Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

AŞIK VEYSEL ŞATIROĞLU. Aşık Veysel hakkında ansiklopedik bilgi Aşık Veysel hakkında ansiklopedik bilgi Aşık Veysel Şatıroğlu (1894 - 1973) Aşık Veysel.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "AŞIK VEYSEL ŞATIROĞLU. Aşık Veysel hakkında ansiklopedik bilgi Aşık Veysel hakkında ansiklopedik bilgi Aşık Veysel Şatıroğlu (1894 - 1973) Aşık Veysel."— Sunum transkripti:

1 AŞIK VEYSEL ŞATIROĞLU

2 Aşık Veysel hakkında ansiklopedik bilgi Aşık Veysel hakkında ansiklopedik bilgi Aşık Veysel Şatıroğlu ( ) Aşık Veysel Şatıroğlu ( ) ‘ de Sivas'ın Şarkışla ilçesine bağlı Sivrialan köyünde dünyaya geldi. 2. Veysel'in doğduğu sıralar, çiçek hastalığı Sivas yöresinde etkisini çok şiddetli gösteriyordu 3. Âşık Veysel, 7 yaşında geçirdiği çiçek hastalığı sonucunda sol gözünü,bir talihsizlik sonucuyla da sağ gözünü kaybetti.

3 Eserleri: yılında Deyişler (1944), 2. Sazımdan Sesler (1950), Dostlar Beni Hatırlasın (1970) isimli kitaplarında toplandı. 3. Ölümünden son Bütün Şiirleri (1984) adıyla eserleri tekrar yayınlandı.

4 HAYATI Gülizar Ana, Sivrialan dolaylarındaki Ayıpınar merasında koyun sağmaya giderken sancısı tutmuş, oracıkta dünyaya getirmiş Veysel’i. Göbeğini de kendisi kesmiş, bir çaputa sarıp yürüye yürüye köye gelmiş. Gülizar Ana, Sivrialan dolaylarındaki Ayıpınar merasında koyun sağmaya giderken sancısı tutmuş, oracıkta dünyaya getirmiş Veysel’i. Göbeğini de kendisi kesmiş, bir çaputa sarıp yürüye yürüye köye gelmiş. Babası “Karaca” lakaplı, Ahmet adında bir çiftçidir. Babası “Karaca” lakaplı, Ahmet adında bir çiftçidir.

5 Yedi yaşına girdiği 1901’de Sivas’ta çiçek salgını yeniden yaygınlaşır; o da yakalanır bu hastalığa. O günleri şöyle anlatıyor: “Çiçeğe yatmadan evvel anam güzel bir entari dikmişti. Onu giyerek beni çok seven Muhsine kadına göstermeye gitmiştim. Yedi yaşına girdiği 1901’de Sivas’ta çiçek salgını yeniden yaygınlaşır; o da yakalanır bu hastalığa. O günleri şöyle anlatıyor: “Çiçeğe yatmadan evvel anam güzel bir entari dikmişti. Onu giyerek beni çok seven Muhsine kadına göstermeye gitmiştim. O gün çamurlu bir gündü, eve dönerken ayağım kayarak düştüm. Bir daha kalkamadım. “der. O gün çamurlu bir gündü, eve dönerken ayağım kayarak düştüm. Bir daha kalkamadım. “der.

6 Bu düşmeden sonra Veysel’in belleğine bir de renk işler: Kırmızı. Düşerken büyük bir olasılıkla elinde sıyrık oluyor, kanıyor. Bunu eşi Gülizar Ana şöyle anlatıyor: “ Renklerden yalnız kırmızıyı hatırladı. Gözleri gönlüne çevrilmeden önce, yani çiçek hastalığına yakalanmadan önce düşmüştü. Kan görmüştü. Kanın rengini hatırlardı yalnız. Bu düşmeden sonra Veysel’in belleğine bir de renk işler: Kırmızı. Düşerken büyük bir olasılıkla elinde sıyrık oluyor, kanıyor. Bunu eşi Gülizar Ana şöyle anlatıyor: “ Renklerden yalnız kırmızıyı hatırladı. Gözleri gönlüne çevrilmeden önce, yani çiçek hastalığına yakalanmadan önce düşmüştü. Kan görmüştü. Kanın rengini hatırlardı yalnız.

7 Ali adında bir abisi ve Elif adında bir kız kardeşi Ali adında bir abisi ve Elif adında bir kız kardeşi varmış Veysel’in. Tüm aile çok üzülmüş, günlerce gözyaşı dökmüş bu hale. Bundan böyle bacısı elinden tutarak gezdirmeye, dolaştırmaya başlar Veysel’i. varmış Veysel’in. Tüm aile çok üzülmüş, günlerce gözyaşı dökmüş bu hale. Bundan böyle bacısı elinden tutarak gezdirmeye, dolaştırmaya başlar Veysel’i. Veysel’in babası ona saz alır.İlk saz derslerini babasının arkadaşı olan Çamışıhlı Ali Ağa’dan almış. Veysel’in babası ona saz alır.İlk saz derslerini babasının arkadaşı olan Çamışıhlı Ali Ağa’dan almış.

8 İki yıl Veysel akrabalarından Esma adında bir kızla evlendirdiler ve Esma'dan bir kız, bir oğlu oldu. Oğlan çocuğunun ölümüyle hayata küsen Veysel, bundan sonra 1921'de annesi ve babasının ölümüyle iyice yıkıldı.Abisi Ali'nin bir kız çocuğu daha olunca çocuklara ve işlere bakması için bir hizmetkâr tuttular. İki yıl Veysel akrabalarından Esma adında bir kızla evlendirdiler ve Esma'dan bir kız, bir oğlu oldu. Oğlan çocuğunun ölümüyle hayata küsen Veysel, bundan sonra 1921'de annesi ve babasının ölümüyle iyice yıkıldı.Abisi Ali'nin bir kız çocuğu daha olunca çocuklara ve işlere bakması için bir hizmetkâr tuttular. Bir, Veysel'in ilk eşi olan Esma'yı kandırarak kaçırdı. Bir, Veysel'in ilk eşi olan Esma'yı kandırarak kaçırdı.

9 Veysel'in köyünden ilk ayrılışı şöyledir: Zara'nın Barzan Baleni Köyü’nden Kasım adında birisi Veysel'i köyüne götürerek iki üç ay beraber yaşadılar. Dönüşte Veysel, Hafik'in Yalıncak köyüne ve Zara'nın Girit köyüne uğrayarak 9 liraya güzel bir saz aldı.Veysel bu hadiseden bir müddet sonra Gülizar adlı bir kadınla evlendi. Veysel'in köyünden ilk ayrılışı şöyledir: Zara'nın Barzan Baleni Köyü’nden Kasım adında birisi Veysel'i köyüne götürerek iki üç ay beraber yaşadılar. Dönüşte Veysel, Hafik'in Yalıncak köyüne ve Zara'nın Girit köyüne uğrayarak 9 liraya güzel bir saz aldı.Veysel bu hadiseden bir müddet sonra Gülizar adlı bir kadınla evlendi.

10 Cumhuriyet'in 10. yıldönümünde Ahmet Kutsi Tecer' in direktifleriyle bütün halk ozanları Cumhuriyet ve Mustafa Kemal Atatürk üzerine şiirler yazdılar. Bunlar arasında Veysel'in de vardı şiirleri. Veysel'in gün ışığına çıkan ilk şiiri böylece 'Atatürk'tür Türkiye'nin ihyası'... dizesiyle başlayan şiir oldu. Cumhuriyet'in 10. yıldönümünde Ahmet Kutsi Tecer' in direktifleriyle bütün halk ozanları Cumhuriyet ve Mustafa Kemal Atatürk üzerine şiirler yazdılar. Bunlar arasında Veysel'in de vardı şiirleri. Veysel'in gün ışığına çıkan ilk şiiri böylece 'Atatürk'tür Türkiye'nin ihyası'... dizesiyle başlayan şiir oldu. Destanı Atatürk'e getirmek hevesiyle yola düştü;ancak destanı Atatürk'e okumak kısmet olmadı. Destanı Atatürk'e getirmek hevesiyle yola düştü;ancak destanı Atatürk'e okumak kısmet olmadı.

11 Köy Enstitüleri'nin kurulmasıyla birlikte, yine Ahmet Kutsi Tecer'in katkılarıyla, Köy Enstitüleri'nde saz öğretmenliği yaptı yılında Türkiye Büyük Millet Meclisi, özel bir kanunla Âşık Veysel'e yaptığı hizmetlerden ötürü 500 lira aylık bağlandı. 21 Mart 1973 günü, sabaha karşı saat 3.30'da doğduğu köy olan Sivrialan' da şimdi adına müze olarak Köy Enstitüleri'nin kurulmasıyla birlikte, yine Ahmet Kutsi Tecer'in katkılarıyla, Köy Enstitüleri'nde saz öğretmenliği yaptı yılında Türkiye Büyük Millet Meclisi, özel bir kanunla Âşık Veysel'e yaptığı hizmetlerden ötürü 500 lira aylık bağlandı. 21 Mart 1973 günü, sabaha karşı saat 3.30'da doğduğu köy olan Sivrialan' da şimdi adına müze olarak düzenlenen evde yaşama gözlerini yumdu. düzenlenen evde yaşama gözlerini yumdu.

12 Dünya Görüşü

13 .Âşık Veysel’in yaşadığı sosyal çevre, köy ile kasaba kültürüne sahip, ekonomik anlamda tarıma dayalı, kapitalizm öncesi üretim biçimleri egemen, sanayileşme sıfır... Bir de ekonomik yapının paralelinde, eğitim- öğretim gibi etkenlerin düşüklüğü, savaştan yeni çıkmış bir toplumun ekonomik ezikliği eklenip, çiçekten telef olan insanların coğrafyası düşünülürse, Veysel’i biçimlendiren sosyal çevre çok kolay anlaşılır

14 Gözlerinin görmeyişi, onu bütünüyle etkilemiştir. Gözlerinin görmeyişi, onu bütünüyle etkilemiştir. Öyle ki: Öyle ki: “Kuş olsan da kurtulmazdın elimden “Kuş olsan da kurtulmazdın elimden Eğer görsem idi göz ile seni” Derken Âşık Veysel’in bu anlamda duyduğu hasretin ne kadar derin olduğu kolaylıkla anlaşılır. Adnan Binyazar, Veysel’deki görme eksikliğini, onun dizeleriyle yorumlarken “bal”a “tuz” katılmıştır diye vurguluyor. Eğer görsem idi göz ile seni” Derken Âşık Veysel’in bu anlamda duyduğu hasretin ne kadar derin olduğu kolaylıkla anlaşılır. Adnan Binyazar, Veysel’deki görme eksikliğini, onun dizeleriyle yorumlarken “bal”a “tuz” katılmıştır diye vurguluyor.

15 Onda herhangi bir katılık göremeyiz. Esnektir,hoşgörülüdür. Zaman zaman umutsuzluk ve hiçlik duygusuna kapılsa da Veysel, büsbütün yaşama sarılmayı elden bırakmaz. Onda herhangi bir katılık göremeyiz. Esnektir,hoşgörülüdür. Zaman zaman umutsuzluk ve hiçlik duygusuna kapılsa da Veysel, büsbütün yaşama sarılmayı elden bırakmaz. Yaşamı anlama ve anlamlandırma çabası sürekli Yaşamı anlama ve anlamlandırma çabası sürekli ağır basar. Ayrıca “ahiret” kavramı da ondan derin ağır basar. Ayrıca “ahiret” kavramı da ondan derin değildir. değildir.

16 “Kainatı sen yarattın “Kainatı sen yarattın Her şeyi yoktan var ettin Her şeyi yoktan var ettin Beni çıplak dışar attın Beni çıplak dışar attın Cömertliğin nerde senin.” Nejat Birdoğan, “Kimi şiirinde Veysel’i düşünce olarak coşkulu, ozan olarak henüz yetersiz buluruz. Cömertliğin nerde senin.” Nejat Birdoğan, “Kimi şiirinde Veysel’i düşünce olarak coşkulu, ozan olarak henüz yetersiz buluruz. Aslında bu tür şiirlerinin daha sonrakilerinde bile Aslında bu tür şiirlerinin daha sonrakilerinde bile bir ozandan çok bir toplum eğitmeni Veysel’i görürüz. bir ozandan çok bir toplum eğitmeni Veysel’i görürüz.

17 CUMHURİYET “Devri Cumhuriyet asırı yirmi Uyan bu gafletten uyuma yurttaş. Dünya ayaklanmış aya gidiyor Uyan bu gafletten uyuma yurttaş Bırak sar’öküzü varsın yayılsın Set çekme gözlere herkes ayılsın Her köşeye bir fabrika kurulsun Uyan bu gafletten uyuma yurttaş Yürüyen yolcuyu çekme geriye Dikkat eyle karıncaya arıya, Gidiş böyle kavuşaman huriye Uyan bu gafletten uyuma yurttaş. Zarar gelmez sana kaçınma sazdan Günahın korkusu çıkmıyor bizden Vazgeç demiyorum sana namazdan Uyan bu gafletten uyuma yurttaş.

18 Yumma gözlerini dünyaya bir bak Uyan bu gafletten uyuma yurttaş. Veysel ne durursun herkes gidiyo Zaman uymaz, sen zamana uy diyor Fen çok büyük kerameti yutuyor Uyan bu gafletten uyuma yurttaş.” Bu şiiri bile tek başına yukarıda onun hakkında vurgulananları aydınlatacak niteliktedir. Görüldüğü üzere, o toplumdaki değer yargılarını hayatın somut gerçekleriyle örneklendirerek eleştiriyor.

19 “Onun sanatı var olanı öven, mevcuda kanaat eden romantik sanattır” türünden vurgulamalarla Veysel’i dar çerçevede ele almanın, kestirmeden yargıda bulunmanın ne Âşık Veysel’i anlamaya katkısı olacaktır, ne de bu vurgulamayı yapan araştırmacılarda gözlendiği üzere, geleneği ve geleneği sürdürenlerin çok yetkin oldukları savını kanıtlamaya. “Onun sanatı var olanı öven, mevcuda kanaat eden romantik sanattır” türünden vurgulamalarla Veysel’i dar çerçevede ele almanın, kestirmeden yargıda bulunmanın ne Âşık Veysel’i anlamaya katkısı olacaktır, ne de bu vurgulamayı yapan araştırmacılarda gözlendiği üzere, geleneği ve geleneği sürdürenlerin çok yetkin oldukları savını kanıtlamaya.

20 GELENEK VE AŞIK VEYSEL

21 Gelenek ve Âşık Veysel Bütün halklar da olduğu gibi, Türkler’ in de en eski sanat ürünleri büyüsel törenlerden kaynaklanmaktadır. Bütün halklar da olduğu gibi, Türkler’ in de en eski sanat ürünleri büyüsel törenlerden kaynaklanmaktadır. Türk Edebiyatı tarihine ilişkin mükemmel denebilecek kaynakların bulunmayışı, biraz geniş bir alana yayılmalarından ve hareket halinde olmalarından kaynaklanıyorsa da, biraz da yazılı edebiyatının çok geç tarihlerde oluşmaya başlamasından ileri gelmektedir. Türk Edebiyatı tarihine ilişkin mükemmel denebilecek kaynakların bulunmayışı, biraz geniş bir alana yayılmalarından ve hareket halinde olmalarından kaynaklanıyorsa da, biraz da yazılı edebiyatının çok geç tarihlerde oluşmaya başlamasından ileri gelmektedir.

22 Bu ayinlerde kullanılan müzik aletlerinden biri davulsa, kuşkusuz diğeri de kopuzdur. Abdülkadir İnan “Bugünkü Kırgız Kazak baksıları kopuz kullanırlar. Eski Oğuzlarda, İslam’dan sonra, Şamanizm geleneklerini devam ettiren ozan’lar kopuzu mübarek saymışlardır.” Bizim ozanlarımızın çaldıkları çalgının bu ayinlerde kullanıldığını gösteren kanıtlar fazlasıyla vardır. Bu ayinlerde kullanılan müzik aletlerinden biri davulsa, kuşkusuz diğeri de kopuzdur. Abdülkadir İnan “Bugünkü Kırgız Kazak baksıları kopuz kullanırlar. Eski Oğuzlarda, İslam’dan sonra, Şamanizm geleneklerini devam ettiren ozan’lar kopuzu mübarek saymışlardır.” Bizim ozanlarımızın çaldıkları çalgının bu ayinlerde kullanıldığını gösteren kanıtlar fazlasıyla vardır.

23 Âşık Veysel’i gelenek içerisinde düşündüğümüzde, Âşık Edebiyatı’nda gördüğümüz ve giderek bir Âşık Edebiyatı esası olan bade içme kavramının onda görülmediğini, usta-çırak ilişkisinin de, Âşık Veysel’de bir yol gösterme biçiminde ortaya çıktığını, gelenekle öyle iç içe bir durum sergilemediğini görürüz. Âşık Veysel’de durum pek böyle değildir. Örneğin, Âşık Veysel bade içmemiştir. Âşık Veysel’i gelenek içerisinde düşündüğümüzde, Âşık Edebiyatı’nda gördüğümüz ve giderek bir Âşık Edebiyatı esası olan bade içme kavramının onda görülmediğini, usta-çırak ilişkisinin de, Âşık Veysel’de bir yol gösterme biçiminde ortaya çıktığını, gelenekle öyle iç içe bir durum sergilemediğini görürüz. Âşık Veysel’de durum pek böyle değildir. Örneğin, Âşık Veysel bade içmemiştir.

24 Aşık Veysel'in Şiirleri Anlatamam Derdimi Anlatamam Derdimi Arasam Seni Gül İlen Arasam Seni Gül İlen Atatürk'e Ağıt Atatürk'e Ağıt Beni Hor Görme Beni Hor Görme Beş Günlük Dünya Beş Günlük Dünya Birlik Destanı Birlik Destanı Cümle Alem Senindir Cümle Alem Senindir Derdimi Dökersem Deri Derdimi Dökersem Deri Dost Çevirmiş Yüzünü Dost Çevirmiş Yüzünü Dostlar Beni Hatırlasın Dostlar Beni Hatırlasın Dün Gece Yar Eşiğinde Dün Gece Yar Eşiğinde Gözyaşı Armağan Gözyaşı Armağan Güzelliğin On Para Etmez Güzelliğin On Para Etmez Kahpe Felek Kahpe Felek Kara Toprak Kara Toprak Kızılırmak Seni Seni Kızılırmak Seni Seni Küçük Dünyam Küçük Dünyam Murat Murat Ne Ötersin Dertli Dertli Ne Ötersin Dertli Dertli Necip Necip Sazım Sazım Şu Geniş Dünyaya Şu Geniş Dünyaya Uzun İnce Bir Yoldayım Uzun İnce Bir Yoldayım


"AŞIK VEYSEL ŞATIROĞLU. Aşık Veysel hakkında ansiklopedik bilgi Aşık Veysel hakkında ansiklopedik bilgi Aşık Veysel Şatıroğlu (1894 - 1973) Aşık Veysel." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları