Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

PEM,İshal ve Obez Çocuğun Beslenmesi Prof.Dr. Sevin Altınkaynak Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları 1 / 47.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "PEM,İshal ve Obez Çocuğun Beslenmesi Prof.Dr. Sevin Altınkaynak Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları 1 / 47."— Sunum transkripti:

1 PEM,İshal ve Obez Çocuğun Beslenmesi Prof.Dr. Sevin Altınkaynak Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları 1 / 47

2 PROTEİN ENERJİ MALNÜTRİSYONU (PEM) 2 / 47

3 Protein ve enerjinin yetersiz alımı veya yetersiz absorbsiyonu Nedenleri 1. Esas nedenler Kronik ishal (Çöliak, Kistik fibroz..) Metabolik ve endokrin ( DM, Hipertroidi) GİS anatomik bozuklukları (Kurt ağzı, Yarık damak, Tavşan dudağı…) 2. Hazırlayıcı nedenler Prematüre doğum, doğum travması, zeka geriliği Bilgi ve eğitim noksanlığı Gelenek ve görenekler Anne sütünün yeterli süre verilmemesi 3 / 47

4 SINIFLAMA (Klinik Bulgulara Göre) Marasmus 1 yaşın altında Kwashiorkor 1 yaşın üstünde = 18 ay-3 yaş Marasmik-Kwashiorkor mix tip, her yaşta Gelişmekte olan ülkelerde 5 yaş altı çocuk ölümlerinin %54 4 / 47

5 PEM’e Eşlik Eden Komplikasyonlar Dehidratasyon (hafif, orta, ağır) + elektrolit imbalansı Enfeksiyonlar (Solunum yolu, idrar, sepsis vs.) Cilt ve mukoza lezyonları Vitamin yetersizliği Anemi Hipoglisemi Hipotermi Kronik ishal Anoreksi 5 / 47

6 TEDAVİ (WHO) Malnürisyonda tedavi 4 aşamada yapılmalıdır 1. Stabilizasyon (başlangıç) dönemi 2. Rehabilitasyonun (iyileşme) dönemi 3. Eve gidiş için hazırlık 4. Hastanın izlenerek malnütrisyon tekrarının önlenmesi World Health organization. Managementof severe malnurrition / 47

7 TEDAVİ (Stabilizasyon) 2- 7gün 1. Dehidratasyon ve Elektrolit Tedavisi - Hafif-orta derece dehidratasyon tedavisi: Oral veya NGS ile ORS (4-6 saatte) Hafif dehidratasyon  50 ml/kg Orta dehidratasyon  100 ml/kg - Ağır dehidratasyon: IV mayi 30 ml/kg 1 saatte İdame mayi: 100 ml/kg/gün 7 / 47

8 2.Enfeksiyonun tedavisi: Gram(-) ve gram(+) etkili antibiyotik Amoksisilin+ Metronidazol (Trehan I, etal. Antibiotics as part of the management of severe acute malnutrition. N Engi J Med 2013 ) 3.Beslenme: kalori/kg/gün enerji 130 ml/kg/gün mayi 1-1,5 gr/kg/gün protein Enerji= Yaş uygun ihtiyaç( kcal/kg/gün) X Boya göre idel ağ.(kg)/ ölçülen ağ. Protein= Yaşa uygun protein(g/kg/gün) X Boya göre idel ağ.(kg)/ ölçülen ağ. 8 / 47

9 Diyet tedavisi 1. Ozmolaritesi ve laktozu düşük diyet (< mOsmol/L) 2. Az ve sık beslenme WHO F-75 (Başlangıçta) F-100 ( Rehabilitasyon)diyeti öneriyor Na 2mmol/kg/gün K 5-7 mmol/kg/gün NG sonda ile beslenen hasta gereken diyetin %75ni ağızdan almaya başladığında, yada arka arkaya 2 öğün tam olarak bitirdiğinde sonda çıkarılabilir. 9 / 47

10 4. Mineral ve vitamin destegi: Potasyum: 7,5 gr KCL 100 ml suda eritilir 2 hafta süreyle 4 ml/kg Magnezyum: 15 kg: 1000 mg IM Çinko: 2mg/gün (10-20mg/gün) D vit. (osteoporoz) <1yaş 400IU >1 yaş 600IU 10 / 47

11 5.Vitamin Tedavisi; A vitamini Ü 2 gün oral İdame: Ü 6. Anemi Tedavisi (Kilo almaya başladığında – rehabilitasyo döneminde) Demir  3-4 mg/kg/gün Folik asit  İlk doz 5 mg/gün daha sonra 1mg/ gün 2-3 ay Hct < %10 ise 10 ml/kg eritrosit süsp. 11 / 47

12 7. Hipoglisemi: Bilinç normal kan şekeri 54mg/dl’nin altında ise 50ml %10 luk glikoz oral ve nazogastrik sonda (3-4 yemek kaşığı su içine 1 çay kaşığı şeker) Bilinç kapalı: 5ml/kg %10 luk glikoz NGS 2 saat arayla beslenme 8. Hipotermi: (ak.<35 C, Rek. <35.5 C) Genellikle hipoglisemi ile beraberdir Sık arlıklarla besleme + ısıtma Isı 36.5 olana kadar 2 saatte bir izlem 9. Kalp yetmezliği: Myokard performans bozukluğundan dolayı sıvı replasmanı dikkatli yapılmalı 12 / 47

13 10.Kronik Diare: Viral, bakteriyel ve paraziter enf Villus atrofisi Disakkaridaz eksikliği Laktoz intoleransı 13 / 47

14 Rehabilitasyon 2-4 hf. Genel durumda düzelme, iştah artar, apati azalır, ödemde azalma….. AMAÇ Kaybedilen ağırlığı yeniden kazandırmak İyileşmeyi sağlamak Enerji kcal/kg/gün Protein 4-6 gr/kg/gün Ağırlık artışı 5g/kg dan az ise yeterli değil 5-10g/kg/gün ise orta 10gr/kg/gün iyi Üst kol çevresi 125mm’den büyük ise taburcu olabilir (WHO 2013) 14 / 47

15 Eve gidiş için hazırlık dönemi Çocuğun boya göre ağırlığı %90 Enfeksiyon yok Mineral ve vitamin eksikliklerinin düzeldiği Annenin eğitiminin tamamlandığı 15 / 47

16 İyileşme sonrası izlem Tedavi edilenleri ancak %67 si iyi durumda kalabilmiş 1. kontrol taburcu olduktan 1 hafta sonra Daha sonra iki hafta Birinci, üçüncü ve altıncı ay Yılda iki kez Hasta süt çocuğu ise izlem 3 yaşa kadar Anemi takibi Aşıları tam olarak yapılmalı Chang CY, et al. Children successfully treated for moderate acute malnutrition remain at risk for malnutrition and death in the subseguent year after recovery. J Nutr / 47

17 PEM İyileşme Belirtileri Genel durumun düzelmesi Ödemin kaybolması: 1-10 gün arasında Serum albümin seviyesi 10 gün - 2 hafta sonra normale döner Kilo alımı: 8-10 gr/kg/gün Boya uygun ağırlık %90 ise tam iyileşme Malnütrisyonlu çocuklar hastaneden çıktıktan sonra 2,5 yıl takip edilmelidir 17 / 47

18 Malnütrisyonlu Çocukta Hemşire bakımı Besin alımı dikkatli gözlenmeli Aile eğitimi Malnütrisyon gelişimini önlemek Hemşirelik Değerlendirmesi Sağlık Öyküsü: Ağırlık, iştahsızlık, kusma, ishal, konstipasyon, Kr. Hastalık, ilaçlar…. Fizik Muayene: Ağırlık, boy, BÇ, VKİ, vital bulgular, genel görünüm, cilt ve mukozalar, bağırsak sesleri, lablatuar bulgular….. 18 / 47

19 Hemşirelik Tanıları ve Girişimler Uygun diyetle hastanın kilo alması sağlanmalı Günlük kalori alımı takip edilmeli Oral alan hastalarda oral hijyen sağlanmalı Gerekiyorsa enteral-parenteral beslenme Sıvı eksikliği ya da fazlalığı riski; dehidratasyon veya hipervoleminin takibi, günlük kilo ve aldığı- çıkardığı takibi Enfeksiyon Riski; belirti vebulgular izlenmeli, Bakım ve uygulamalarda tıbbi ve cerrahi asepsi dikkat edilmeli, Aileye doğru el yıkama tekniği öğretilmeli Cilt bütünlüğünde bozulma riski; sıkca cilt bütünlüğü takip edilmeli, hastanın 2 saatte bir pozisyonu değiştirilmeli, hastaya gerekirse aktif veye passif hareketler yapılmalı BEBEK BESLENMESİNDE ANNE SÜTÜNÜN ÖNEMİ 19 / 47

20 AKUT İSHAL Dünyada her yıl 5 milyon insan ölüyor Bunların %80’i infant Gelişmekte olan ülkelerde: İnfantlar yılda 3.3 episod geçiriyor Hastane başvurularının %30’u 5 yaş altı ölümlerin 1/3’ü Önlenebilir ölümlerin %10’u 2 haftadan kısa sürer Genellikle neden enterik enfeksiyondur 20 / 47

21 Korunma Anne sütünün yaygınlaştırılması El yıkama Hijyenik besinler Sağlıklı alt yapı 21 / 47

22 Tedavi Sıvı tedavisi Beslenmenin devamı Probiyotikler (Yoğurt) Rehidratasyondan hemen sonra katı gıda Medikasyon yok Persistan ishalde: laktozsuz beslenme Seçilmiş olgularda antibiyotik 22 / 47

23 İshal Anne sütü(+) Beslenme Rehidratasyon ve idame fazında devam Anne sütü(-) 4 saat rehidratasyon sonra normal diyet Eğer ciddi ishal oluşursa pH İndirgeyici madde Laktozsuz diyeti düşün 23 / 47

24 Akut ishal döneminde temel beslenme prensipleri Beslenmeye ara verilmemesi ya da rehidratasyon sonrası hemen beslenmeye başlanması Anne sütü alan bebekte anne sütüne aynı sıklıkta devam edilmesi Formula ile beslenen bebeklerde sulandırılmadan aynı beslenmeye devam edilmesi Laktozsuz beslenmenin sadece altı aydan küçük bebeklerde, ağır malnütrisyon ve ağır ya da kr. ishalli olgularda uygulanması Yarı katı veya katı gıdalarla beslenen bebek ve çocuklarda kısıtlayıcı diyetlerin uygulanması (normal beslenme) 24 / 47

25 25 / 47

26 ÇOCUKLUK ÇAĞI OBESİTE 26 / 47

27 OBESİTE Vücut yağ kitlesinin artması Sağlığı bozacak ölçüde yağ dokularında anormal veya aşırı yağ birikmesi olarak tanımlanmıştır (DSÖ) Pediatrik obesite dünya ve ülkemizde epidemik A.B.D her üç çocukta biri Ülkemizde % Obes erişkinlerin 1/3 çocukluk döneminde obes Obes adolesanların %80’i erişkin dönemde de obesite OBESİTE ÇOCUKLUK DÖNEMİNDE ÖNLENMELİ VE TEDAVİ EDİLMELİDİR 27 / 47

28 28 / 47

29 Dünyada Durum Fazla Kilolu : 1,1 milyar 2000 Obezite : 400 Milyon Fazla Kilolu : 1,4 milyar 2008 Obezite : 700 Milyon Fazla Kilolu : 2,3 milyar / 47

30 30 / 47

31 Türkiye’de Ülkemizde de diğer dünya ülkelerinde olduğu gibi obezite görülme sıklığı gün geçtikçe artmaktadır. Kadın %44,2 Erkek %25,2 (n=3681) 31 / 47

32 Çocukluk çağı obezitesi Dünyadaki 5-17 yaş grubundaki her 10 çocuktan biri obez yani 155 milyon çocuk Bunların % 2-3’ ü yani yaklaşık milyonu morbit obez H.Ü Çocuk Sağlığı Enstitüsü Sosyal Pediatri Ana Bilim Dalı Obezite Raporu 32 / 47

33 Çocukluk çağı obezitesi Amerika Birleşik Devletleri’nde (ABD) Ulusal Sağlık ve Beslenme Araştırması (NHANES) sonuclarına gore 1988–94 ve 2003–04 donemi arasında 2-5 yaş grubu için aşırı kilolu olma sıklığı %7,2’den %13,9’a yukselmiş Dünyada 5 yaş altında kilolu çocuk sayısı 42 milyon ( 2010 ) 35 milyonu gelişmiş ülkelerde Ülkemizde okul cağındaki çocuklarda fazla tartılı cocuk oranının %4-13 arası, %9-27 Obez cocuk oranının ise %9-27 Kara PG, Duru NS, Karşıdağ K, Elevli M, Ataoğlu E, Ozkul AA. The metabolic syndrome components status and insulin resistance (HOMA-IR) in 10–14 age group healthy Turkish children at a primary school in Istanbul province.2006.AvailablefromURL:http://www.millipediatri.org.tr/bildiriler/PP-211 Accessed, 20 May / 47

34 Obesite tanısında kullanılan antropoemetrik ölçümler  Vücut Kitle İndeksi ( VKİ )= Ağırlık(kg) / Boy(m)2 %95 üzerinde obez %85-95 fazla kilolu  Relatif (göreceli) Ağırlık (GA)= Gerçek Ağ / BoyaGöre İdel Ağ. GA >%120 Obes >%140 Morbid Obes % Gübüz  Boya Göre Ağırlık %95 üzerinde olması obesite 34 / 47

35 ENERJİ ALIMI ENERJİ HARCAMASI PROBLEM HANG PROBLEM HANGİ TAPROBLEM HANGİ TAR PROBLEM HANGİ TARAFTA? 35 / 47

36 ETİYOLOJİ ( 1 ) ENERJİ DENGESİ Alınan Enerji=Kullanılan+Depolanan Enerji Günde fazladan alınan 100 kcal = Yılda 5kg Enerji alımının artması Denetimsiz beslenme Birden fazla yerde beslenme Dışarıda yemek yeme, paket servis Aşırı meşrubat tüketimi Yoğun enerjili besinlerin tüketilmesi Fast food 2000kcal, 84gr yağ 36 / 47

37 ETİYOLOJİ ( 2 ) Fiziksel aktivitenin azalması Okullarda spor eğitiminin az olması Okul sonrası kurslar,dersaneler,vs Güvenlik kaygıları Daha kolay aktivitelerin tercih edilmesi TV, bilgisayar, video oyunları Uzun süre kısa uyku süresi riski arttırır;leptin seviyesinde düşme, ghrelin yüksekliği ve sonuçta açlık hissi, iştah artması Must A, et al J Pediatr / 47

38 ETİYOLOJİ ( 3 ) Enerji dengesinin nöroendokrin regülasyonu Genetik yapı( tek gen bozuklukları) Bazı genetik hastalıklar obezite ile birlikte (Örg. Prader- Willi Sendromu) -Nöral ( Parasempatik ve sempatik sinir sistemi) -Hormonal (Gerelin,İnsülin,leptin vs ) 38 / 47

39 OBESİTENİN KOMPLİKASYONLARI Bütün nedenlere bağlı morbidite ve mortalite ergenlikte obes olanlarda 2 kat fazla Tip II diabetes melitus (DM) Koraner arter hastalığı Hiperlipidemi Alkolik olmayan steatohepatit, siroz Hipertansiyon Kanser ( özellikle ekeklerde kolon kanseri ) Eklem hastalığı ( özellikle kadınlada artirit ) Safra kesesi hastalığı Akciğer hastalığı Meme kanseri Nelson Textbook of Pediatrics / 47

40 Pediatik obesitenin çocukluk çağı komplikasyonları (1) Psikososyal Depresyon sıklığında artma Kendine güvensizlik Sosyal ayrımcılık Endokrin Tip II DM Büyümede hızlanma Kemik yaşında ilerleme Erken puberta Polikistik over sendomu Hipertansiyon Hiperlipidemi 40 / 47

41 Pediatik obesitenin çocukluk çağı komplikasyonları (2) Gastrointestinal Kolelitiyazis Hepatik steatosis %25-83 Karaciğe enzimlerinde yükselme %10-15 Ortopedik Kapital femoal epifiz kayması Blount hastalığı ( tibia vara ) Nörolojik Psödotümör serebri Pulmoner Uyku sorunları ( uyku apnesi, hipoventilasyon sendromu ) 41 / 47

42 TEDAVİ YETERLİ VE DENGELİ BESLENME YETERLİ VE DÜZENLİ FİZİKSEL AKTİVİTE 42 / 47

43 TEDAVİ Beslenme Dengesinin Sağlanması Çocuğun 24 saatlik beslenme öyküsü 1- Alınan enerji miktarının kısıtlanması ve yeme alışkanlıklarının düzenlenmesi (1200Kcal/gün ) 0.5 kg/ay 2- Harcanan kalorinin artırılması haftada 3 veya daha fazla sayıda en az 20 dk. 3- Farmakolojik tedavi Çocukluk yaş gurubunda yeri yok 4- Cerrahi tedavi 43 / 47

44 İnceltici Krem Akupunktur Masaj Bitki ve inceltici haplar ÇOCUKLUK ÇAĞI OBESİTE TEDAVİSİNDE YERİ YOK 44 / 47

45 Obesitede Hemşirelik Girişimleri 1 HEDEF HEDEF 1-Obezitenin önlenmesi 2-Obez çocukların erken dönemde belirlenmesi 3-Yaşa ve cinse göre normal ağırlığın korunması 4- Obez çocuğun uygun şekilde kilo vermesinin sağlanması 5- Çocuk ve ailenin sağlıklı yaşam için eğitilmesi 45 / 47

46 Obesitede Hemşirelik Girişimleri 2 Anne sütü ile beslenme özendirilmesi Her izlemde çocukların boy, ağ., BKİ değerlendirilmeli BKİ 95. persantil üzeride ise ayrıntılı değerlendirme (FM,Lab.) Kan basınçları düzenli izlenmeli Günlük televizyon, bilgisayar karşısında geçirilen süre sorulmalı Fiziksel aktivite durumu Aile ve çocuğa sağlıklı ve dengeli beslenme eğitimi Ebeveynler çocuğun yaşamında rol modeli olduğu aileye anlat 46 / 47

47 47 / 47


"PEM,İshal ve Obez Çocuğun Beslenmesi Prof.Dr. Sevin Altınkaynak Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları 1 / 47." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları