Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Karın Ağrısına Yaklaşım Dr. Banu Çiçek DİLFİRUZ Aile Hekimliği ABD 11.08.2015.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "Karın Ağrısına Yaklaşım Dr. Banu Çiçek DİLFİRUZ Aile Hekimliği ABD 11.08.2015."— Sunum transkripti:

1 Karın Ağrısına Yaklaşım Dr. Banu Çiçek DİLFİRUZ Aile Hekimliği ABD

2 Karın Ağrısı Karın ağrısı; birinci basamak hekimleri, Gastroenterologlar ve Genel Cerrahlar tarafından değerlendirilen semptomlar arasında en sık görülenidir. Karın ağrısının yerini lokalize etmek ve ağrıyı derecelendirmek zordur. Ağrı şikayeti insanın duygusal durumundan ve fiziksel özelliklerinden etkilenmektedir.

3 Akut Karın Ağrısı  Genellikle birkaç hafta içinde; çoğunlukla da son birkaç gün ile birkaç saat içinde oluşan karın ağrısıdır.  Bunların yanında kronik karın ağrısının aniden alevlenmesi de göz önünde bulundurulmalıdır.  Akut Karın ağrısını Cerrahi/Cerrahi Olmayan şeklinde ayırmak da gerekir.

4 Karın Ağrısının Tipleri  Visseral Ağrı  Periton tarafından kaplanmış olan karın organlarından köken alır. OSS aracılıgıyla iletilir. Beyinde talamusta algılanır. İyi lokalize edilemez.  Pariyetal Ağrı Pariyetal peritonun irritasyonundan cevresel sinirlerle MSS iletilir. Beyin korteksinde algilanır. Hasta tarafından Lokalize edilir.  Anatomik olarak farklı ancak embriyolojik olarak ortak oluşumların afferent innervasyonlarının aynı olması sonucu oluşan durumdur. Yansıyan Ağrı

5 Ağrı Çeşitleri  İnflamatuar Ağrı  Kolik Ağrı  İskemik Ağrı  Perforan Ağrı  Birleşik Ağrı

6 Abdominal Yüzeyler

7 Epigastrik Karın Ağrısı  Peptik ülser  Gastrit  Pankreatit  Gastroözefageal Reflü  Kardiyak nedenler (MI- Perikardit-Miyokardit)  Abdominal Aorta Anevrizması

8 Periumblikal Karın Ağrısı  Pankreatit  Obstruksiyon  İnce Barsak Hastalıkları  Erken Evre Appendisit  Gastroenterit  Transvers kolon patolojileri

9 Pelvik Karın Ağrısı  GlobeVesicale  Prostatit  Pelvic Inflamatuar Hastalık  Uterus Patolojileri  Üriner trakt inflamasyonu  Mittelschmerz  Dismenore

10 Sağ Üst Kadran Ağrısı  Hepatit  Kolesistit  Kolanjit  Subdiafragmatik abse  AC sağ alt lob pnomonisi  Perfore Peptik Ülser

11 Sol Üst Kadran Ağrısı  Dalak enfarktı Dalak rüptürü Dalak absesi Gastrit Peptik ülser Pankreatit Kardiak ( MI-Perikardit) AC sol alt lob pnömonisi

12 Sağ Alt Kadran Ağrısı  Apendisit İnguinal herni İnflamatuar Barsak Hastalığı Böbrek/üreter taşı Salpenjit Ektopik gebelik Ovarian patolojiler Mezenterik adenit

13 Sol Alt Kadran Ağrısı  Divertikülit  İnguinalherni  İnflamatuar Barsak Hastalığı  Böbrek/üreter taşı  Salpenjit  Ektopik gebelik  Ovarian patolojiler

14 Akut karın tablosu meydana getiren başlıca hastalıklar

15 Cerrahi patolojiler  Akut apandisit  Kolesistit  Peptik ülser perforasyonu  Akut mekanik intestinal obst.  Boğulmuş fıtıklar  İnce - kalın barsak perforasyonu  Mezenter arter ve ven oklüzyonu  Meckel divertiküliti  Nekrotizan pankreatit  Anevrizma rüptürleri  Ektopik gebelik rüptürü  Over kist ve tümör torsiyonu  Boerhaave Sendromu

16 Dahili Hastalıklar-1 Akut gastrit Akut ülser Gastroenterit Akut hepatit Bilier kolik Renal kolik Üriner sistem enfeksiyonları Mezenter lenfadenit AAA Primer peritonit Tüberküloz peritonit Pelviperitonit Diabetik keto-asidoz Addison krizi A.hiperlipoproteinemi

17 Tabes dorsalis Herpes zoster Karın duvarı hematomu Henoch-Schönlein purpurası Sistemik lupus eritamatozus Poliarteritisnodoza A.intermitentporfiri Üremi Akut salpenjit Dismenore Endometriozis Mittelschmerz Orak hücreli anemi krizi Akut lösemi Kurşun zehirlenmesi Narkotik zehirlenme Dahili Hastalıklar-2

18 Karın dışı patolojiler  Bazal pnömoni  Plörezi  Spontan pnömotoraks  Miyokard iskemisi  Ampiyem  Perikardit  Akciğer infarktüsü  Kaburga kırıkları  Testis torsiyonu

19 1.GASTROİNTESTİNAL SEBEPLER Gastroenteritis Apandisit Mesenterik lenfadenit Kabızlık Karın travması Barsak obstrüksiyonu Peritonit Besin zehirlenmesi Peptik ülser Meckel divertikülü İnflamatuvar barsak h. Laktoz intoleransı Paraziter hast. 4.METABOLİK HASTALIKLAR Diyabetik ketoasidoz Hipoglisemi Porfiri Akut adrenal yetmezlik 2.KARACİĞER, DALAK VE BİLİYER SİSTEM HASTALIKLARI Hepatit Kolesistit Kolelitiazis Dalak infarktı Dalak rüptürü Pankreatit ETYOLOJİ 5.HEMATOLOJİK HASTALIKLAR Orak hücreli anemi Henoch-Schönlein p. HÜS 6.PULMONER SEBEPLER Pnömoni Diyafragmatik plörezi 3.GENİTOÜRİNER SEBEPLER Üriner sistem hastalıkları Üriner kalkül Dismenore Mittelschmerz Pelvik inflamatuvar hastalık Düşük tehdidi Ektopik gebelik Overyan/testiküler torsiyon Endometriyozis Hematokolpoz 7.İLAÇ VE TOKSİNLER Eritromisin Salisilatlar,NSAİ Kurşun zehirlenmesi Böcek ısırığı 8.DİĞER İnfantil kolik Fonksiyonel ağrı Faranjit Anjionörotik ödem FMF

20  Apandisit  Kolesistit  Üriner sistem sorunları / Jinekolojik sorunlar  Pankreatit  Perforasyon  Obstruksiyon  İnfarktus  Rüptür(Abd. aorta, Özofagus, ektopik gebelik, abse/hematom)  Non-spesifik karın ağrısı

21 Akut Karın Ağrısı Nedenleri  Öykü  Başlangıcı, Şiddeti, Sıklığı ve lokalizasyonu, süresi  Şiddetlendiren veya hafifleten nedenler  Eşlik eden semptomlar (Ateş, döküntü, Bulantı, kusma, ishal, kabızlık, kilo kaybı, sarılık, melena, hematemez, kanlı idrar)

22 Özgeçmiş Alkol alışkanlığı, geçirmiş ameliyat, diyabet, hipertansiyon Aile hikayesi (FMF, MEN, İBH…) İlaç Kullanımı (NSAİİ, KS, Barbiturat…) Kadınlarda adet dönemi/ son adet tarihi

23 Ağrı Süresi  Ülser ağrısı ; Sabah erken veya yemeklerden önce ya da günün belli saatlerinde aralıklı ortaya çıkar.  Kolesistit ağrısı; Yemeklerden hemen sonra pek görülmezken, genellikle uyku sırasında ortaya çıkar.  Apandisit ağrısı; Tipik olarak saat boyunca hiç azalmadan ilerleyici şekildedir.

24 Karın Ağrısının Araştırılması  Fizik muayene  İnspeksiyon Oskültasyon Perküsyon Palpasyon Rebound Rektal muayene Pelvik muayene

25  Genel bir inspeksiyonla hastanın;   Postürü   Yatağında kıvranan ve bir türlü rahat pozisyon  bulamayan hastada obstrüksiyon düşünülür.   Alt ekstremiteleri fleksiyonda olup hareketsiz  duran hastada peritonit düşünülür.   Diz dirsek pozisyonu pankreatit düşündürür   Solunum şekli   Yüz ifadesi   Döküntüleri (cullen/grey-turner)   Deri rengi/skleraları değerlendirilir (sarılık)

26  Yapılacak ilk muayene hastanın vital bulgularını değerlendirmektir.  Ateş, hipotansiyon, taşikardi ve takipne, tek başına veya birlikte, acil önem ve müdahale gerektiren belirtilerdir.  Ortostatik değişikliklerin nedeni hemoraji veya hipovolemi olabilir.

27  Abdominal muayene palpasyon ve perküsyondan önce oskultasyon yapılır barsak değerlendirilir.  Barsak seslerinin azalması ileusu, artması gastroenteriti öncelikle düşündürmelidir.  Ancak ileusun erken dönemlerinde tıkanıklığın proksimalinde barsak sesleri artmıştır.

28  Palpasyonla; batında kitle, hassasiyet, peritoneal irritasyon değerlendirilir. Dalak ve karaciğer alt sınırları da değerlendirilir.  Murphy McBurney noktaları değerlendirilir.  Rektal tuşe ile gaita değerlendirilir (melena) ve rektal muayene yapılır  Kadınlarda pelvic muayene  Erkeklerde de prostat ve testis muayene edilmelidir.

29 BulguTanımlamaKlinik Murphy bulgusu İnspirasyon esnasında sağ üst kadranda ağrı Akut Kolesistit Rovsing bulgusu Sol alt kadranı palpasyon esnasında sağ alt kadranda ağrı oluşması Akut Apendisit Coppernail bulgusu Perine, labia, veya Pelvik Fraktür skrotumun ekimozu Culen Bulgusu Grey Turner bulgusu Mavi Umbilikus Yanlarda Ekimoz Hemoperitoneum, pankreatit Retroperitoneal Hemoraji, pankreatit

30 dalakrüptürü/dal Bulgu Obturator Tanımlama Klinik Uyluğun 90 derece Pelvik apse bulgusu Ciltte aşırı hassasiyet Iliopsoas Bulgusu Kehr Bulgusu flexion ve internal rotasyonunda ağrı oluşması Yumuşak palpasyonda karın duvarında hassasiyet Sağ alt kadranın derin palpasyonu sırasında uyluğun fleksiyon haline getirilmesi ağrıyı arttırır Sol omuza vuran ağrı veya appendisit Parietal peritoneal inflamasyon Retroçekal Appendisit veya psoas üzerinde inflamasyonlu kitle Sol diyafragma İrritasyonu, akta hematom

31 Karın Ağrısının Araştırılması  Laboratuvartestleri  Tam idrar CBC Biyokimya;  Amilaz,lipaz, KCFT, ßHCG…  EKG

32 o Tam Kan Sayımı: o Lökositoz; İnflamasyon varlığı >20000 WBC bize perofrasyonu, p ankreatiti, akut kolesistiti, PID ve Mesenter iskemiyi düşündürmelidir. o Lökopeni ; Viral bir enfeksiyon gösterebilir. o Akut kan kaybında hemoglobin hemen düşmeyebilir. o Sedimentasyon hızı inflamatuvar durumlarda yüksek olabilir. (Karsinoma, Crohn hastalığı ve Abse)

33 Yüksek Serum Amilaz ve Lipaz Değerleri: Akut pankreatit, Perfore Peptik ülser, barsak nekrozu, tükrük bezlerinin hastalığı, Rüptüre dış gebelik ve Rüptüre safra kesesi gibi. KC enzimleri ve bilirubin seviyeleri: KC ve biliyer hastalıklardan şüphelenmesi durumunda istenmelidir. Koagulasyon çalışmaları (PT ve PTT) : KC hast, Biliyer hast, üst ve alt GİS kanamalarda istenmelidir.

34 Gaitada kan görülmasi; Mezenter Arter Oklizyonunu, invaginasyon, Kolon karsinomu, Crohn hastalığı ve Ülseratif kolit İdrar tetkiklerinde eritrosit, lökosit ve bilirubin varlığı sırasıyla böbrek taşı, üriner infeksiyon ve hepatikopankreatobilier hastalıklar Ektopik gebelik gibi durumlarda β-hCG kanda bakılabilir.

35 Karın Ağrısının Araştırılması  Tanısal İşlemler  Düz karın grafileri Kontrastlı grafiler USG CT Endoskopi Kolonoskopi  PA Akciğer grafisi

36  Yatarak veya ayakta batın grafileri: Periton boşluğu içinde hava varlığının saptanması, kalsifiye safra taşralarını veya böbrek taşlarının belirlenmesi, barsak luplarında distansiyon ve hava sıvı seviyelerinin gösterilmesi gibi konularda tanıya yardımcı olabilir. Abdominal filimler: Abdominal Aort Anevrizmasının kalsifikasyonunu gösterebilir. Gögüs filimleri: Yansıyan abdominal ağrı yapan serbest havayı,plevral effüzyonu ve pulmoner olayları gösterebilir.

37 Yatak Başı USG : Kolelityazis, Abdominal Aort Anevrizması/ Disseksiyonu, İntraabdominal sıvı, Pankreatik psödokist, Hepatik metastazlar, Abdominal tümörler, Apendiks kalınlaşması, Parakolik koleksiyon ve Nefrolityaziste hidronefrozu gösterebilmesi açısından kabul görmeye başlamıştır. Pelvik patolojileri değerlendirmede de (ektopik gebelik gibi) USG son derece yararlıdır.

38 Obstrüksiyon veya ülser varlığını düşündüren semptomların varlığında Baryumlu grafiler veya endoskopik muayene gereklidir. Kolik tarzı ağrıların varlığında bilier sistem değil de öncelikli olarak intestinal sistemin radyolojik incelenmesi gereklidir. Saatler süren şiddetli, epigastrik veya sağ üst kadran ağrılarında ise öncelikle pankreas ve safra yolları araştırılmalıdır.

39  Karın ağrısı ile birlikte ishal, kabızlık veya rektal kanama gibi bulgularda ilk planda kolon kökenli patolojiler akla getirilmeli ve kolonoskopi veya baryumlu grafiler yapılmalıdır.

40  Kontraslı Görüntüleme : BT, Anjiografi ve Nükleer tıp çalışmaları bazı durumlarda yararlıdır.Ancak uzman görüşleri alınarak karar verilmelidir.  Sebebi bilinmeyen kronik karın ağrılı bir hastada objektif anormallikler olmadığı sürece tekrar tekrar invaziv testler yapmaktan kaçınılmalıdır.

41 Perfore apandisit - BT

42

43 Batında serbest hava- ADBG

44 Ayakta direk batın grafisi  Dilate barsak halkaları Tıkanma distalde ise daha fazla hava hava/sıvı seviyeleri Kolonda hava bulunmaz Teşhis koydurur

45 Pankreatit - BT

46  Akut karın olan hastalarda kesin tanı konuluncaya Kadar lavman yapılmamalı antibiyotik, antiinflamatuar veya analjezik verilmemelidir.  Akut karın ağrılı olan hastanın iyi değerlendirilmesi ve Yakından izlenmelidir.  Cerrahi tedavi her zaman ön planda düşünülmelidir.

47 Tanı konulduktan sonra tedavi  Ağrıkontrolü:  Opiyat: hydromorphone: 1–2 mg SC or IM; meperidine (Dolantin): 75–100 mg IM Antasit ve H2 reseptör blokerleri

48  Kusmanınkonrolü  Droperidol (2.5 mg IM)  Proklorpromazin (5–10 mg IM)  Prometazin (12.5–25 mg IM)  Trimetobenzamid (200 mg IM)  Nasogastrik dekompresyon

49  Ampirik Antibiyotik  Sefotetan Sefoksitin Metronidazol  Kombinekinolon veya ampisilin  İntravenöz sıvı  İdrar sondası

50


"Karın Ağrısına Yaklaşım Dr. Banu Çiçek DİLFİRUZ Aile Hekimliği ABD 11.08.2015." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları