Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

TABİAT VARLIKLARINI KORUMA GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Doç. Dr. Latif Gürkan KAYA Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Mühendislik-Mimarlık Fakültesi Burdur «İSTANBUL İLİ.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "TABİAT VARLIKLARINI KORUMA GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Doç. Dr. Latif Gürkan KAYA Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Mühendislik-Mimarlık Fakültesi Burdur «İSTANBUL İLİ."— Sunum transkripti:

1 TABİAT VARLIKLARINI KORUMA GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Doç. Dr. Latif Gürkan KAYA Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Mühendislik-Mimarlık Fakültesi Burdur «İSTANBUL İLİ DOĞAL SİT ALANLARININ EKOLOJİK TEMELLİ BİLİMSEL ARAŞTIRMA PROJESİ» EĞİTİM TOPLANTISI Aralık 2014-İstanbul “Görsel Peyzaj Kalitesi”

2 DOĞAL SİT ALANLARI Jeolojik devirlere ait olup, ender bulunmaları nedeniyle olağanüstü özelliklere sahip yer üstünde, yeraltında veya su altında bulunan korunması gerekli alanlardır. Doğal sit alanları kendi içinde üç gruba ayrılmaktadır; I. Derece Doğal Sit: Bilimsel muhafaza açısından evrensel değeri olan, ilginç özellik ve güzelliklere sahip olması ve ender bulunması nedeniyle kamu yararı açısından mutlaka korunması gerekli olan, korumaya yönelik bilimsel çalışmalar dışında olduğu şekliyle korunacak alanlardır. II. Derece Doğal Sit: Doğal yapının korunması ve geliştirilmesi yanında kamu yararı göz önüne alınarak kullanıma açılabilecek alanlardır. III. Derece Doğal Sit: Doğal yapının korunması ve geliştirilmesi yolunda, yörenin potansiyeli ve kullanım özelliği de göz önünde tutularak konut kullanımına da açılabilecek alanlardır. Doç. Dr. Latif Gürkan KAYA

3 DOĞAL SİT ALANLARININ DEĞERLENDİRİLMESİNE İLİŞKİN TEKNİK ESASLAR BÖLÜM I 1.AMAÇ, KAPSAM, YASAL DAYANAK, TANIMLAR, KISALTMALAR VE SÜREÇ 1.4. Tanımlar Peyzaj; «İnsanlar tarafından algılanan şekliyle, özellikleri insan ve/veya doğal faktörlerin etkileşimi ve faaliyetleri sonucu oluşan alanlardır» şeklinde ifade edilmektedir. BÖLÜM II 2. GENEL DEĞERLENDİRME Peyzaj Araştırma Sınırlarının Belirlenmesi «Bir peyzajı oluşturan peyzaj karakterlerinin doğal sit açısından öneme sahip olup olmadığı, doğal özellik taşıyıp taşımadığı, insan eliyle oluşturulup oluşturulmadığı hususları dikkate alınarak değerlendirilecektir» denilmektedir. Doç. Dr. Latif Gürkan KAYA

4 Peyzajların görsel değerlendirilmesinde yaygın olarak kullanılan üç model vardır. Bunlar, Peyzaj Karakter Analizi (Landscape Character Assessment-LCA), Manzara Güzelliği Değerlendirmesi (Scenic Beauty Estimation-SBE) ve İstanbul İli Doğal Sit Alanlarının Ekolojik Temelli Bilimsel Araştırma Projesi'nin yönteminde model olarak seçilen Görsel Kaynak Yönetimi'dir (GKY) (Visual Resource Management-VRM). ABD'nin Arazi Yönetim Bürosu GKY modelinin gerekliliğini aşağıdaki şekilde açıklamaktadır: Farklı görsel kalitedeki peyzajlar farklı yönetim şekillerine ihtiyaç duymaktadır. Peyzajın görsel kalitesini belirlemek oldukça sübjektif bir iştir. Objektifliği arttırmak için arazi şekli ve renk gibi peyzajın temel karakterlerini açıklayan görsel ve ekolojik temelli kriterlerin kullanılması gerekmektedir. Bu nedenlerden dolayı, GKY modeli peyzajların görsel kalitesini belirleme ve kaynakların yönetilmesi için kullanılabilir bir yöntemdir. Doç. Dr. Latif Gürkan KAYA GÖRSEL PEYZAJ KALİTESİ

5 Peyzajların görsel kalitesini belirlemeyi amaçlayan modellerden biri olan uzmanların değerlendirmesini konu alan çalışmalar «İstanbul İli Doğal Sit Alanlarının Ekolojik Temelli Bilimsel Araştırma Projesi»nin yöntemini oluşturmada temel alınmıştır. Bu tip çalışmalarda uzman ya da uzman gruplar peyzajların mevcut durumlarını açıklamaya çalışmaktadırlar. Doç. Dr. Latif Gürkan KAYA GÖRSEL PEYZAJ KALİTESİ

6 GPK belirleme yöntemi olarak ABD'nin Arazi Yönetim Bürosu'nun görsel kaynak yönetimi için kullandığı görsel kaynak gözlem formundan yararlanılmıştır. Bu formdan üç faktör (arazi şekli, bitki örtüsü ve renk) bu çalışmada kullanılmıştır. Doç. Dr. Latif Gürkan KAYA GÖRSEL PEYZAJ KALİTESİ ARAZİ ŞEKLİ Dik yamaçlar Yoğun kayalık alanlar Buzullar Dikkat çeken alanda yaygın yeryüzü şekilleri Kumullar 5(Beş) Puan Dik vadiler Kanyonlar Volkanik oluşumlar Küçük tepe dizileri Yaylalar Dikkat çeken çok yaygın olmayan yeryüzü şekilleri 3 (Üç) Puan Az dalgalı arazı şekli Az derecede peyzaj özelliği içeren yada enteresan peyzaj özellikleri içermeyen alanlar 1 (Bir) Puan BİTKİ ÖRTÜSÜ Çok çeşitli vejetasyon tipine sahip alanlar (renk, form, tekstür) 5(Beş) Puan Bir ya da iki çeşit vejetasyon tipine sahip alanlar 3 (Üç) Puan Çok az bitki örtüsüne sahip alanlar Genel vejetasyona uyumsuz alanlar 1 (Bir) Puan RENK Zengin renk kombinasyonları Canlı ya da çeşitli renkler Toprak, bitki örtüsü, su ve karlı alanlar arasındaki beğenilen kontrastların varlığı 5(Beş) Puan Peyzajda baskın olmasa da bir miktar renk yoğunluğu ve çeşitliliği olması Toprak, bitki örtüsü, su ve karlı alanlar arasındaki kontrastların varlığı 3 (Üç) Puan Göze çarpmayan renk çeşitliliği Genelde yumuşak renk tonlarının olması 1 (Bir) Puan

7 Doç. Dr. Latif Gürkan KAYA GÖRSEL KALİTE GÖSTERGELERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ???

8 Doç. Dr. Latif Gürkan KAYA ARAZİ ŞEKLİ Arazi şekli 1 Puan Arazi şekli 3 Puan Arazi şekli 5 puan ARAZİ ŞEKLİ Milli parklar, Sulak alanlar, Yaban hayatı geliştirme sahaları 5(Beş) Puan m m m yükseklik grupları 3 (Üç) Puan m m yükseklik grupları 1 (Bir) Puan Görsel kalitede arazi şekli değerlendirmesi

9 Doç. Dr. Latif Gürkan KAYA BİTKİ ÖRTÜSÜ Bitki örtüsü 1 Puan Bitki örtüsü 3 puan Bitki örtüsü 5 puan Görsel kalitede bitki örtüsü değerlendirmesi BİTKİ ÖRTÜSÜ Orman ve yarı orman alanlar, Sulak alanlar, Kıyı lagünleri 5(Beş) Puan Su yolları Meralar Tarım alanları Yapay tarımsal olmayan yeşil alanlar 3 (Üç) Puan Bitki örtüsü az ya da olmayan alanlar 1 (Bir) Puan

10 Doç. Dr. Latif Gürkan KAYA RENK Renk 1 Puan Renk 3 Puan Renk 5 Puan RENK Orman ve yarı orman alanlar Sulak alanlar Kıyı lagünleri 5(Beş) Puan Su yolları, Meralar Tarım alanları, Yapay tarımsal olmayan yeşil alanlar, Bitki örtüsü az yada olmayan alanlar 3 (Üç) Puan Yapay bölgeler 1 (Bir) Puan Görsel kalitede rengin değerlendirmesi

11 Doç. Dr. Latif Gürkan KAYA GÖRSEL KALİTE GÖSTERGELERİNİN PLANLAMA KARARLARINDA KULLANIMI

12 Doç. Dr. Latif Gürkan KAYA 1.Sınıf GPK alanları: Mevcut peyzaj karakteri korunan alan sistemi içerisinde korunmalıdır. Bu alanlarda çok hassas ekolojik yapı olduğundan çok sınırlı yönetim etkinliği olabilir. Örneğin alnın yangın gibi afetlerde müdahaleyi kolaylaştıracak yolların yapılması gibi. Yönetimin izleri GPK sini düşürmeyecek ve gözle izlenemeyecek şekilde olmalıdır. 2.Sınıf GPK alanları: Mevcut peyzaj karakteri korunmalıdır. Örneğin alanın mevcut durumunda tarım, mera, orman gibi mevcut alan kullanımları varsa bu kullanımlarının devamlılığını sağlayacak koruma tedbirleri alınmalı. Peyzaj karakterinde yapılacak değişimler dikkat çekmemelidir. Mevcut yönetim izleri gözlemlenebilir ancak peyzaj karakterine uygun olmalıdır. Yapılacak tüm değişimler mevcut peyzajın formuna, rengine, çizgisine ve tekstürüne uygun olmalıdır. 3.Sınıf GPK alanları: Mevcut peyzaj karakteri kısmen korunmalıdır. Örneğin ana yollar, barajlar bu alanların içerisinde yer alabilir. Peyzaj karakterindeki değişimler orta derecede olmalıdır. Mevcut yönetim izleri gözlemlenebilir, ancak genel peyzaj karakterinde baskın olmamalıdır. Yapılacak değişimler mevcut peyzaj karakterinin baskın elamanlarının tekrarı olarak algılanmalıdır. 4. Sınıf GPK alanları: Mevcut peyzaj karakterinde büyük değişimler gerektiren yönetim faaliyetlerine olanak sağlanmaktadır. Örneğin bu alanlar yapılaşmaya ve sanayileşmeye en uygun olabilecek alanlardır. Peyzaj karakterinde değişimler yüksek derecede olabilmektedir. Bu değişimler genel peyzaj karakterinde bakın olabilirler. Ancak bu değişimler doğru yer seçimleri ve en az görsel rahatsızlık verme prensibi ile yapılmalıdır. Görsel Peyzaj Kalite Sınıfları

13 Doç. Dr. Latif Gürkan KAYA Çalışmada uzaktan algılama ile belirlenen alan sınıfları arazide aynı arazi gözlem formunun doldurulması ile kontrol edilmektedir. Bu amaçla bölgede gözlem formu, ağırlıklı olarak ana yollar üzerinden seçilmiş noktalarda doldurulmaktadır. Alanların aldığı toplam puanlara uygun olarak dört görsel peyzaj kalitesi sınıfına göre gruplandırılmıştır. 0-5 puan alanlar 4. sınıf GPK, 6-8 puan alanlar 3. sınıf GPK, 9-11 puan alanlar 2. sınıf GPK, 12 ve üzeri puan alanlar ise 1. sınıf GPK olarak değerlendirilmiştir.

14 Doç. Dr. Latif Gürkan KAYA Görsel Peyzaj Kalite Sınıflandırması Yapılan Bazı Örnek Alanlar Bahçeköy (Sit No: 16; 1. Sınıf) (GPK Sınıfı: 1)

15 Doç. Dr. Latif Gürkan KAYA Görsel Peyzaj Kalite Sınıflandırması Yapılan Bazı Örnek Alanlar İshaklı (Sit No: 50; 3. Sınıf) (GPK Sınıfı: 4)

16 Doç. Dr. Latif Gürkan KAYA MEVKİİKOORDİNATLARGÖRSEL PEYZAJ KALİTESİ XYARAZİ ŞEKLİBİTKİ ÖRTÜSÜRENKTOPLAMSINIF Bahçeköy-Belgrad Orman Girişi Sarıyer (2M Migros Yakını) Kilyos Sahil Kilyos-Uskumruköy Yolu Sarıyer Sarıyer- Kısırkaya Köyü Rumeli Kavağı Yolu Doğancılı Şile (Batı) Ağva Ağva Aydos İshaklı Polonezköy Tabiat Parkı Kaymakdonduran Mesire Alanı Görsel Peyzaj Kalite Sınıflandırması Yapılan Bazı Örnek Alanlar


"TABİAT VARLIKLARINI KORUMA GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Doç. Dr. Latif Gürkan KAYA Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Mühendislik-Mimarlık Fakültesi Burdur «İSTANBUL İLİ." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları