Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

HEREDİTER AĞRILI NÖROPATİLER Dr. Münife Neyal Gaziantep Üniversitesi Tıp Fakültesi Nöroloji Anabilim Dalı.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "HEREDİTER AĞRILI NÖROPATİLER Dr. Münife Neyal Gaziantep Üniversitesi Tıp Fakültesi Nöroloji Anabilim Dalı."— Sunum transkripti:

1 HEREDİTER AĞRILI NÖROPATİLER Dr. Münife Neyal Gaziantep Üniversitesi Tıp Fakültesi Nöroloji Anabilim Dalı

2 Nöropatik ağrı herediter nöropatilerde de görülür mü ?

3 Aslında sadece ağrı değil, tüm pozitif duyusal belirtiler herediter nöropatilerde de belirgin olarak ortaya çıkar

4 Herediter nöropatiler herediter olduklarına göre çocukluk döneminin hastalığı mıdır? → Çocuk nörologlarının işi midir? i tamamen faklı mı yoksa benzerlikleri var mı ?

5 Başlama yaşı Genetik boz. Klin. Bulg. CMT 1. → 6. dekad Herediter duyusal ± otonomik n ö ropatiler dekad SPTLC1, 9q Fabry hastalığı dekad Xq22 Basıya hassas herediter n ö ropati 1. dekad → ↑ PMP22 Herediter n ö raljik amyotrofi dekad ↑ SEPT9

6 Başlama yaşı Genetik boz. Klin. Bulg. Familyal amiloid PNP dekad 18q11.2, 12.1 Porfirik n ö ropatiler Puberte- 5. dekad Hem sentezinde parsiyel defekt Yanan ayak- el- ağız sendromu dekad Eritromelalgia dekad SCN9A, 2q31-32

7 Herediter nöropatilerdeki nöropatik ağrıyı tanımak önemli mi? Ayırıcı tanı kolay mı?

8 CMT

9 CMT + Intermediate NCV CMT + Intermediate NCV Dominant CMT DIA: 10q24 CMT DIB: DNM2; 19p12 CMT DIC: tyrosyl-tRNA synthetase; 1p34 CMT DI3: P 0 ; 1q22 CMT-X (Semi-dominant) CMT 2E: Neurofilament light chain; 8p21 Recessive CMT RIA: GDA P1; 8q21.1CMT DIACMT DIBCMT DICCMT DI3CMT-X (Semi-dominant)CMT 2ECMT RIA Charcot-Marie-Tooth (CMT) Features: Comparative; General External link: Mutation databaseComparativeGeneralMutation database CMT & HMSN: Demyelinating Dominant CMT 1A: PMP-22; 17p11 CMT 1B: P 0 protein; 1q22 CMT 1C: LITAF; 16p13 CMT 1D: EGR2; 10q21 CMT 1E: P 0 protein; 1q22 CMT 1F: Neurofilament light chain; 8p21 HNPP: PMP-22 deletion; 17p11 HMSN 3 (Dejerine-Sottas) PMP-22; P 0 ; 8q23; EGR2 Thermosensitive PNS & CNS hypomyelination: SOX10; 22q13 Sensory PN + hearing loss: Connexin-31; 1p35 Hypomyelin, No symptoms: ARHGEF10; 8p23 Recessive CMT 4A: GDA P1; 8q21.1 CMT 4B: MTMR2; 11q23 CMT 4B2: SBF2; 11p15 CMT 4C: KIAA1985; 5q23-q33 CMT 4D (Lom): NDRG1; 8q24 CMT 4E: EGR2; 10q21 CMT 4F: Periaxin; 19q13 HMSN-Russe: 10q23 CMT 4H: 12q12 HMSN 3 (Dejerine-Sottas) P 0 ; PMP-22; EGR2; Periaxin HMSN + Juvenile glaucoma Cataracts (CCFDN): CTDP1; 18qter Cockayne's: 5 Congenital hypomyelinating P 0, PMP-22 & EGR-2 Farber's lipogranulomatosis: Ceramidase; 8p22 Glycosylation deficient, Ia: PMM2; 16p13 Krabbe: GALC; 14q31 MLD: ARSA; 22q13 PMP-22 point mutations Refsum's disease Childhood: PHYH; 10pter-p11.2 Adolescent-Adult: PEX7; 6q22 Infant: PEX1; 7q21 HMSN + CNS: Heterogeneous X-linked Connexin-32 Pyramidal signsCMT 1ACMT 1BCMT 1CCMT 1DCMT 1ECMT 1FHNPPHMSN 3P 08q23EGR2ThermosensitivePNS & CNS hypomyelinationSensory PN + hearing lossHypomyelin, No symptomsCMT 4ACMT 4BCMT 4B2CMT 4CCMT 4D (Lom)CMT 4ECMT 4FHMSN-RusseCMT 4HHMSN 3P 0PMP-22EGR2PeriaxinHMSN + Juvenile glaucomaCataracts (CCFDN)Cockayne'sCongenital hypomyelinatingFarber's lipogranulomatosisGlycosylation deficient, IaKrabbeMLDPMP-22 point mutationsChildhoodAdolescent-AdultInfantHMSN + CNSX-linkedConnexin-32Pyramidal signs CMT & HMSN: Axonal Dominant CMT 2A1: KIF1B; 1p36 CMT 2A2: MFN2; 1p36 CMT 2B: RAB7; 3q13-q22 CMT 2C: 12q23-q24 CMT 2D: GARS; 7p14 CMT 2E: Neurofilament light chain; 8p21 CMT 2F: HSPB1; 7q11-q21 CMT 2G: 12q12 CMT 2I: P 0 ; 1q22 CMT 2J: P 0 ; 1q22 CMT 2L: HSPB8; 12q24 HMSN-Proximal: 3q13 HMSN 5: Pyramidal signs HMSN + Optic atrophy HMSN + Deafness P 0 Connexin-31 (GJB3) Eye ± Ear dysfunction HMSN 6 (+ Visual loss): MFN2; 1p36 HSMN + Ulcero-mutilation HSAN I HSMN + Ataxia: 7q22 Recessive AR-CMT2A: Lamin A/C; 1q21 AR-CMT2B: 19q13.3 AR-CMT + Hoarseness (CMT 2K): GDAP1; 8q21.1 AR-CMT + Pyramidal signs (CMT 2H): 8q21.3 Acrodystrophy Andermann (Corpus callosum Δ): KCC3; 15q13 Ataxia with neuropathy: TDP1; 14q31 Giant axonal: Gigaxonin; 16q24 HMSN + Optic neuropathy ± Deafness Infantile axonal + Respiratory failure Lethal Neonatal Neuroaxonal dystrophy Ouvrier: Early childhood onset Syndromes Childhood onset HMSN CNS + HMSN Deafness + HMSN X-linked Connexin-32 (Females): Xq13 2: Xp22.2 3: Xq26 4 (Cowchock): Xq24 5: Xq21AxonalCMT 2A1CMT 2A2CMT 2BCMT 2CCMT 2DCMT 2ECMT 2FCMT 2GCMT 2ICMT 2JCMT 2LHMSN-ProximalHMSN 5HMSN + Optic atrophyHMSN + DeafnessP 0Connexin-31 (GJB3)Eye ± Ear dysfunctionHMSN 6 (+ Visual loss)HSMN + Ulcero-mutilationHSAN IHSMN + AtaxiaRecessiveAR-CMT2AAR-CMT2BAR-CMT + HoarsenessAR-CMT + Pyramidal signsAcrodystrophyAndermannAtaxia with neuropathyGiant axonalHMSN + Optic neuropathy ± DeafnessInfantile axonal + Respiratory failureLethal NeonatalNeuroaxonal dystrophyOuvrierChildhood onset HMSNCNS + HMSNDeafness + HMSNX-linkedConnexin Other related names or disorders α-Methylacyl-CoA racemase {AMACR} Brachial plexopathy, Hereditary Childhood onset neuropathies CNS & Cranial nerve disorders Complex clinical syndromes Congenital Hypomyelinating EGR2: 10q21 P 0 : 1q22 PMP-22: 17p11 ARHGEF10; 8p23 Cowchock Dejerine-Sottas (HMSN 3) Focally folded myelin sheaths CMT 4B: MTMR2; 11q23 CMT 4B2: SBF2; 11p15 CMT 4E: EGR2; 10q21 CMT 4F: Periaxin; 19q13 P 0 : 1q22 Juvenile glaucoma Hereditary Distal motor neuropathies Sensory neuropathies Liability to pressure palsies Metabolic abnormalities Minifascicles & Gonadal dysgenesis HMSN HSN: DHH; 12q12 Myelin disorders; Recessive Myelin proteins Vertical talus: HOXD10; 2q31; Dominantα-Methylacyl-CoA racemase {AMACR}Brachial plexopathy, HereditaryChildhood onset neuropathiesCNS & Cranial nerve disorders Complex clinical syndromesCongenital HypomyelinatingP 0ARHGEF10CowchockDejerine-SottasFocally folded myelin sheathsCMT 4BCMT 4B2CMT 4ECMT 4FP 0Juvenile glaucomaDistal motor neuropathiesSensory neuropathiesLiability to pressure palsiesMetabolic abnormalitiesHMSNHSNMyelin disordersMyelin proteinsVertical talus

10 Herediter duyusal ± otonomik nöropatiler (HSN1, HSAN1) HSN DisorderGeneChromosomeInheritanceClinical features ISPTLC19q22Dominant Small axon loss Acromutilation IIHSN212p13RecessiveLarge & Small axon loss IIIIKBKAP9q31Recessive Riley-Day Syndrome Large & Small axon loss IV TRKA/ NGF receptor 1q21Recessive Congenital sensory neuropathy with anhidrosis C-axon loss V Recessive Congenital absence of pain No anhidrosis Aδ-axon loss Absent pain NGF-  1p13Recessive Absence of pain No anhidrosis Aδ- & C-axon loss DominantLarge fiber sensory loss Ataxic neuropathy Dominant Large fiber sensory loss Ataxia Ulcero-mutilation Dominant Large & small axon loss Acromutilation Spastic paraparesis 5p15Recessive Large & small axon loss Acromutilation

11 CMT pozitif duyusal belirtiler  %50 nöropatik ağrı  %12 Ağrı diğer pozitif semptomlardan ayrılarak incelediğinde en yüksek oranda CMT1A’da  %70 CMT2 grubunda pozitif duyusal belirtilerin ön planda olduğu hastaların en belirleyici farkı ise geç başlangıçlı olmaları (50 y  vs 25 y  ) Gemignani et al, J Periph Nervous Syst 2004;9(1):7-11)

12 CMT1A en sık görülen CMT tipi Tüm CMT’lerin  %50’sini oluşturuyor Nöropatik ağrı daha önceki serilerde üstünde durulmayan bir bulgu Aslında hemen tüm serilerde ağrıdan bahsediliyor ama nöropatik ağrı Ø

13 Muhtemelen nöropatik ağrının daha sık görüldüğü tip olan CMT1A’da ayak deformitelerinin de daha çok görülmesi ağrının iskelet sistemine ait nosiseptif ağrılarla birlikte değerlendirilmesine yol açmış olabilir Tiplere göre olan farklılık bunların etyopatogenezlerindeki bir farklılığı da gösteriyor mu?

14 Herediter duyusal ± otonomik nöropatiler (HSN1, HSAN1) Nöropati seyrek olmayarak distal simetrik tiptedir dekad ve sonrasında başlar. Duyu kaybı, ani gelen paroksismal dizestezi, seyrek olarak çakan/ yakıcı tipte ağrılar, nörojenik osteoartropati (Charcot eklemi), geç dönemde kuvvet kaybı, ± otonomik tutulum, distal mutilasyon

15 Fabry hastalığı  -galaktozidaz eksikliğinde seramid triheksozid SSS ve PSS ganglionlarında birikir Erkekler hastalanır / Kadınlar taşıyıcıdır Başlama yaşı geç çocukluk erken adölesans Nöropatik ağrı (%77) Ağrı avuç ve ayak tabanında belirgin ateş, sıcak, fizik aktivite, stress ve alkol artırır Çocuklarda ateşli dönemlerde ayakta ağrılı yanma hissi tipiktir

16 Ağrı ataklar şeklinde gelir → dakikalarla sınırlı olabilir - haftalara uzayabilir Ek bulgular duyu kaybı, otonomik bulgular, strok, depresyon, psikiyatrik bozukluklar, sensorinöral işitme azalması, deri bulguları (anjiyokeratoma), böbrek yetmezliği, kardiyomyopati, korneal opasite, epizodik diyare, yağ intoleransı, genç hastalarda epizodik ateş

17 Kadınlar taşıyıcı ama onlarda da daha silik olmakla birlikte klinik belirtiler çıkar, Kadınlarda da en sık klinik belirti nöropatik ağrı

18 Basıya hassas herediter nöropati Bazen farkında bile olunmayan basılarla tekrarlayan, duyu kaybı ve kuvvetsizlik atakları (dakikalar, saatler, haftalar sürebilir) Ataklar seyrek olmayarak ağrılı nöropati tarzında olur

19 Herediter nöraljik amyotrofi Herediter formda başlama yaşı idiyopatiklere göre daha erken 28.4 vs (HNA’ların %22.7’sinde ilk atak çocukluk döneminde) Hastaların yarısından fazlasında brakiyal pleksus dışındaki sinirlerde de tutulum (frenik, interkostaller, lumbosakral, kraniyal sinirler, rekürran laringeal sinir) Daha çok atak tekrarı → 1.5 vs 3.5 atak Van Alfeni van Engelen. The clinical spectrum of neuralgic amyotrophy in 246 cases. Brain. 2006;129:438-50

20 Ağrının şiddetlenme süresi idiopatiklerde daha kısa ama ağrı karakteri aynı, kuvvet kaybı HNA daha şiddetli, prognoz biraz daha kötü Predispozan faktörler iki grup arasında benzer doğum, infeksiyon, egzersiz, cerrahi girişim aşılanma, psikolojik stres, travma? Etyopatogenez HNA’da da INA’de olduğu gibi immün mekanizmaların en azından kısmen sorumlu olabileceğini gösteren işaretler var

21 Familyal amiloid PNP FAP1 Transtiretin geninde 80’den fazla nokta mutasyonu gösterilmiş, en sık TTR Met30 Başlangıç yaşı 17-80, tedavisiz 7-10 yılda ölüm Erken başlangıç → kötü prognoz Progresif periferik-otonom nöropati + değişik derecelerde viseral amiloid depolanması İlk belirti olarak periferik nöropati (%50’den fazla)

22 Otonom belirtiler (GIS, beslenme bozukluğu, ortostatik hipotansiyon, kardiak sempatik fonksiyon) Migren benzeri ağrılar, demans, serebellar sendrom, nöbetler, strok, myelopati, FAP1’in hemen hemen tüm mutasyonlarında ağrılı nöropati ya ilk belirti olarak var ya da klinik tabloya ekleniyor Ağrı daha çok çakan tipte

23 Tedavi kc transplantasyonu kc transplantasyonundan sonra nöropatik belirtilerde düzelme %44

24 Porfirik nöropatiler Otozomal dominant / resesif geçebilir Çok sayıda farklı mutasyonlar bildirilmiştir Tipik ataklar puberteden sonra çıkar- 5. dekada kadar gecikebilir Kadınlarda daha sıktır, mensle presipite olabilir

25 7 farklı klinikle görülür - dört tanesi nörolojik ataklara sebep olabilir akut intermittan porfiri (11q24.1 q24.2) herediter koproporfiri pofiria variegata (1q22) aminolevulinat dehidrataz eksikliğine bağlı porfiri

26 psikiatrik belirtiler, karın ağrısı, simetrik-asimetrik nöropati, dizestezi – seyrek olmayarak yayılan/çakan ağrılar, otonomik belirtiler (karın ağrısı, kusma, idrar retansiyonu, konstipasyon), hafif/ağır kas güçsüzlüğü, nöbet ve konfüzyon, kraniyal sinir tutulumu görülebilir

27 Atak günler-haftalar sürer Patoloji- çoğunlukla aksonal kayıp- SSS’de yama tarzında demyelinizasyon EMG’de demyelinizasyon bulgusu Ø ama denervasyon bulgusu +

28 Yanan ayak- el- ağız sendromu Yanan ayak sendromu Otozomal dominant Başlangıç yaşlar, ağrı ayaktan başlayıp yukarı ilerler, yakıcı şiddetli bir ağrı, Ağrı sıcakla artıp soğukla rahatlar- hasta soğuk sudan yararlanır Duyu ve kuvvet N

29 Yanan ayak- el- ağız sendromu Yanan ağız sendromu Kadın  Erkek 4:1 Dil, damak, alt dudağın iç kısmında yanıcı/batıcı ağrı, sabahları az, gün içinde giderek artan ağrı tipiktir Ağrı belli bir sinir trasesine uymaz, tat duyusunda azalma ya da kayıp, ağız kuruluğu eşlik edebilir Anemi, DM, sigara kullanımı, menapoz, bazı ilaçlarla (klonazepam, diüretikler, antidepresanlarla) komorbidite gösterilmiştir ama güçlü bağlantı?

30 Eritromelalgia Sodyum kanalı Tip I alfa subüniti- yerleşim yeri nosiseptif dorsal kök gangliyon hücreleri ve sempatik nöronlar Bu kanalın fonksiyonu yavaş kapanma ile inaktivasyonu sağlamak, düşük amplitüdlü potansiyalleri amplifiye etmek → inflamatuar ağrının mekanizmasında da önemli bir yeri var Gen mutant olunca- hipereksitabilite

31 Başlangıç – çocukluk, erken adolesans Ama Dr.a başvuru sıklıkla geç

32 DM, kollajen vasküler hastalıklar, bazı ilaçlar (klonazepam, diüretikler, antidepresanlarla), diğer nedenlere bağlı nöropatilerle komorbidite var ama güçlü bağlantı yok

33 Distalde intermittan yanıcı tipte nöropatik ağrı Ağrı ayaklar -bacaklar  kollar  kulak kepçesi, burun ucu ve ellere ilerleyebilir

34 Sıcak ayakta durma ve egzersizle birlikte artar Soğuk, ekstremitenin elevasyonu ile azalır Ağrı epizodiktir Ağrı olan ekstremitede bazen renk değişikliği (kızarma) ve ısı artışı (kozalji) görülebilir Tedavide aspirin atakların süresini kısaltabilir

35 Herediter- akkiz nöropatiler birbirlerinden çok farklı özelliklere ve etyopatogenezlere mi sahip? herediter-akkiz nöropati çalışmalarından alınacak dersler

36 Özet Herediter nöropatilerin çoğu adolesans- erişkin dönemde ortaya çıkar- seyrek olmayarak tanısı ileri yaşlara kadar konmayabilir Akkiz nöropatilerle bir çok klinik benzerlik gösterirler Neden herediter de olsa nöropatik ağrı diğer nedenlere bağlı nöropatik ağrılar gibi tedavi edilir Bazı herediter nöropatilerde farklı tedavi yöntemlerinin de tedaviye eklenmesi gerekir

37 İNFLAMASYON SANTRAL SENSİTİZASYON Akson-Glia-ortam interaksiyonu ile ilgili her bilgi bu boşluğu doldurmamıza yardımcı olacaktır

38


"HEREDİTER AĞRILI NÖROPATİLER Dr. Münife Neyal Gaziantep Üniversitesi Tıp Fakültesi Nöroloji Anabilim Dalı." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları