Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Hazırlayan:. Sabun nedir? Sabun temizlikte kullanılan maddelerden bir bölümüne verilen genel addır Sabun temizlikte kullanılan maddelerden bir bölümüne.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "Hazırlayan:. Sabun nedir? Sabun temizlikte kullanılan maddelerden bir bölümüne verilen genel addır Sabun temizlikte kullanılan maddelerden bir bölümüne."— Sunum transkripti:

1 Hazırlayan:

2 Sabun nedir? Sabun temizlikte kullanılan maddelerden bir bölümüne verilen genel addır Sabun temizlikte kullanılan maddelerden bir bölümüne verilen genel addır Kimyasal bakımdan sabun ise basitçe yağ asitlerinin sodyum yada potasyum tuzlarından meydana gelen bileşiklerdir Kimyasal bakımdan sabun ise basitçe yağ asitlerinin sodyum yada potasyum tuzlarından meydana gelen bileşiklerdir Sabun halk dilinde yağlı,kirli şeyleri temizlemek için kullanılan bir maddedir. Sabun halk dilinde yağlı,kirli şeyleri temizlemek için kullanılan bir maddedir.

3 Sabun tarihi Eski Roma’da hayvanların kurban edildiği SAPO dağında biriken hayvan kül ve yağları,yağan yağmur ile tiber nehrine karışır.ve karışan yağ,killi çamur ve köpüklü bir karışım oluştururlar. Eski Roma’da hayvanların kurban edildiği SAPO dağında biriken hayvan kül ve yağları,yağan yağmur ile tiber nehrine karışır.ve karışan yağ,killi çamur ve köpüklü bir karışım oluştururlar. Bu olay bugün kullandığımız sabunun ilk doğal şeklidir. Bu olay bugün kullandığımız sabunun ilk doğal şeklidir.

4 Sabun tarihi killi çamur köpük yağ

5 Sabun kullanım alanları Sabun temizleme maksadı dışında: Sabun temizleme maksadı dışında: kozmetik, losyon, krem, sprey, ilaç yapımında kullanılır. kozmetik, losyon, krem, sprey, ilaç yapımında kullanılır. kozmetiklosyonkremspreyilaç kozmetiklosyonkremspreyilaç Endüstride boya, plastik döküm, metal çekme işlerinde, sentetik kauçuk ve plastiklerin birçok türünün imalatında Endüstride boya, plastik döküm, metal çekme işlerinde, sentetik kauçuk ve plastiklerin birçok türünün imalatındaboyaplastikdökümkauçuk plastiklerinboyaplastikdökümkauçuk plastiklerin Su geçirmez tekstil üretiminde. kullanılmaktadır Su geçirmez tekstil üretiminde. kullanılmaktadırtekstil

6 Sabun ve özellikleri Triaçilgliserollerin baz ile hidrolizi(yani sabunlaştırılması),gliserin ve uzun-zincirli karboksilik asitlerin tuzlarının bir karışımını verir. Triaçilgliserollerin baz ile hidrolizi(yani sabunlaştırılması),gliserin ve uzun-zincirli karboksilik asitlerin tuzlarının bir karışımını verir. Uzun-zincirli karboksilik asitlerin bu tuzları sabunlardır. Uzun-zincirli karboksilik asitlerin bu tuzları sabunlardır.

7 Sabun ve özellikleri Sabun yüzey aktif bir maddedir. Su veya organik maddelerde çözündüğü vakit bu sıvıların yüzey gerilmelerini azaltır ve sıvı içerisindeki maddeleri yüzer vaziyete getirir Sabun yüzey aktif bir maddedir. Su veya organik maddelerde çözündüğü vakit bu sıvıların yüzey gerilmelerini azaltır ve sıvı içerisindeki maddeleri yüzer vaziyete getirir

8 Sabun oluşumu Son olarak gliserin ve sabun oluşur ve bu sabunlaşma tepkimesi birçok sabun üretiminde kullanılır Gliserin Sodyum karboksilatlar Triaçilgliserol

9 Sabun oluşum mekanizması

10 Sabun ve Çeşitleri Sabunlar yapılarına göre bazen sıvı bazen ise katı halde bulunabilirler. Sabunlar yapılarına göre bazen sıvı bazen ise katı halde bulunabilirler. Sabundaki bu farklılıklar yağ asitlerine bağlanan gruplara bağlıdır Sabundaki bu farklılıklar yağ asitlerine bağlanan gruplara bağlıdır Örneğin yağ asitine Na + bağlanınca katı K + bağlanıca ise sıvı sabun elde edilir Örneğin yağ asitine Na + bağlanınca katı K + bağlanıca ise sıvı sabun elde edilir

11 Katı ve sıvı sabun C 17 H 35 -COO-CH 2 C 17 H 35 -COO-CH 2 C 17 H 35 -COO-CH +3NaOH C 17 H 35 -COO-CH +3NaOH C 17 H 35 -COO-CH 2 C 17 H 35 -COO-CH 2 ISI 3C 17 H 35 COONa + HO-CH 2 HO-CH HO-CH 2 Sodyum stearat Gliserin Yukarıdaki tepkimede yağ asitlerine Na + yerine K + kullanarak farklı türlerde sabun elde edilebilinir.

12 Neden katı veya sıvı sabun? İyonların boyutları, kimyasal özellikleri farklı olmasından kaynaklı olarak, moleküler arası çekim kuvvetleri de elbette ki değişmektedir. Bu nedenle, aynı anyona sahip olmasına rağmen sadece katyonu değişen bir çok tuzun kimyasal özelliği birbirinden oldukça farklı olmaktadır. İyonların boyutları, kimyasal özellikleri farklı olmasından kaynaklı olarak, moleküler arası çekim kuvvetleri de elbette ki değişmektedir. Bu nedenle, aynı anyona sahip olmasına rağmen sadece katyonu değişen bir çok tuzun kimyasal özelliği birbirinden oldukça farklı olmaktadır.

13 Sabun yapımı Katı ve sıvı yağlar,sulu sodyum hidroksit çözeltisinde,hidroliz tamamlanıncaya kadar kaynatılır.Karışıma sodyum klorür ilave edilerek sabun çöktürülür. Katı ve sıvı yağlar,sulu sodyum hidroksit çözeltisinde,hidroliz tamamlanıncaya kadar kaynatılır.Karışıma sodyum klorür ilave edilerek sabun çöktürülür. Sabun ayrıldıktan sonra gliserin sulu fazdan damıtma yolu ile ayrılabilir

14 Sabun yapımı Ham sabun genellikle birçok çöktürme işlemi ile saflaştırılır. Ham sabun genellikle birçok çöktürme işlemi ile saflaştırılır. Eğer istenilen ürün ev sabunu ise parfüm ilave edilebilir. Eğer istenilen ürün ev sabunu ise parfüm ilave edilebilir. Temizlik sabunu yapmak için ise kum,sodyum karbonat ve diğer dolgu maddeleri ilave edilir. Temizlik sabunu yapmak için ise kum,sodyum karbonat ve diğer dolgu maddeleri ilave edilir.

15 Sabun yapımı Sabun yapımında kullanılan yağdaki yağ asidi miktarı çok önemlidir. Sabun yapımında kullanılan yağdaki yağ asidi miktarı çok önemlidir. Yağın içerisindeki yağ asidi oluşacak sabun miktarı ile orantılıdır. Yağın içerisindeki yağ asidi oluşacak sabun miktarı ile orantılıdır. Yağlardaki yağ asit miktarları bazı faktörlere bağlı olarak değişir. Yağlardaki yağ asit miktarları bazı faktörlere bağlı olarak değişir.

16 Yağ asitleri Yağ asitleri sabunun en önemli bileşenlerinden olmakla birlikte, genelde uzun, alifatik kuyruklu bir karboksilik asittir Yağ asitleri sabunun en önemli bileşenlerinden olmakla birlikte, genelde uzun, alifatik kuyruklu bir karboksilik asittiralifatik karboksilik asittiralifatik karboksilik asittir

17 Yağ asitleri Yağ asitleri yağ endüstrisinde istenilmeyen bir kavramdır.Yağların kalitesinde önemli yer teşkil ederler. Yağ asitleri yağ endüstrisinde istenilmeyen bir kavramdır.Yağların kalitesinde önemli yer teşkil ederler. Yağ asit değeri bir yağda ne kadar düşük ise yağın kalitesi o kadar iyidir. Yağ asit değeri bir yağda ne kadar düşük ise yağın kalitesi o kadar iyidir. Endüstride yağda bulunan yağ asitlerini gidermek için sabunlaşma tepkimelerinden yararlanılmaktadır. Endüstride yağda bulunan yağ asitlerini gidermek için sabunlaşma tepkimelerinden yararlanılmaktadır.

18 Yağ asitleri Yağ endüstrisinde yağın içerisindeki serbest yağ asitleri NaOH ile muamele edildiğinde sabunlaşma reaksiyonu sonucu ortamdan uzaklaştırılır. Yağ endüstrisinde yağın içerisindeki serbest yağ asitleri NaOH ile muamele edildiğinde sabunlaşma reaksiyonu sonucu ortamdan uzaklaştırılır. Bu aşamada elde edilen sabun tortusu ise sabun sanayinde kullanılır. Bu aşamada elde edilen sabun tortusu ise sabun sanayinde kullanılır. yağ + NaOH Sabun yağ tortusu

19 Miseller ve oluşumları Uzun-zincirli karboksilik asitlerin sodyum tuzları(sabun)nerdeyse tamamen su ile karışabilir.Ancak beklediğimiz gibi tek tek iyonlar halinde çözünmezler çok seyreltik çözeltiler hariç, sabunlar miseller halinde bulunurlar Uzun-zincirli karboksilik asitlerin sodyum tuzları(sabun)nerdeyse tamamen su ile karışabilir.Ancak beklediğimiz gibi tek tek iyonlar halinde çözünmezler çok seyreltik çözeltiler hariç, sabunlar miseller halinde bulunurlar misel oluşumu

20 Miseller ve özellikleri Sabun miselleri,sulu fazda dağılmış bulunan karboksilat iyonlarının oluşturduğu küresel kümelerdir. Karboksilat anyonları negatif yüklü(bu yüzden polar)karboksilat grupları yüzeyde,polar olmayan hidrokarbon zincirleri ise iç tarafta olacak şekilde bir arada istiflenmiş gibi bulunurlar.

21 Sabun misellerinden bir kesit Sodyum iyonları ayrı ayrı sarılmış iyonlar olarak sulu fazda dağılmış halde bulunurlar. Sodyum iyonları ayrı ayrı sarılmış iyonlar olarak sulu fazda dağılmış halde bulunurlar. Miselin iç kısmı C O O-O- C O O-O- C O O-O- C O O-O- C O O-O- Na + Sulu faz

22 Misel Karboksilat anyonu YAĞ-KİR Hidrofobik kısım Na + iyonları

23 Miseller Ayrıca miseller yüzeyleri negatif olduklarından birbirlerini iterler ve böylece sulu fazda dağılmış olarak bulunurlar Ayrıca miseller yüzeyleri negatif olduklarından birbirlerini iterler ve böylece sulu fazda dağılmış olarak bulunurlar

24 Sabun nasıl temizler? Çoğu kir parçacığı sıvı veya katı yağ tabakası ile çepeçevre sarılmış olarak bulunurlar.Su molekülleri herhangi bir katkı olmaksızın yağ tabakalarını dağıtmaları mümkün değildir.Çünkü yağsı tabakaya geçmeleri ve teker teker parçacıkları birbirinden ya da yapışık olduğu yüzeyden ayırmaları imkansızdır. Çoğu kir parçacığı sıvı veya katı yağ tabakası ile çepeçevre sarılmış olarak bulunurlar.Su molekülleri herhangi bir katkı olmaksızın yağ tabakalarını dağıtmaları mümkün değildir.Çünkü yağsı tabakaya geçmeleri ve teker teker parçacıkları birbirinden ya da yapışık olduğu yüzeyden ayırmaları imkansızdır.

25 Sabun nasıl temizler? Sabun çözeltileri ise sahip oldukları hidrokarbon zincirleri yağsı tabakada”çözünebildiklerinden” her bir parçacığı ayırabilirler.Bu böyle olunca ayrı ayrı her bir parçacık karboksilat anyonlarından oluşan bir dış tabaka oluşturur ve sulu faza çok daha uygun bir dış-polar yüzey sağlar Sabun çözeltileri ise sahip oldukları hidrokarbon zincirleri yağsı tabakada”çözünebildiklerinden” her bir parçacığı ayırabilirler.Bu böyle olunca ayrı ayrı her bir parçacık karboksilat anyonlarından oluşan bir dış tabaka oluşturur ve sulu faza çok daha uygun bir dış-polar yüzey sağlar

26 Yağ kaplı kir parçacıklarının bir sabun ile dağılması COO - - OOC COO - Na + Sulu faz YAĞ YÜZEY YAĞ

27 Sabun nasıl temizler? Her bir misel birbirini iter ve böylece sulu fazda dağılmış hale gelirler.Daha sonra kirler rahatça ortamdan uzaklaşarak temizleme işlemi tamamlanmış olur Her bir misel birbirini iter ve böylece sulu fazda dağılmış hale gelirler.Daha sonra kirler rahatça ortamdan uzaklaşarak temizleme işlemi tamamlanmış olur

28 Suyun temizlikteki etkisi Sert sularda deterjanlar işlevlerini daha iyi yerine getirirken sabunlarda tam tersidir. Sert sularda deterjanlar işlevlerini daha iyi yerine getirirken sabunlarda tam tersidir. Sert sular Kalsiyum ve Magnezyum tuzları, temizlik ortaminda Ca ++ ve Mg ++ iyonlarina ayrışarak yıkama ve temizlik için gerekli olan yüzey aktif maddeleri bağlar ve yikama ortaminda etkisiz hale getirir. Sert sular Kalsiyum ve Magnezyum tuzları, temizlik ortaminda Ca ++ ve Mg ++ iyonlarina ayrışarak yıkama ve temizlik için gerekli olan yüzey aktif maddeleri bağlar ve yikama ortaminda etkisiz hale getirir.

29 Suyun temizlikteki etkisi Suyun temizlik işlemlerinde oluşturdugu olumsuzluklari gidermek için, sertliğinin azaltılmasi veya giderilmesi gerekmektedir.Bunun için 3 yöntem kullanılmaktadır. Suyun temizlik işlemlerinde oluşturdugu olumsuzluklari gidermek için, sertliğinin azaltılmasi veya giderilmesi gerekmektedir.Bunun için 3 yöntem kullanılmaktadır. 1) Kaynatmak 1) Kaynatmak 2) Kimyasal yoldan çöktürme 2) Kimyasal yoldan çöktürme 3) İyon değiştirme yöntemi 3) İyon değiştirme yöntemi

30 Lavabo temizleyiciler Lavabo temizleyicilerde sabunlaşma mekanizmalarından yararlanarak temizleme işlemlerini meydana getirirler.Bu temizleyiciler içerlerinde %95 oranında NaOH bulundururlar. Lavabo temizleyicilerde sabunlaşma mekanizmalarından yararlanarak temizleme işlemlerini meydana getirirler.Bu temizleyiciler içerlerinde %95 oranında NaOH bulundururlar.

31 Lavabo temizleyiciler Lavabolar bilindiği gibi yağ ve yağ ile sarılmış kir ile tıkanarak suyun akışını engellerler.Bu yağ ve kirler lavabo temizleyicileri ile sıcak bir ortamda etkileştikleri zaman sabunlaşma tepkimeleri meydana gelir ve lavabo açılmış olur. Lavabolar bilindiği gibi yağ ve yağ ile sarılmış kir ile tıkanarak suyun akışını engellerler.Bu yağ ve kirler lavabo temizleyicileri ile sıcak bir ortamda etkileştikleri zaman sabunlaşma tepkimeleri meydana gelir ve lavabo açılmış olur.

32 Güncel Özellikle İsveçten alınan “sterisol” isimli dezenfektan cilt kanseri riskini artıran bir maddedir ve genelde sıvı sabunlarda kullanılmaktadır.Maliyeti düşük ve “sterol” adıyla satılan bu dezenfektan cilt kanseri bakımından oldukça tehlikelidir

33 GüncelGüncel Ankara Onkoloji hastanesin e yapılan başvurularda son 4 yılda “cilt kanseri” hastalığı sayılarının %94 arttığı gözlenmiştir. Ankara Onkoloji hastanesin e yapılan başvurularda son 4 yılda “cilt kanseri” hastalığı sayılarının %94 arttığı gözlenmiştir. Özellikle ucuz sıvı sabunların kullanımına dikkat göstermek gerekmektedir. Özellikle ucuz sıvı sabunların kullanımına dikkat göstermek gerekmektedir.

34 BENi DiNLEDi ğ iNiZ iÇiN TE ş EKKÜRLER


"Hazırlayan:. Sabun nedir? Sabun temizlikte kullanılan maddelerden bir bölümüne verilen genel addır Sabun temizlikte kullanılan maddelerden bir bölümüne." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları