Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

MALİ İSTATİSTİK Eyüp KIZILKAYA Genel Müdür Yardımcısı Mahir ADANIR Devlet Muhasebe Uzmanı Muhasebat Genel Müdürlüğü.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "MALİ İSTATİSTİK Eyüp KIZILKAYA Genel Müdür Yardımcısı Mahir ADANIR Devlet Muhasebe Uzmanı Muhasebat Genel Müdürlüğü."— Sunum transkripti:

1 MALİ İSTATİSTİK Eyüp KIZILKAYA Genel Müdür Yardımcısı Mahir ADANIR Devlet Muhasebe Uzmanı Muhasebat Genel Müdürlüğü

2 MALİ İSTATİSTİK  1- İSTATİSTİK  2- GENEL YÖNETİM KAPSAMINDA MALİ İSTATİSTİK

3 I. KISIM İSTATİSTİK  Tanım:Yığın olayların belli amaçlarla gözlemlenmesi sonucu elde edilen verilerin sayısal biçimde işlenmesini sağlayarak, söz konusu olayların oluşturduğu yığınların bilimsel bir şekilde incelenmesinde kullanılan teknik ve yöntemler bilimidir.  Modern istatistik “yığın olayları” ve bunların oluşturduğu yığınları inceler, en genel manada “istatistiki verilerin toplanmasını, değerlendirilmesini, yorumlanmasını ve sunulmasını konu alan matematiksel bilim” olarak tanımlanır.

4 İSTATİSTİĞİN ÇEŞİTLERİ:  Betimsel İstatistik: Kitledeki birimlerin hepsinden ilgili değişken bakımından bilgi derlenmişken, kitlenin özetlenmesinde (betimlenmesinde) kullanılan teknik ve yöntemler “Betimleyici (tanımlayıcı) istatistik” olarak nitelendirilir.  Çıkarsamalı İstatistik: Kitleden belirli bir teknikle elde edilen bir örnek kümenin belirlenmesiyle kitle hakkında tahminler yapmada kullanılan teknik ve yöntemler “çıkarsamalı (tümevarımsal) istatistik” olarak nitelendirilir.

5 İSTATİSTİĞİN İŞLEM AŞAMALARI  Verilerin toplanması  Toplanan verilerin işlenip düzenlenmesi  Düzenlenen verilerin tablo veya grafikler şeklinde gösterilmesi  İstatistiki analiz, tahmin ve karar aşaması

6 VERİLERİN DERLENMESİ  Yazılı Kaynaklardan  Gözlem Yöntemi  Deneysel Yöntemler  Anket Yöntemi

7 İSTATİSTİK TEMEL KAVRAMLARI  1. Ortalama  Aritmetik Ortalama:  Geometrik Ortalama:  Harmonik Ortalama:  Medyan:  Mod:  2. Olasılık  Ortak Olasılık:  Marjinal Olasılık:  Koşullu Olasılık:

8  3. Faktöriyel  4. Permütasyon  Tekrarsız Permütasyon  Tekrarlı Permütasyon  5.Kombinasyon  Tekrarsız Kombinasyon:  Tekrarlı Kombinasyon:  6. Aralık (Range)  7. Varyans  8. Standart Sapma

9 VERİLERİN SUNULMASI  Grafikler  Tablolar

10 Çubuk Grafik:

11 Sütun Grafik:

12 Pasta Grafikler:

13 Çizgi Grafik:

14 Tablolar

15

16 ORAN-ORANTI Oran: a ve b reel sayılarının en az biri sıfırdan farklı olmak üzere, ye a’ nın b’ ye oranı denir. Kesrin payı sıfır olabilir fakat paydası sıfır olamaz. Oranın payı ya da paydası sıfır olabilir. Oranlanan çoklukların birimleri aynı tür ya da aynı olmalıdır. Oranın sonucu birimsizdir. Orantı: En az iki oranın eşitliğine orantı denir. Yani oranı ile nin eşitliği olan ye orantı denir. ise, a ile d’ ye dışlar, b ile c’ ye içler denir.

17 Orantı Çeşitleri: Doğru Orantılı Çokluklar: Orantılı iki çokluktan biri artarken diğeri de aynı oranda artıyorsa ya da biri azalırken diğeri de aynı oranda azalıyorsa bu iki çokluk doğru orantılıdır denir. x ile y doğru orantılı ve k pozitif bir doğru orantı sabiti olmak üzere, y = k. x ifadesine doğru orantının denklemi denir. Bu denklemin grafiği aşağıdaki gibidir.

18 Ters Orantılı Çokluklar: Orantılı iki çokluktan biri artarken diğeri aynı oranda azalıyorsa ya da biri azalırken diğeri aynı oranda artıyorsa bu iki çokluk ters orantılıdır denir. x ile y ters orantılı ve k pozitif bir ters orantı sabiti olmak üzere, ifadesine ters orantının denklemi denir.

19 TREND VE SERİLER  Trend  Doğrusal Trend  Eğrisel Trend  Seriler  Basit Seriler  Frekans Serileri (Tasnif Edilmiş Seriler)  Gruplandırılmış Seriler (Sınıflı Seriler)

20 YÖNETİM MUHASEBESİ Muhasebenin amacı ve görevi, muhasebesi tutulan kurum ile ilgisi bulunan belli başlı kişi ve kurumlara sayısal bilgi sağlamaktır. Söz konusu kişi ve kurumlar esas itibariyle iki ana grupta toplanabilir: Muhasebesi tutulan kurum dışındaki üçüncü kişi ve kurumlar, Kurum içindeki yöneticiler.

21  Finansal Muhasebe: "Genel Muhasebe" adıyla da anılan bu muhasebe kolunun amacı, kurumların finansal durumunu etkileyen olay ve işlemlerin para birimiyle ölçülen sonuçlarını muhasebesi tutulan kurum dışındaki kişi ve kuruluşlara bildirmektir.  Yönetim Muhasebesi: "Analitik Muhasebe" adıyla da anılan bu ikinci ana muhasebe dalının amacı, kurum yöneticilerinin sağlıklı kararlar alabilmeleri için gereksinme duydukları sayısal bilgileri kendilerine sağlamaktır. Bu bakımdan, ilgili bilgilerin ham veri olarak toplanmasından başlayıp, sonuçta ihtiyaca uygun raporların düzenlenmesine kadar muhasebesi tutulan kurumun yöneticilerini hedef alarak yürütülen tüm muhasebe çalışmaları, yönetim muhasebesini oluşturur. YÖNETİM MUHASEBESİ

22 YÖNETİM MUHASEBESİ İLE FİNANSAL MUHASEBE ARASINDAKİ FARKLILIKLAR: Toplanan Verilerle ilgili Farklar: B ir iki istisna dışında finansal muhasebe tümüyle geçmişe dönük olup "gerçekleşmiş" olay ve işlemlere ait verilerle ilgilidir. Oysa, yöneticilerin geçmişi değiştirecek kararlar almaları söz konusu olmadığından, tüm yönetim kararlarının geleceğe dönük olarak alınması zorunludur. Finansal muhasebede para birimi ile ölçülebilen veriler asıl olup, diğer sayısal bilgiler ancak parasal hesaplamaların yapılabilmesi için gerek duyulduğunda devreye girer. Buna karşılık, kurum yönetiminde fiziksel miktarlar, indeksler ve yüzdeler çoğu kez parasal veriler kadar ve hatta bazen daha fazla yararlı olabilmektedir.

23 Verilerin İşlenmesiyle İlgili Farklar: Veri işleme bakımından finansal muhasebe ile yönetim muhasebesi arasındaki en önemli fark, analizler konusunda karşımıza çıkar. Finansal muhasebede analizler minimum düzeyde olup, hemen tümüyle defter kayıtlarının yazılabilmesi için gerekli parasal tutarların elde edilmesine yönelmiştir. Oysa, yönetim muhasebesinde hem defter kayıtları için çok daha ayrıntılı analizler gereklidir (Çünkü kayıtlar daha ayrıntılıdır), hem de bilgilerin yorumlanmasına dönük analizler başlı başına bir yer tutar. O denli ki, yönetim muhasebesinin en önemli işlevinin analiz olduğu söylenebilir. Yönetim muhasebesine aynı zamanda "analitik" muhasebe denilmesi de bundandır.

24 Daha önce de belirtildiği gibi, finansal muhasebenin temel raporları, geçmişe dönük "bilanço" ile "gelir-gider tablosu"dur. Ancak, yöneticilerin gereksinme duydukları verilerin tümü bu tablolarda yer almadığından, bulunan bilgilerden bir kısmı ise açıkça görülemediğinden, yönetim muhasebesinde daha başka bir çok rapor söz konusu olabilmektedir. Bunlardan bir kısmı, esas itibariyle, söz konusu iki finansal tablodaki verilerin analizi yoluyla elde edilen sonuçları kapsar. Örneğin "finansal analiz raporları", "fon akış tabloları", "nakit akış tabloları" gibi. Diğer bir kısım yönetim raporları da, adı geçen iki finansal tablonun geleceğe dönük (tahminsel) şekilleri olarak karşımıza çıkar. Bütçelerin de ayrılmaz bir parçası olan bu tablolara "proforma bilanço" ve "proforma gelir-gider tablosu“ adı verilmektedir.

25 II. KISIM GENEL YÖNETİM KAPSAMINDA MALİ İSTATİSTİK MALİ İSTATİSTİK Genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerine ait mali işlemlerin kayıt altına alınması, sınıflandırılması, raporlanması ve bu verilerin gerek kendi aralarındaki gerekse bütün ile olan ilişkilerinin çeşitli istatistiksel yöntemler kullanılarak anlamlı sonuçlar verecek şekilde tablo ve grafiklerle ortaya konulması işlemlerinin tümüdür.

26  Merkezi Yönetim; -Genel Bütçeli İdareler -Özel Bütçeli İdareler -Düzenleyici ve Denetleyici Kurumlar Sayılı Kanunun 52/4 bendine göre belirlenen Merkezi Yönetim Kuruluşları  Mahalli İdareler; -Belediyeler -İl özel idareleri -Bağlı idareler  Sosyal Güvenlik Kurumları -Sosyal Güvenlik Kurumu Sayılı Kanunun 52/4 bendine göre belirlenen Sosyal Güvenlik Kuruluşları Kapsamı:

27 Amacı:  idarelerin hesap verilebilirliğini,  mali saydamlığı sağlamak,  idarelerin kaynaklarını etkili, ekonomik ve verimli kullanmalarını sağlayacak hedef ve politikalar oluşturulmasında idareler adına karar alıcı konumunda olanlara yardımcı olacak verileri sağlamak,  kamu idareleri için stratejik planları doğrultusunda performanslarını değerlendirmeleri açısından yol gösterici olmak,

28 VERİLERİN TOPLANMASI  Say 2000i Otomasyon Sistemi  Kamu Hesapları Bilgi Sistemi (KBS) 2006 yılında başlatılan genel yönetim mali istatistikleri verilerinin toplanıp derlenerek yayımlanması çalışmalarında 2008 yılı başına kadar say 2000i sistemi kullanılmış 2008 yılı başı itibariyle de mahalli idarelerin muhasebe verilerini mal müdürlükleri ve muhasebe müdürlüklerine gitmeden internet üzerinden Muhasebat Genel Müdürlüğüne ulaştırmalarına imkan veren Kamu Hesapları Bilgi Sistemi (KBS) devreye sokulmuştur.

29 Say 2000i Otomasyon Sistemi Say 2000i otomasyon sistemi Muhasebat Genel Müdürlüğü tarafından geliştirilen 1536 Muhasebe Biriminde web tabanlı olarak kullanılan ve kapsamdaki kurumların mali verilerini anlık olarak görebilmeye imkân veren bir otomasyon sistemidir yılından 2008 yılı başına kadar 3 er aylık dönemler itibariyle 3225 mahalli idare biriminden veri derlenmiştir. Veri girişleri Muhasebat Genel Müdürlüğüne bağlı malmüdürlükleri ve muhasebe müdürlüklerinden, mahalli idare il koordinatörlerinin desteği ile yapılmıştır

30 Kamu Hesapları Bilgi Sistemi (KBS) Kamu Hesapları Bilgi Sistemi, mâli işlemlerin harcama birimleri ve muhasebe birimi aşamalarını tek bir otomasyon sistemi içinde bütünleştirmek, harcama birimleri ile muhasebe birimleri arasında elektronik iletişim ortamı sağlamak amacıyla Maliye Bakanlığı Muhasebat Genel Müdürlüğü tarafından geliştirilen otomasyon sistemidir. Bu sistem ile mâli işlemlere ilişkin bilgiler harcama birimlerinde bilgisayar ortamında girilecek; bu bilgiler elektronik ortamda muhasebe birimine aktarılacak ve muhasebe kaydı olarak sonuçlandırılabilecektir. Kamu hesapları bilgi sisteminde yer alan bir uygulama da İnternet ortamında mahalli idarelere ait mali verilerin derlenmesi ve konsolidasyonuna yönelik geliştirilen Mali İstatistik Veri Girişi uygulamasıdır. Mahalli idareler geliştirilen bu yazılım ile muhasebeye ilişkin verilerini muhasebe birimlerine gelmeden internet üzerinden girebilecek ve merkeze gönderebileceklerdir.

31 MALİ RAPORLAR  -Bilanço,  -Faaliyet tablosu,  -Nakit akım tablosu,  -Gelirlerin ekonomik sınıflandırılması tablosu,  -Giderlerin ekonomik, fonksiyonel, kurumsal ve finansal sınıflandırılma tabloları,  -Mali varlıklar ve yükümlülüklerdeki değişim tablosu,  -Finansman tablosu,  -İç borç değişim tablosu,  -Dış borç değişim tablosu,  -Borçların kurumsal dağılımı tablosu,  -Kurumsal, fonksiyonel, finansal ve ekonomik ayrıma göre bütçe uygulama sonuçları tabloları, olarak sıralayabiliriz.

32 Malî tablolar kamu idarelerinin; Kaynaklarının dağılımı ve kullanımını, Faaliyetlerinin nasıl finanse edildiği ve nakit ihtiyacının nasıl karşılandığını, Faaliyetlerini finanse edebilme ve sorumlulukları ile taahhütlerini yerine getirebilme yeteneğini, Malî durumu ve malî durumundaki değişiklikleri, Faaliyetlerindeki performans, etkinlik ve başarısını, Kendilerine sağlanan kaynakları bütçelerine uygun ve yasal şekilde kullanıp kullanmadıklarını, Malî işlemlerinde saydam olup olmadıklarını ve hesap verilebilirliğini gösterir.

33 MALİ RAPORLARIN DENETİMİ VE HESAPLARA GÜVENCE VERİLMESİ  Dış denetim: Bu görev 5018 Sayılı kanunla Sayıştay’a verilmiştir.  Kesin Hesap Kanunu: Merkezi Yönetim Bütçe Kanununun uygulama sonuçları Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından Kesin Hesap Kanunu ile onanır.  Bazı kanun ve kanun hükmünde kararnamelerde değişiklik yapılmasına dair 5793 Sayılı Kanun ile 5018 Sayılı Kanuna eklenen geçici madde-18’e göre ; 31/12/2012 tarihine kadar genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerinin mali tablolarının, muhasebe ve raporlama standartları ile muhasebe tekniğine uygunluk açısından Maliye Bakanlığınca denetlenebileceği hükme bağlanmıştır.

34 GENEL YÖNETİM MALİ İSTATİSTİKLERİNİN HAZIRLANMASI VE AÇIKLANMASI 5018 Sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nda Genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerine ait mali istatistiklerin, Maliye Bakanlığınca derleneceği, Merkezi yönetim kapsamı dışındaki kamu idarelerinin mali istatistiklerini belirlenmiş ilkelere uygun olarak hazırlayıp belirlenen süreler içinde Maliye Bakanlığına göndereceği hükme bağlanmıştır. Ayrıca 5018 Sayılı Kanunda Merkezi Yönetim kapsamındaki kamu idarelerine ait mali istatistiklerin, Maliye Bakanlığınca aylık olarak yayımlanacağı; Sosyal güvenlik kurumları ve mahalli idarelere ait mali istatistikler ile merkezi yönetim kapsamındaki kamu idarelerine ait mali istatistiklerin Maliye Bakanlığınca birleştirilerek, genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerine ait mali istatistiklerin elde edilip üçer aylık dönemler itibarıyla yayımlanacağı belirtilmiştir.

35 Merkezi yönetim mali tablolarından nakit esaslı bütçe tabloları aylık olarak web ortamında ve kitap olarak yayımlanmaktadır. Tahakkuk esaslı mali tablolar (Bilânço, Faaliyet Tablosu, Mali Varlık ve Yükümlülük Tablosu, İç ve Dış Borç Değişim Tabloları) da yıllık olarak yayımlanabilmekte ve aylık olarak yayımlanması için çalışmalar devam etmektedir. Mahalli idareler mali tablolarından nakit esaslı bütçe tabloları ve tahakkuk esaslı mali tablolar (Bilânço, Faaliyet Tablosu, Mali Varlık ve Yükümlülük Tablosu) yıllık ve üçer aylık dönemlerde web ortamında yayımlanmaktadır. Sosyal Güvenlik Kurumlarında yapısal bir değişiklik olması sebebiyle ve muhasebe sisteminin de yeniden yapılanması sebebiyle veri aktarımında sorunlar yaşanmaktadır ve şu anda veriler derlenememektedir.

36 BÜLTENLER  Mahalli İdareler Mali İstatistikleri Bülteni  Kamu Hesapları Bülteni

37 Mahalli İdareler Mali İstatistikleri Bülteni Ülkemizde mahalli idare kapsamında 3225 belediye, 81 il özel idaresi, 19 adet bağlı idare, 1610 mahalli idare birliği mevcuttur ve bu mahalli idareler önemli tutarda kamu kaynağı kullanmaktadır. Mahalli idarelere ait mali veriler bugüne kadar örnekleme usulü ile yapılan anketler sonucu toplanan verilerden müteşekkildi. Bu durum mahalli idarelerin toplam mali büyüklüklerinin sağlıklı bir şekilde ortaya konulmasına, muhasebe verilerinin ve bütçe uygulama sonuçlarının uluslararası standartlara uygun olarak raporlanmasına engel teşkil etmekteydi.

38 2006 yılı içersinde 5018 sayılı Kanunun 53 üncü maddesindeki, genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerine ait mali istatistiklerin Maliye Bakanlığınca derlenip, yayımlanmasına yönelik amir hüküm doğrultusunda; Muhasebat Genel Müdürlüğü tarafından tarihinden tarihine kadar say2000i otomasyon sistemi, tarihinden itibaren ise Mahalli idarelerin mali verilerini kolaylıkla internet üzerinden Genel Müdürlüğümüze ulaştırmaları için hazırlanan Kamu Hesapları Bilgi Sistemi (KBS) kullanılmak suretiyle Cumhuriyet tarihinde bir ilk olmak üzere il özel idareleri, belediyeler ve bağlı idarelerin muhasebe kayıtlarına dayalı mali bilgileri Genel Müdürlüğümüz, Genel Yönetim Mali İstatistikleri Şubesi Uzman personeli tarafından derlenerek, bu verilere ilişkin konsolide mali tablolar üretilmiştir. Söz konusu konsolide tablolar ve bu tablolardan üretilen verilere ilişkin grafikler yıllık olarak yayımlanmakta olan Mahalli İdareler Mali İstatistikler Bülteni’nde ve üçer aylık dönemler halinde adresinde kamuoyunun bilgisine sunulmuştur.

39 Tüm belediyeler ve Tüm mahalli idareler, İl belediyeleri, büyükşehir belediyeleri, Büyükşehir dışındaki il belediyeleri, ilçe, ilk kademe ve belde belediyeleri, il özel idareleri, belediye bağlı idareleri için;  -Seçilmiş Mali Büyüklükler Tablosu  -Bilanço Tablosu  -Kümülatif Mali Varlık Ve Yükümlülükler Tablosu  -Konsolide Bütçe Dengesi Tablosu (Ekonomik Kod-1)  -Konsolide Bütçe Gelirleri Tablosu (Ekonomik Kod-2)  -Konsolide Bütçe Giderleri Tablosu (Ekonomik Kod-2)  -Konsolide Bütçe Giderleri Çapraz Tablosu (F Kod-1 / E Kod-1) hazırlanmaktadır.

40

41

42

43

44

45

46

47 Kamu Hesapları Bülteni Üretilen tablolarla ilgili olarak, gerçekleşen rakamların bütçe hedefinin ne kadarını karşıladığı, tahakkuk eden gelirlerin ne oranda tahsil edilebildiği, geçmiş yıllarla değişim oranları, illere göre gelir ve giderlerin Türkiye’de aldığı paylar gibi istatistiki çalışmaların yanında önemli kalemler için toplamda aldıkları payları içeren temel grafikler verilmektedir yılından bu güne Kamu hesapları Bülteni düzenli olarak her ay yayımlanmaktadır yılından itibaren de bültende yer alan bilgilerin büyük bir kısmı Muhasebat Genel Müdürlüğünün adresli web sitesinin Genel Yönetim Bütçe Uygulama Sonuçları bölümünde yayımlanmaktadır.

48 RESMİ İSTATİSTİK PROĞRAMI

49 MALİ VERİ YAYIMLAMA TAKVİMİ

50 MALİ İSTATİSTİKLERİN KULLANICILARI  Ülke İçi Kullanıcılar İlgili Kamu İdaresi Ekonomi Ve Maliye Yönetimi Medya ve Kamuoyu  Ülke Dışı Kullanıcılar AB-İstatistik Ofisi IMF, Dünya Bankası OECD

51 GENEL YÖNETİM MALİ RASYOLARI  Teorik Rasyolar: İ darelerin mali durumu hakkında; nakit ve finansman durumu hakkında bilgiler sağlayan rasyolardır.  Yasal Rasyolar: Çeşitli kanunlarda yer alan ve idareleri yapacakları mali işlemlerde sınırlayan rasyolardır.  İdari Rasyolar: İdarelerin stratejik planlarında yer alan hedeflerine ne kadar yaklaştıklarını gösteren rasyolardır.  Uluslararası Rasyolar: Uluslararası sözleşmelere taraf olan ülkeler açısından bağlayıcı olan rasyolardır.

52 Teorik Rasyolar: 1) Cari Oran: Dönen varlıklar ile kısa vadeli yabancı kaynaklar arasındaki sayısal ilişkiyi gösteren bir orandır. Bu oran, genel likidite durumunu yansıtır ve dönen varlıkların kısa vadeli yabancı kaynaklara bölünmesi suretiyle hesaplanır. Bu oranın 1 ‘den büyük olması gerekmektedir. Dönen Varlıklar Cari Oran= >1 Kısa Vadeli Yabancı Kaynaklar

53 2) Nakit Oranı: Para ve benzeri değerlerin kısa vadeli yabancı kaynaklara oranıdır. Mevcut hazır değerlerin, kısa vadeli borçları ne ölçüde karşıladığını ölçmede kullanılır. Bu oran idarenin acil ihtiyaç duyduğu nakit oranını yansıtır. Oranın 0,20 nin altında ve çok üstünde olması durumları nakit yönetiminde sıkıntı olduğu sinyalini verir. Hazır Değerler Nakit Oran= Kısa Vadeli Yabancı Kaynaklar

54 3)Finansman Oranı (Ödeme Gücü Katsayısı): İdarenin mali yeterliliğinin araştırılmasına olanak veren orandır. Bu oranın en az 1 olması gerekmektedir. Öz Kaynaklar Finansman Oranı= Toplam Yabancı Kaynaklar

55 4)Finansal Kaldıraç Oranı: Kısa ve uzun vadeli yabancı kaynakların aktif toplamına bölünmesiyle elde edilir. Bu oran varlıkların yüzde kaçının yabancı kaynaklardan finanse edildiğini gösterir. Yabancı Kaynaklar Finansal Kaldıraç Oranı= Aktif Toplam

56 İdari Rasyolar: 1)Bütçe Tutarlılık Rasyosu:Bu rasyo bütçe kanununda öngörülen ödeneğin dönem sonunda ne kadar aşıldığını ve stratejik planda belirlenen hedeften ne kadarlık bir sapma olduğunu görmemizi sağlar. Gerçekleşen Bütçe Harcamaları Bütçe Tutarlılık Rasyosu= x 100 Öngörülen Bütçe Ödeneği

57 2)Tahakkuk/Tahsilat Rasyosu: İdareler gelir ve gider kalemlerinin tahakkuk ve tahsilat tutarlarını oranlayarak ilgili gelir ve gider kalemlerindeki artış ve azalışları takip edebilirler. Tahsilat Tutarı Tahakkuk/Tahsilat Rasyosu x 100 Tahakkuk Tutarı

58 Yasal Rasyolar:  5724 Sayılı 2008 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanununda Öngörülenler: Kanunun 19. maddesinde; “Bu Kanunun 1 inci maddesi ile belirlenen başlangıç ödeneklerinin yüzde ikisine kadar ikrazen özel tertip Devlet iç borçlanma senedi ihraç edilebilir.” denilmektedir. İhr. Edil. Dev. İç Borç. Sen. Top. Dev. İç Borç. Sen. İhraç Kısıtı= x 100 < %2 Merkezi Yönetim Başlangıç Ödeneği

59  5018 Sayılı Kanunda Öngörülenler: Kanunun 20. maddesinin “f” bendinde; “Genel veya kısmi seferberlik, savaş ilanı veya Bakanlar Kurulu kararıyla zorunlu askeri hazırlıkların yapıldığı olağanüstü hallerde Milli Savunma Bakanlığı, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı bütçelerindeki mevcut ödenekler, bu idarelerin ödenek toplamları aşılmamak şartıyla, birleştirilerek kullanılabilir. Bu durumda da mevcut ödeneklerin yeterli olmaması halinde toplam ödenek tutarının yüzde on beşine kadar ek harcama yapılabilir.” denilmektedir. Toplam Harcamalar – Bütçe Ödenekleri Toplamı Harcama Kısıtı: x 100 < %15 Bütçe Ödenekleri Toplamı

60 Kanunun 21. maddesinde; “Merkezi yönetim kapsamındaki kamu idarelerinin bütçeleri arasındaki ödenek aktarmaları kanunla yapılır. Ancak, merkezi yönetim kapsamındaki kamu idareleri, aktarma yapılacak tertipteki ödeneğin yılı bütçe kanununda farklı bir oran belirlenmedikçe yüzde beşine kadar bütçeleri içinde ödenek aktarması yapabilirler. Bu şekilde yapılan aktarmalar, yedi gün içinde Maliye Bakanlığına bildirilir.”denilmektedir. Buna göre; Aktarılan Tutar Ödenek Aktarma Kısıtı= x 100 < %5 Aktarmanın Yapıldığı Tertip Ödeneği

61 Kanunun 23. maddesinde; “Merkezi yönetim bütçe kanununda belirtilen hizmet ve amaçları gerçekleştirmek, ödenek yetersizliğini gidermek veya bütçelerde öngörülmeyen hizmetler için, bu Kanuna ekli ( – 5436/10. md.) (I) sayılı cetvelde yer alan idareler ile (II) sayılı cetvelde yer alan idarelerden merkezî yönetim bütçe kanununda gösterilecek olanların bütçelerine aktarılmak üzere, genel bütçe ödeneklerinin yüzde ikisine kadar Maliye Bakanlığı bütçesine yedek ödenek konulabilir.” denilmektedir. Yedek Ödenek Yedek Ödenek Kısıtı= x 100 < % 2 Genel Bütçe Ödenek Toplamı

62 Kanunun 35. maddesinin ikinci fıkrasında; “Sözleşmesinde belirtilmek ve yüklenme tutarının yüzde otuzunu geçmemek üzere, yüklenicilere, teminat karşılığında bütçe dışı avans ödenebilir. İlgili kanunların bütçe dışı avans ödenmesine ilişkin hükümleri saklıdır.” denilmektedir. Bütçe Dışı Avans Bütçe Dışı Avans Kısıtı= x 100 < %30 Yüklenme Tutarı

63  5393 Sayılı Kanunda Öngörülenler: Kanunun 49. maddesinde; “Belediyenin yıllık toplam personel giderleri, gerçekleşen en son yıl bütçe gelirlerinin 213 sayılı Vergi Usul Kanununa göre belirlenecek yeniden değerleme katsayısı ile çarpımı sonucu bulunacak miktarın yüzde otuzunu aşamaz. Nüfusu 'in altında olan belediyelerde bu oran yüzde kırk olarak uygulanır.” denilmektedir. K: Yeniden değerleme katsayısı Y: Son yıl bütçe gelirleri Personel Giderleri Personel Harcamaları Kısıtı= x 100 < % 30 Y x k

64 Kanunun 68. maddesinde; “ Belediye ve bağlı kuruluşları ile bunların sermayesinin yüzde ellisinden fazlasına sahip oldukları şirketlerin, faiz dâhil iç ve dış borç stok tutarı, en son kesinleşmiş bütçe gelirleri toplamının 213 sayılı Vergi Usul Kanununa göre belirlenecek yeniden değerleme oranıyla artırılan miktarını aşamaz. Bu miktar büyükşehir belediyeleri için bir buçuk kat olarak uygulanır.” denilmektedir. k: Yeniden değerleme katsayısı Y: son yıl bütçe gelirleri Faiz Giderleri + İç Borç + Dış Borç Borçlanma Kısıtı= > 1 Y x k

65 Uluslararası Rasyolar:  Maastricht Kriterlerinde Öngörülenler: Maastricht Kriterleri metninde; “Üye devletlerin kamu borçlarının GSYİH’ lerine oranı %60’ı geçmemelidir.” denilmektedir. İç Borç + Dış Borç Maastricht Borçlanma Kısıtı= x100 < % 60 GSYİH

66 “Üye ülkelerin kamu açıklarının GSYİH' lerine oranı %3'ü geçmemelidir.” denilmektedir. Bu açık genel yönetim sektörünün tamamı için tahakkuk eden gelir ve gider farklarının GSYİH’ya oranını kapsar. GYKİ Gelirler. – Giderler. Maastricht Kamu Açığı Kısıtı= x 100 < % 3 GSYİH


"MALİ İSTATİSTİK Eyüp KIZILKAYA Genel Müdür Yardımcısı Mahir ADANIR Devlet Muhasebe Uzmanı Muhasebat Genel Müdürlüğü." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları