Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Ö ğ r. Gör. Tu ğ ba KAMAN Organik Tarımda Bitki Besleme.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "Ö ğ r. Gör. Tu ğ ba KAMAN Organik Tarımda Bitki Besleme."— Sunum transkripti:

1 Ö ğ r. Gör. Tu ğ ba KAMAN Organik Tarımda Bitki Besleme

2 ORGANİK TARIMDA BİTKİ BESİN ELEMENTLERİ VE MUHAFAZASI 1. Toprak Organik Maddesinin Önemi Organik tarımı di ğ er tarımsal uygulamalardan ayıran en önemli özellik, bitkilerin ihtiyacı olan mineral besin maddelerinin kimyasal gübrelerle kar ş ılanması yerine, toprak organik maddelerinin toprak canlıları tarafından do ğ al yollarla parçalanarak bitkiler tarafından kolaylıkla alınabilir mineral madde formuna dönü ş türülmesidir.

3 Resim : Organik madde oranı yüksek arazi

4 Organik tarımda sürekli ve yo ğ un kullanılan organik gübrelerin ba ş lıca faydaları ş unlardır:  Organik gübreleme ile topra ğ a daha dengeli bir besin maddesi sa ğ lanır.  Organik gübreleme ile topra ğ ın biyolojik dengesi düzene girer ve biyolojik hareketlilik artar.  Organik gübreleme ile bitki köklerinde bulunan ve bitkinin fosfor alımını hızlandıran mikoriza fungusunun popülasyonu artar.

5 Resim : Kök geli ş imi iyi olan bitkiler

6  Organik gübreleme ile bitki hastalıkları önemli ölçüde azaltılmı ş olur.  Organik gübreleme bitkinin kök geli ş mesi olumlu yönde etkiler.  Organik gübreleme ile organik maddelerin ayrı ş ması hızlanır. Bu durum topraktaki humus oranının artmasını sa ğ lar. Yüksek orandaki humus besin elementlerinin de ğ i ş im kapasitesini artırır, toprak asitli ğ ini kontrol eder ve bitkilerin sa ğ lıklı geli ş mesini sa ğ lar.

7 Resim 1.3: Humus oranı yüksek toprak

8 Organik tarımda bitkilerin ihtiyacı olan bitki besin maddelerinin dengeli olarak verilebilmesi için topraktaki organik maddelerin iyi yönetilmesi gerekir. Organik tarım uygulamalarında toprak organik maddesinin yönetimi temelde üç ba ş lık altında incelenebilir. Bunlar: Organik madde miktarı: Uygun ekim nöbeti: Bitki besin maddelerinin bitkiye yarayı ş lı hale getirilmesi:

9 Organik madde miktarı: Topra ğ a verilecek organik madde bitkinin ihtiyacını kar ş ılayacak düzeyde olmalıdır. Organik maddenin fazla veya eksik verilmesi organik ürün yeti ş tiricili ğ inde farklı sorunlara neden olmaktadır. Topra ğ a verilecek organik maddelerin miktarı bitkilerin özelliklerine ve topra ğ ın yapısına ba ğ lı olarak de ğ i ş mektedir. Genel olarak bir dekarlık alana ya ğ ı ş lı bölgelerde 850 kg, daha az ya ğ ı ş lı bölgelerde 400 kg ve yarı kurak bölgelerde 200 kg organik gübre verilmelidir.

10 Uygun ekim nöbeti: Organik tarımda yapılacak uygun bir ekim nöbeti ile topraktan eksilen bitki besin maddeleri yerine konabilir. Ekim nöbetinde baklagil bitkilerine mutlaka yer verilmelidir. Bitki besin maddelerinin bitkiye yarayı ş lı hale getirilmesi: Organik gübreleme yapılması sonucunda organik maddenin parçalanması ile ortaya çıkan besin maddelerinin bitkilerin alaca ğ ı formda olması gereklidir. Bu amaçla topra ğ ın düzenli bir ş ekilde i ş lenerek havalandırılması gereklidir.

11 2. Toprak Organik Maddelerinin Devamlılığı ve Korunabilirliği Toprak organik maddeleri, toprakların verimlili ğ ini iyile ş tirmenin yanında, topra ğ ın fiziksel, kimyasal ve biyolojik özelliklerini de düzenler. Organik madde tanımı, bitkisel ve hayvansal artıkların toprakta parçalanmaya ba ş layıp mineralize oluncaya kadar ayrı ş masının farklı a ş amalarında meydana gelen organik bile ş ikleri ifade etmektedir.

12 Organik maddenin bitkilere sa ğ layaca ğ ı yarar toprakların biyolojik aktivitesi ile de yakından ilgilidir. Toprakta bulunan organik maddelerin en önemlilerinden bir tanesi de humustur. Resim 1.5: Humus

13 Topraktaki organik madde miktarını muhafaza etmek amacıyla toprak i ş lenmesi yapılmalıdır. Toprak i ş lenmesi organik madde parçalanmasını hızlandırır. Resim: Toprak i ş leme ve organik maddenin parçalanması

14 Toprağa verilen organik maddelerin temeli azottur. Topraktaki organik maddenin yarayışlığı toprağa ilave edilen azot ile gerçekleşir. Bu sebeple topraktaki azot miktarını arttıran baklagillerin toprağa kazandırılması gerekir. Kompost adı verilen organik materyal olan yaprak, saman, mısır, ot artıkları gibi bitkisel kökenli artıklar uygun koşullarda çürümeye bırakılmalıdır. Topraktaki organik maddenin yeterli olmaması durumunda topraktaki organik maddenin kökenini meydana getiren bitkisel artıkların oluşabilmesi için azot dışında diğer bitki besin elementleri de verilmelidir.

15 Hasat sonrası anız toprakta bırakılmalıdır. Topraktaki organik madde miktarını korumak amacıyla ekim nöbeti uygulanmalıdır. Topraklara torf ve turba türü zengin organik madde içeren maddeler verilmelidir. Çiftlik gübresi ile gübreleme yaparak topra ğ ın organik madde kazanımı sa ğ lanmalıdır.

16  Topra ğ a verilecek organik materyal, toprak yüzeyi yerine bitki kökleri civarına ve 20–25 cm derinli ğ e verilmelidir.  E ğ imli topraklarda erozyondan dolayı meydana gelecek toprak kaybına dolayısıyla organik madde kaybına kar ş ı tedbirler alınmalıdır.  Bazı do ğ al kökenli atıklar topra ğ a organik madde kazandırmada kullanılabilir.

17 3. Bitki Besin Maddesi Döngüsü Topraktaki bitki besin maddeleri, toprakta bulunan organik ve organik olmayan maddelerin parçalanması sonucu meydana gelir. Bu parçalanmanın süreklili ğ i toprakta bulunan bitki besin maddelerinin döngüsüne ba ğ lıdır. Toprak tarafından parçalanan besin maddelerinin bir bölümü bitkiler tarafından kullanılmaktadır. Bitkilerce kullanılan bu maddeler hasat sonucu topraktan uzakla ş maktadır. Geriye kalan besin maddeleri de yıkanma yoluyla topra ğ ın alt tabakalarına inmekte veya meydana gelen bazı kimyasal olaylar nedeniyle gaz haline geçerek atmosfere karı ş maktadır. Tüm bu olaylar bitki besin maddelerinin topraktan kaybıdır.

18 Resim 1.8: Bitki besin maddesi döngüsü

19 Üretim yapılan tarım arazilerinde topraktaki bu kayıpların önüne geçmek amacıyla takviye yapılması gereklidir. Organik tarım yapılan alanlarda hayvansal gübre, kompost, ye ş il gübre gibi organik maddelerle toprakta meydana gelen kayıplar kar ş ılanmalıdır. Organik madde uygulamaları hem topraktan eksilen bitki besin elementlerinin yerine konmasına hem de topra ğ ın fiziksel, kimyasal ve biyolojik yapısında düzelmelere neden olur.

20 4. Organik Tarımda Ekim Nöbeti (Münavebe) Bir bölgenin ekolojik ko ş ulları dikkate alınarak en yüksek ve kaliteli üretimi sa ğ lamak amacıyla farklı kültür bitkilerinin birbirini destekleyecek ve tamamlayacak ş ekilde arka arkaya yeti ş tirilmesine ekim nöbeti (münavebe) adı verilmektedir. Tüm bitkisel üretim ş ekillerinde oldu ğ u gibi organik tarımda da ekim nöbeti uygulamak bir zorunluluktur. Çünkü aynı veya benzer bitki türlerinin sürekli olarak arka arkaya yeti ş tirilmesi bazı üretim sorunlarını da beraberinde getirmektedir.

21 1. Toprak Yorgunlu ğ unun Nedenleri Aynı arazide bazı kültür bitkilerinin arka arkaya yeti ş tirilmesi sonucu bitki geli ş iminde yava ş lama veya daha farklı nedenlerle toprak verimlili ğ inin azalması toprak yorgunlu ğ u olarak adlandırılmaktadır. Toprak yorgunlu ğ u genellikle uzun yıllar aynı toprak üzerinde yeti ş en çok yıllık bahçe bitkilerinde daha sıklıkla görülür. Meyvelerden elma, kiraz, ş eftali ve turunçgiller toprak yorgunlu ğ una kar ş ı çok duyarlıdır. Ayrıca aynı tür sebzelerin de arka arkaya yeti ş tirilmeleri durumunda toprak yorgunlu ğ u görülür.

22 Toprak yorgunluğunun başlıca belirtileri şunlardır: Bitkilerde vejetatif geli ş im azalır. Bo ğ um aralarında kısalmalar olur. Bitki gövde kalınlı ğ ında azalmalar meydana gelir. Bitkide bodurla ş ma ba ş lar. Bitki yapraklarında rozetle ş me meydana gelir. Bitki kök geli ş iminde azalma olur. Yapılacak kültürel uygulamalarda (sulama, gübreleme v.b.) bu belirtiler ortadan kalkmaz.

23 Organik tarımda meydana gelebilecek toprak yorgunlu ğ unu en aza indirmek veya ortadan kaldırabilmek alınması gereken ba ş lıca önlemler ş unlardır: Toprak yorgunlu ğ unun görüldü ğ ü bahçelerde ya ş lı a ğ açlar sökülmeli, bahçede birkaç yıl tarla tarımı yapılmalı ve aynı bahçede aynı tür bitki yeti ş tirme için 4–5 yıl beklenmelidir. Toprak yorgunlu ğ u görülen yerlerde ekim nöbeti uygulanmalıdır. Örnek olarak domates yeti ş tirilen bir alana, ertesi sene aynı familyaya giren biber veya patlıcan yerine farklı familyalardan olan kabak, hıyar, fasulye gibi bitkiler yeti ş tirilmelidir. Fidan üretimi yapılan bölgelerde de ekim nöbeti uygulanmalıdır. Fidanların söküldü ğ ü parsellerde dört yıl boyunca tarla bitkisi veya sebze yeti ş tiricili ğ i yapılmalıdır.

24 Resim : Ekim nöbetinde patates Resim : Ekim nöbetinde pamuk

25 3. Bitki Gelişim Düzenleyiciler Bitki içerisinde dü ş ük oranlarda üretilen, üretildi ğ i dokudan ba ş ka dokulara ta ş ınabilen, ta ş ındı ğ ı dokunun geli ş imi ve de ğ i ş imi üzerinde etkili olan organik maddelere bitki geli ş im düzenleyiciler adı verilir.

26 Deniz yosunları organik tarımda genellikle toprak düzenleyicisi olarak kullanılmaktadır. Deniz yosunları oksin grubu bitki geli ş im düzenleyicilerini içermektedir. Bu nedenle deniz yosunundan elde bazı özler, kontrol altında olmak ş artıyla bitkilere yapraktan sprey olarak kullanılmaktadır. Bu uygulama organik ürünlerde verim artı ş ı sa ğ lamaktadır. Ayrıca deniz yosunu özleri sıvı gübre olarak da uygulanabilmektedir. Organik tarımda kullanılan deniz yosunları mavi-ye ş il algler, kırmızı algler, kahverengi algler ve ye ş il alglerden elde edilmektedir.

27 Resim : Deniz yosunları

28 Deniz yosunlarının bitkiler üzerindeki başlıca etkileri şunlardır: Tohum çimlenmesini sa ğ lar. Bitkilerde verim artı ş ı sa ğ lar. Meyveler depolandı ğ ında meydana gelecek kayıpların azalmasını sa ğ lar. Bitki besin maddelerinin alımının iyile ş tirilmesini sa ğ lar. Bitkinin stres ko ş ullarına dayanıklılı ğ ının artırılmasını sa ğ lar.

29 Ülkemizde bitki geli ş im düzenleyicisi olarak kabul edilen, fakat dünyada bitki geli ş im düzenleyicileri içinde yer almayan humik asit, fulvik asit ve aminoasit gibi organik maddeler, organik tarım uygulamalarında kullanılmaktadır.

30 Bitki enzimlerini uyarıcı etki yapar. Bitki köklerinin büyümesine destek verir. Bitkideki kök hücre zarlarının geçirgenli ğ ini artırarak bitkilerin topraktan daha fazla bitki besin maddesi almalarını sa ğ lar. Bitkilerde klorofil, ş eker ve aminoasit maddelerinin olu ş umunu te ş vik eder. Böylece bitkideki vitamin ve mineral miktarının artmasını sa ğ lar ve fotosentezi artırır. Ürün kalitesinin artmasını sa ğ lar. Resim : Humik asit

31

32 . Bitki Besin Maddelerinin Doğal Yollarla Toprağa Kazandırılması Topra ğ ın ihtiyaç duydu ğ u bazı besin elementleri çe ş itli nedenlerle topraktan kaybolur. Bu nedenle organik tarım yapılan alanlarda bu besin maddelerinin eksikli ğ inden kaynaklanan bazı sıkıntılar meydana gelir. Bu amaçla topraktan eksilen besin maddelerinin topra ğ a geri kazandırılması gerekmektedir.

33

34

35 Bitkilerin yeti ş me döneminde topraktan aldıkları fosfor, hayvan gübresi ve ye ş il gübreleme ile topra ğ a geri kazandırılabilir. Fakat bu ş ekilde bitkilerin topraktan aldıkları fosforun tamamını kar ş ılamak mümkün de ğ ildir. Organik tarım mevzuatı gere ğ i inorganik fosforlu gübrelerin kullanımı sınırlı oldu ğ undan topraktaki fosfor dengesini sa ğ lamak önemli bir problem olmaktadır. Kullanımı en fazla olan fosforlu gübreler ham fosfat veya kalkerli topraklarda bulunan alüminyum kalsiyum fosfattır

36

37

38

39 TEŞEKKÜRLER…


"Ö ğ r. Gör. Tu ğ ba KAMAN Organik Tarımda Bitki Besleme." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları