Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

İSG’DE GENEL KURALLAR ve GÜVENLİK KÜLTÜRÜ. Neden İş Güvenliği? DÜNYA SAĞLIK ÖRGÜTÜ (WHO) İLE ULUSLARARASI ÇALIŞMA ÖRGÜTÜ (ILO) İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİNİ,

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "İSG’DE GENEL KURALLAR ve GÜVENLİK KÜLTÜRÜ. Neden İş Güvenliği? DÜNYA SAĞLIK ÖRGÜTÜ (WHO) İLE ULUSLARARASI ÇALIŞMA ÖRGÜTÜ (ILO) İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİNİ,"— Sunum transkripti:

1 İSG’DE GENEL KURALLAR ve GÜVENLİK KÜLTÜRÜ

2 Neden İş Güvenliği? DÜNYA SAĞLIK ÖRGÜTÜ (WHO) İLE ULUSLARARASI ÇALIŞMA ÖRGÜTÜ (ILO) İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİNİ, “Tüm mesleklerde çalışanların bedensel, ruhsal, sosyal iyilik durumlarını en üst düzeye ulaştırmak ve bu düzeyde sürdürmek,

3 Neden İş Güvenliği? Çalışanların çalışma koşulları yüzünden sağlıklarının bozulmasını önlemek, Çalışanları çalıştırılmaları sırasında sağlığa aykırı etmenlerden oluşan tehlikelerden korumak,

4 Neden İş Güvenliği? Çalışanları fizyolojik ve psikolojik durumlarına en uygun mesleksel ortamlara yerleştirmek ve bu durumları sürdürmek,

5 İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ KÜLTÜRÜ 1.Düzeltmekten çok koruyucudur! 2.Multidisiplinerdir (Çok disiplinli yapı) 3.Ancak ilgili tarafların katkısıyla gelişebilir a)Devlet b)İşverenler ve Örgütleri c)Çalışanlar-Sendikalar

6 İŞLETMENİN KORUNMASI (Acil Durum Tedbirleri, Risk Değerlendirme) ÇALIŞANIN KORUNMASI (Sağlık & Güvenlik) İSGAmacı ÜRETİM-KALİTENİN ARTIRILMASI (Verimlilik, kalite, Zamanında Üretim) İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİNDE AMAÇ

7 İŞ SAĞLIĞI ve GÜVENLİĞİNİN SAĞLANMASI İŞVEREN DEVLET ÇALIŞANLAR Üniversiteler Meslek Örgütleri

8 İŞ SAĞLIĞI ve GÜVENLİĞİNİN SAĞLANMASI DEVLET 1.Kayıt-dışı istihdamın önlenmesi 2.Çocuk işçiliğinin yok edilmesi 3.Cinsiyet ayrımcılığının yok edilmesi 4.Sosyal güvenliğin desteklenmesi 5.Gelir dağılımı adaletsizliğinin azaltılması 6.Yaşanabilir bir asgari ücretin saptanması 7.Çalışan sayısına bakmadan, herkesin İSG hizmeti almasını sağlama 8.Kamu sağlık hizmetlerinin düzenlenmesi 9.Güvenilir bir kayıt sistemi kurulması 10.Hekim iş müfettişi istihdamı 11.İş kazalarının bilimsel analizi 12.İşçi Sağlığı Enstitülerinin kurulması/yaygınlaştırılması 13.Yasalarda çalışanların korunması

9 İŞ SAĞLIĞI ve GÜVENLİĞİNİN SAĞLANMASI İŞVEREN 1.Üretim süreçlerinde “Önce verimlilik” yerine “Önce insan” yaklaşımının benimsenmesi 2.Risk değerlendirmesi ve risk yönetimi yaklaşımının benimsenmesi 3.İşyerinde çalışan işçi sayısına bakılmaksızın, her çalışanın İSİG hizmetlerinden yararlanmasının sağlanması 4.İşyeri sağlık ve güvenlik birimlerinin desteklenmesi 5.İlk ve acil yardım hizmetlerinin organizasyonu 6.Çalışanların eğitimi 7.Veri akışının sağlanması 8.İş kazalarının bilimsel analizi

10 İŞ SAĞLIĞI ve GÜVENLİĞİNİN SAĞLANMASI ÇALIŞANLAR 1.İşyeri, iş kolu ve üretim süreci ile ilgili bilgi sahibi olunması 2.Risk değerlendirmesi ve risk yönetimi süreçlerine katılması 3.İş güvenliği etkinliklerine katılma (eğitim…vb) 4.Kişisel koruyucu ekipmanın kuralına uygun biçimde kullanılması

11 İŞ SAĞLIĞI ve GÜVENLİĞİNİN SAĞLANMASI ÜNİVERSİTELER 1.İş sağlığı iş güvenliği – Sosyal politikalara katkı 2.Güvenilir bir kayıt sistemi kurulmasına bilimsel altyapı 3.İşçi sağlığı ve iş güvenliği alanında çalışacak insan gücünün temel eğitimi 4.İşçi sağlığı ve iş güvenliği alanında çalışacak insan gücünün mezuniyet sonrası sürekli eğitimine katkı 5.İşçi sağlığı ve iş güvenliği ile ilgili araştırmalar işçi sağlığı ve iş güvenliği ile ilgili akademik ortam

12 İŞ SAĞLIĞI ve GÜVENLİĞİNİN SAĞLANMASI MESLEK ODALARI 1.İş sağlığı iş güvenliği – Sosyal politikalara katkı 2. İşçi sağlığı ve iş güvenliği alanında çalışacak insan gücünün yetiştirilmesi ve istihdam edilmesi süreçlerine katkı 3. İşçi sağlığı ve iş güvenliği alanında çalışacak insan gücünün mezuniyet sonrası sürekli eğitiminin organizasyonu 4. İş kazalarının bilimsel analizine katkı

13 SOSYAL SİGORTALAR VE GENEL SAĞLIK SİGORTASI KANUNU (Madde 13) İŞ KAZASI, a) Sigortalının işyerinde bulunduğu sırada, b) (Değişik: 17/4/ /8 md.) İşveren tarafından yürütülmekte olan iş nedeniyle sigortalı kendi adına ve hesabına bağımsız çalışıyorsa yürütmekte olduğu iş nedeniyle, c) Bir işverene bağlı olarak çalışan sigortalının, görevli olarak işyeri dışında başka bir yere gönderilmesi nedeniyle asıl işini yapmaksızın geçen zamanlarda, d) (Değişik: 17/4/ /8 md.) Bu Kanunun 4. maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamındaki emziren kadın sigortalının, iş mevzuatı gereğince çocuğuna süt vermek için ayrılan zamanlarda, e) Sigortalıların, işverence sağlanan bir taşıtla işin yapıldığı yere gidiş gelişi sırasında, meydana gelen ve sigortalıyı hemen veya sonradan bedenen ya da ruhen özüre uğratan olaydır.

14 SOSYAL SİGORTALAR VE GENEL SAĞLIK SİGORTASI KANUNU (Madde 14) MESLEK HASTALIĞI, sigortalının çalıştığı veya yaptığı işin niteliğinden dolayı tekrarlanan bir sebeple veya işin yürütüm şartları yüzünden uğradığı geçici veya sürekli hastalık, bedensel veya ruhsal özürlülük halleridir.

15 Genel Durum ULUSLARARASI ÇALIŞMA ÖRGÜTÜ'NÜN (ILO) TESPİTLERİNE GÖRE;  Dünyada her üç dakikada bir, işçi iş kazası veya meslek hastalığından ölmektedir.  Yine aynı kaynağa göre; her yıl dünyada ortalama 110 milyon işçi iş kazası geçirmekte veya meslek hastalığına yakalanmaktadır.  Bunlardan 180 bini yaşamını yitirmektedir.

16 1.YARALANMALARA veya ÖLÜMLERE YOL AÇAR. 2.EKİPMAN HASARINA YOL AÇAR. 3.ÜRÜN KAYBINA YOL AÇAR. 4.ÇEVRE KİRLİLİĞİNE YOL AÇAR. 5.KURUM İMAJINI ZEDELER. İŞ KAZASI

17 İŞ KAZASI VE MESLEK HASTALIĞI MALİYETLERİ İş kazası ve meslek hastalıklarının maliyetlerine bakıldığında, buz dağının altında kalan bölümdeki, yani görünmeyen maliyetlerin daha fazla olduğu görülmektedir.

18 KAZALARIN MALİYETLERİ BUZDAĞI GÖRÜNEN GİDERLER (DOĞRUDAN) GÖRÜNMEYEN (DOLAYLI) 1/3 2/3

19 İŞ KAZASI MALİYETLERİ Tedavi Tazminat Mahkeme giderleri, cezai hüküm bedelleri SGK iş kazası ve meslek hastalığı primleri Geçici veya sürekli iş göremezlik bedelleri Hasar gören malzeme, tesis, ekipman onarım veya yenileme bedeli Direkt maliyetler

20 İŞ KAZASI MALİYETLERİ Çalışanlar ve yöneticilere ait iş kaybı Üretimin aksamasının nedeni ile iş akım ve programında aksama Yasal ödemeler: idari para cezası, yeniden eğitim bedeli ve soruşturma masrafları Kötü imaj ve güven kaybı İndirekt maliyetler

21 TEMEL KABUL… K a z a l a r B i r d e n b i r e G e r ç e k l e ş m e z !!!

22 KAZA ZİNCİRİ Yaralanma «Zarar-Hasar» Kaza Olayı Tehlikeli Hareket Tehlike Durum Kişisel Kusurlar İnsanın Tabiat Şartları Karşısında Zayıflığı «İnsanla İlgili» Tehlikeli hareket ve durumun aynı anda olması gerekir. «İSG’nin Hedefi…» Dikkatsizlik, pervasızlık, asabiyet, dalgınlık, ihmal, önemsemezlik gibi yanlış ve gereksiz hareketler. «Zayıflığın Kişisel Boyutu» İSG İnsanı Kusurlu Varlık Kabul Eder. Yaralanma (zarar veya hasar) meydana gelmeli Kazanın -yaralanma/zararın- meydana gelmesi gerekir İnsan tabiat karşında zayıf olmasaydı kazalar olmazdı. «Kazalar tam önlenemez!» Kaza zincirini oluşturan halkalardan biri olmadıkça diğeri oluşmaz ve kaza meydana gelmez!

23 T.D= TEHLİKELİ DURUM T.H= TEHLİKELİ HAREKET KAZA=T.D + T.H KAZA TEORİSİ

24 Kaydedilen olaylar PİRAMİT TEORİSİ – H. W. HEINRICH Ölüm ve kalıcı sakatlanmalı yaralanmalar 30 LWC’s 300 Recordables 30,000 Near Misses 300,000 At-Risk Behaviors Kavram: Piramitte üst kısımlardaki ciddi kazaları önleyebilmek için aşağıya doğru odaklan! İşgünü kaybı Riskli davranışlar Şans eseri sakınılan kazalar 1 K ontrol!

25 KAZANIN ARDINDAN SÖYLENENLER;  Dikkatim dağıldı.  Bana bir şey olmaz.  Şimdiye kadar hep böyle yaptık.  Böyle olacağı aklıma gelmedi, bilmiyordum.  Güvenli görünüyordu.  Acelem vardı. KAZA TEORİSİ

26 İŞ GÜVENLİĞİ TEMEL PRENSİPLERİ

27 İŞ GÜVENLİĞİ PROBLEMLERİNİN ÇÖZÜMÜNDE ALTIN KURALLAR Tehlikeli hareket ve tehlikeli durumların önlenmesi İş kazalarının %88’i tehlikeli hareket, %10’u tehlikeli durum, %2’si kaçınılmaz ve sebebi bilinmeyen nedenlerle gerçekleşir Kaza sonucu meydana gelecek zararın büyüklüğü kestirilemez, bu tamamen tesadüfe bağlıdır Ağır yaralanma/ölümle neticelenen her kazanın temelinde 29 uzuv kaybı, 300 yaralanma olmayan kaza vardır

28 1. PRENSİP «Tehlikeli Hareket ve Tehlikeli Durumların Önlenmesi» Kaza zincirinin üçüncü halkası en zayıf halkadır. İSG birinci ve ikinci halkalarda (eğitim ve disiplin yoluyla) etkin sonuç elde edemeyeceğini kabul eder. İş güvenliği, kazaların önlenmesinde «Tehlikeli Hareket ve Tehlikeli Durumları» düzeltmeyi hedef alır.

29 1. PRENSİP Yaralanma «Zarar-Hasar» Kaza Olayı Tehlikeli Hareket Tehlike Durum Kişisel Kusurlar İnsanın Tabiat Şartları Karşısında Zayıflığı «İnsanla İlgili» Tehlikeli hareket ve durumun aynı anda olması gerekir. «İSG’nin Hedefi…» 3 3

30 2. PRENSİP «İş kazalarının %88’ini tehlikeli hareket, %10’u tehlikeli durum, %2’si sebebi kaçınılmaz ve bilinmeyen nedendir.» Bu prensip iş güvenliği önlemlerinde, tehlikeli hareket ve tehlikeli durumların önemli olduğunu göstermektedir

31 2. PRENSİP %10 Tehlikeli Durum %2 Sebebi Bilinmeyen %88 Tehlikeli Hareket İŞ KAZASI

32 2. PRENSİP

33 3. PRENSİP OLUŞANZARAR Kolayca Önlenir Önlenemez Metotlu Çalışmayla Önlenir %50 %48 %2

34 4. PRENSİP «Ağır yaralanma ya da ölümle neticelenen her kazanın temelinde 29 uzuv kaybı, 300 yaralanma olmayan (ramak kala) olay vardır.» Bu prensipten özellikle «ramak kala» olayların nedenlerinin iyi incelenmesi gerektiği anlaşılmaktadır.

35 4. PRENSİP

36 MEVZUAT

37 ANAYASAMIZDA ÇALIŞMA HAYATINA İLİŞKİN HÜKÜMLER Maddeler 18, 49, 50, 51, 52, 53, 54,55, 56, 60, 61, 62 Madde 50- Kimse, yaşına, cinsiyetine ve gücüne uymayan işlerde çalıştırılamaz. Küçükler ve Kadınlar ile bedeni ve ruhi yetersizliği olanlar çalışma şartları bakımından özel olarak korunurlar.

38 6331 SAYILI İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ KANUNU 6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu 20/06/2012 Tarihinde TBMM’ de Kabul edilmiş 30/06/2012 tarihinde Resmi Gazetede Yayımlanarak ( Kademeli olarak ) Yürürlüğe Girmiştir.

39 6331 SAYILI İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ KANUNU İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ KANUNU 30 Haziran 2012 – BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam ve Tanımlar 1. Amaç 2. Kapsam ve İstisnalar 3. Tanımlar İKİNCİ BÖLÜM İşveren ile Çalışanların Görev, Yetki ve Yükümlülükleri 4. İşverenin genel yükümlülüğü 5. Risklerden korunma ilkeleri 6. İş sağlığı ve güvenliği hizmetleri 7. İş sağlığı ve güvenliği hizmetlerinin desteklenmesi 8. İşyeri hekimleri ve iş güvenliği uzmanları

40 6331 SAYILI İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ KANUNU 9. Tehlike sınıfının belirlenmesi 10. Risk değerlendirmesi, kontrol, ölçüm ve araştırma 11. Acil durum planları, yangınla mücadele ve ilk yardım 12. Tahliye 13. Çalışmaktan kaçınma hakkı 14. İş kazası ve meslek hastalıklarının kayıt ve bildirimi 15.Sağlık gözetimi 16.Çalışanların bilgilendirilmesi 17.Çalışanların eğitimi 18.Çalışanların görüşlerinin alınması ve katılımlarının sağlanması 19.Çalışanların yükümlülükleri 20.Çalışan temsilcisi 21.Ulusal İş Sağlığı ve Güvenliği Konseyi

41 6331 SAYILI İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ KANUNU 22.İş sağlığı ve güvenliği kurulu 23.İş sağlığı ve güvenliğinin koordinasyonu DÖRDÜNCÜ BÖLÜM Teftiş ve İdari Yaptırımlar 24.Teftiş, inceleme, araştırma, müfettişin yetki, yükümlülük ve sorumluluğu 25.İşin durdurulması 26.İdari para cezaları ve uygulanması 27.Hüküm bulunmayan haller ve muafiyet

42 6331 SAYILI İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ KANUNU BEŞİNCİ BÖLÜM Çeşitli ve Geçici Hükümler 28.Bağımlılık yapan maddeleri kullanma yasağı 29.Güvenlik raporu veya büyük kaza önleme politika belgesi 30.İş sağlığı ve güvenliği ile ilgili çeşitli yönetmelikler 31.Belgelendirme, ihtar ve iptaller 32.Değiştirilen hükümler … 38.Yürürlük

43 6331 SAYILI İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ KANUNU Çalışan Temsilcisi: İş sağlığı ve güvenliği ile ilgili çalışmalara katılma, çalışmaları izleme, tedbir alınmasını isteme, tekliflerde bulunma ve benzeri konularda çalışanları temsil etmeye yetkili çalışan, Destek Elemanı: Asli görevinin yanında iş sağlığı ve güvenliği ile ilgili önleme, koruma, tahliye, yangınla mücadele, ilk yardım ve benzeri konularda özel olarak görevlendirilmiş uygun donanım ve yeterli eğitime sahip kişi, Eğitim Kurumu: İş güvenliği uzmanı, iş yeri hekimi ve diğer sağlık personelinin eğitimlerini vermek üzere Bakanlıkça yetkilendirilen kamu kurum ve kuruluşlarını, üniversiteleri ve Türk Ticaret Kanuna göre faaliyet gösteren şirketler tarafından kurulan müesseseleri, İş Güvenliği Uzmanı: İş sağlığı ve güvenliği alanında görev yapmak üzere Bakanlıkça yetkilendirilmiş, iş güvenliği uzmanlığı belgesine sahip mühendis, mimar veya teknik eleman, KANUNDA GEÇEN ÖNEMLİ TANIMLAR

44 6331 SAYILI İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ KANUNU İş Kazası: İşyerinde veya işin yürütümü nedeniyle meydana gelen, ölüme sebebiyet veren veya vücut bütünlüğünü ruhen yada bedenen özre uğratan olay İşyeri: Mal veya hizmet üretmek amacıyla maddi olan ve olmayan unsurlar ile çalışanın birlikte örgütlendiği, işverenin işyerinde ürettiği mal veya hizmet ile nitelik yönünden bağlılığı bulunan ve aynı yönetim altında örgütlenen işyerine bağlı yerler ile dinlenme, çocuk emzirme, yemek, uyku, yıkanma, muayene ve bakım, beden ve mesleki eğitim yerleri ve avlu gibi diğer eklentiler ve araçları da içeren organizasyon İşyeri Hekimi: İş sağlığı ve güvenliği alanında görev yapmak üzere Bakanlıkça yetkilendirilmiş, işyeri hekimliği belgesine sahip hekimi, KANUNDA GEÇEN ÖNEMLİ TANIMLAR

45 6331 SAYILI İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ KANUNU İşyeri sağlık ve güvenlik birimi: İş yerinde iş sağlığı ve güvenliği hizmetlerini yürütmek üzere kurulan gerekli donanım ve personele sahip olan birimi, Meslek Hastalığı: Mesleki risklere maruziyet sonucu ortaya çıkan hastalığı, Kurul : İş sağlığı ve güvenliği kurulu, Ortak Sağlık ve Güvenlik Birimi: Kamu kurum ve kuruluşları, organize sanayi bölgeleri ile Türk Ticaret Kanununa göre faaliyet gösteren şirketler tarafından, iş yerlerine iş sağlığı ve güvenliği hizmetlerini sunmak üzere kurulan gerekli donanım ve personele sahip olan ve Bakanlıkça yetkilendirilen birimi, Önleme : İş yerinde yürütülen işlerin bütün safhalarında iş sağlığı ve güvenliği ile ilgili riskleri ortadan kaldırmak veya azaltmak için planlanan ve alınan tedbirlerin tümünü, KANUNDA GEÇEN ÖNEMLİ TANIMLAR

46 6331 SAYILI İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ KANUNU Risk: Tehlikeden kaynaklanacak kayıp, yaralanma ya da başka zararlı sonuç meydana gelme ihtimali, Risk Değerlendirmesi: İşyerinde var olan ya da dışarıdan gelebilecek tehlikelerin belirlenmesi, bu tehlikelerin riske dönüşmesine yol açan faktörler ile tehlikelerden kaynaklanan risklerin analiz edilerek derecelendirilmesi ve kontrol tedbirlerinin karşılaştırılması amacıyla yapılması gerekli çalışma, Tehlike: İşyerinde var olan ya da dışarıdan gelebilecek, çalışanı veya işyerini etkileyebilecek zarar veya hasar verme potansiyeli, Tehlike Sınıfı : İş sağlığı ve güvenliği açısından, yapılan işin özelliği, işin her safhasında kullanılan ve ya ortaya çıkan maddeler, iş ekipmanı, üretim yöntem ve şekilleri, çalışma ortam ve şartları ile ilgili diğer hususlar dikkate alınarak işyeri için belirlenen tehlike grubu, Teknik Eleman: Teknik öğretmen, fizikçi veya kimyager ünvanına sahip olanlar ile üniversite iş sağlığı ve güvenliği programı mezunları, KANUNDA GEÇEN ÖNEMLİ TANIMLAR

47 6331 SAYILI İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ KANUNU İşyerlerinde İSG; İş Sağlığı ve Güvenliğinin sağlanması ile mevcut sağlık ve güvenlik şartlarının iyileştirilmesi için işveren ve çalışanların görev, yetki, sorumluluk, hak ve yükümlülüklerini düzenlemektir. KANUNUN AMACI

48 6331 SAYILI İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ KANUNU  Ülkemizde iş sağlığı ve güvenliği alanındaki yasama çalışmaları 19. yüzyılda başlamıştır.  1593 sayılı Umumi Hıfzısıhha Kanunu,  3008 sayılı (ilk) İş Kanunu,  1475 sayılı İş Kanunu,  2003 yılında yürürlüğe giren 4857 sayılı İş Kanunu’nun 77 ila 89. maddeleri arasındaki 5. bölümünde, iş sağlığı ve güvenliği ile ilgili düzenlemelere yer verilmiştir. İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ KONUSU İLK KEZ MÜSTAKİL BİR KANUNDA ELE ALINDI. İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ KONUSU İLK KEZ MÜSTAKİL BİR KANUNDA ELE ALINDI.

49 6331 SAYILI İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ KANUNU  Kişinin bulunduğu işyerindeki çalışan sayısı ve işyeri türü kanundan yararlanmasına engel olmayacak.  Kanun aynı zamanda çırak ve stajyerler için de geçerli olacak. KAMU VE ÖZEL SEKTÖR AYRIMI GÖZETMEKSİZİN TÜM ÇALIŞANLAR KANUN KAPSAMINA ALINDI. KAMU VE ÖZEL SEKTÖR AYRIMI GÖZETMEKSİZİN TÜM ÇALIŞANLAR KANUN KAPSAMINA ALINDI.

50 6331 SAYILI İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ KANUNU  Kanunla işyerlerinde, risk değerlendirmesi yapılacak ve risk değerlendirmeleri sürekli olarak gözden geçirilecek.  Tüm sorumluluk işverene ait olmakla birlikte; iş sağlığı ve güvenliğinin işyerinin bütününde benimsenmesi ve uygulanması sağlanacak.  İş kazası veya meslek hastalığı ortaya çıktıktan sonra neler yapılacağı değil, iş kazası ve meslek hastalığının önlenmesi için atılacak adımlar esas olacak.  Bu kapsamda işveren; çalışanları ile birlikte işin her aşamasında işten kaynaklı tehlikeleri sürekli olarak tespit ederek, muhtemel risklere karşı tedbir alacak. KURALCI BİR YAKLAŞIM YERİNE ÖNLEYİCİ YAKLAŞIM ESAS ALINDI

51 6331 SAYILI İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ KANUNU  İşyerleri, iş sağlığı ve güvenliği hizmetlerinin daha etkin sunumu amacıyla tehlike sınıflarına ayrıldı.  Tehlike sınıfının tespitinde bir işyerinde yürütülen asıl işin tehlike sınıfı dikkate alınır.  İşyerleri Çok Tehlikeli, Tehlikeli ve Az Tehlikeli şeklinde sınıflandırıldı.  Çok tehlikeli sınıfta yer alan işyerlerinde (A) sınıfı, tehlikeli sınıfta yer alan işyerlerinde en az (B) sınıfı, az tehlikeli sınıfta yer alan işyerlerinde ise en az (C) sınıfı iş güvenliği uzmanlığı belgesine sahip olanlar görev yapabilecek. İŞYERLERİ, YAPILAN İŞİN NİTELİĞİNE GÖRE TEHLİKE SINIFLARINA AYRILDI İŞYERLERİ, YAPILAN İŞİN NİTELİĞİNE GÖRE TEHLİKE SINIFLARINA AYRILDI

52 TEHLİKE SINIFLARI Genel olarak bir mal üretimine dayanmayan işler az tehlikeli sınıfta bulunmaktadır. Bunlara örnek olarak;  Muhasebe ve Hukuk Büroları.  Otelcilik,  Otomobil alım satım işleri,  Elektronik alet ticareti,  Mobilya satış mağazası,  Ayakkabı malzemeleri toptan ticareti,  Kırtasiye,  Kaldırma ve taşıma ekipmanlarının toptan ticareti …vb

53 TEHLİKE SINIFLARI Genel olarak imalata dayanan işler tehlikeli sınıfta bulunmaktadır. Bunlara örnek olarak;  Metallerin makinede işlenmesi (torna tesfiye işleri, metal parçaları delme vs.),  Gıda ve içeceklerin endüstriyel olarak hazırlanması,  Mutfak ve büro mobilyası, sandalye imalatı,  Makine ve ekipman imalatı…

54 TEHLİKE SINIFLARI Bazı sektörlerdeki işlerin bir bölümü ise çok tehlikelidir. Bunlara örnek olarak; - İnşaat sektörü - Kimya sektörü - Akaryakıt ve LPG istasyonları - Madencilik - Dökümcülük - Elektrik üretimi, iletimi, dağıtımı - Tarımsal ilaçların üretimi…vb

55 6331 SAYILI İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ KANUNU  Çalışanların sayısına ve işyeri türüne bakılmaksızın her işyerinde iş güvenliği uzmanı, işyeri hekimi ile diğer sağlık personeli görev yapacak.  İSG profesyonelleri, özel eğitim gören ve mesleki yeterliliğini sınavla ispatlayan kişiler arasından Bakanlıkça yetkilendirilecek.  Bu profesyoneller, yetkileri kapsamında işverene karşı sorumlu olacak. Bu sorumluluk kapsamında İSG profesyonelleri, iş sağlığı ve güvenliği ile ilgili hususları işverene iletecek.  İSG profesyonelleri, işverenin tedbir almadığı hayati tehlike arz eden riskler bulunması durumunda ise doğrudan Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı’na başvuracak. BÜTÜN İŞYERLERİNDE İŞ GÜVENLİĞİ UZMANI, İŞYERİ HEKİMİ GİBİ UZMAN PERSONEL GÖREV YAPACAK. BÜTÜN İŞYERLERİNDE İŞ GÜVENLİĞİ UZMANI, İŞYERİ HEKİMİ GİBİ UZMAN PERSONEL GÖREV YAPACAK.

56 İŞ GÜVENLİĞİ UZMANLARININ GÖREVLERİ  İş Güvenliği Uzmanlarının Görev, Yetki, Sorumluluk Ve Eğitimleri Hakkında Yönetmelik (29/12/2012; 28512)  Yönetmeliğin 9. maddesine göre iş güvenliği uzmanlarının görevleri şunlardır: a) Rehberlik, b) Risk değerlendirmesi, c) Çalışma ortamı gözetimi, ç) Eğitim, bilgilendirme ve kayıt, d) İlgili birimlerle işbirliği, 

57 İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ KURULU  Kurul aşağıda belirtilen kişilerden oluşur; a) İşveren veya işveren vekili, b) İş güvenliği uzmanı, c) İşyeri hekimi, ç) İnsan kaynakları, personel, sosyal işler veya idari ve mali işleri yürütmekle görevli bir kişi, d) Bulunması halinde sivil savunma uzmanı, e) Bulunması halinde formen, ustabaşı veya usta, f) Çalışan temsilcisi, işyerinde birden çok çalışan temsilcisi olması halinde baş temsilci.(Yön. Md.6)

58 İŞYERLERİNDE ACİL DURUM PLANLARI  Tüm işverenler;  İlkyardım,  Yangınla mücadele,  Kişilerin tahliyesi,  Ciddi ve yakın tehlikeyle karşılaşılması, gibi durumlar için önceden acil durum planı hazırlayacak.  Acil durumlara hazırlık amacıyla tüm çalışanların katılacağı eğitim ve tatbikatlar yapılacak.

59 İŞYERLERİNDE ACİL DURUM PLANLARI  İşverenler; ilkyardım, acil tıbbi müdahale, kurtarma ve yangınla mücadele konularında işyeri dışındaki kuruluşlarla da irtibatı sağlayacak.  Ciddi ve yakın tehlikenin önlemez hale gelmesi durumunda, çalışanlar işlerini derhal bırakarak tahliye edilecek.

60 6331 SAYILI İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ KANUNU  Tehlikeli ve çok tehlikeli sınıfta yer alan işyerlerinde çalışacak olanlardan, yapacağı işle ilgili mesleki eğitim aldığını belgelemeleri istenecek. Bu belgeye sahip olmayanlar bu işlerde çalıştırılmayacak.  Eğitimlerin maliyetleri çalışana yansıtılmayacak. İŞVEREN TÜM ÇALIŞANLARINI, İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ İLE ÇALIŞMA HAYATINA DAİR HAK VE SORUMLULUKLARI HAKKINDA BİLGİLENDİRECEK.

61 6331 SAYILI İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ KANUNU  Aynı işyerinde birden fazla işveren olması durumunda işverenler, mesleki riskler ve önlenmesi konularında birbirlerini ve çalışan temsilcilerini bilgilendirecek. İŞ MERKEZLERİNDE İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ KOORDİNASYONU İŞ MERKEZLERİNDE İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ KOORDİNASYONU

62 6331 SAYILI İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ KANUNU  İşyerlerindeki çalışma hayatının teftişinde, iş sağlığı ve güvenliği koşullarının iyileştirilmesi için iş müfettişleri görev alacak.  Kanuna aykırılığın tespiti durumunda, idari para cezaları daha caydırıcı halde uygulanacak. Bir başka ifade ile yüksek idari para cezaları öngörülmüş durumda. Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürünce verilir. otuz gün içinde ödenir  İdari para cezaları gerekçesi belirtilmek suretiyle Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürünce verilir. Verilen idari para cezaları tebliğinden itibaren otuz gün içinde ödenir. İdari para cezaları tüzel kişiliği bulunmayan kamu kurum ve kuruluşları adına da düzenlenebilir. İDARİ YAPTIRIM ETKİN HALE GETİRİLİYOR

63 KANUNA GÖRE İŞVERENİN YÜKÜMLÜLÜKLERİ  İş sağlığı ve güvenliği koşullarını iyileştirme ve bunun sürekliliğini sağlama.  Çalışanın sağlık ve güvenlik yönünden işe uygunluğunu dikkate alma.  Risk değerlendirme raporlarını da göz önünde bulundurarak genel bir önleme politikası geliştirme.  Mesleki risklerin önlenmesi için, eğitim ve bilgi verilmesi dâhil her türlü tedbiri alma.

64 KANUNA GÖRE İŞVERENİN YÜKÜMLÜLÜKLERİ  Çalışma ortamında gerekli kontrol, ölçüm, inceleme ve araştırmaları yaptırma.  İzleme, denetleme ve uygunsuzlukları giderme.  Çalışanların hayati tehlike bulunan yerlere girmemesi için gerekli tedbirleri alma.  Aynı çalışma alanını birden fazla işverenin paylaşması durumunda koordinasyon sağlama.

65 KANUNA GÖRE ÇALIŞANIN YÜKÜMLÜLÜKLERİ  Sayı sınırı olmaksızın iş sağlığı ve güvenliği hizmetlerinden yararlanma.  İşyerlerindeki iş sağlığı ve güvenliği çalışmaları ile ilgili görüş verme ve aktif katılım sağlayabilme.  Ciddi ve yakın tehlike ile karşı karşıya kalması durumunda, gerekli tedbirler alınıncaya kadar çalışmaktan kaçınma.

66 KANUNA GÖRE ÇALIŞANIN YÜKÜMLÜLÜKLERİ  İş sağlığı ve güvenliği konularında eğitim alıp, bilgilenme.  İş sağlığı ve güvenliği konularında temsil edilme.  Kendisinin ve çalışma arkadaşlarının sağlık ve güvenliklerini tehlikeye düşürmeme.  Kendilerine verilen üretim ve korunmayla ilgili tüm araç ve donanımları doğru kullanma.

67 İş Sağlığı Ve Güvenliğinin Eğitim İle Bütünleştirilmesi

68 İş Sağlığı ve Güvenliğinin eğitime aktarılması yaşam boyu öğrenmeyi hedeflemelidir. Yaşam boyu öğrenme ile kastedilen okul öncesi dönemden başlayarak emeklilik dönemini de kapsayacak tüm süreci içine alır. Çocuklar ve gençlere, tehlike ve riskleri önleme eğitimleri verilirken, sağlık ve güvenlikle ilgili tavır ve davranışlar öğretilir. Okullarda ve diğer eğitim öğretim kurumlarında sağlık ve güvenlik kültürü geliştirilir.

69 İş Sağlığı ve Güvenliğinin eğitimle bütünleştirilmesi, özgün politikalar üretilen bir alan olan iş sağlığı ve güvenliği ile yine özgün politikalar üretilen bir başka alan olan eğitimin bağdaştırılması dolayısı ile iki farklı sistem ve düşünce mekanizması arasında iletişim kurulması ve harekete geçilmesi ile gerçekleşir.

70 GENEL AMAÇ; Güvenli okul ortamları oluşturmak.

71 Bu genel amaca ulaşmak için alt hedefler; Mümkün olan en üst düzeyde (yasal şartları sağlamak) mevzuata uymak, Okul sağlık ve güvenlik politikasını oluşturmak ve uymak, Tehlikeleri belirleyip, riskleri değerlendirmek, kontrol altına almak ve bertaraf etmek, Çalışanlar, öğrenciler ve diğer kişilerin bu riskler hakkında yeterince bilgilendirilmelerini sağlamak, gerektiğinde talimatlar hazırlamak, eğitimlerle desteklemek ve gözetim gereken yerde bunu sağlamak,

72 Tanım ve kısaltmalar; İSGB : İl Milli Eğitim Müdürlüklerinde Kurulu Birim -OSGK : Okul Sağlık ve Güvenliği Kurulu, -İSG : İş Sağlığı ve Güvenliği, -KKD : Kişisel Koruyucu Donanım, -İşyeri : Okul veya MEB na bağlı diğer kurumlar, -İşveren : Okul veya Kurum müdürü -Birim : Okul ve kurumlarda adlandırılmış veya adlandırılmamış bütün mekanları, ifade eder.

73 Eğitim Sektöründe Sağlık ve Güvenlik Göstergeleri Eğitim sektörünün iş sağlığı ve güvenliği açısından mevcut durumunu gösteren bir kayıt sistemi veya herhangi bir belge bulunmamaktadır. Oysaki bu alanda verileri derlemek, ihtiyaçları belirlemek ve yapılan tespitler doğrultusunda gerekli politikaları oluşturmak için istatistiksel göstergelere ihtiyaç duyulmaktadır.

74 Yapılacak çalışmalar, Okullarda iş sağlığı ve güvenliği çalışmalarının yürütülmesi sırasında ihtiyaç duyulacak belgeleri sunarak, okullar bazında sağlık ve güvenlikle ilgili bir kayıt sisteminin alt yapısını oluşturmanın yolunu açarken aynı zamanda yönetim sisteminin gereklerinden birini yerine getirmeye imkan tanımaktadır.

75 Okullarımızda zaman zaman, sağlıksız ve güvensiz durumlardan kaynaklanan çeşitli olaylar ve kayıplar yaşanabilmektedir. Kayıpları önlemek için risk alanlarını bilmek çok önemlidir. Çalışma ve yaşam alanlarına ilişkin Risk Envanteri oluşturmak ve Risklerin Değerlendirilmesi yoluyla ortamdaki riskler ve tehlikeleri izlemek mümkündür.

76 Çeşitli üretim faaliyetlerinin yürütüldüğü işletmelere yönelik söylenen “Risk ve tehlikeler bilinince, önlenebilir veya uygun önlemlerle en aza indirgenebilir.” cümlesi çocuk ve gençlerimizin eğitim aldığı okullarımız için daha çok geçerlidir. Bununla beraber, büyüme ve ergenlik çağındaki öğrencilerin bulunduğu okul ortamları, sağlık ve güvenlikle ilgili tüm konularda daha çok özen gerektirmektedir.

77 Başta Mesleki ve Teknik okullar olmak üzere ise de, bu kavramlar tüm eğitim kurumlarımızda özel öneme haizdir. Zira, mesleki ve yaygın eğitimde gençler mikro düzeyde üretimle tanıştırılmakta ve gençler ilk üretimlerini bu okullarımızda gerçekleştirmektedirler

78 Okullarda iş sağlığı ve güvenliği konusunda yapılması gerekenler şu beş madde altında toplanabilir. 1. İlgili Mevzuat 2. Okullar ve kurumlarımızda İş Sağlığı ve Güvenliği Politikası Çalışmaları 3. İş Sağlığı ve Güvenliği Kişisel Koruyucu Donanımlar (KKD) 4. İş Sağlığı ve Güvenliği Uyarı İşaret ve Levhaları 5. İş Sağlığı ve Güvenliği Kontrol Listeleri

79 Sağlığa zarar verecek ortamlardan korunmak için yapılacak uygulamalar ve alınan temizlik önlemlerinin tümü hijyen olarak tanımlanır.

80 GÜNLÜK TEMİZLİK  Odalarda bulunan çöp sepetleri, yerlerdeki çöpler toplatılmalıdır.  Sepetlerde bulunan hijyenik çöp poşetlerinden kullanılmayacak durumda olanlar yenileriyle değiştirilmelidir.

81  Çalıştığımız sınıfların ve odaların temizliği kontrol edilerek uygun olmayan durumlar görevliye bildirilmelidir. GÜNLÜK TEMİZLİK

82

83 İnsan, araç - gereç, çevre koşullarının etkileşimini inceleyen ve bu etkileşmeyle ortaya çıkan fiziksel ve psikososyal sorunların azaltılması ve engellenmesi için çalışan bir bilim dalıdır.

84 Ofis sektörü meslek hastalıkları ve iş kazaları yönünden ele alınması gereken bir sektördür. Ofislerdeki iş kazalarının inşaat, metal ve maden sektöründeki kazalara oranla daha düşük olması ilginin bu yöne kaymasını azaltmaktadır. Ancak iş kazalarının küçük veya büyük olması değil insan sağlığı temel alınması gerektiği için ofisler de iş sağlığı ve güvenliği önlemleri bakımından incelenmelidir. Özellikle son yıllarda ofislerde meydana gelen meslek hastalıklarının artması bu konunun ehemmiyetini gözler önüne sermektedir.

85 Çalışanların etkinliğini arttırmak Gereksiz ve aşırı zorlamalardan kaçınmak Çalışmanın yöntemli bir şekilde düzenlenmesini sağlamak Lüzumsuz aktiviteleri önlemek İnsan-makine-çevre uyumunu sağlamaktır.

86 0 dBİşitme eşiği 20 dBSessiz bir orman 30 dBFısıltı ile konuşma 40 dBSessiz bir oda dBŞehirde bir büro 60 dBKarşılıklı konuşma 70 dBMatkap 80 dBYüksek sele konuşma 90 dBKuvvetlice bağırma 100 dBDokuma salonları 110 dBHavalı çekiç 120 dBBilyeli değirmen 130 dBUçakların yanı 140 dBAğrı eşiği

87 Gürültü, ofis ortamının büyüklüğüne göre çalışanlar üzerinde psikolojik olarak farklı düzeylerde etki gösterebilir. Ancak çalışanlar çoğunlukla konsantrasyon eksikliği, dikkat kapasitesinde zayıflama, yorgunluk, uyku bozuklukları ve geç uyuma, sinirli olma, karşılıklı anlaşma bozuklukları ve algıda azalma gibi şikayetlerle karşılaşırlar.

88 Birçok insanın rahat olarak çalıştıkları ortam sıcaklığı C’dir. Normalin üzerindeki nemli ve sıcak hava, sıkıntı veren havadır. Düşük nemde ise burun, göz ve ağızda kuruluk olur ve vücut hızla su kaybettiğinden, sık sık su içme ihtiyacı hissedilir. İdeal çalışma ortamında nem oranı %55 olmalıdır. Vücut ısısı ayağa kalkma halinde 0,85C, odada sakince dolaşma durumunda ise 3,4C artmaktadır

89 Ofislerde aydınlatma ihtiyacı, yapılan işin gerekliliğine göre değişmektedir. Güneşli bir günde açık havada aydınlatma şiddeti lüks, gölgede ise lüks değerinde olabilmektedir. Yapay aydınlatma ile işyerlerinde genellikle 500 lüks civarı aydınlatma şiddetine ulaşılabilmektedir

90 MekanAydınlatma Şiddeti Bekleme Salonları300 lux Açık Ofisler750 lux Toplantı Odaları500 lux Ofisler500 lux Genel Arka Işık200 lux İşyerindeki açık alanlar, dış yollar, geçitler 20 lux Yol Merdivenleri50 lux

91

92 Özel bir amaç, faaliyet veya durumu işaret eden levha, renk, sesli veya ışıklı sinyal, sözlü iletişim ya da el - kol işareti yoluyla iş sağlığı ve güvenliği hakkında bilgi veren, tehlikelere karşı uyaran ya da talimat veren işaretlerdir.

93 YASAK İŞARETİ : Tehlikeye neden olacak veya tehlikeye maruz bırakacak bir davranışı yasaklayan işaretidir. UYARI İŞARETİ : Bir tehlikeye neden olabilecek veya zarar verecek durum hakkında uyarıda bulunan işaretidir.

94 EMREDİCİ İŞARET : Uyulması zorunlu bir davranışı belirleyen işaretdir. ACİL ÇIKIŞ VE İLKYARDIM İŞARETLERİ : Acil çıkış yolları, ilkyardım veya kurtarma ile ilgili bilgi veren işaretlerdir.

95 GÜVENLİK RENGİ : Özel bir güvenlik anlamı verilen rengidir. SEMBOL VEYA PİKTOGRAM : Bir işaret levhası veya ışıklandırılmış yüzey üzerinde kullanılan ve özel bir durumu veya özel bir davranışı tanımlayan şekildir.

96 IŞIKLI İŞARET : Saydam veya yarı saydam malzemeden yapılmış, içeriden veya arkadan aydınlatılarak ışıklı bir yüzey görünümü verilmiş işaret düzeneğidir. SESLİ SİNYAL : İnsan sesi yada yapay insan sesi kullanmaksızın, özel amaçla yapılmış bir düzeneğin çıkardığı ve yaydığı, belirli bir anlama gelen kodlanmış sesdir. SÖZLÜ İLETİŞİM : İnsan sesi veya yapay insan sesi ile iletilen, önceden anlamı belirlenmiş sözlü mesajdır.

97 Yasak İşareti Tehlikeli hareket veya davranış Tehlike İşareti Dur, kapat, düzelt, acil durdur, tahliye et Yangınla mücadele ekipmanları Ekipmanların yerinin gösteril- mesi ve ne olduğu Şekil Kırmızı Daire biçiminde,Beyaz zemin üzerine siyah piktogram, kırmızı çerçeve ve diyagonal çizgi (kırmızı kısımlar işaret alanının en az %35'ini kapsayacaktır) Dİkdörtgen veya kare biçiminde. Kırmızı zemin üzerine beyaz piktogram (kırmızı kısımlar işaret alanının en az %50'sini kapsayacaktır) Renk Anlamı ve Amacı Talimat ve BilgiTemel Nitelikler Sigara İçilmez Sigara içmek ve açık alev kullanmak yasaktır Yaya giremez Suyla söndürmek yasaktır İçilmez Yetkisiz kimse giremez İş makinası giremez Dokunma Yangın Hortumu Yangın Merdiveni Yangın Söndürme Cihazı Acil Yangın Telefonu Yönler (Yardımcı bilgi işareti)

98 SarıUyarı işareti Dikkatli ol, önlem al, kontrol et ENGELLER Engellere çarpma, düşme ya da nesnelerin düşme tehlikesinin bulunduğu yerler Talimat ve BilgiTemel Nitelikler Üçgen şeklinde.Sarı zemin üzerine siyah piktogram, siyah çerçeve (sarı kısımlar işaret alanının en az %50'sini kapsayacaktır) Şekil Renk Anlamı ve Amacı Parlayıcı madde veya yüksek ısı Patlayıcı madde Toksik (Zehirli) madde Aşındırıcı madde Radyoaktif madde Asılı yük İş makinası Elektrik tehlikesi Tehlike Lazer ışını Oksitleyici madde İyonlayıcı olmayan radyasyon

99 Acil kaçış, ilk yardım işareti Kapılar, çıkış yerleri ve yolları, ekipman, tesisler Tehlike yokNormale dön (1) Mavi (2)Flouresan turuncu Sadece dairevi bir şekil içinde kullanıldığında emniyet rengi olarak kabul edilir. Özellikle zayıf doğal görüş şartlarında bu renk çok dikkat çekicidir Yeşil Dikdörtgen veya kare biçiminde. Yeşil zemin üzerine beyaz piktogram (yeşil kısımlar işaret alanının en az %50'sini kapsayacaktır) Renk Anlamı ve Amacı Talimat ve BilgiTemel Nitelikler Şekil Acil çıkış ve kaçış yolu Yönler (Yardımcı bilgi işareti) İlk Yardım Sedye Acil yardım ve ilk yardım telefonu Güvenlik duşu Göz duşu

100 Kişisel Koruyucu Donanım, bir veya birden fazla sağlık ve güvenlik riskine karşı korunmak için kişilerce giyilmek, takılmak veya taşınmak amacıyla tasarlanmış herhangi bir cihaz, alet veya malzemedir

101 Kişisel Koruyucu Donanımın seçilmesinde dikkat edilmesi gereken en önemli husus, bu cihaz, alet veya malzemenin Kişisel Koruyucu Donanım Yönetmeliği hükümlerine uygun olarak tasarlanmış ve üretilmiş olmasıdır. Bu anlamda, KKD üzerinde bulunan CE uygunluk işareti önem kazanmaktadır.

102 I. Baş koruyucuları II. Kulak koruyucuları III. Göz ve yüz koruyucuları IV. Solunum sistemi koruyucuları V. Gövde ve karın bölgesi koruyucuları VI. El ve kol koruyucuları VII. Ayak ve bacak koruyucuları VIII. Cilt koruyucuları IX. Vücut koruyucuları

103 İşle İlgili Hastalıklar

104 OFİS HASTALIKLARI Ofis hastalıkları, sürekli aynı pozisyonda kalma, tekrarlayan hareketler, ekranlı ve klavyeli araçlarla çalışma, el bileği ve parmaklara aşırı yüklenmeler, ortamın ısı, nem, ışık ve konfor yönünden uygunsuzluğunun neden olduğu hastalıklar topluluğudur. 104

105 Ofis hastalıkları şu başlıklar altında gruplandırılabilir Kas-İskelet Sistemi Hastalıkları Dolaşım Sistemi Hastalıkları Alerjik hastalıklar Psikolojik hastalıklar 105

106 Kas-İskelet Sistemi Hastalıkları Vücudumuzdaki kaslar kullanılmamaya bağlı olarak zayıflayıp vücudun bütün yükleri iyi dengelenmeden kemik ve eklemlere binmektedir. Böylece bel ağrıları, boyun-bel fıtıkları, dizlerde öncelikle olmak üzere kıkırdak aşınmaları sık meydana gelir. Sürekli klavye kullanmaya bağlı dirsek, önkol ve el bileğinde kas hastalıkları çok olur. 106

107 Dolaşım Sistemi Hastalıkları Sürekli stres, hipertansiyon ve kalp damar hastalıklarında (kalp krizi gibi) en önemli faktörlerdendir. Ek olarak azalmış beden aktivitesi ve aşırı beslenme sonucu yüksek kolesterol seviyeleri gibi kan biyokimyası bozukları da kalp ve damar hastalıklarında risk faktörleridir 107

108 Alerjik hastalıklar Çalışanların kapalı ve dar alanlarda topluca bulunmaları, açık sahada çalışmaktan ofiste çalışmaya dönüş, halı döşemeler, sigara alışkanlığının yayılması, ofislerde kullanılan havalandırma ve ısıtma sistemleri gibi faktörler sonucu alerjik hastalıklar meydana gelebilmektedir. Alerjik cilt hastalıkları yönünden ofislerde kullanılan karbon ve fotokopi kâğıtları, boya, mürekkep gibi malzemeler etkilidir. Klimalarla bulaşan lejyoner hastalığı denilen tipteki zatürree de ofis ortamında çalışanları tehdit edebilir. Doğada yaygın olarak bulunan lejyoner hastalığı bakterileri, binaların klima filtrelerine yerleşip kolonize olarak buradan ortam havasına yayılır ve solunum yoluyla bulaşır. Kirlenen havalandırma kanalları aldığı mikroplu havayı temizleyemeden ortama yeniden gönderir. Bu açıdan özellikle ofis ortamlarında meydana gelen alerjik hastalıklar meslek hastalığı olarak sayılabilir. 108

109 Psikolojik hastalıklar Sürekli stres hali insanlarda depresyon, öfke, mutsuzluk, uyumsuzluk gibi problemlerin ortaya çıkmasına neden olur. Bu toplumsal ve ikili ilişkilerde ciddi sürtüşmelere sebep olur. Büro çalışması ayrıca gözden başlayarak, mide- bağırsak, mesane ve idrar yollarına kadar birçok vücut kısmında rahatsızlığa yol açabilir. 109

110 Ofis hastalıklarından korunmak için Spor, fiziksel aktivite, Düzenli uyku ve dinlenme, Ergonomik ofis dizaynları kullanmak, İş yaşantısı dışında psikolojik deşarj sağlayan hobilere zaman ayırmak yeterlidir. 110

111

112 Çalışma yaşamında biyolojik risk etkenleri denildiğinde akla, herhangi bir enfeksiyona, alerjiye veya zehirlenmeye neden olabilen, mikroorganizmalar, hücre kültürleri ve insan parazitleri gelmektedir.

113 Biyolojik bir etkenin sağlıklı kişide hastalığa yol açması 1.Etkenin hasta etme yetisinin yüksekliğine 2.Bulaşma yollarına (temas, ortak kullanılan cansız maddeler, hava ve vektörler) 3.Konakçı adı verilen kişinin duyarlılığına 4.Çevre etmenlerine (ısı değişiklikleri, nem, radyasyon, hava basıncı, hava akımının hızı, kimyasal maddeler, gazlar ve toksinler) bağlıdır.

114 Biyolojik etkenler enfeksiyon risk düzeyine göre 4 risk grubunda sınıflandırılır. Grup 1 : İnsanda hastalığa yol açma olasılığı bulunmayan biyolojik etkenlerdir. Grup 2 : İnsanda hastalığa neden olabilen, çalışanlara zarar verebilecek, ancak topluma yayılma olasılığı olmayan, genellikle etkili korunma veya tedavi olanağı bulunan biyolojik etkenlerdir.

115 Grup 3 : İnsanda ağır hastalıklara neden olan, çalışanlar için ciddi tehlike oluşturan, topluma yayılma riski bulunabilen ancak genellikle etkili korunma veya tedavi olanağı olan biyolojik etkenlerdir. Grup 4 : İnsanda ağır hastalıklara neden olan, çalışanlar için ciddi tehlike oluşturan, topluma yayılma riski yüksek olan ancak halen etkili korunma ve tedavi yöntemi bulunmayan biyolojik etkenlerdir.

116 BİYOLOJİK RİSKLERE MARUZ KALINAN MESLEKLER  Sağlık hizmetinde çalışanlar başta olmak üzere laboratuar, tarım, hayvancılık gibi pek çok sektörde biyolojik risklere maruz kalmak olasıdır  Tarım ürünün yetiştirilmesi ve hasadı, sektöründe çalışanlar:

117  Tarım ürünlerinin işlenmesi, a) Gıda paketleme, b) Depolama: tahıl siloları, tütün vb.  Hayvancılık,  Hayvan tüyleri ve derilerinin işlenmesi,  Balıkçılık,  Ormancılık,  Ağaç işleme: marangozhaneler,  Tekstil fabrikaları,  Laboratuvar hayvanlarının bakımı,

118

119 İlkyardım Nedir? Herhangi bir kaza veya yaşamı tehdit eden bir durumda, sağlık görevlilerinin yardımı sağlanıncaya kadar hayatın kurtarılması ya da durumun kötüye gitmesini önleyebilmek amacı ile olay yerinde, tıbbi araç-gereç aranmaksızın mevcut araç gereçlerle yapılan ilaçsız uygulamalardır.

120 Acil Tedavi Nedir? Acil tedavi ünitelerinde, hasta/yaralılara doktor ve sağlık personeli tarafından yapılan tıbbi müdahalelerdir.

121 İlkyardımcı Kimdir? İlkyardım tanımında belirtilen amaç doğrultusunda, hasta veya yaralıya, tıbbi araç gereç aramaksızın mevcut araç gereçlerle, ilaçsız uygulamaları yapan eğitim almış kişi ya da kişilerdir.

122 İlkyardım ve Acil Tedavi Arasındaki Fark Nedir? Acil tedavi, bu konuda ehliyetli kişilerce ve gerekli donanımla yapılan müdahaledir. İlkyardım, bu konuda eğitim almış herkesin olayın olduğu yerde bulabildiği malzemeleri kullanarak yaptığı hayat kurtarıcı müdahaledir.

123 İlkyardımın Öncelikli Amaçları Nelerdir? Hayati tehlikeyi ortadan kaldırmak Yaşamsal fonksiyonların sürdürülmesini sağlamak Yaralının durumunun kötüleşmesini önlemek İyileşmeyi kolaylaştırmak

124 Hayat Kurtarma Zinciri Nedir? 1. Halka Sağlık kuruluşuna haber verme (İlkyardımcı) 2. Halka Olay yerinde yapılan Temel Yaşam Desteği (İlkyardımcı) 3. Halka Ambulans ekiplerince yapılan müdaleler 4. Halka Hastane acil servisleridir.

125 İlkyardımda Amaç Hayat kurtarmaktır!  Hava yolunu aç.  Solunumu düzelt.  Dolaşımı sağla. Hayat kurtar!

126 Kimyasal ve Fiziksel Risk Etmenleri

127 1-KİMYASAL NEDİR? Tabii halde bulunan, Üretilen, Herhangi bir işlem sırasında veya atık olarak ortaya çıkan, Ürünün kalitesini artırmak için katkı maddesi olarak eklenen Her türlü safsızlıkları içeren her türlü element, bileşik veya karışımlara kimyasal denir.

128 Kimyasal risklerin kontrol altında tutulabilmesi için ilk ve en önemli adım; özelliklerinin ve aynı zamanda da çevreye ve insana olan zararlarının bilinmesidir.

129 Bu nedenle belirli özellikleri dikkate alınarak kimyasallar sınıflandırılmaktadırlar. Kimyasalların fiziksel ve kimyasal özelliklerine, etkilerine ve taşıdıkları risklere göre değişik sınıflandırmalar bulunmaktadır.

130 Kimyasallar tehlikeli sınıflarda adlandırılır.Bu kimyasallar için kriterleri,uluslar arası düzenlemelerle belirlenmiş ve Etiketleme Malzeme Güvenlik Bilgi Formları(MSDS) hazırlama zorunluluğu getirilmektedir.

131 Kimyasalların kullanıldığı kaplarda, Paketlerde ve ambalajların; Üzerlerinde kimyasalların özellikleri yazılı olmalı, İlgili uyarı görselleri kullanılmalı, Ayrıca MSDS leri de çıkarılmalı, Sembollerin dışında,yerel dille yazılı olarak belirtilmelidir.

132 Tehlikeli Kimyasal: Sağlığa, Güvenliğe Çevreye Akut veya kronik zarar Hasar verebilen kimyasallar olarak da tanımlanabilir.

133 Bu zararlar şu başlık altında toplanabilir: 1.“ Patlayıcı, oksitleyici, çok kolay alevlenir, kolay alevlenir, alevlenir, toksik, çok toksik, zararlı, aşındırıcı, tahriş edici, alerjik, kanserojen, mutajen, üreme için toksik ve çevre için tehlikeli özelliklerden bir veya birkaçına sahip maddeler, 2.Mesleki maruziyet sınır değeri belirlenmiş maddeler” olarak tanımlamaktadır.

134 Ofislerde yazıcı ve kartuş tonerleri, temizlik maddeleri, piller, tüpler, yapıştırıcılar, mürekkep ve ofis malzemeleri gibi çeşitli kimyasallar kullanılmaktadır. Tüpler, yapıştırıcılar, mürekkep ve ofis malzemeleri kullanılan başlıca tehlikeli maddelerdendir. Ayrıca ofislerde en sık kullanılan elektronik araçlardan olan fotokopi makinası ve lazer yazıcılar ozon salgılamaktadır. Ancak bu tür maddeler tehlikeli olmasına karşın maruziyet riskinin düşük olması nedeniyle pratik olarak zararsız kabul edilebilirler.

135 Bunula beraber, NASA’nın yaptığı araştırmalara göre bitkiler havadaki benzol, karbon monoksit ve formaldehit gibi toksik maddelerin seviyesinin azalmasını sağlar.

136 Ortam Kirletici KimyasallarKaynağı CO2Yanma işlemleri, garaj egzozu, sigara dumanı COYanma işlemleri (ısıtıcılar, sobalar, şömine), garaj egzozu, sigara dumanı NO2Yanma işlemleri, garaj egzozu, sigara dumanı O3Fotokopi makinesi, yazıcı SO2Gaz sobaları FORMALDEHİTAhşap mobilyalar, halılar, duvar ve tavan boyaları, izolasyon malzemeleri, reçineler, yapıştırıcılar, laminant parkeler, döşemelikler, dezenfektanlar UOBMobilyalar, halılar, vernikler, çözücüler, oda parfümleri, deterjanlar, yapıştırıcılar, yanma işlemleri, boyalar, yer ve duvar kaplamaları, laminant parkeler, kuru temizleme ile temizlenen elbiseler, böcek ilaçları RADONTopraktan difüzyon yolu ile

137 ELLE KALDIRMA VE TAŞIMA İŞLERİNDE İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ

138 ELLE TAŞIMA Elle taşımadan kaynaklanan yaralanmaların her biri zaman kaybına... Ve dolayısıyla... Gelir Kaybına YOL AÇAR......

139 YÜKLE İLGİLİ RİSK FAKTÖRLERİ Yükle ilgili risk faktörleri 1.Yükün özellikleri 2. Fiziksel güç gereksinimi 3. Çalışma ortamının özellikleri 4. İşin gerekleri

140 Elle Taşıma Riskleri (Bel Ağrısı) Bel ağrısı, hemen hemen herkesin yaşamında en az bir kez karşılaştığı yaygın bir sorundur. Doktora başvuru ve işe gidememenin soğuk algınlığından sonraki ikinci en sık nedenidir. Genellikle orta yaşlarda görülür; kadın, erkek ve tüm yaş gruplarını etkiler. Endüstrileşmiş ülkelerde iş ortamındaki etkenlere bağlı olarak gelişen bel ağrısı çalışanların en önemli ve en pahalı sağlık sorunları arasındadır.

141 1) Toplumun %80’inin bel ağrısı geçirdiği, 2) yaşlar arasında 1000 kişi başına 1400 işgünü kaybı olduğu, 3) her yıl bel ağrısı nedeniyle 19 milyon doktor muayenesi, 3) 200 bin bel cerrahisi girişimi uygulandığı yapılan istatistiksel çalışmalarda ortaya çıkmıştır. 65 yaşından sonra çalışanların %50’sinde alt bel ağrısı ortaya çıkar. Üst solunum yolu enfeksiyonundan sonra en büyük işgücü kaybı bel ağrısından dolayıdır.

142 Bel ve Sırt İncinmeleri İçin Dikkat Edilmesi Gereken Hususlar 1.Ayakta çalışırken mümkün olduğunca yardımcı araç kullanın. 2. Otururken koltuğa düzgün oturun. Gerekirse bel kıvrımınıza uyan yastıkla belinizi takviye edin. Otururken sırtı düz tutun ve yaslanın. Sandalye veya koltukta otururken dik bir pozisyonda olmaya gayret ediniz ve bunu alışkanlık haline getiriniz.

143 3. Yatarken sert ve ortopedik yatakları tercih edin. Salt yer ve tahta üzerine yatmak doğru değildir. Yatarken bacaklarınızı gergin tutmayın. Sırt üstü yatarken baldırlarınızın altına koyulacak küçük bir yastık sizi rahat ettirecektir 4. Kilonuza dikkat edin, dengeli beslenin. 5. Sigara içmeyin. 6. Günlük gerilim ve streslerinizi azaltın 7. Düzenli ve günlük egzersiz yapın.

144 8. Tempolu yürümek, yüzmek ve koşu sizin için ideal sporlardır. 9. Dişlerinizi fırçalarken ya da elinizi, yüzünüzü yıkarken lavaboya doğru eğilmeyiniz; belinizi olabildiğince dik tutmaya gayret ediniz. Bu yüzden evinizdeki lavaboların mümkünse biraz daha yüksekçe yapılmasını sağlayınız 10. Günlük yaşantınızda ani hareketlerden sakınınız. Özellikle yataktan veya koltuktan kalkarken ani hareket yapmayınız.

145 11. Sandalyeden kalkarken bir ayağınız diğerinin önünde olmalı, bacak kaslarınız ve kollarınızın yardımıyla kendinizi yukarıya doğru iterken sırtınız dik pozisyonda bulunmalıdır. 12. Yüksek iskemlelerde veya benzeri yüksek yerlerde oturmak bele binen yükü artırır. Bundan kaçınınız.

146 13. Yan veya sırtüstü pozisyonda yatarak uyuyunuz. Yüzüstü yatmayınız. Sırtüstü dümdüz uzanmak da doğru değildir. 14. Yan yatışta kalça ve dizlerinizden çekerek bacaklarınızı toplar ve ana rahmindeki gibi kıvrılarak durursanız rahat edersiniz. İki bacağınızın arasına yumuşak bir yastık koymanız da iyi olur. Sırtüstü yatarken yüksek yastık kullanmayınız.

147 Tarlada, inşaatta, işyerinde, evde çalışırken beliniz aniden ağrımaya başladıysa geri kalan işi bitirmek üzere gayret sarf etmeyip hemen istirahata çekiliniz 15. Tarlada, inşaatta, işyerinde, evde çalışırken beliniz aniden ağrımaya başladıysa geri kalan işi bitirmek üzere gayret sarf etmeyip hemen istirahata çekiliniz. 16. Televizyon seyrederken veya herhangi bir gösteriyi izlerken koltukta sırtımızı kamburlaştırmak rahatsızlıklara yol açar.

148 17. Ayakkabınızı bağlamanız veya benzer bir hareket yapmanız gerekiyorsa, çömelerek veya yüksekçe bir cismin üstüne basarak yapınız. 18. Yürürken veya ayakta dururken vücudunuzun dik bir pozisyonda olmasına özen gösteriniz.

149

150 YANMA NEDİR ? YANICI MADDE OKSİJEN ISI Yanma;Yanıcı maddenin, ısı ve oksijenle birleşmesi sonucu oluşan kimyasal bir olaydır. Yanma olayının oluşabilmesi için aşağıdaki yanıcı madde, ısı ve oksijenin bir arada bulunması gerekir. Bu olaya “Yangın Üçgeni” adı verilir. Yangın üçgeni

151 Yararlanmak amacı ile yakılan ateş dışında kontrol edilemeyerek zararlı hale dönüşen yanma olayına yangın denir.

152

153  Korunma Önlemlerinin Alınmaması  Bilgisizlik  İhmal  Kazalar  Sıçrama  Sabotaj  Doğa Olayları YANGIN NEDENLERİ

154 ELEKTRİK %21 DİĞER %17,3 BENZİN %0,6 SİGARA %40 KÖMÜR %1 BACA %8,3 LPG %3 COCUKLAR %3,9 KIVILCIM %4,5 İstanbul’a ait itfaiye verisidir.

155 YANGINLARIN SINIFLANDIRILMASI Katı Madde (tahta, kağıt pamuk v.s. ) yangınlarıdır. Soğutma ve yanıcı maddenin uzaklaştırılması ile söndürülür ve kontrol edilir. Yanabilen sıvılar bu sınıfa girer (Benzin, benzol, yağlar, yağlı boyalar, katran v.s.). Soğutma (sis halinde su) boğma (karbondioksit, köpük, kuru kimyevi toz ) ile petrol türevleri, alkol, yağlı boya, tiner yangınları söndürülebilir. Kuru kimyevi toz, halon 1301, halon 1211 kullanarak söndürme gerçekleşir. Elektrikli makine yangınlarını da bu sınıfa dahil edebiliriz. Kuru kimyevi tozlar bu yangınları söndürmede kullanılır. Yanıcı gaz maddeler yangınıdır. (Metan, propan, LPG, asetilen havagazı v.b.) Yanabilen hafif metal yangınları bu sınıfa girer (Sodyum, Potasyum, Titanyum, Magnezyum gibi.).

156 A Sınıfı Yangınlar : Katı madde (tahta, kağıt, pamuk vs.) yangınlarıdır. YANGINLARIN SINIFLANDIRILMASI

157 B Sınıfı Yangınlar : Yanabilen sıvılar bu sınıfa girer. Benzin, benzol, yağlar, yağlı boyalar, katran vs. yangınlarıdır. Dikkat : B Sınıfı Yangınların Üzerine Su atmayın. Atılan sular, yanıcı maddelerin çevreye akmasına ve yayılmasına neden olur. YANGINLARIN SINIFLANDIRILMASI

158 C Sınıfı Yangınlar : Likit petrol gazı, havagazı, hidrojen gibi yanabilen çeşitli gazların yanmasıyla oluşan yangınlardır. YANGINLARIN SINIFLANDIRILMASI

159  D Sınıfı Yangınlar : Yanabilen hafif metaller yangını; Sodyum, Potasyum, Titanyum, Alüminyum, Magnezyum vb. gibi hafif metallerin ve alaşımların yanması ile oluşan yangınlardır. YANGINLARIN SINIFLANDIRILMASI

160 YANMA ÇEŞİTLERİ 1.YAVAŞ YANMA 2.KENDİ KENDİNE YANMA 3.HIZLI YANMA 4.PARLAMA – PATLAMA ŞEKLİNDE YANMA

161 1.Duman 2.Zehirli ve Boğucu Gazlar 3.Isı 4.Alev a : Karbonmonoksit (CO)e : Amonyak (NH 3 ) b : Karbondioksit (CO 2 )f : Hidrojen Siyanür (HCN) c : Kükürtdioksit (SO 2 )g : Akrolein (C 3 H 4 O) d : Kükürtlü Hidrojen (H 2 S) YANMA ÜRÜNLERİ

162 YANGININ BÜYÜME HIZI

163

164  Bilgisayar ekranınızın gözünüzden cm uzakta ve göz hizanızdan 20 derece aşağıda durmasına özen gösteriniz.

165  - ekranlı araçlarla çalışmaya başlamadan önce,  - düzenli aralıklarla ve  - ekranlı araçla çalışmalardan kaynaklanacak görme zorluğu olduğunda göz muayeneleri yapılmalıdır.  - ekranlı araçlarla çalışmaya başlamadan önce,  - düzenli aralıklarla ve  - ekranlı araçla çalışmalardan kaynaklanacak görme zorluğu olduğunda göz muayeneleri yapılmalıdır.

166  Ekran görüntüsü stabil olacak, görüntünün titremesi ve benzeri olumsuzluklar bulunmayacaktır.

167  Ekran, operatörün ihtiyacına göre kolaylıkla her yöne döndürülerek ayarlanabilir olacaktır.

168  Kullanıcıyı rahatsız edebilecek yansıma ve parlamalar önlenecektir.

169  Klavye, operatörün el ve kollarının yorulmaması ve rahatça çalışabilmesi için ekrandan ayrı ve hareketli olacaktır.

170  Klavyenin ön tarafına, operatörün bileklerini dayayabileceği özel destek konulmalıdır.  Operatörün elleri ve kolları için klavyenin önünde yeterli boşluk olmalıdır.  Klavyenin ön tarafına, operatörün bileklerini dayayabileceği özel destek konulmalıdır.  Operatörün elleri ve kolları için klavyenin önünde yeterli boşluk olmalıdır.

171  Klavyenin rengi mat olacak ve ışığı yansıtmayacaktır.

172  Klavye karakterlerinin yerleri kullanımı kolaylaştıracak şekilde düzenlenmiş olmalıdır.  Çalışma pozisyonuna göre, tuşlar üzerindeki semboller kolaylıkla seçilebilecek, düzgün ve okunaklı olmalıdır.  Klavye karakterlerinin yerleri kullanımı kolaylaştıracak şekilde düzenlenmiş olmalıdır.  Çalışma pozisyonuna göre, tuşlar üzerindeki semboller kolaylıkla seçilebilecek, düzgün ve okunaklı olmalıdır.

173

174  Çalışanın rahat bir pozisyonda olması için yeterli alan olmalıdır.

175  Sandalye dengeli ve operatörün rahat bir pozisyonda oturabileceği ve kolaylıkla hareket edebileceği şekilde olmalıdır.

176  Oturma yerinin yüksekliği ayarlanabilir olmalıdır.

177

178

179

180  Zeminin yalıtılmaması  Yüksek gerilim ile çalışmada gerekli kurallara uyulmaması

181

182

183

184

185

186

187

188 TAHLİYE VE KURTARMA

189 189

190 190

191 191

192 192

193 193

194 194

195 195

196

197 197 YANGINI SÖNDÜRMEK TEDBİR ALMAKTAN PAHALIDIR

198 TEŞEKKÜRLER


"İSG’DE GENEL KURALLAR ve GÜVENLİK KÜLTÜRÜ. Neden İş Güvenliği? DÜNYA SAĞLIK ÖRGÜTÜ (WHO) İLE ULUSLARARASI ÇALIŞMA ÖRGÜTÜ (ILO) İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİNİ," indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları