Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Doküman Analizi Tarihî belgelerin, kitapların, dergilerin, sözlüklerin, çeşitli arşiv kayıtlarının belirli bir konu.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "Doküman Analizi Tarihî belgelerin, kitapların, dergilerin, sözlüklerin, çeşitli arşiv kayıtlarının belirli bir konu."— Sunum transkripti:

1

2 Doküman Analizi Tarihî belgelerin, kitapların, dergilerin, sözlüklerin, çeşitli arşiv kayıtlarının belirli bir konu başlığı altında veya çeşitli ölçütler gözetilerek incelenmesidir. Örneğin bir çocuk kitabının belirli ölçütler doğrultusunda incelenmesi. Türkçe ders kitaplarının (5, 6, 7, 8.sınıf) bir konu başlığı altında incelenmesi, vb. Doküman analizinde de frekans (sıklık, tekrar oranı) ve yüzde (%) gibi basit istatistik teknikleri kullanılabilir. Doküman analizinde de içerik analizinde olduğu gibi çeşitli kod ve temalar çıkarılabilir.

3 Durum Çalışması Bir ya da daha fazla olayın, ortamın, programın, sosyal grubun ya da diğer birbirine bağlı sistemlerin derinlemesine incelendiği yöntem olarak tanımlanmaktadır. Durum çalışmasına örnek olay çalışması da denir. Durum çalışmalarında izin almak gerekir. Verileri toplayabilmek için ilgili kurumlardan izin gerekir. Durum çalışmalarında derinlemesine çalışabilmek için grubun küçük seçilmesi daha iyidir. Örneğin stajyer öğretmen olarak göreve başlayan bir kişinin ders sırasında öğrencilerin dikkatlerini nasıl topladığının incelenmesi durum çalışmasıdır.

4 İçerik analizi, daha çok, görüşlerin; doküman analizi belgelerin ve durum çalışması ise olguların incelenmesidir. İlkinde bir görüşme kaydı, ikincisinde bir kitap, üçüncüsünde bir okuldaki belirli gruplar verilerin toplandığı alan olabilir. Durum çalışmalarında, ağırlıklı olarak, doküman analizi, gözlem ve görüşmeden faydalanılır. Durum çalışmalarında kişilerin ve kurumların kimliklerinin gizlenememesi bir dezavantajdır.

5 Eylem Araştırması Eylem araştırması çeşitli sorunları saptayıp bu sorunları çözmek için eyleme geçilen araştırmalardır. Her yerde her zaman yapılabilir, örneklem grubu belirlidir. Yani evren ve örneklem aynıdır. Eylem araştırmalarında, araştırmacı bizzat uygulayıcıdır. Bu yöntem özellikle öğretmenin rolünü «araştırmacı öğretmen» olarak değiştirmektedir. Örneğin, bir Türkçe öğretmeninin derslerinde öğrencileri daha başarılı kılmak için değişik yöntemleri teker teker denemesi ve en uygun yöntemi bulmaya çalışması, bunları kaydetmesi bir eylem araştırmasıdır.

6 Öğretmen bunun için akademisyenlerden bilgi alabilir ve onların belirttiği yöntemleri kullanabilir ama ayrıca kendisi de yeni yöntemler geliştirebilir. Eylem araştırmasının lisans öğrencilerine öğretilmesi ileride bu öğrencilerin karşılaştıkları sorunları bilimsel bir yaklaşımla çözebilmelerini, mesleki açıdan gelişebilmelerini ve daha iyi ürünler ortaya koyabilmelerini sağlayacaktır.

7 BİLİMSEL ARAŞTIRMA YÖNTEMLERİ 13.– 14. HAFTA YRD. DOÇ. DR. SELİM EMİROĞLU

8 Konu: Nicel Araştırmalar (s )

9 Nicel Araştırma Yöntemleri Nicel araştırma yöntemleri, literatürde nicel araştırma desenleri olarak da isimlendirilir. (s. 174)

10 Tarama Araştırmaları Bir konuya ya da olaya ilişkin katılımcıların görüşlerinin ya da ilgi, beceri, yetenek, tutum vb. özelliklerinin belirlendiği, genellikle diğer araştırmalara göre daha büyük örneklemler üzerinde yapılan araştırmalardır. Örnek, bir gruba uygulanan anket tarama araştırmasıdır. (s. 177) Tarama araştırmalarının amacı genellikle araştırma konusuyla ilgili var olan durumun fotoğrafını çekerek betimleme yapmaktır. (s. 177) Tarama türü araştırmaların sonuçlarında sorulara verilen yanıtların yüzde dağılımlarının ve frekanslarının verilmesi katılımcıların görüşlerinin gösterilmesi açısından önemlidir. (s. 182)

11 Tarama araştırmalarının üç temel özelliği; 1-Büyük topluluklara uygulanabilmesi 2-Verilerin sorulara verilen cevaplardan oluşması 3-Verilerin örneklemden toplanması (s. 177)

12 Üç Tür Tarama Araştırması Bulunur. Bunlar: Kesitsel Boylamsal Geçmişe dönük tarama araştırması (s. 178)

13 Kesitsel araştırmalarda betimlenecek değişkenler gelişim özellikleri, okuduğunu anlama becerileri, oy verme davranışları, tutum gibi tek bir seferde ölçülür. Kesitsel araştırmalar, genellikle örneklemin büyük olduğu ve birçok farklı özellikteki topluluğu kapsadığı araştırmalardır. Bir gruptan bir ölçek vasıtasıyla veriler elde edilir. (s. 178) Kesitsel araştırmaya Türkiye'deki Türkçe öğretmenliği bölümü 3. sınıf öğrencilerinin Türkçe öğretmenliği mesleğine yönelik beklenti ve tutumlarını ölçen bir anket örneğini verebiliriz.

14 Boylamsal tarama araştırmalarında araştırma değişkenlerinin zamana bağlı değişimlerini incelemek üzere farklı zamanlarda yinelenen ölçümler yapılmaktadır. Boylamsal tarama araştırmaları eğilim belirlemek, ortak özelliği olan bir grubu incelemek ya da aynı kişilerin zamana bağlı değişimlerini, eğilimlerini araştırmak amacıyla yapılabilir. (s. 179) Boylamsal taramaya Türkçe öğretmenliği bölümü 4. sınıf öğrencilerinin Türkçe öğretmenliği mesleğine yönelik bir yıl içerisinde üçer aylık dönemler baz alınarak yapılan görüşmelerde düşüncelerinin alınması örnek verilebilir.

15 Geçmişe dönük araştırmalar ise katılımcılara geçmişte yaşadıkları olaylarla ilgili soruların sorulduğu tarama araştırmalarıdır. S. 179 Geçmişe dönük araştırmaya Türkçe öğretmenliği bölümü öğrencilerinin, bu bölümü tercih etmelerinde geçmişte yaşadıkları olaylar ve aldıkları kararlardan hangilerinin etkili olduğunun görüşme tekniğiyle veya anketle sorgulanması örnek verilebilir.

16 Korelasyonel Araştırmalar İki yada daha çok değişken arasındaki ilişkinin herhangi bir şekilde bu değişkenlere müdahale edilmeden incelendiği araştırmalardır. Bu araştırmalar bir neden sonuç ilişkisinin olabileceği konusunda araştırmacıya fikir verebilir ancak neden sonuç şeklinde yorumlanamaz s. 184

17 Örneğin, kişinin diksiyon becerisinin gelişmiş olması ile güzel yazı yazması arasında bir ilişkinin olup olmadığı araştırılmak istendiğinde bu tip bir araştırma korelasyonel araştırma olur. Bu araştırmada diksiyon becerisinin güzel yazı yazmaktan ya da güzel yazı yazmanın diksiyon becerisinden kaynaklandığı şeklinde bir yorum yapılamaz.

18 Korelasyon +1 ile -1 aralığında değişen değerler alır. Katsayının pozitif olması bir değişkende artış meydana geldiği zaman diğer değişkende da artış olduğunu, negatif olması ise bir değişkende artış görülürken diğerinde azalma meydana geldiğini göstermektedir. 0 olması ise iki değişken arasında hiç ilişki olmadığını gösterir. Katsayı 0.30 dan küçük ise ilişkinin zayıf, 0.30 ile 0.70 arasında ise orta düzeyde, 0.70 den büyük ise yüksek düzeyde olduğu söylenebilir. (s. 185)

19 Örneğin, diksiyonu gelişen bir kişinin güzel yazı yazma becerisi gelişiyor ise bu pozitif korelasyon, diksiyonu gelişen bir kişinin güzel yazı yazma becerisi gelişmiyorsa bu negatif korelasyon, diksiyonun gelişmesiyle güzel yazı yazma becerisi arasında bir ilişki yoksa bu sıfır korelasyondur.

20 Korelasyon araştırmalarında ilişkili olduğu belirlenen iki değişkenin neden sonuç olarak algılanıp bu şekilde yorumlanmaması gerekir. Arasında ilişki olduğu saptanan iki değişkeni etkileyen hatta bu değişkenlere neden olabilecek üçüncü bir değişken olabilir. S. 188

21 Örneğin, diksiyonun gelişmesiyle güzel yazı yazma becerisi arasındaki ilişki incelenirken üçüncü bir değişkenin (düzenli kitap okumak) etkisi söz konusu olabilir. Kişi, düzenli olarak kitap okuyorsa bundan kişinin diksiyonu da güzel yazma becerisi de olumlu etkilenecektir. Burada diksiyonun gelişmesiyle güzel yazı yazma arasındaki ilişkiyi ara bir değişkenin etkilediği görülmektedir.

22 Nedensel Araştırmalar Nedensel araştırmalar var olan bir durumun ya da olayın nedenlerini, bu nedenleri etkileyen değişkenleri ya da bir etkinin sonuçlarını belirlemeye yönelik bir araştırma türüdür. (S. 189)

23 Örneğin, bir ilköğretim okulunda öğrencilerin Türkçe derslerinde daha fazla devamsızlık yaptıkları gözlenmiştir. Okul müdürünün bu sorunun nedenini araştırmak için yaptığı çalışmaya nedensel araştırma denir. Nedensel araştırmalarda sonuçtan yola çıkılır. Okul müdürünün, devamsızlık nedeni olarak, Türkçe öğretmeninin kaba ve hakaret dolu tavırlar içeren bir yaklaşım sergilediğini düşündüğünü varsayalım. Okul müdürünün öğrenciler üzerinde yapacağı gözlem, onlarla gerçekleştireceği görüşmeler ve anketler bu varsayımını güçlendirecek veya zayıflatacaktır.

24 Verdiğimiz örnek incelendiğinde nedensel araştırmaların, neden sonuç ilişkisini belirlemeye yönelik olması bakımından deneysel araştırmalara benzediği görülür ancak deneysel araştırmalarda araştırmacı değişkenler üzerinde değişiklik (manipülasyon) yapabilir oysa burada okul müdürü var olan, gerçekleşmiş bir olay üzerinden neden sonuç ilişkisi kurmaya çalışmaktadır.

25 Nedensel araştırmalarda şu gerçek de göz önünde bulundurulmalıdır. Bazen ortaya çıkan sonuç, sebebi meydana getirebilir. Verdiğimiz örnekte öğrencilerin okula devamsızlık göstermesi öğretmenin tavırlarından kaynaklanabileceği gibi Türkçe öğretmeninin kaba ve saygısız tavırlar sergilemesinin sebebi öğrencilerin okula devamsızlık göstermesi de olabilir. Dolayısıyla bu durumun açıklığa kavuşturulması, hangisinin neden hangisinin sonuç olduğunun belirlenmesi gerekir.

26 Nedensel araştırma üç aşamadan oluşur. Bunlar: Nedenlerin belirlenmesi Etkilerin belirlenmesi Sonuçların belirlenmesi s. 192

27 Nedenlerin belirlenmesi 21. Yüzyıldan Mevlana’ya Mektuplar yarışmasına katılan öğrencilerin büyük çoğunluğunun kız olması Etkilerin belirlenmesi Yarışmadaki mektuplar içinde kız öğrencilerin mektuplarının daha düzenli ve özenle yazılmış olduğunun görülmesi Sonuçların belirlenmesi Yarışmada dereceye giren öğrencilerin büyük çoğunluğunu kız öğrencilerin oluşturması

28 Deneysel Araştırmalar Deneysel desenlerde temel amaç değişkenler arasında oluşturulan neden-sonuç ilişkisini test etmektir. (s. 195)

29 Deneysel desenlerde iki farklı grup bulunur. Bu gruplardan biri deney grubu, diğeri kontrol grubudur. Deney grubu, üzerinde bağımsız değişkenin etkisinin test edildiği gruptur. Kontrol grubuna ise herhangi bir işlem yapılmaz. Örneğin karikatür eğitiminin Türkçe derslerinde başarıyı artırıp artırmadığının test edildiği bir deneyde karikatür eğitiminin verildiği grup deney grubu, bu eğitimin verilmediği grup kontrol grubunu oluşturur ve bu iki grubun bir ölçekle test edilmesi sonrasında aralarında bir fark bulunup bulunmadığı belirlenir.

30 Deneysel araştırmalar için dört temel özellik vardır. Bunlar: 1-Grupların karşılaştırılması 2-Bağımsız değişkenin manipüle edilmesi 3-Seçkisizlik 4-Dışsal değişkenlerin kontrolü (s. 196)

31 Bir araştırmada tek bir faktörün etkisiyle ilgileniliyorsa desen tek faktörlü desen, iki ya da daha fazla faktörün etkisiyle ilgileniyorsa çok faktörlü desen denilir. Örneğin Türkçe derslerinde öğrencilerin Türkçe dersindeki başarıları üzerinde drama tekniğinin etkisi test edilmek isteniyorsa tek faktörlü desen, öğrencilerin Türkçe dersindeki başarıları üzerinde dramanın ve karikatürün etkisi test edilmek isteniliyorsa çok faktörlü desene örnek olur.

32 Deneysel Desenler 1-Zayıf deneysel desenler 2-Gerçek deneysel desenler 3-Yarı deneysel desenler

33 1-Zayıf Deneysel Desenler Bu desende deneysel işlemin etkisi tek bir grup üzerinde yapılan çalışmayla test edilir. Deneklerin ölçümleri, uygulama öncesinde öntest, sonrasında sontest olarak aynı denekler ve aynı ölçme aracı kullanılarak elde edilir. Sadece bir grup üzerinde işlemin gerçekleştirildiği desendir. Bu desene Tek Grup Öntest-Sontest Desen denir. Grup öntest işlem sontest G O(1) x O(2)

34 Örneğin, her hafta bir yazı türü tanıtılan bir grubun, 4 aylık bir eğitim sonrasında yazı türleri ile ilgili olarak değerlendirilmesi Grup: Tek bir grup üzerinden yürütülür. İşlem: Yazı türlerinin tanıtılması Ölçme aracı: Böyle bir araştırmada yazı türleri ile ilgili bir ölçeğe ihtiyaç duyulur. Bu ölçme aracı hem sürecin başında hem de sonunda gruba uygulanır. Grup sayısı: 40 kişilik bir sınıfa böyle bir uygulama yaptırılabilir.

35 2-Gerçek Deneysel Desenler Eğitim ve psikolojide sık kullanılan deneysel desenlerden biridir. İlk olarak seçkisiz atama ile iki grup oluşturulur. Gruplardan biri deney, diğeri kontrol grubu olarak belirlenir. Daha sonra her iki gruba öntest uygulanır. Deney grubuna bir işlem yapılırken kontrol grubuna herhangi bir işlem yapılmaz. Son olarak gruplara sontest uygulaması yapılır. Genellikle gerçek deneysel desenler içinde bu desen yer alır. Bu desene Öntest-Sontest Kontrol Gruplu Desen denir. Grup öntest işlem sontest D O(1)x O(3) K O(2)- O(4)

36 Örneğin, kontrol grubuna herhangi bir eğitim verilmezken deney grubuna diksiyon ile ilgili bir eğitim verilir. 4 aylık bir süre sonunda deney ve kontrol grubu başarıları yönüyle karşılaştırılır. Grup: İki grup üzerinden yürütülür. Gruplardan biri kontrol, diğeri deney grubudur. İşlem: Deney grubuna verilen diksiyon eğitimi Ölçme aracı: Böyle bir araştırmada konuşma becerisini test etmek için bir ölçeğe ihtiyaç duyulur. Bu ölçme aracı hem sürecin başında hem de sonunda her iki gruba uygulanır. Grup sayısı: 20 kişi deney, 20 kişi kontrol grubu olacak biçimde iki grup oluşturulur.

37 3-Yarı Deneysel Desenler Yarı deneysel desenlere en uygun örnek zaman serisi desendir. Zaman Serisi Desen: Bir grubun aldığı eğitime bağlı olarak belirli bir periyotta değerlendirilmesidir. Örneğin, öğrencilerin güzel yazı yazmaları, yazılarının şekil olarak daha iyi olmasının sağlanması istenmektedir. Öğrencilere verilen 6 aylık eğitim içinde her ay bir ölçüm yapılır. Böylece zamana bağlı olarak verilen eğitimin etkisi ortaya çıkarılır.

38 Zaman


"Doküman Analizi Tarihî belgelerin, kitapların, dergilerin, sözlüklerin, çeşitli arşiv kayıtlarının belirli bir konu." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları