Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

EGZERSİZ FİZYOLOJİSİ Prof. Dr. Müzeyyen Erk İÜ Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Göğüs Hastalıkları AD.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "EGZERSİZ FİZYOLOJİSİ Prof. Dr. Müzeyyen Erk İÜ Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Göğüs Hastalıkları AD."— Sunum transkripti:

1 EGZERSİZ FİZYOLOJİSİ Prof. Dr. Müzeyyen Erk İÜ Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Göğüs Hastalıkları AD

2 Plan 1. Tanım 2. Egzersizin komponentleri 1.Kaslar 2.Solunum sistemi 3.Kardiyovasküler sistem 3. Egzersizi engelleyen koşullar 4. Egzersizin değerlendirilmesi

3 Egzersiz Fizyolojisi ► Egzersiz olgusu, kardiyo vasküler sistem, solunum sistemi ve kas-iskelet sisteminin birlikte gerçekleştirdiği bir eylemdir ► İnsan organizması egzersiz yapmaya uygun bir biçime sahiptir Günlük aktivite yeteneği Fizyolojik kapasite

4 Oksijen transferi VO 2 = DO 2 (PcO 2 -PmitO 2 ) VO 2 = QT (CaO 2 -CvO 2 ) VO 2 = V E (Fı O 2 -F E O 2 )

5 Kardiyovasküler sistem Santral dolaşım Kardiyak output Arteryel kan akımı Hemoglobin konsantrasyonu Periferik dolaşım Egzersize katılmayan bölgelere akım Kas kan akımı Kas kapiller yoğunluğu O 2 diffüzyonu Oksijen değişimi Solunum sistemi O 2 diffüzyonu Vantilasyon V/Q oranı D A-V O 2 Kas-iskelet sistemi Enzimler ve oksidatif potansiyel Enerji depolanma ve salınması Miyoglobülin Mitokondri boyut ve sayısı Oksijen tüketimini (VO 2 ) belirleyen koşullar

6 Plan 1. Tanım 2. Egzersizin komponentleri 1.Kaslar 2.Solunum sistemi 3.Kardiyovasküler sistem 3. Egzersizi engelleyen koşullar 4. Egzersizin değerlendirilmesi

7

8 Normal İskelet Kası Lifi

9 Motor sinir Asetilkolin Reseptör Kas hücresi membranı Motor ünite

10 Ca++ un mevcudiyeti, kastaki iki ana protein aktin ve miyozinin etkileşmesine imkan verir. İstirahat durumunda, birbirine afinitesi olan bu iki proteinin teması önlenmiştir Diğer iki protein,Troponin ve tropomiyozin, aktin ve miyozin arasında kompleks bir doku oluşturur ve bunların temasını önler Ca++ devreye girdiğinde, troponin-tropomiyozin kompleksinin şekli değişir, ve bu sayede aktin ve miyozin birbirine temas eder Aksiton potansiyeli kas hücresi membranına ulaşınca, sarkoplazmik retikulumdan Ca salınır Ca yoksa, troponin-tropomiyozin birleşme yerlerini bloke eder

11 Kas Liflerinin Özellikleri Lif Tipi ÖzellikMetabolizmaMiyoglobin/Mitokondriİşlev I Yavaş Yorgunluğa dirençli OksidatifZengin Kırmızı İstirahat Sakin solunum IIa Hızlı Yorgunluğa dirençli Oksidatif/ Glikolitik KarışıkYürüme Hipervantilas yon IIb Hızlı Yorulabilen GlikolitikFakir Beyaz Koşma Öksürme

12

13 Richardson RS et al. AJRCCM 2004; 169: Kas Liflerinin Özellikleri (Vastus Lateralis)

14 Enerji kaynakları ► Vücut ATP’yi depolayamaz, Bu nedenle egzersiz sırasında düzenli ve sürekli olarak ATP yapılması gerekir ► Vücudun gıdaları enerjiye çevirdiği iki önemli yol vardır:  Aerobik metabolizma (oksijen ile)  Anaerobik metabolizma (oksijensiz) ► Bu iki ana yol da bolümlere ayrılabilir ► Egzersiz sırasında enerji ihtiyacı bu sistemlerin kombinasyonu ile sağlanır ► Hangi yolun ne zaman kullanılacağı egzersizin şiddetine ve süresine bağlı olarak belirlenir

15

16

17 Aerobik glikoliz ► Solunan havadaki oksijen kan dolaşımıyla kaslara gelir ► Burada öncelikle glikojen ve yağ asitleri ile birleşir ► Aerobik glikoliz yoluyla ATP meydana gelir ► Yan ürün olarak da CO 2 üretilir

18 Laktat eşiği Laktat eşik değerleri (LT) ► ► Sporcu olmayan sağlıklı birey: %60 VO 2 max ► ► Atlet: %65-80 VO 2 max ► ► Elit endurans atleti: %85-95 VO 2 max

19 Egzersizde enerji sağlayan sistemler

20 Plan 1. Tanım 2. Egzersizin komponentleri 1.Kaslar 2.Solunum sistemi 3.Kardiyovasküler sistem 3. Egzersizi engelleyen koşullar 4. Egzersizin değerlendirilmesi

21 VO 2 – iş yükü ilişkisi İş yükü 0 VO 2 L/dak

22 VA-CO 2 ilişkisi ► Hafif ve orta düzeydeki egzersizlerde alveoler vantilasyon ve CO 2 atılımı lineer bir şekilde artar ► Bu ilişki aşağıdaki denklem ile anlatılabilir = (/ VA PaC0 2 = (VC0 2 x 863) / VA VA = (863 x VCO 2 ) / PaCO 2

23 VA - CO 2 ilişkisi VA = (863 x VCO 2 ) / PaCO 2 VE = (863 x VCO 2 ) / PaCO 2 (1-VD/VT) Kardiyopulmoner hastalarda egzersiz yanıtını belirleyen faktörler: VCO 2 : Metabolik komponent PaCO 2 : solunum kontrol faktörü VD / VT oranı : Vantilasyonun etkinliğini belirleyen faktör

24 CH 3.CHOH.COO -.H + + NaHCO 3 Lakdik asit + Sodyum bikarbonat Sodyum laktat + Karbonik asit H 2 CO 3 CO 2 + H 2 O VCO 2 artışı

25 Egzersiz şiddetine göre VO 2 artışı (sabit yükle egzersiz) Çok ağır Ağır Orta Zaman

26 Maltais F et al. AJRCCM 1996; 153:

27 Plan 1. Tanım 2. Egzersizin komponentleri 1.Kaslar 2.Solunum sistemi 3.Kardiyovasküler sistem 3. Egzersizi engelleyen koşullar 4. Egzersizin değerlendirilmesi

28 Egzersizde kardiyovasküler yanıt VO 2 L/Dak CO L/dak A-V O 2 içerik farkı Cinsiyet ve antrenman miktarından etkilenmez CaO 2 değişmez CvO 2 hiperbolik azalır Ca-CvO 2 hiperbolik artar 5-6L/d CO 1L/d VO2

29 Egzersizde kardiyovasküler yanıt Egzersizde CO&VO 2 lineer artışının nedenleri 1.Sino-atriyal nod’da erken fazda parasempatik uyarı, daha sonra sempatik aktivite ► KVH artışı 2.SV (Stroke volume) artışı (periferden gelen kan miktarının artması, antrenmanlı bireylerde daha yüksek)

30 İş yükü artışının kardiyovasküler etkileri ► CO artışı:  Kanın kaslara reditribüsyonu  Kas dolaşımında lokal vazodilatasyon ► Mekanizma? ► Lokal K, H, PO2, osmolarire, ısı, katekolamin, NO artışı ► Vasküler sistemde “driving” basınç artışı ► Sistemik kan basıncı artışı  Sempatik inervasyon  Lokal vasküler direnç artışı

31 OKSİJEN NABZI (Henderson and Prince ) ► ► Kalbin sistoldeki bir vurumuyla çıkan kan miktarına isabet eden oksijen tüketimi miktarına oksijen nabzı denir ► ► Bir dakikada absorbe edilen oksijenin o sıradaki nabız sayısına bölünmesiyle elde edilir

32 Oksijen nabzı VO 2 = Q (CaO 2 – CvO 2 ) VO 2 = HR x SV (CaO 2 – CvO 2 ) VO 2 / HR = SV (CaO 2 – CvO 2 ) O 2 - P = SV (CaO 2 – CvO 2 )

33 Oksijen nabzı-iş yükü ilişkisi O 2 - P WR Antrenmansız Antrenmanlı

34 Plan 1. Tanım 2. Egzersizin komponentleri 1.Kaslar 2.Solunum sistemi 3.Kardiyovasküler sistem 3. Egzersizi engelleyen koşullar 4. Egzersizin değerlendirilmesi

35 Kardiyovasküler KAH KKY Anemi Periferik damar hast. Otonomik disfonk. Pulmoner Obstrüktif Restriktif İnfiltratif Gögüs duvarı Periferik Obesite Miyopati Kondüsyonsuzluk Diger Motivasyon eksikligi Çevresel faktörler Algısal faktörler PAH PE

36 Couillard A. ERJ 2005; 26: Kas disfonksiyonu (Kas gücü ve dayanıklılığının azalması) Kası kullanmama Kas aktivitesinin azalması veya kesilmesi Miyopati Kasın hastalığı Sedanter yaşam Nöropati Edinsel hastalık Kalıtsal hastalık Kasın kullanılmaması ve miyopati periferik kas disfonksiyonuna neden olan iki ayrı antitedir.

37 Killian ve ark. ARDD 1992; 146 (4): KOAH 320 Kontrol Bisiklet ergometresi Egzersizi sonlandıran faktör: KOAHKontrol Dispne % 26 % 22 Bacak yorgunluğu % 43 % 36 Dispne ve bacak yor. % 31 % 42

38 Richardson RS et al. AJRCCM 2004; 169: KOAH’da Kas Liflerinin Özellikleri (Vastus Lateralis) FEV1 %32 PaO2 87

39

40 Plan 1. Tanım 2. Egzersizin komponentleri 1.Kaslar 2.Solunum sistemi 3.Kardiyovasküler sistem 3. Egzersizi engelleyen koşullar 4. Egzersizin değerlendirilmesi

41 EGZERSİZ TESTİ Performans egzersiz TestiKlinik Egzersiz Testi Kondizyon değerlendirme Egzersiz Reçetesi Seyir İzleme Tanısal egz. Testi Risk değerlen dirme

42 Güç, iş ve kuvvet kavramları ► Dinamik egzersiz (aerobik egzersiz, yada endurans egzersizleri) geniş kas grupları tarafından gerçekleştirir ► Kas gruplarının bir zaman biriminde yaptığı işin ifadesi güç (power) dür ► Yapılan işin ünitesi jül (joule) ► Güç ünitesi jül/saniye veya watt (W) dır ► Bir çok fizyolog iş ünitesi olarak kilopond-metre’yi kullanır ► Bu koşulda güç (power) ünitesi kilopond-metre/dakika (kpm/dak) olarak ifade edilir ► 600 kpm/dak yaklaşık olarak 100 W’a karşılık gelmektedir.

43 ATS/ACCP Statement on Cardiopulmonary Exercise Testing Am J Respir Crit Care Med Vol 167. pp 211–277, 2003

44

45

46


"EGZERSİZ FİZYOLOJİSİ Prof. Dr. Müzeyyen Erk İÜ Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Göğüs Hastalıkları AD." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları