYMS6.400 kg9.000 kg2.000 kg NF Oranı (Giren Birimlerin) % 2% 5% 3

30 I. SAFHA Giren Miktar=Çıkan Miktar DBYMS + DİÜB=DİÜT + DSYMS + FİRE kg kg= kg kg

31 I. SAFHA Giren Miktar=Çıkan Miktar DBYMS + DİÜB=DİÜT + DSYMS + FİRE kg kg= kg kg kg kg= kg kg kg

32 I. SAFHA Giren Miktar=Çıkan Miktar DBYMS + DİÜB=DİÜT + DSYMS + FİRE kg kg= kg kg kg kg= kg kg kg NF 500 kg AF 100 kg NF = GİRENLER x NFO = kg x % 2 = 500 kg AF = FİRE – NF = 600 kg – 500 kg = 100 kg

33 I. SAFHA Giren Miktar=Çıkan Miktar DBYMS + DİÜB=DİÜT + DSYMS + FİRE kg kg= kg kg kg kg= kg kg kg NF 500 kg AF 100 kg DİÜBT kg DBYMST kg

34 ÖRNEK: Aşağıdaki tabloda fiziki birimleri görülen safhaların miktar dengelerini kurunuz ! I. SAFHA II. SAFHA III. SAFHA DBYMS5.000 kg4.000 kg3.000 kg DİÜB kg kg kg DİÜT kg kg kg DSYMS6.400 kg9.000 kg2.000 kg NF Oranı (Giren Birimlerin) % 2% 5% 3

35 II. SAFHA Giren Miktar=Çıkan Miktar DBYMS + DİÜB=DİÜT + DSYMS + FİRE kg kg= kg kg

36 II. SAFHA Giren Miktar=Çıkan Miktar DBYMS + DİÜB=DİÜT + DSYMS + FİRE kg kg= kg kg kg kg= kg kg kg

37 II. SAFHA Giren Miktar=Çıkan Miktar DBYMS + DİÜB=DİÜT + DSYMS + FİRE kg kg= kg kg kg kg= kg kg kg NF kg AF 0 kg NF = GİRENLER x NFO = kg x % 5 = kg Görüldüğü üzere ortaya çıkan fire normal fire sınırları içinde olduğundan anormal fire yoktur...

38 II. SAFHA Giren Miktar=Çıkan Miktar DBYMS + DİÜB=DİÜT + DSYMS + FİRE kg kg= kg kg kg kg= kg kg kg NF kg AF 0 kg DİÜBT kg DBYMST kg

39 ÖRNEK: Aşağıdaki tabloda fiziki birimleri görülen safhaların miktar dengelerini kurunuz ! I. SAFHA II. SAFHA III. SAFHA DBYMS5.000 kg4.000 kg3.000 kg DİÜB kg kg kg DİÜT kg kg kg DSYMS6.400 kg9.000 kg2.000 kg NF Oranı (Giren Birimlerin) % 2% 5% 3

40 III. SAFHA Giren Miktar=Çıkan Miktar DBYMS + DİÜB=DİÜT + DSYMS + FİRE kg kg= kg kg

41 III. SAFHA Giren Miktar=Çıkan Miktar DBYMS + DİÜB=DİÜT + DSYMS + FİRE kg kg= kg kg kg kg= kg kg + 0 kg

42 III. SAFHA Giren Miktar=Çıkan Miktar DBYMS + DİÜB=DİÜT + DSYMS + FİRE kg kg= kg kg kg kg= kg kg + 0 kg NF 0 kg AF 0 kg NF = GİRENLER x NFO = kg x % 3 = 450 kg Görüldüğü üzere III.safhada fire ortaya çıkmamıştır. Eğer çıksaydı 450 kg kadar normal kabul edilecek aşan kısmı ise anormal fire olarak değerlendirilecekti...

43 III. SAFHA Giren Miktar=Çıkan Miktar DBYMS + DİÜB=DİÜT + DSYMS + FİRE kg kg= kg kg kg kg= kg kg + 0 kg NF 0 kg AF 0 kg DİÜBT kg DBYMST kg

44 MİKTAR DENGESİ (tüm safhalar) Giren Miktar=Çıkan Miktar SAFHALAR DBYMS + DİÜB= DİÜT + DSYMS + FİRE I. SAFHA5.000 kg kg= kg kg kg II. SAFHA4.000 kg kg= kg kg kg III. SAFHA3.000 kg kg= kg kg + 0 kg Üretimin tüm safhalarından geçerek tamamlanan ve satışa hazır hale gelen mamuller ! I.Safha’da üretimi tamamlanıp II.Safha’ya devredilen mamuller ! II.Safha’da üretimi tamamlanıp III.Safha’ya devredilen mamuller !

45 DMM SAFHA MALİYETLEME YÖNTEMİ ŞEM (DİM+GİM) TEK SAFHA BİRİMMALİYET? Safhanın Toplam Maliyeti Safhanın Çıktı Miktarı DMM: TL ŞEM: TL TOP: TL TL / kg = 2,00 TL/kg

46 Burada Problem Şu: Safhada üretim tamamlandıysa problem yok! Ancak safhada üretim henüz tamamen bitmediyse... Yani birim maliyet hesaplanırken üretimi tamamlanan birimlerin yanı sıra henüz üretimi tamamlanamamış birimler de varsa ???? kg kg= kg kg + 0 kg DBYMS + DİÜB= DİÜT + DSYMS + FİRE

47 3.000 kg kg= kg kg + 0 kg DBYMS + DİÜB= DİÜT + DSYMS + FİRE TL / kg = 2,00 TL/kg 1. Yarımı Hiç Dikkate Almama: 2.Yarımı Tam Gibi Kabul Etme: TL / kg = 1,73 TL/kg ÇÖZÜM ? EŞDEĞER BİRİM KAVRAMI ?

48 Yarısı tamamlanmış iki mamul toplandığında bir mamul ederse... Safhada kg yarı mamulun % 70 tamamlandığı saptanırsa; bunun tamamlanan mamuller cinsinden eşdeğeri kg olarak hesaplanabilir. + = 1

49 3.000 kg kg= kg kg + 0 kg DBYMS + DİÜB= DİÜT + DSYMS + FİRE TL / kg = 1,81 TL/kg Fiziki Birimler x TD = EBS kg x % 100 = kg kg x % 70 = kg kg= kg ÇÖZÜM ? EŞDEĞER BİRİM MALİYET x EBM = ÜMR x 1,81 TL/kg = TL x 1,81 TL/kg = TL = TL

50 Tutar Dengesi (Maliyet) Giren Tutar=Çıkan Tutar DBYMSM + DİÜBM=DİÜTM + DSYMSM + FİREM TL= TL TL + 0

51 ÖZET Safha Maliyet Sisteminin İşleyişi Adım 1: Adım 1: Miktar Dengesinin Kurulması Adım 2: Adım 2: Eşdeğer Birim Sayısının Hesaplanması Adım 3: Adım 3: Eşdeğer Birim Maliyetin Hesaplanması Adım 4: Adım 4: Üretim Maliyeti Raporu Adım 5: Adım 5: Tutar (Maliyet) Dengesinin Kurulması

52 3.000 kg kg= kg kg + 0 kg DBYMS + DİÜB= DİÜT + DSYMS + FİRE TL / kg = 1,81 TL/kg Fiziki Birimler x TD = EBS kg x % 100 = kg kg x % 70 = kg kg= kg ÇÖZÜM ? TAMAMLANMA DERECESİ ?

53 Tamamlanma Derecelerini (TD) 3 faklı açıdan ele almak mümkündür: 1.Önceki safha maliyeti açısından TD 2.Direkt malzeme maliyeti açısından TD 3.Şekillendirme maliyeti açısından TD TAMAMLANMA DERECELERİ Not: Safha maliyetlemede pratik bir yol olarak DİM ve GİM birlikte ele alındığından bunları birlikte Şekillendirme maliyeti ile ifade etmek mümkündür.

54 1.Önceki safha maliyeti açısından TD TAMAMLANMA DERECELERİ Safha maliyetlemede I.safhadan sonraki safhalarda daima bir önceki safhanın maliyeti hesaplanır. Önceki safha maliyeti açısından “Eşdeğer Birim Sayısı”nı ifade edebilmek için üretimden çıkan fiziki birimlerin tamamlanma dereceleriyle çarpılması gerekir. Bir safhadan bir sonraki safhaya gönderilen birimler bir önceki safha açısından %100 tamamlanmış olduklarına göre; önceki safha maliyeti açısından tamamlanma dereceleri her zaman %100 kabul edilir. Ancak I.safhadan önce herhangi bir safha olmadığına göre I.safha için böyle bir hesaplama söz konusu değildir.

55 2. Direkt malzeme maliyeti açısından TD TAMAMLANMA DERECELERİ Direkt malzeme maliyeti açısından tamamlanma derecelerinin anlamı şudur: Herhangi bir safhadaki fiziki birimlerin malzeme açısından ne kadar tamamlandığını gösterir. Üretimi tamamlanan birimlerin her açıdan tamamlanma dereceleri %100 olacağı gibi direkt malzeme açısından da %100 olacaktır. Ancak üretimi henüz tamamlanmamış birimlerin malzeme açısından ne kadar tamamlanmış olduğunun tespit edilmesi gerekir. Örneğin DBYMS ve DSYMS için EBS hesaplanırken bunların malzeme açısından ne kadar tamam oldukları ortaya konmuş olmalıdır. Fire açısından bakıldığında malzemelerin tamamlanma derecesi malzemenin ne kadarında fire olduğunu gösterir. Fire ortaya çıkıncaya dek o safhadaki üretime ne kadar malzeme konmuşsa ancak o kadarında fire var demektir.

56 3. Şekillendirme maliyeti açısından TD TAMAMLANMA DERECELERİ Şekillendirme maliyeti açısından tamamlanma derecelerinin anlamı şudur: Herhangi bir safhadaki fiziki birimlerin üzerindeki çalışmanın ne kadar tamamlandığını gösterir. Diğer bir anlatımla herhangi bir safhadaki üretim sürecinin (prosesin) tam olarak hangi noktasına gelindiğini veya hangi noktasında kalındığını gösterir. Üretimi tamamlanan birimlerin her açıdan tamamlanma dereceleri %100 olacağı gibi şekillendirme açısından da TD %100 olacaktır. Ancak üretimi henüz tamamlanmamış birimlerin şekillendirme açısından ne kadar tamamlanmış olduğunun tespit edilmesi gerekir. Örneğin DBYMS ve DSYMS için EBS hesaplanırken bunların üretim sürecinin (prosesin) hangi noktada kaldığının ortaya konmuş olması gerekir. Fire açısından bakıldığında şekillendirmenin tamamlanma derecesi firenin tam olarak prosesin hangi noktasında ortaya çıktığını ifade eder.

57 Buna göre: TAMAMLANMA DERECELERİ FİZİKİ BİRİMLER ÖSM açısından TD DMM açısından TD ŞEM açısından TD Üretimi Tamamlanan Birimler% 100 DBYMS% 100?? DSYMS% 100?? Fire% 100?? Tablodan’da görüleceği üzere önceki safha açısından ve üretimi tamamlanan birimler için TD her zaman %100, ancak diğerlerinin saptanması gerekmektedir.

58 Şekillendirme Süreci (Üretim Prosesi) TAMAMLANMA DERECELERİ

59 % 0 TAMAMLANMA DERECELERİ Şekillendirme Süreci (Üretim Prosesi) % 100

60 % 0 Şekillendirme TD: % 100 (üretim sürecinde hangi noktada olunduğunu ifade eder!) TAMAMLANMA DERECELERİ Diyelim ki 10 saatlik bir proses; Siz de 7.saatteyseniz Şekillendirme TD: % 70 Şekillendirme Süreci (Üretim Prosesi)

61 % 0 Şekillendirme TD: Direkt Malzeme TD: % 100 (üretim sürecinde hangi noktada olunduğunu ifade eder!) TAMAMLANMA DERECELERİ Diyelim ki 10 saatlik bir proses; Siz de 7.saatteyseniz Şekillendirme TD: % 70 Ancak bu durumda malzemenin tamamını prosesin başında üretime aldıysanız Direkt Malzeme TD: % 100 Şekillendirme Süreci (Üretim Prosesi)

62 % 0 Şekillendirme TD: Direkt Malzeme TD: % 100 (üretim sürecinde hangi noktada olunduğunu ifade eder!) TAMAMLANMA DERECELERİ Diyelim ki 10 saatlik bir proses; Siz de 7.saatteyseniz Şekillendirme TD: % 70 Ancak bu durumda malzemenin tamamını prosesin sonunda üretime alacaksanız Direkt Malzeme TD: % 0 Şekillendirme Süreci (Üretim Prosesi)

63 % 0 Şekillendirme TD: Direkt Malzeme TD: % 100 (üretim sürecinde hangi noktada olunduğunu ifade eder!) TAMAMLANMA DERECELERİ Diyelim ki 10 saatlik bir proses; Siz de 7.saatteyseniz Şekillendirme TD: % 70 Ancak bu durumda malzemenin 1/4ünü prosesin başında 3/4ünü sonunda üretime alıyorsanız Direkt Malzeme TD: % 25 Şekillendirme Süreci (Üretim Prosesi) Direkt Malzeme TD: % 75

64 % 0 Şekillendirme TD: Direkt Malzeme TD: % 100 (üretim sürecinde hangi noktada olunduğunu ifade eder!) TAMAMLANMA DERECELERİ Diyelim ki 10 saatlik bir proses; Siz de 7.saatteyseniz Şekillendirme TD: % 70 Ancak bu durumda malzemenin 1/4ünü prosesin başında 3/4ünü sonunda üretime alıyorsanız Direkt Malzeme TD: % 25 Şekillendirme Süreci (Üretim Prosesi) Direkt Malzeme TD: % 75

65 % 0 Şekillendirme TD: % 100 (ne kadar malzeme konduğunu ifade eder!) Direkt Malzeme TD: % 100 (üretim sürecinde hangi noktada olunduğunu ifade eder!) TAMAMLANMA DERECELERİ Şekillendirme Süreci (Üretim Prosesi)

66 % 0 Şekillendirme TD: % 100 (ne kadar malzeme konduğunu ifade eder!) Direkt Malzeme TD: % 100 (üretim sürecinde hangi noktada olunduğunu ifade eder!) % 40 Fire ortaya çıkıyor TAMAMLANMA DERECELERİ Şekillendirme Süreci (Üretim Prosesi) Malzeme de Fire var mı yok mu ? Varsa ne kadar ?

67 % 0 Şekillendirme TD: % 100 (ne kadar malzeme konduğunu ifade eder!) Direkt Malzeme TD: % 100 (üretim sürecinde hangi noktada olunduğunu ifade eder!) % 40 Fire ortaya çıkıyor TAMAMLANMA DERECELERİ Şekillendirme Süreci (Üretim Prosesi) Eğer malzemeyi Fire ortaya çıkmadan önce koymuşsak % 100 Eğer malzemeyi Fire ortaya çıktıktan sonra koymuşsak % 0 VARYOK

68 % 0 Şekillendirme TD: % 100 (ne kadar malzeme konduğunu ifade eder!) Direkt Malzeme TD: % 100 (üretim sürecinde hangi noktada olunduğunu ifade eder!) % 40 Fire ortaya çıkıyor 1.durum TAMAMLANMA DERECELERİ Şekillendirme Süreci (Üretim Prosesi)

69 % 0 Şekillendirme TD: % 100 (ne kadar malzeme konduğunu ifade eder!) Direkt Malzeme TD: % 100 (üretim sürecinde hangi noktada olunduğunu ifade eder!) % 40 Fire ortaya çıkıyor 1.durum2.durum TAMAMLANMA DERECELERİ Şekillendirme Süreci (Üretim Prosesi)

70 % 0 Şekillendirme TD: % 100 (ne kadar malzeme konduğunu ifade eder!) Direkt Malzeme TD: % 100 (üretim sürecinde hangi noktada olunduğunu ifade eder!) % 40 Fire ortaya çıkıyor 1.durum2.durum 3.durum TAMAMLANMA DERECELERİ Şekillendirme Süreci (Üretim Prosesi)

71 % 0 Şekillendirme TD: % 100 (ne kadar malzeme konduğunu ifade eder!) Direkt Malzeme TD: % 100 (üretim sürecinde hangi noktada olunduğunu ifade eder!) % 40 Fire ortaya çıkıyor 1.durum2.durum 3.durum TAMAMLANMA DERECELERİ Şekillendirme Süreci (Üretim Prosesi)

72 TEK SAFHALI BİR ÖRNEK : MART DÖNEMİ I. SAFHA DBYMS (Dönem Başı Yarı Mamul Stoku)- DİÜB (Dönem İçinde Üretimine Başlanan) br DİÜT (Dönem İçinde Üretimi Tamamlanan) br DSYMS (Dönem Sonu Yarı Mamul Stoku)1.000 br DSYMS TAMALANMA DERECELERİ Direkt Malzeme Tamamlanma Derecesi% 83 Şekillendirme Tamamlanma Derecesi% 42 DÖNEMİN MALİYETLERİ DMM (Direkt Malzeme Maliyeti) TL ŞEM (Şekillendirme Maliyeti) TL TOPLAM TL

73 EŞDEĞER BİRİM SAYILARI TABLOSU FİZİKİ BİRİMLER ÖNCEKİ SAFHADİREKT MALZEMEŞEKİLLENDİRME TDEBSTDEBSTDEBS DİÜT br DSYMS1.000 br TOPLAM br 2. Eşdeğer Birim Sayılarının Bulunması : FB x TD = EBS 1. Safhanın Miktar Dengesi : DBYMS + DİÜB = DİÜT + DSYMS + FİRE 0 br br = br br + 0 br

74 EŞDEĞER BİRİM SAYILARI TABLOSU FİZİKİ BİRİMLER ÖNCEKİ SAFHADİREKT MALZEMEŞEKİLLENDİRME TDEBSTDEBSTDEBS DİÜT br% 100 DSYMS1.000 br% 83% 42 TOPLAM br 2. Eşdeğer Birim Sayılarının Bulunması : FB x TD = EBS 1. Safhanın Miktar Dengesi : DBYMS + DİÜB = DİÜT + DSYMS + FİRE 0 br br = br br + 0 br

75 EŞDEĞER BİRİM SAYILARI TABLOSU FİZİKİ BİRİMLER ÖNCEKİ SAFHADİREKT MALZEMEŞEKİLLENDİRME TDEBSTDEBSTDEBS DİÜT br% br% br DSYMS1.000 br% br% br TOPLAM br br br 2. Eşdeğer Birim Sayılarının Bulunması : FB x TD = EBS 1. Safhanın Miktar Dengesi : DBYMS + DİÜB = DİÜT + DSYMS + FİRE 0 br br = br br + 0 br

76 EŞDEĞER BİRİM MALİYETLERİ TABLOSU MALİYETLER ÖNCEKİ SAFHA MALİYETİ DİREKT MALZEME MALİYETİ ŞEKİLLENDİRME MALİYETİ DBYMSM0 TL DÖN.MAL TL TL TL DYM TL TL TL EBS EBM 3. Eşdeğer Birim Maliyetlerin Bulunması : EŞDEĞER BİRİM SAYILARI TABLOSU FİZİKİ BİRİMLER ÖNCEKİ SAFHADİREKT MALZEMEŞEKİLLENDİRME TDEBSTDEBSTDEBS DİÜT br% br% br DSYMS1.000 br% br% br TOPLAM br br br 2. Eşdeğer Birim Sayılarının Bulunması : FB x TD = EBS

77 EŞDEĞER BİRİM MALİYETLERİ TABLOSU MALİYETLER ÖNCEKİ SAFHA MALİYETİ DİREKT MALZEME MALİYETİ ŞEKİLLENDİRME MALİYETİ DBYMSM0 TL DÖN.MAL TL TL TL DYM TL TL TL EBS(÷) br(÷) br EBM 3. Eşdeğer Birim Maliyetlerin Bulunması : EŞDEĞER BİRİM SAYILARI TABLOSU FİZİKİ BİRİMLER ÖNCEKİ SAFHADİREKT MALZEMEŞEKİLLENDİRME TDEBSTDEBSTDEBS DİÜT br% br% br DSYMS1.000 br% br% br TOPLAM br br br 2. Eşdeğer Birim Sayılarının Bulunması : FB x TD = EBS

78 EŞDEĞER BİRİM MALİYETLERİ TABLOSU MALİYETLER ÖNCEKİ SAFHA MALİYETİ DİREKT MALZEME MALİYETİ ŞEKİLLENDİRME MALİYETİ DBYMSM0 TL DÖN.MAL TL TL TL DYM TL TL TL EBS(÷) br(÷) br EBM2 TL/br3 TL/br 3. Eşdeğer Birim Maliyetlerin Bulunması : EŞDEĞER BİRİM SAYILARI TABLOSU FİZİKİ BİRİMLER ÖNCEKİ SAFHADİREKT MALZEMEŞEKİLLENDİRME TDEBSTDEBSTDEBS DİÜT br% br% br DSYMS1.000 br% br% br TOPLAM br br br 2. Eşdeğer Birim Sayılarının Bulunması : FB x TD = EBS

79 SAFHA ÜRETİM MALİYET RAPORU TOPLAM (TL) ÖNCEKİ SAFHA MALİYETİ DİREKT MALZEME MALİYETİ ŞEKİLLENDİRME MALİYETİ EBM (TL/br) EBS (br) TUTAR (TL) EBM (TL/br) EBS (br) TUTAR (TL) EBM (TL/br) EBS (br) TUTAR (TL) NFM DİÜT TMM DSYMSM AFM DYM 4. Üretim Maliyeti Raporu :

80 SAFHA ÜRETİM MALİYET RAPORU TOPLAM (TL) ÖNCEKİ SAFHA MALİYETİ DİREKT MALZEME MALİYETİ ŞEKİLLENDİRME MALİYETİ EBM (TL/br) EBS (br) TUTAR (TL) EBM (TL/br) EBS (br) TUTAR (TL) EBM (TL/br) EBS (br) TUTAR (TL) NFM DİÜT23 TMM DSYMSM23 AFM DYM23 4. Üretim Maliyeti Raporu :

81 SAFHA ÜRETİM MALİYET RAPORU TOPLAM (TL) ÖNCEKİ SAFHA MALİYETİ DİREKT MALZEME MALİYETİ ŞEKİLLENDİRME MALİYETİ EBM (TL/br) EBS (br) TUTAR (TL) EBM (TL/br) EBS (br) TUTAR (TL) EBM (TL/br) EBS (br) TUTAR (TL) NFM DİÜT TMM DSYMSM AFM DYM Üretim Maliyeti Raporu :

82 SAFHA ÜRETİM MALİYET RAPORU TOPLAM (TL) ÖNCEKİ SAFHA MALİYETİ DİREKT MALZEME MALİYETİ ŞEKİLLENDİRME MALİYETİ EBM (TL/br) EBS (br) TUTAR (TL) EBM (TL/br) EBS (br) TUTAR (TL) EBM (TL/br) EBS (br) TUTAR (TL) NFM DİÜT TMM DSYMSM AFM DYM Üretim Maliyeti Raporu :

83 SAFHA ÜRETİM MALİYET RAPORU TOPLAM (TL) ÖNCEKİ SAFHA MALİYETİ DİREKT MALZEME MALİYETİ ŞEKİLLENDİRME MALİYETİ EBM (TL/br) EBS (br) TUTAR (TL) EBM (TL/br) EBS (br) TUTAR (TL) EBM (TL/br) EBS (br) TUTAR (TL) NFM DİÜT TMM DSYMSM AFM DYM Üretim Maliyeti Raporu :

84 SAFHA ÜRETİM MALİYET RAPORU TOPLAM (TL) ÖNCEKİ SAFHA MALİYETİ DİREKT MALZEME MALİYETİ ŞEKİLLENDİRME MALİYETİ EBM (TL/br) EBS (br) TUTAR (TL) EBM (TL/br) EBS (br) TUTAR (TL) EBM (TL/br) EBS (br) TUTAR (TL) NFM DİÜT TMM DSYMSM AFM DYM Üretim Maliyeti Raporu : 5. Safhanın Tutar Dengesi : DBYMSM + DÖN.MAL. = NFM + DİÜTM + DSYMSM + AFM 0 TL TL = 0 TL TL TL + 0 TL TL= TL

85 İKİ SAFHALI BİR ÖRNEK : MARTDÖNEMİ I. SAFHA II. SAFHA DBYMS-- DİÜB3.000 br? DSYMS1.000 br500 br DSYMS TD DM TD% 100% 50 Dİ TD% 50% 30 GİM TD% 50% 30 MALİYETLER DMM600 TL875 TL DİM1.500 TL1.237,50 TL GİM900 TL297 TL ŞEM TD

86

87

88

89

90

91 I. SAFHA

92

93

94

95 II. SAFHA

96

97

98 Örnek : MAYIS DÖNEMİ I. SAFHA II. SAFHA DBYMS br br DİÜT br br DSYMS2.000 br br DSYMS TD DM TD1/23/8 ŞEK TD1/23/8 MALİYETLER DBYMS ÖSM TL DBYMS DMM6.000 TL4.800 TL DBYMS ŞEM3.000 TL TL Dönem DMM TL TL Dönem ŞEM TL TL İSTENEN: İSTENEN: Her iki safhanın da ÜRETİM MALİYETİ RAPORUNU düzenleyiniz.

99 …SAFHAMALİYET FİZİKİ BİRİMLER ÖNCEKİ SAFHA MALİYETİDİRETK MALZEME MALİYETİŞEKİLLENDİRME MALİYETİ TDEBSEBMTUTARTDEBSEBMTUTARTDEBSEBMTUTAR DBYMS DİÜB TOPLAM DİÜT DSYMS TOPLAM ÇÖZÜM:

100 I.SAFHAMALİYET FİZİKİ BİRİMLER ÖNCEKİ SAFHA MALİYETİDİRETK MALZEME MALİYETİŞEKİLLENDİRME MALİYETİ TDEBSEBMTUTARTDEBSEBMTUTARTDEBSEBMTUTAR DBYMS , ,00 DİÜB , ,00 TOPLAM DİÜT ,00 DSYMS ,50 TOPLAM ÇÖZÜM:

101 I.SAFHAMALİYET FİZİKİ BİRİMLER ÖNCEKİ SAFHA MALİYETİDİRETK MALZEME MALİYETİŞEKİLLENDİRME MALİYETİ TDEBSEBMTUTARTDEBSEBMTUTARTDEBSEBMTUTAR DBYMS , ,00 DİÜB , ,00 TOPLAM DİÜT ,00 DSYMS ,50 TOPLAM ÇÖZÜM:

102 I.SAFHAMALİYET FİZİKİ BİRİMLER ÖNCEKİ SAFHA MALİYETİDİRETK MALZEME MALİYETİŞEKİLLENDİRME MALİYETİ TDEBSEBMTUTARTDEBSEBMTUTARTDEBSEBMTUTAR DBYMS9.000,00 TL , ,00 DİÜB40.000,00 TL , ,00 TOPLAM49.000,00 TL , ,00 DİÜT ,00 DSYMS ,50 TOPLAM ÇÖZÜM:

103 I.SAFHAMALİYET FİZİKİ BİRİMLER ÖNCEKİ SAFHA MALİYETİDİRETK MALZEME MALİYETİŞEKİLLENDİRME MALİYETİ TDEBSEBMTUTARTDEBSEBMTUTARTDEBSEBMTUTAR DBYMS9.000,00 TL , ,00 DİÜB40.000,00 TL , ,00 TOPLAM49.000,00 TL , ,00 DİÜT , , DSYMS , , TOPLAM ÇÖZÜM:

104 I.SAFHAMALİYET FİZİKİ BİRİMLER ÖNCEKİ SAFHA MALİYETİDİRETK MALZEME MALİYETİŞEKİLLENDİRME MALİYETİ TDEBSEBMTUTARTDEBSEBMTUTARTDEBSEBMTUTAR DBYMS9.000,00 TL , ,00 DİÜB40.000,00 TL , ,00 TOPLAM49.000,00 TL , ,00 DİÜT , ,571, ,43 DSYMS , ,570, ,43 TOPLAM , ,43 ÇÖZÜM:

105 I.SAFHAMALİYET FİZİKİ BİRİMLER ÖNCEKİ SAFHA MALİYETİDİRETK MALZEME MALİYETİŞEKİLLENDİRME MALİYETİ TDEBSEBMTUTARTDEBSEBMTUTARTDEBSEBMTUTAR DBYMS9.000,00 TL , ,00 DİÜB40.000,00 TL , ,00 TOPLAM49.000,00 TL , ,00 DİÜT , , ,571, , ,43 DSYMS , ,57571,430, ,43428,57 TOPLAM , , , ,00 ÇÖZÜM:

106 I.SAFHAMALİYET FİZİKİ BİRİMLER ÖNCEKİ SAFHA MALİYETİDİRETK MALZEME MALİYETİŞEKİLLENDİRME MALİYETİ TDEBSEBMTUTARTDEBSEBMTUTARTDEBSEBMTUTAR DBYMS9.000,00 TL , ,00 DİÜB40.000,00 TL , ,00 TOPLAM49.000,00 TL , ,00 DİÜT48.000,00 TL , , ,571, , ,43 DSYMS1.000,00 TL , ,57571,430, ,43428,57 TOPLAM49.000,00 TL , , , ,00 ÇÖZÜM:

107 I.SAFHAMALİYET FİZİKİ BİRİMLER ÖNCEKİ SAFHA MALİYETİDİRETK MALZEME MALİYETİŞEKİLLENDİRME MALİYETİ TDEBSEBMTUTARTDEBSEBMTUTARTDEBSEBMTUTAR DBYMS9.000,00 TL , ,00 DİÜB40.000,00 TL , ,00 TOPLAM49.000,00 TL , ,00 DİÜT48.000,00 TL , , ,571, , ,43 DSYMS1.000,00 TL , ,57571,430, ,43428,57 TOPLAM49.000,00 TL , , , ,00 II.SAFHAMALİYET FİZİKİ BİRİMLER ÖNCEKİ SAFHA MALİYETİDİRETK MALZEME MALİYETİŞEKİLLENDİRME MALİYETİ TDEBSEBMTUTARTDEBSEBMTUTARTDEBSEBMTUTAR DBYMS26.000,00 TL , , ,00 DİÜB ,00 TL , , ,00 TOPLAM ,00 TL , , ,00 DİÜT ,31 TL , , ,001, , ,541, , ,77 DSYMS29.507,69 TL , , ,000, , ,460, , ,23 TOPLAM ,00 TL , , , , , ,00 ÇÖZÜM:

108 I.SAFHAMALİYET FİZİKİ BİRİMLER ÖNCEKİ SAFHA MALİYETİDİRETK MALZEME MALİYETİŞEKİLLENDİRME MALİYETİ TDEBSEBMTUTARTDEBSEBMTUTARTDEBSEBMTUTAR DBYMS9.000,00 TL , ,00 DİÜB40.000,00 TL , ,00 TOPLAM49.000,00 TL , ,00 DİÜT48.000,00 TL , , ,571, , ,43 DSYMS1.000,00 TL , ,57571,430, ,43428,57 TOPLAM49.000,00 TL , , , ,00 II.SAFHAMALİYET FİZİKİ BİRİMLER ÖNCEKİ SAFHA MALİYETİDİRETK MALZEME MALİYETİŞEKİLLENDİRME MALİYETİ TDEBSEBMTUTARTDEBSEBMTUTARTDEBSEBMTUTAR DBYMS26.000,00 TL , , ,00 DİÜB ,00 TL , , ,00 TOPLAM ,00 TL , , ,00 DİÜT ,31 TL , , ,001, , ,541, , ,77 DSYMS29.507,69 TL , , ,000, , ,460, , ,23 TOPLAM ,00 TL , , , , , ,00 ÇÖZÜM:

109 SAFHA MALİYET SİSTEMİ Ortalama Yöntemi İGİÇ (FIFO) Yöntemi

110 BU İKİ YÖNTEM DE NERDEN ÇIKTI ŞİMDİ ? Şayet SAFHA’larda DBYMS var ise Safha Maliyet Sisteminde bir sorunla karşılaşırız; Oda DBYMS’nin nasıl dikkate alınacağı ve değerleneceği sorunu... İşte ORTALAMA ve FIFO dediğimiz yöntemler bu sorunumuza çözüm getirmektedir. Safhada DBYMS yok ise bu iki yöntem arasındaki fark ortadan kalkar !

111 1. Miktar Miktar Dengesi - ORT.YÖNT: DBYMS+DİÜB=DİÜT+DSYMS+(NF+AF) - İGİÇ YÖNT: DBYMS+DİÜB=(DBYMS+DİÜBT)+DSYMS+(NF+AF) 2. EBS Tablosu - ORT.YÖNT: OEBS = FB x TD - İGİÇ YÖNT: EBS = FB x TD 3. EBM Tablosu - ORT.YÖNT: DÖNEME YÜKLENEN MALİYETLER / EBS - İGİÇ YÖNT: DÖNEM MALİYETLERİ / EBS 4. ÜMR (Üretim Maliyeti Raporu) - ORT.YÖNT: OEBM x OEBS - İGİÇ YÖNT: EBM x EBS; [Önceki DBYMSM ve Bu DBYMSM] 5. Maliyet Maliyet Dengesi - ORT.YÖNT: DBYMSM+DÖN.M = TMM+DSYMSM+AFM - İGİÇ YÖNT: DBYMSM+DÖN.M = TMM+DSYMSM+AFM TMM = (NFM+DİÜTM) TMM =(NFM+DBYMSM+DİÜBTM)[DBYMS için EBS = FB x (%100-TD)]!

112 ÖRNEK : FİZİKİ BİRİMLER II. SAFHA Şekillendirme TD DİÜB br- DİÜT br% 100 DBYMS2.000 br% 70 DSYMS2.500 br% 40 MALİYETLERDBYMSM DÖNEM MALİYETİ ÖSM6.000 TL TL DMM2.000 TL9.500 TL ŞEM2.800 TL TL Fire üretime giren birimlerin % 2’si olup; prosesin % 20 tamamlandığı noktada ortaya çıkıyor. Malzemenin yarısı prosesin başında, diğer yarısı prosesin ortasında konuyor.

113 İSTENEN: 1.Ortalama Yöntemine göre problemi çözünüz. 2.İGİÇ Yöntemine göre problemi çözünüz.

114 1. ORTALAMA YÖNTEMİ’ NE GÖRE ÇÖZÜM :

115 1. Safhanın Miktar Dengesi : DBYMS + DİÜB = DİÜT + DSYMS + FİRE br br = br br br NF = Girenler x % 2 = br x % 2 = 260 br AF = FİRE – NF = 500 br – 260 br = 240 br EŞDEĞER BİRİM SAYILARI TABLOSU (Ortalama Yöntem) FİZİKİ BİRİMLER ÖNCEKİ SAFHADİREKT MALZEMEŞEKİLLENDİRME TDOEBSTDOEBSTDOEBS TOPLAM 2. Eşdeğer Birim Sayılarının Bulunması :

116 1. Safhanın Miktar Dengesi : DBYMS + DİÜB = DİÜT + DSYMS + FİRE br br = br br br NF = Girenler x % 2 = br x % 2 = 260 br AF = FİRE – NF = 500 br – 260 br = 240 br EŞDEĞER BİRİM SAYILARI TABLOSU (Ortalama Yöntem) FİZİKİ BİRİMLER ÖNCEKİ SAFHADİREKT MALZEMEŞEKİLLENDİRME TDOEBSTDOEBSTDOEBS NF260 br DİÜT br DSYMS2.500 br AF240 br TOPLAM br 2. Eşdeğer Birim Sayılarının Bulunması :

117 1. Safhanın Miktar Dengesi : DBYMS + DİÜB = DİÜT + DSYMS + FİRE br br = br br br NF = Girenler x % 2 = br x % 2 = 260 br AF = FİRE – NF = 500 br – 260 br = 240 br EŞDEĞER BİRİM SAYILARI TABLOSU (Ortalama Yöntem) FİZİKİ BİRİMLER ÖNCEKİ SAFHADİREKT MALZEMEŞEKİLLENDİRME TDOEBSTDOEBSTDOEBS NF260 br% 100?? DİÜT br% 100 DSYMS2.500 br% 100?? AF240 br% 100?? TOPLAM br 2. Eşdeğer Birim Sayılarının Bulunması :

118 EŞDEĞER BİRİM SAYILARI TABLOSU (Ortalama Yöntem) FİZİKİ BİRİMLER ÖNCEKİ SAFHADİREKT MALZEMEŞEKİLLENDİRME TDOEBSTDOEBSTDOEBS NF260 br% 100?? DİÜT br% 100 DSYMS2.500 br% 100?% 40 AF240 br% 100?? TOPLAM br 2. Eşdeğer Birim Sayılarının Bulunması : FİZİKİ BİRİMLER II. SAFHA Şekillendirme TD DİÜB br- DİÜT br% 100 DBYMS2.000 br% 70 DSYMS2.500 br% 40

119 EŞDEĞER BİRİM SAYILARI TABLOSU (Ortalama Yöntem) FİZİKİ BİRİMLER ÖNCEKİ SAFHADİREKT MALZEMEŞEKİLLENDİRME TDOEBSTDOEBSTDOEBS NF260 br% 100?% 20 DİÜT br% 100 DSYMS2.500 br% 100?% 40 AF240 br% 100?% 20 TOPLAM br 2. Eşdeğer Birim Sayılarının Bulunması : Fire üretime giren birimlerin % 2’si olup; prosesin % 20 tamamlandığı noktada ortaya çıkıyor.

120 EŞDEĞER BİRİM SAYILARI TABLOSU (Ortalama Yöntem) FİZİKİ BİRİMLER ÖNCEKİ SAFHADİREKT MALZEMEŞEKİLLENDİRME TDOEBSTDOEBSTDOEBS NF260 br% 100?% 20 DİÜT br% 100 DSYMS2.500 br% 100?% 40 AF240 br% 100?% 20 TOPLAM br 2. Eşdeğer Birim Sayılarının Bulunması :

121 EŞDEĞER BİRİM SAYILARI TABLOSU (Ortalama Yöntem) FİZİKİ BİRİMLER ÖNCEKİ SAFHADİREKT MALZEMEŞEKİLLENDİRME TDOEBSTDOEBSTDOEBS NF260 br% 100?% 20 DİÜT br% 100 DSYMS2.500 br% 100?% 40 AF240 br% 100?% 20 TOPLAM br 2. Eşdeğer Birim Sayılarının Bulunması : Malzemenin yarısı prosesin başında, diğer yarısı prosesin ortasında konuyor.

122 EŞDEĞER BİRİM SAYILARI TABLOSU (Ortalama Yöntem) FİZİKİ BİRİMLER ÖNCEKİ SAFHADİREKT MALZEMEŞEKİLLENDİRME TDOEBSTDOEBSTDOEBS NF260 br% 100?% 20 DİÜT br% 100 DSYMS2.500 br% 100?% 40 AF240 br% 100?% 20 TOPLAM br 2. Eşdeğer Birim Sayılarının Bulunması : Malzemenin yarısı prosesin başında, diğer yarısı prosesin ortasında konuyor. ÜRETİM SÜRECİ

123 EŞDEĞER BİRİM SAYILARI TABLOSU (Ortalama Yöntem) FİZİKİ BİRİMLER ÖNCEKİ SAFHADİREKT MALZEMEŞEKİLLENDİRME TDOEBSTDOEBSTDOEBS NF260 br% 100?% 20 DİÜT br% 100 DSYMS2.500 br% 100?% 40 AF240 br% 100?% 20 TOPLAM br 2. Eşdeğer Birim Sayılarının Bulunması : Malzemenin yarısı prosesin başında, diğer yarısı prosesin ortasında konuyor. ÜRETİM SÜRECİ MALZEME % 50

124 EŞDEĞER BİRİM SAYILARI TABLOSU (Ortalama Yöntem) FİZİKİ BİRİMLER ÖNCEKİ SAFHADİREKT MALZEMEŞEKİLLENDİRME TDOEBSTDOEBSTDOEBS NF260 br% 100?% 20 DİÜT br% 100 DSYMS2.500 br% 100?% 40 AF240 br% 100?% 20 TOPLAM br 2. Eşdeğer Birim Sayılarının Bulunması : Malzemenin yarısı prosesin başında, diğer yarısı prosesin ortasında konuyor. ÜRETİM SÜRECİ MALZEME % 50 MALZEME % 50

125 EŞDEĞER BİRİM SAYILARI TABLOSU (Ortalama Yöntem) FİZİKİ BİRİMLER ÖNCEKİ SAFHADİREKT MALZEMEŞEKİLLENDİRME TDOEBSTDOEBSTDOEBS NF260 br% 100?% 20 DİÜT br% 100 DSYMS2.500 br% 100?% 40 AF240 br% 100?% 20 TOPLAM br 2. Eşdeğer Birim Sayılarının Bulunması : Malzemenin yarısı prosesin başında, diğer yarısı prosesin ortasında konuyor. ÜRETİM SÜRECİ MALZEME % 50 MALZEME % 50

126 EŞDEĞER BİRİM SAYILARI TABLOSU (Ortalama Yöntem) FİZİKİ BİRİMLER ÖNCEKİ SAFHADİREKT MALZEMEŞEKİLLENDİRME TDOEBSTDOEBSTDOEBS NF260 br% 100?% 20 DİÜT br% 100 DSYMS2.500 br% 100?% 40 AF240 br% 100?% 20 TOPLAM br 2. Eşdeğer Birim Sayılarının Bulunması : Malzemenin yarısı prosesin başında, diğer yarısı prosesin ortasında konuyor. ÜRETİM SÜRECİ MALZEME % 50 MALZEME % 50

127 EŞDEĞER BİRİM SAYILARI TABLOSU (Ortalama Yöntem) FİZİKİ BİRİMLER ÖNCEKİ SAFHADİREKT MALZEMEŞEKİLLENDİRME TDOEBSTDOEBSTDOEBS NF260 br% 100?% 20 DİÜT br% 100 DSYMS2.500 br% 100?% 40 AF240 br% 100?% 20 TOPLAM br 2. Eşdeğer Birim Sayılarının Bulunması : Malzemenin yarısı prosesin başında, diğer yarısı prosesin ortasında konuyor. ÜRETİM SÜRECİ MALZEME % 50 MALZEME % 50

128 EŞDEĞER BİRİM SAYILARI TABLOSU (Ortalama Yöntem) FİZİKİ BİRİMLER ÖNCEKİ SAFHADİREKT MALZEMEŞEKİLLENDİRME TDOEBSTDOEBSTDOEBS NF260 br% 100% 50% 20 DİÜT br% 100 DSYMS2.500 br% 100?% 40 AF240 br% 100% 50% 20 TOPLAM br 2. Eşdeğer Birim Sayılarının Bulunması : Malzemenin yarısı prosesin başında, diğer yarısı prosesin ortasında konuyor. ÜRETİM SÜRECİ MALZEME % 50 MALZEME % 50

129 EŞDEĞER BİRİM SAYILARI TABLOSU (Ortalama Yöntem) FİZİKİ BİRİMLER ÖNCEKİ SAFHADİREKT MALZEMEŞEKİLLENDİRME TDOEBSTDOEBSTDOEBS NF260 br% 100% 50% 20 DİÜT br% 100 DSYMS2.500 br% 100?% 40 AF240 br% 100% 50% 20 TOPLAM br 2. Eşdeğer Birim Sayılarının Bulunması : Malzemenin yarısı prosesin başında, diğer yarısı prosesin ortasında konuyor. ÜRETİM SÜRECİ MALZEME % 50 MALZEME % 50

130 EŞDEĞER BİRİM SAYILARI TABLOSU (Ortalama Yöntem) FİZİKİ BİRİMLER ÖNCEKİ SAFHADİREKT MALZEMEŞEKİLLENDİRME TDOEBSTDOEBSTDOEBS NF260 br% 100% 50% 20 DİÜT br% 100 DSYMS2.500 br% 100?% 40 AF240 br% 100% 50% 20 TOPLAM br 2. Eşdeğer Birim Sayılarının Bulunması : Malzemenin yarısı prosesin başında, diğer yarısı prosesin ortasında konuyor. ÜRETİM SÜRECİ MALZEME % 50 MALZEME % 50

131 EŞDEĞER BİRİM SAYILARI TABLOSU (Ortalama Yöntem) FİZİKİ BİRİMLER ÖNCEKİ SAFHADİREKT MALZEMEŞEKİLLENDİRME TDOEBSTDOEBSTDOEBS NF260 br% 100% 50% 20 DİÜT br% 100 DSYMS2.500 br% 100?% 40 AF240 br% 100% 50% 20 TOPLAM br 2. Eşdeğer Birim Sayılarının Bulunması : Malzemenin yarısı prosesin başında, diğer yarısı prosesin ortasında konuyor. ÜRETİM SÜRECİ MALZEME % 50 MALZEME % 50

132 EŞDEĞER BİRİM SAYILARI TABLOSU (Ortalama Yöntem) FİZİKİ BİRİMLER ÖNCEKİ SAFHADİREKT MALZEMEŞEKİLLENDİRME TDOEBSTDOEBSTDOEBS NF260 br% 100% 50% 20 DİÜT br% 100 DSYMS2.500 br% 100?% 40 AF240 br% 100% 50% 20 TOPLAM br 2. Eşdeğer Birim Sayılarının Bulunması : Malzemenin yarısı prosesin başında, diğer yarısı prosesin ortasında konuyor. ÜRETİM SÜRECİ MALZEME % 50 MALZEME % 50

133 EŞDEĞER BİRİM SAYILARI TABLOSU (Ortalama Yöntem) FİZİKİ BİRİMLER ÖNCEKİ SAFHADİREKT MALZEMEŞEKİLLENDİRME TDOEBSTDOEBSTDOEBS NF260 br% 100% 50% 20 DİÜT br% 100 DSYMS2.500 br% 100% 50% 40 AF240 br% 100% 50% 20 TOPLAM br 2. Eşdeğer Birim Sayılarının Bulunması : Malzemenin yarısı prosesin başında, diğer yarısı prosesin ortasında konuyor. ÜRETİM SÜRECİ MALZEME % 50 MALZEME % 50

134 EŞDEĞER BİRİM SAYILARI TABLOSU (Ortalama Yöntem) FİZİKİ BİRİMLER ÖNCEKİ SAFHADİREKT MALZEMEŞEKİLLENDİRME TDOEBSTDOEBSTDOEBS NF260 br% 100% 50% 20 DİÜT br% 100 DSYMS2.500 br% 100% 50% 40 AF240 br% 100% 50% 20 TOPLAM br 2. Eşdeğer Birim Sayılarının Bulunması : Malzemenin yarısı prosesin başında, diğer yarısı prosesin ortasında konuyor. ÜRETİM SÜRECİ MALZEME % 50 MALZEME % 50 FİRE DSYMSM

135 EŞDEĞER BİRİM SAYILARI TABLOSU (Ortalama Yöntem) FİZİKİ BİRİMLER ÖNCEKİ SAFHADİREKT MALZEMEŞEKİLLENDİRME TDOEBSTDOEBSTDOEBS NF260 br% 100% 50% 20 DİÜT br% 100 DSYMS2.500 br% 100% 50% 40 AF240 br% 100% 50% 20 TOPLAM br 2. Eşdeğer Birim Sayılarının Bulunması :

136 EŞDEĞER BİRİM SAYILARI TABLOSU (Ortalama Yöntem) FİZİKİ BİRİMLER ÖNCEKİ SAFHADİREKT MALZEMEŞEKİLLENDİRME TDOEBSTDOEBSTDOEBS NF260 br% br% br% 2052 br DİÜT br% br% br% br DSYMS2.500 br% br% br% br AF240 br% br% br% 2048 br TOPLAM br 2. Eşdeğer Birim Sayılarının Bulunması :

137 EŞDEĞER BİRİM SAYILARI TABLOSU (Ortalama Yöntem) FİZİKİ BİRİMLER ÖNCEKİ SAFHADİREKT MALZEMEŞEKİLLENDİRME TDOEBSTDOEBSTDOEBS NF260 br% br% br% 2052 br DİÜT br% br% br% br DSYMS2.500 br% br% br% br AF240 br% br% br% 2048 br TOPLAM br br br 2. Eşdeğer Birim Sayılarının Bulunması :

138 EŞDEĞER BİRİM MALİYETLERİ TABLOSU (Ortalama Yöntem) MALİYETLER ÖNCEKİ SAFHA MALİYETİ DİREKT MALZEME MALİYETİ ŞEKİLLENDİRME MALİYETİ DBYMSM DÖN.MAL. DYM OEBS OEBM 3. Eşdeğer Birim Maliyetlerin Bulunması :

139 EŞDEĞER BİRİM MALİYETLERİ TABLOSU (Ortalama Yöntem) MALİYETLER ÖNCEKİ SAFHA MALİYETİ DİREKT MALZEME MALİYETİ ŞEKİLLENDİRME MALİYETİ DBYMSM DÖN.MAL. DYM OEBS OEBM 3. Eşdeğer Birim Maliyetlerin Bulunması :

140 EŞDEĞER BİRİM MALİYETLERİ TABLOSU (Ortalama Yöntem) MALİYETLER ÖNCEKİ SAFHA MALİYETİ DİREKT MALZEME MALİYETİ ŞEKİLLENDİRME MALİYETİ DBYMSM DÖN.MAL. DYM OEBS br br br OEBM 3. Eşdeğer Birim Maliyetlerin Bulunması :

141 EŞDEĞER BİRİM MALİYETLERİ TABLOSU (Ortalama Yöntem) MALİYETLER ÖNCEKİ SAFHA MALİYETİ DİREKT MALZEME MALİYETİ ŞEKİLLENDİRME MALİYETİ DBYMSM TL6.000 TL2.000 TL2.800 TL DÖN.MAL TL TL9.500 TL TL DYM TL TL TL TL OEBS br br br OEBM 3. Eşdeğer Birim Maliyetlerin Bulunması :

142 EŞDEĞER BİRİM MALİYETLERİ TABLOSU (Ortalama Yöntem) MALİYETLER ÖNCEKİ SAFHA MALİYETİ DİREKT MALZEME MALİYETİ ŞEKİLLENDİRME MALİYETİ DBYMSM TL6.000 TL2.000 TL2.800 TL DÖN.MAL TL TL9.500 TL TL DYM TL TL TL TL OEBS br br br OEBM3 TL/br1 TL/br2 TL/br 3. Eşdeğer Birim Maliyetlerin Bulunması :

143 SAFHA ÜRETİM MALİYET RAPORU (Ortalama Yöntem) TOPLAM (TL) ÖNCEKİ SAFHA MALİYETİ DİREKT MALZEME MALİYETİ ŞEKİLLENDİRME MALİYETİ OEBM (TL/br) OEBS (br) TUTAR (TL) OEBM (TL/br) OEBS (br) TUTAR (TL) OEBM (TL/br) OEBS (br) TUTAR (TL) NFM DİÜT TMM DSYMSM AFM DYM 4. Üretim Maliyeti Raporu :

144 SAFHA ÜRETİM MALİYET RAPORU (Ortalama Yöntem) TOPLAM (TL) ÖNCEKİ SAFHA MALİYETİ DİREKT MALZEME MALİYETİ ŞEKİLLENDİRME MALİYETİ OEBM (TL/br) OEBS (br) TUTAR (TL) OEBM (TL/br) OEBS (br) TUTAR (TL) OEBM (TL/br) OEBS (br) TUTAR (TL) NFM312 DİÜT312 TMM DSYMSM312 AFM312 DYM Üretim Maliyeti Raporu :

145 SAFHA ÜRETİM MALİYET RAPORU (Ortalama Yöntem) TOPLAM (TL) ÖNCEKİ SAFHA MALİYETİ DİREKT MALZEME MALİYETİ ŞEKİLLENDİRME MALİYETİ OEBM (TL/br) OEBS (br) TUTAR (TL) OEBM (TL/br) OEBS (br) TUTAR (TL) OEBM (TL/br) OEBS (br) TUTAR (TL) NFM DİÜT TMM DSYMSM AFM DYM Üretim Maliyeti Raporu :

146 SAFHA ÜRETİM MALİYET RAPORU (Ortalama Yöntem) TOPLAM (TL) ÖNCEKİ SAFHA MALİYETİ DİREKT MALZEME MALİYETİ ŞEKİLLENDİRME MALİYETİ OEBM (TL/br) OEBS (br) TUTAR (TL) OEBM (TL/br) OEBS (br) TUTAR (TL) OEBM (TL/br) OEBS (br) TUTAR (TL) NFM DİÜT TMM DSYMSM AFM DYM Üretim Maliyeti Raporu :

147 SAFHA ÜRETİM MALİYET RAPORU (Ortalama Yöntem) TOPLAM (TL) ÖNCEKİ SAFHA MALİYETİ DİREKT MALZEME MALİYETİ ŞEKİLLENDİRME MALİYETİ OEBM (TL/br) OEBS (br) TUTAR (TL) OEBM (TL/br) OEBS (br) TUTAR (TL) OEBM (TL/br) OEBS (br) TUTAR (TL) NFM DİÜT TMM DSYMSM AFM DYM Üretim Maliyeti Raporu :

148 SAFHA ÜRETİM MALİYET RAPORU (Ortalama Yöntem) TOPLAM (TL) ÖNCEKİ SAFHA MALİYETİ DİREKT MALZEME MALİYETİ ŞEKİLLENDİRME MALİYETİ OEBM (TL/br) OEBS (br) TUTAR (TL) OEBM (TL/br) OEBS (br) TUTAR (TL) OEBM (TL/br) OEBS (br) TUTAR (TL) NFM DİÜT TMM DSYMSM AFM DYM Üretim Maliyeti Raporu : 5. Safhanın Tutar Dengesi : DBYMSM + DÖN.MAL. = NFM + DİÜTM + DSYMSM + AFM TL TL = TL TL TL TL TL= TL

149 II.SAFHAMALİYET FİZİKİ BİRİMLER ÖNCEKİ SAFHA MALİYETİDİRETK MALZEME MALİYETİŞEKİLLENDİRME MALİYETİ TDEBSEBMTUTARTDEBSEBMTUTARTDEBSEBMTUTAR DBYMS10.800,00 TL , , ,00 DİÜB61.900,00 TL , , ,00 TOP72.700,00 TL , , ,00 NF1.014,00 TL2601,002603,00780,000,501301,00130,000,20522,00104,00 DİÜT60.000,00 TL , , ,001, , ,001, , ,00 TMM61.014,00 TL DSYMS10.750,00 TL2.5001, , ,000, , ,000, , ,00 AF936,00 TL2401,002403,00720,000,501201,00120,000,20482,0096,00 TOP72.700,00 TL , , , , , ,00 ORTALAMA YÖNTEMİNE GÖRE (BEŞİBİYERDE)

150 2. İGİÇ YÖNTEMİ’ NE GÖRE ÇÖZÜM :

151 1. Miktar Dengesi - ORT.YÖNT: DBYMS+DİÜB=DİÜT+DSYMS+(NF+AF) - İGİÇ YÖNT: DBYMS+DİÜB=(DBYMS+DİÜBT)+DSYMS+(NF+AF) 2. EBS Tablosu - ORT.YÖNT: OEBS = FB x TD - İGİÇ YÖNT: EBS = FB x TD 3. EBM Tablosu - ORT.YÖNT: DÖNEME YÜKLENEN MALİYETLER / EBS - İGİÇ YÖNT: DÖNEM MALİYETLERİ / EBS 4. ÜMR (Üretim Maliyeti Raporu) - ORT.YÖNT: OEBM x OEBS - İGİÇ YÖNT: EBM x EBS; [Önceki DBYMSM ve Bu DBYMSM] 5. Maliyet Dengesi - ORT.YÖNT: DBYMSM+DÖN.M = TMM+DSYMSM+AFM - İGİÇ YÖNT: DBYMSM+DÖN.M = TMM+DSYMSM+AFM TMM = (NFM+DİÜBTM) TMM =(NFM+DBYMSM+DİÜBTM)[DBYMS için EBS = FB x (%100-TD)]!

152 AYNI ÖRNEK : FİZİKİ BİRİMLER II. SAFHA Şekillendirme TD DİÜB br- DİÜT br% 100 DBYMS2.000 br% 70 DSYMS2.500 br% 40 MALİYETLERDBYMSM DÖNEM MALİYETİ ÖSM6.000 TL TL DMM2.000 TL9.500 TL ŞEM2.800 TL TL Fire üretime giren birimlerin % 2’si olup; prosesin % 20 tamamlandığı noktada ortaya çıkıyor. Malzemenin yarısı prosesin başında, diğer yarısı prosesin ortasında konuyor.

153 ÜRETİM SÜRECİ Fire üretime giren birimlerin % 2’si olup; prosesin % 20 tamamlandığı noktada ortaya çıkıyor. Malzemenin yarısı prosesin başında, diğer yarısı prosesin ortasında konuyor. FİZİKİ BİRİMLER II. SAFHA Şekillendirme TD DİÜB br- DİÜT br% 100 DBYMS2.000 br% 70 DSYMS2.500 br% 40

154 ÜRETİM SÜRECİ MALZEME % 50 MALZEME % 50 Fire üretime giren birimlerin % 2’si olup; prosesin % 20 tamamlandığı noktada ortaya çıkıyor. Malzemenin yarısı prosesin başında, diğer yarısı prosesin ortasında konuyor. FİZİKİ BİRİMLER II. SAFHA Şekillendirme TD DİÜB br- DİÜT br% 100 DBYMS2.000 br% 70 DSYMS2.500 br% 40

155 ÜRETİM SÜRECİ MALZEME % 50 MALZEME % 50 DİÜBT Fire üretime giren birimlerin % 2’si olup; prosesin % 20 tamamlandığı noktada ortaya çıkıyor. Malzemenin yarısı prosesin başında, diğer yarısı prosesin ortasında konuyor. FİZİKİ BİRİMLER II. SAFHA Şekillendirme TD DİÜB br- DİÜT br% 100 DBYMS2.000 br% 70 DSYMS2.500 br% 40

156 ÜRETİM SÜRECİ MALZEME % 50 MALZEME % 50 DBYMSM DİÜBT Fire üretime giren birimlerin % 2’si olup; prosesin % 20 tamamlandığı noktada ortaya çıkıyor. Malzemenin yarısı prosesin başında, diğer yarısı prosesin ortasında konuyor. FİZİKİ BİRİMLER II. SAFHA Şekillendirme TD DİÜB br- DİÜT br% 100 DBYMS2.000 br% 70 DSYMS2.500 br% 40

157 ÜRETİM SÜRECİ MALZEME % 50 MALZEME % 50 DSYMSM DBYMSM DİÜBT Fire üretime giren birimlerin % 2’si olup; prosesin % 20 tamamlandığı noktada ortaya çıkıyor. Malzemenin yarısı prosesin başında, diğer yarısı prosesin ortasında konuyor. FİZİKİ BİRİMLER II. SAFHA Şekillendirme TD DİÜB br- DİÜT br% 100 DBYMS2.000 br% 70 DSYMS2.500 br% 40

158 ÜRETİM SÜRECİ MALZEME % 50 MALZEME % 50 FİRE DSYMSM DBYMSM DİÜBT Fire üretime giren birimlerin % 2’si olup; prosesin % 20 tamamlandığı noktada ortaya çıkıyor. Malzemenin yarısı prosesin başında, diğer yarısı prosesin ortasında konuyor. FİZİKİ BİRİMLER II. SAFHA Şekillendirme TD DİÜB br- DİÜT br% 100 DBYMS2.000 br% 70 DSYMS2.500 br% 40

159 FİZİKİ BİRİMLER ÖNCEKİ SAFHA TD DİREKT MALZEME TD ŞEKİLLEN- DİRME TD NF% 100% 50% 20 DBYMST% 100 % 70 DİÜBT% 100 DSYMS% 100% 50% 40 AF% 100% 50% 20 TAMAMLANMA DERECELERİ

160 1. Safhanın Miktar Dengesi : DBYMS + DİÜB = DİÜT (DBYMST + DİÜBT) + DSYMS + FİRE br br = br (2.000 br br) br br NF = Girenler x % 2 = br x % 2 = 260 br AF = FİRE – NF = 500 br – 260 br = 240 br EŞDEĞER BİRİM SAYILARI TABLOSU (İGİÇ Yöntemi) FİZİKİ BİRİMLER ÖNCEKİ SAFHADİREKT MALZEMEŞEKİLLENDİRME TDEBSTDEBSTDEBS NF260 br% br% br% 2052 br DBYMST2.000 br% % br DİÜBT8.000 br% br% br% br DSYMS2.500 br% br% br% br AF240 br% br% br% 2048 br TOPLAM br br9.500 br9.700 br 2. Eşdeğer Birim Sayılarının Bulunması :

161 EŞDEĞER BİRİM MALİYETLERİ TABLOSU (İGİÇ Yöntemi) MALİYETLER ÖNCEKİ SAFHA MALİYETİ DİREKT MALZEME MALİYETİ ŞEKİLLENDİRME MALİYETİ DBYMSM TL DÖN.MAL TL TL9.500 TL TL DYM TL EBS br9.500 br9.700 br EBM3 TL/br1 TL/br2 TL/br 3. Eşdeğer Birim Maliyetlerin Bulunması :

162 SAFHA ÜRETİM MALİYET RAPORU (İGİÇ Yöntemi) TOPLAM (TL) ÖNCEKİ SAFHA MALİYETİ DİREKT MALZEME MALİYETİ ŞEKİLLENDİRME MALİYETİ EBM (TL/br) EBS (br) TUTAR (TL) EBM (TL/br) EBS (br) TUTAR (TL) EBM (TL/br) EBS (br) TUTAR (TL) NFM Ö.DBYMST B.DBYMST DİÜBT TMM DSYMSM AFM DYM Üretim Maliyeti Raporu : 5. Safhanın Tutar Dengesi : DBYMSM + DÖN.MAL. = NFM + DBYMSM + DİÜBTM + DSYMSM + AFM TL TL = TL TL TL TL+936 TL TL= TL

163 II.SAFHAMALİYET FİZİKİ BİRİMLER ÖNCEKİ SAFHA MALİYETİDİRETK MALZEME MALİYETİŞEKİLLENDİRME MALİYETİ TDEBSEBMTUTARTDEBSEBMTUTARTDEBSEBMTUTAR DBYMS10.800,00 TL , , ,00 DİÜB61.900,00 TL , , ,00 TOP72.700,00 TL , , ,00 ÖDBYMS10.800,00 TL 6.000, , ,00 BDBYMS1.200,00 TL2.0001,0003,000,001,000 0,000,706002, ,00 NF1.014,00 TL2601,002603,00780,000,501301,00130,000,20522,00104,00 DİÜBT48.000,00 TL8.0001, , ,001, , ,001, , ,00 TMM61.014,00 TL DSYMS10.750,00 TL2.5001, , ,000, , ,000, , ,00 AF936,00 TL2401,002403,00720,000,501201,00120,000,20482,0096,00 TOP72.700,00 TL , , , , , ,00 İGİÇ YÖNTEMİNE GÖRE (BEŞİBİYERDE)

164 TEŞEKKÜRLER Sorularınız ?


"SAFHA MALİYET SİSTEMİ Prof.Dr. A.Vecdi CAN. SAFHA ne demek ? Üretim / faaliyet yeri Üretim / faaliyet aşaması Üretim / faaliyet bölümü Üretim / faaliyet." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları