Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Kadıköy Rehberlik ve Araştırma Merkezi Özel Eğitim Hizmetleri Bölümü Dilek SARAR BOYRAZ ( Özel Eğitim Öğretmeni) Nalan GÜLER CEYLAN ( Özel Eğitim Öğretmeni)

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "Kadıköy Rehberlik ve Araştırma Merkezi Özel Eğitim Hizmetleri Bölümü Dilek SARAR BOYRAZ ( Özel Eğitim Öğretmeni) Nalan GÜLER CEYLAN ( Özel Eğitim Öğretmeni)"— Sunum transkripti:

1 Kadıköy Rehberlik ve Araştırma Merkezi Özel Eğitim Hizmetleri Bölümü Dilek SARAR BOYRAZ ( Özel Eğitim Öğretmeni) Nalan GÜLER CEYLAN ( Özel Eğitim Öğretmeni)

2 İçerik Özel Yetenek Kavramı Özel Yetenekli Birey Özel Yetenekli Bireylerin Alanlara Göre Özellikleri Nasıl Ayırt Edilirler? Akademik Başarısızlık Yaşayan Özel Yetenekli Bireylerin Özellikleri

3 Üstün yetenekliliğin sadece üstün genel zeka potansiyeline sahip olma ile sınırlı olmamasından dolayı, günümüzde “üstün zekalı” yerine “üstün - özel yetenekli” kavramı tercih edilmektedir.

4 Özel Yetenek

5 Özel yetenek, insanlık yaşamı için temel değeri olan ve iyi tanımlanmış yetenek alanlarında sahip olunan olağanüstü potansiyel veya kapasitedir. Özel yetenekli çocuklar ve gençler tüm kültürel gruplarda, tüm sosyo-ekonomik düzeylerde bulunabilmektedir. Özel Yetenekli Çocuk Kimdir?

6 Özel Yetenek Yüksek düzeyde soyut düşünebilme Sözel ve sayısal mantık yürütme Uzamsal ilişkiler, bellek ve sözcük akıcılığı Yeni durumlara uyum gösterme ve yön verme Bilgilerin hızlı, sağlıklı ve seçici olarak hatırlanması Genel yeteneklerin çeşitli birleşimlerini sanat, liderlik, yönetim gibi performans alanlarına uygulayabilme kapasitesi

7 Özel Yetenek Renzulli (1986), yaratıcılığını sergileyerek başarı gösteren bireyler üzerinde yaptığı incelemeler sonucunda özel yetenekliliği şu şekilde tanımlamıştır; “Özel yeteneklilik, insan özelliğinin üç temel özellik arasındaki ilişkiden oluşur. Bunlar; Yetenek; genel ve özel yetenek Yetenek; genel ve özel yetenek Yaratıcılık Yaratıcılık Motivasyondur. Motivasyondur.

8

9 Yaratıcılık Yaratıcılık; var olan bilgilerden, objelerden yeni şeyler üretmektir. Düşüncelerin akıcı, esnek ve özgün olması Deneyime açık olma Başkalarının düşünce ve ürünlerindeki yeniliğe ve değişikliğe karşı alıcı olma Ayrıntıya, düşünce ve maddelerin estetik niteliklerine duyarlı olma

10 YARATICILIK

11

12 Yaratıcılık Özellikleri Duyarlılık: Sorunların özünü kavrar ve onların çözüm olasılıklarını sezer. Düşüncelerinde Akıcılık: Bir sorunun çözümü ile uğraşırken durum için en orijinal ve uygun düşenini kolaylıkla seçer ve duruma rahatlıkla uygular. Esneklik: Bir yöntemden diğerine kolaylıkla geçebilir, esnektir, katılıktan hoşlanmaz. Orijinallik: Bir duruma verdiği cevaplarda bir başkalık oluşudur. Alışılagelmiş cevaplar, tepkilerden tamamen farklı tepkiler ve cevaplar verir.

13 Yeniden Tanımlama ve Düzenleme: Etrafındaki nesnelerin fonksiyonlarını alışılagelmiş olandan farklı görme yeteneğine sahiptir. Soyutlama-Özetleme ve Analiz Etme Yeteneği: Durum ve konuların özünü, önemli kısımlarını ve tüm ayrıntılarını önem derecesine göre ayırır. Onları en uygun şekilde kullanır. Bileşim (Sentez) Yeteneği: Birbiriyle bağlantısı olmayan parça ve ögeleri, birbiriyle uyumlu bir şekilde yepyeni bir sentez oluşturacak şekilde birleştirir. Tutarlı Bir Şekilde Yeniden Düzenleme: Yetenekli olduğu alanda durumların, nesnelerin parçalarını ahenkli ve tutarlı bir şekilde yeniden düzenler, yepyeni yapıtlar oluşturur. Yaratıcılık Özellikleri

14 Örnek Yaratıcılık Sorusu İğneden korkan öğrencilere ; Sen doktor olsaydın ne yapardın? Nasıl bir iğne olurdu? (Bir öğrencinin cevabı; Gıdıklayan iğne yapardım…)

15 Motivasyon Belirli bir problem veya çalışma alanına karşı yüksek düzeyde ilgi, heves, hayranlık, bağlılık duyma kapasitesi, Azimli, sabırlı, kararlı olma, çok çalışabilme ve kendini belirli bir işe adayabilme kapasitesi, Önemli bir işin üstesinden gelebileceğine ilişkin özgüven ve başarma güdüsüne sahip olma.

16

17 Bu istatistiki veriden yola çıkarak sınıf mevcutlarının en fazla %20 si aday gösterilmelidir.

18 130 ve üzeri puan Özel yetenekli çocuklar standart zeka testlerinde yaklaşık olarak 130 ve üzeri puan alan çocuklardır.

19 Özel Yetenekli Çocukların Alanlara Göre Özellikleri

20 Müzik  Ritim ve melodiye diğer çocuklardan fazla tepkide bulunur.  Plak, kaset dinler. Nerede müzik etkinliği varsa ona katılmak ister.  Müzik parçaları yapmaya büyük istek ve çaba gösterir.  Başkaları ile şarkı söylerken onlara uymaktan hoşlanır.  Yaşıtlarına, duygu ve düşüncelerini anlatmak için sık sık müziği araç olarak kullanır.  Çeşitli müzik aletleri ile ilgilenir, onları çalmayı dener.  Müzisyenler, şarkıcılar ve müzik parçaları ile ilgili koleksiyonlar yapar.  Dinlediği müzik parçasını kısa zamanda öğrenir, anlamlı ve uygun şekilde söyleyebilir.

21 Resim  Çeşitli konularda çizimler yapar.  Resim çalışmalarını ciddiye alır ve resim yapmaktan haz duyar.  Diğer çocukların yaptığından değişik çizimler yapar.  Resmi kendi yaşantılarını ve duygularını ifade etmek için başarılı olarak kullanır.  Diğer insanların, sanat-resim çalışmalarına ilgi duyar.  Diğerlerinin eleştirilerinden hoşlanır ve içlerinden yeni şeyler öğrenir.  Çamurdan, sabundan, plastirinden vb. yumuşak gereçlerle üç boyutlu şeyler yapmaya özel ilgi gösterir.

22 Fen  Fikir ve hipotezleri test etmeye yönelik deneyler yapar.  Fen ve teknik araçları kullanabilir ve bunlara vakıf olur.  Verilerden geçerli çıkarımlar yapar ve tahminlerde bulunur.  Problem çözmede kullanılan teknik ve süreçlerin altında yatan varsayımları tanır ve değerlendirir.  Fikirleri hem niceliksel hem de niteliksel ifade edebilir.  Fen Bilgisini toplumsal değişim için kullanır ve uygular.  Bilinen gerçek ve kavramlardan yeni ilişki ve fikirler oluşturur.  Bilimsel gözlem, veri toplama ve yorum yapma becerileri vardır.

23  Devamlı meraklıdır.  Tutarsızlıkların tespitinde tetiktir.  Yüksek düzeyde mekanik düşünmeye sahiptir.  Uzay ilişkilerine ilgi duyar.  Planlama ve iletişim yeteneğine sahiptir.  Öğrenme ve bilgiye sürekli açlık duyar.  Genelleme ve soyutlama yaparak elindeki bilgiyi diğer alanlara aktarabilir.  Düşünceleri ve nesneleri sistematik biçimde bir araya getirebilir.  Sorgulamalarında“ne”,“nasıl”,“neden” sorularının ötesine ulaşmaya çalışır. Fen

24  Olaylar arasındaki bağıntıları, sebep sonuç ilişkilerini ve benzerlikleri yaşıtlarından daha çabuk ayırt edebilir.  Kimsenin aklına gelmeyecek sorular sorar.  Sorun çözümünde karmaşık yöntemler kullanabilir.  Yetişkin denetimi olmaksızın bir proje, deney üzerinde çalışabilir.  Arkadaşlarının etkinliklerini örgütleyip planlayabilir.  Yeni deneyler yapmaya isteklidir. Fen

25 Matematik  Zihinsel çevikliğe sahiptir.  Orijinal yorumlar yapar.  Fikirlerin iletilmesinde göze çarpan yeteneğe sahiptir.  Göze çarpan genelleme yeteneği vardır.  Yazılı iletişimden ziyade sözlü iletişimi tercih eder.  Aynı problem çözümüne yönelik değişik yöntemleri kullanır.  Olağan dışı matematiksel işlemler yapar.  Uygulamaya, analize, senteze ve değerlendirmeye odaklanır.  Problemi kısa sürede çözer.  Yaşıtlarının çözemediği zor problemleri çözebilir.

26 Sosyal  Yaşına göre kavramsal olarak ilerlemiştir.  Bağımsız projeler için yüksek standartlar belirler.  Sınıf arkadaşları tarafından yeni fikir ve bilgilerin kaynağı olarak görülür.  Sınıf arkadaşları tarafından bir grup stratejicisi ya da organizatörü olarak görülür.  İnsan ilişkilerinde mizahı görür ve kendi kendine gülebilir.  Yaratıcı öyküler anlatır ya da yazar.  Geniş bir alana yayılan ve/veya oldukça kapsamlı ilgileri olur.

27  Hayal gücü, zaman ve mekan bakımından farklılık gösteren sosyal durumlara kendini yönlendirme yeteneği vardır.  Zaman duygusu ve birbirini izleyen olayların başka olaylarla ilişkisini görme yeteneği vardır.  Sosyal problemlerde araştırma, uygulama, bir problemin sınırlarını algılama, verileri saklama, kanıtları sıralama, hipotez oluşturma, anlamlı sonuçlara varma ve yazılı ya da sözel sunular için sonuçları etkin biçimde düzenleme yeteneği vardır. Sosyal

28 Özel Yetenekli Bireyler Nasıl Ayırt Edilir?

29 Sınıf ortamında sergilenen bazı davranışlar ve aile görüşmelerinde elde edilen bilgiler özel yetenekli bireyleri belirlemede bizler için ipucu olabilir.

30 Aşırı Soru Soran Çocuklar Bazıları her şey hakkında bilgilenmek isterken bazıları da bir çekirge gibi bir konudan diğerine ya da bir ilgi alanından diğerine atlayabilirler.

31 Etkinlikler ile Öğrenen Çocuklar Üstün yetenekli çocuklar ve aileleri öğrenme ve keşfetme süreçlerinin sonunda bir etkinliğin üretildiğini fark ederler. Bazı çocuklar öylesine etkin ve hareketlidir ki yanlışlıkla dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu tanısı alma olasılıkları ile karşı karşıyadır. Sonsuz gibi gözüken enerjilerini bir amaca ulaşmak için kullanırlar. Hem zihinsel hem de fiziksel açıdan etkindirler. Diğer yandan dikkat eksikliği hiperaktivite tanısı almış çocuklar ise çoğu zaman bir amaç doğrultusunda hareket etmezler.

32 Kusursuz Belleğe Sahip Olan Çocuklar Özellikle verilen sözlerin ve konulan kuralların yılmaz bekçileri olurlar. Ebeveyn veya büyüklerin çelişkilerini kolayca yakalarlar.

33 Erken Öğrenen Çocuklar Konuşmasını ve yürümesini erken öğrenir. Genellikle bu çocuklar pek çok şeyi bir ya da iki tekrardan sonra öğrenirler. Üstün yetenekli çocuklar çok konuşurlar ve yaşıtlarına göre zengin bir dil kullanırlar. Kendilerini ifade etme ve duygularını daha zengin yaşama olarak sergilenen bu durum akranlarıyla iletişim kurmada ve paylaşımda zorluk yaşamalarına neden olabilir.

34 Bilmiş Şey! Üstün yetenekli çocuklar kendilerini ifade etmede ve sözel becerilerini sergilemede ısrarcı olurlar. Üstün yetenekli çocuk sahip olduğu üstün dil becerisini istediği bir takım şeyleri elde etmek için kullanabilir. Katı kurallar ile karşı karşıya kaldıklarında öfkelenmeyi bir adım ileriye taşıyarak yalan söylemeyi ve erken yaşlarda ihtiyaç duydukları şeyleri çalmayı öğrenebilirler.

35 Erişkinlerle Arkadaşlık Eden Çocuklar Erişkinlerin iletişiminden mutluluk duyar ve onların arkadaşlıklarını tercih edebilirler. Hatta böyle bir çocuk ailesini en iyi arkadaşları olarak kabul edebilir. Bu çocukların bilişsel ve dil becerileri erişkinler ile iletişim kurmalarını kolaylaştırsa da genel olarak sorun yaşamaları muhtemeldir.

36 Ahlâkî Değerlere Hassasiyet Gösteren Çocuklar  Ahlâki duyarlılıkları erken yaşta yoğun olarak görülen,  Açlık, nükleer savaş, çevre kirliliği, barış, uluslar arası ilişkiler gibi dünya sorunlarına diğer yaşıtlarına göre daha duyarlı,  Sorgulayıcı, keskin gözlemci, mantıkî düşünür olma özellikleri göstermeleri nedeniyle, eşitsizliği, haksızlığı, çifte standardı fark eden ve bunları önlemede etkisiz olmaları kendilerini çaresizliğe iten,  Keskin adalet duygusuna sahip olan.

37 Espri Yeteneğine Sahip Olan Çocuklar Dünyayı anlama becerileri oldukça yüksek seviyededir ve bu nedenle uygun espriyi rahatlıkla yakalayabilirler. Şakalardaki önemli noktaları rahatlıkla fark ederler. Bu durum hem duydukları hem de kendi yaptıkları şakalar için geçerlidir. Diğer çocukların şakayı anlamamasından dolayı kendilerini kötü hissedebilirler.

38 Aşırı Duyarlı Çocuklar Erken yaşta olmalarına rağmen bu çocuklar ölümün farklı boyutlarının farkında olabilirler. Ölümün anlamını sorgulayabilirler ve ölme konusunda bir takıntıya sahip olabilirler. Bazı çocuklar uykuya dalmada problemler yaşayabilirler. Bunun sebebi de zihinlerinin aşırı yüklenmesidir.

39 Lider Olan Çocuklar  Akranları tarafından sevilme ve takip edilme,  Sosyal liderlik özelliği gösterme,  Çocuklar, faaliyetlerin planlanması, grubun yönetilmesi ve faaliyet organizasyonu gibi işlerde, belirgin olarak öne çıkma,  Kendi koydukları kuralların geçerli olmasını ve bu kurallara uyulmasını isteme, uyulmadığında ise aşırı rahatsız olma.

40 Düzenli Olmak ya da Olmamak Üstün yetenekli çocuklar her zaman düzenli ve tertipli olmayabilir. Dağınıklık ve karışıklık için geliştirdikleri özel bir toleransları vardır. Odalarında yarı tamamlanmış projeler, lego şehirler, pul koleksiyonları ve pek çok farklı ilgi alanına dair eşyalar vardır. Üstün yetenekli çocuklar genellikle eşyalarını atmaktan nefret ederler.

41 Bir çocuğun özel yetenekli olarak görülmesi için yukarıda adı geçen bütün özelliklere sahip olması gerekmemektedir. (Davaslıgil & Zeana, 2004). Özel yetenekli çocuklarda gözlemlenen özellikler, tüm çocuklarda belli ölçülerde gözlemlenebilen özelliklerdir. (Üstün Zekâ, 2012).

42

43 Başarısız Üstün Yetenekli Çocukların Bazı Özellikleri ve Tutumları

44 Beethoven’in müzik öğretmeni onun için “ümitsiz vak’a” dedi. Tolstoy başarısızlık nedeni ile okulu bıraktı. Winston Churchill altıncı sınıfı tekrarladı. Newton’un okulda notları çok düşüktü. Edison’un öğretmeni onu hiçbir şey öğrenemeyecek kadar aptal buluyordu

45 Özel Öğrenme Güçlüğü ve Özel Yetenekli Çocuklar

46 Başarısız Üstün Yetenekli Çocukların Bazı Özellikleri ve Tutumları Kendilerine karşı az güvenli, moralleri düşük ve bilişsel olarak öğrenme motivasyonuna sahip değillerdir. Çalışma alışkanlıkları azdır. Sistematik ve planlı çalışmazlar. Anti sosyal olmaya yönelirler, sosyal etkinliklere karşı az ilgilenirler ve akranları ile akademik konuları tartışmaya çok ilgi duymazlar. Okul içi ve okul dışı etkinliklerde çok az aktiftirler. Öğretmenlerine ve okul çalışmalarına karşı olumsuz tavır ve davranışlar gösterirler.

47 Başarısız Üstün Yetenekli Çocukların Bazı Özellikleri ve Tutumları Macera ve heyecan dolu mesleklerden hoşlandıklarını söylerler. Olumsuz benlik kavramı sıfatlarını çok kullanırlar. Okuldaki tutumlarla ilgili olarak sık sık okula devamsızlık gösterirler. Dil ile ilgili yetenekleri, dile dayalı olmayan alanlardaki yeteneklerinden önemli derecede düşüktür. Kendi dünyalarına dalmayı ve az atılgan olmayı tercih ederler. Hayallerinde ve hayalî süreçlerinde daha çok geleceğe oryante olmuş görünürler. Bazıları okul ve ders konularını çok kolay bulurlar ve bu konuların kendileri için çok anlamsız olduğundan ilgilenmediklerini önemle belirtirler.

48 Özel Eğitim Hizmetleri Bölümü Teşekkür Ederiz…


"Kadıköy Rehberlik ve Araştırma Merkezi Özel Eğitim Hizmetleri Bölümü Dilek SARAR BOYRAZ ( Özel Eğitim Öğretmeni) Nalan GÜLER CEYLAN ( Özel Eğitim Öğretmeni)" indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları