Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

BASEL II Derleyen ve Hazırlayan Arif AYTULUN. 1974’de BIS bünyesinde, İsviçre’nin Basel şehrinde Basel Komitesi kuruldu.Banka risklerinin SERMAYE YETERLİLİĞİ.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "BASEL II Derleyen ve Hazırlayan Arif AYTULUN. 1974’de BIS bünyesinde, İsviçre’nin Basel şehrinde Basel Komitesi kuruldu.Banka risklerinin SERMAYE YETERLİLİĞİ."— Sunum transkripti:

1 BASEL II Derleyen ve Hazırlayan Arif AYTULUN

2 1974’de BIS bünyesinde, İsviçre’nin Basel şehrinde Basel Komitesi kuruldu.Banka risklerinin SERMAYE YETERLİLİĞİ ne dayalı olarak değerlendirme sistemi yolu ile tespiti yolu ile yapılması. 1988’de "Basel I - Sermaye Uzlaşısı" adlı karar yayımlandı ~Sermaye yeterliliğinde uluslararası standartlar belirlendi ~Sermayenin risk ağırlıklı aktiflere oranına % 8 alt sınırı getirildi. ~1989 yılında TCMB tarafından bu yönde düzenlenme ile kabul edildi. ~1996 yılında kredi riskine dayalı sistem daha sonra piyasa riskini de içeren şekilde geliştirildi. Uluslararası Ödemeler Bankası (BIS) ve Basel I 1930’da kurulan BIS; Bütün merkez bankalarının bankası niteliğinde olup, ~Uluslararası finans işlemlerinin kolaylaştırılmasını sağlamak ~Globalleşen finans piyasalarında düzenleyici kurallar oluşturabilmek amacında 6 BIS:Bank of international Settlements

3 Yeni Sermaye Yeterliliği Uzlaşısı (Basel II) ve Türkiye İçin Önemi BDDK ’de bankalarda iç denetim ve risk yönetimi sistemleri ile ilgili esasları belirlemek amacıyla bir Yönetmelik yayımladı 2002’de taslak Basel II standartları yayımlandı, ‘de bu standartlar kesinleşerek Basel II dokümanı nihai halini aldı, 2007’de G- 10 ülkelerinde uygulamaya geçecek Avrupa Komisyonu Basel II’yi AB dahilindeki tüm bankalar için zorunlu tuttu, G-10 ülkesi olmayan ülkelerden 88 adedi Basel II’yi uygulamayı hedefliyor Dolayısıyla AB yolundaki ülkemiz için Basel II’ye uyum kaçınılmaz.2008 yılında ülkemiz Basel II standartlarını uygulayacaktır. 7

4 En az sermaye yeterlili ğ i Banka bir kaynağını belli bir kullanıma tahsisi ederken nakdi ve yada gayri nakdi riski tahsisi ederken yarattığı 100 birim için 8 birim sermaye bulundurma zorunluluğu vardır. Yani kredi kuruluşu sermayenin 12,5 katı kadar risk alınabilir. 100 / 8 =12,5

5 Basel II’de Banka Sermaye Yeterliliği Sermaye Yeterliliği (Min % 8) Özkaynak Piyasa Riski + Kredi Riski + Operasyonel Risk = Faizler ve piyasa fiyatlarındaki değişimlerden kaynaklanan risk Olası kredi kayıplarından kaynaklanan risk Yetersiz veya yanlış içsel yöntem, kişi ve sistemlerden veya dışsal olaylardan kaynaklanan risk Sermaye yeterliliği özkaynak x 12,5 = bankanın alacağı maksimum risk Risk arttıkça bankanın sermayesini arttırması gerekecek 9

6 AZALTILMI Ş KRED İ R İ SK İ Azaltılmış Kredi Risk =Kredi Riski – Kredi Riski Azaltma Teknikleri Krediler ve Alacaklar Diğer Varlıklar Bilanço Dışı işlemler Teminatlar Bilanço içi Netleşme Anlaşmalar Garantiler ve Kredi Türevleri

7 Basel II - Basel I Kıyaslaması BASEL I (Uygulamadaki Sermaye Uzlaşısı) Her bankanın tek bir risk ölçüm modeline odaklanması Hassas risk ölçümüne dayanmayan ama geniş tabanlı uygulama imkanı BASEL II (Yeni Sermaye Uzlaşısı) Bankanın kendi içsel risk yönetimi metodlarını geliştirmesi, üst denetim kontrolü ve piyasa disiplini Ürün/piyasa bazında risk yönetimi yerine kurum genelinde risk yönetimi Maliyet bazlı fiyatlamadan, risk odaklı ölçüm ve fiyatlamaya geçiş Etkin risk yönetimini özendirici sermaye rasyo yapıları Sermaye yeterliliği hesaplamasına dahil edilen yeni risk türü - Operasyonel Risk 11

8 NEDEN BASEL-II ? - Bankaların maruz kaldıkları riskleri daha iyi ölçmek ve bunu en az sermaye düzeyi ile ilişkilendirmek, - Ulusal ve Uluslararası denetim uygulamalarını güçlendirmek, - Şeffaf ve Uluslararası genel kabul görmüş muhasebe ilkelerine uyumlu finansal tablolar yolu ile piyasa disiplinini sağlamak.

9 BASEL-II UYGULAMA KAPSAMI  1.ASGARİ SERMAYE YÜKÜMLÜLÜĞÜ  2.DENETİMSEL GÖZZDEN GEÇİRME  3.PİYASA DİSİPLİNİ

10 Yaşanan ekonomik krizlerin de etkisiyle bankacılık sektöründe azalan sermayenin yeterliliği ve etkin kullanımının sağlanması amacı ile risk yönetiminin önemi bir kat daha arttı Basel II; bankalarda etkin risk yönetimini ve piyasa disiplinini geliştirmek, sermaye yeterliliği ölçümlerinin etkinliğini artırmak ve bu sayede sağlam bir bankacılık sistemi oluşturmak ve finansal istikrara katkıda bulunmak için hazırlanmış bir düzenleme Basel II içerisinde sermaye yükümlülüğünün nasıl hesaplanacağı, maruz kalınan risklerin nasıl yönetileceği, sermaye yeterliliğinin nasıl değerlendirileceği ve nasıl kamuya açıklanacağına ilişkin hükümler mevcut Yakın dönemde uygulamaya girecek olan bu düzenleme bir çok ülke tarafından benimseniyor Finansal sektörde piyasa denetiminin geliştirilmesi yönündeki çabaların bir yansıması olan Basel II finansal kurumlarla birlikte kredi kullananları da çok yakından ilgilendiriyor Düzenlemenin zamanında ve doğru algılanması, ekonomik faaliyet açısından son derece önemli 1 BASEL II GEÇİŞ

11 BASEL II’DEN BEKLENEN FAYDALAR Bankalarda risk yönetimi ve kültüründeki etkinliğin arttırılması, Bankaların aracılık fonksiyonlarını daha etkin bir biçimde yerine getirmesi, Bankaların sermaye düzeylerinin maruz kaldıkları risklere paralel hale getirilmesi, Bankalar tarafından kamuya açıklanacak bilgiler aracılığıyla piyasa disiplininin arttırılması, Bankaların müşterileri konumundaki kişi ve kuruluşların kurumsal yönetişim yapılarının iyileştirilmesi.

12 Basel II’nin Gelişmekte Olan Ülkelerdeki Finans Sistemine Olası Etkileri Basel II ile gelen en önemli değişiklik; yurtdışı borçlanmada ülke rating’lerinin dikkate alınacak olması Halen uygulamada olan standartlara göre ülkemizin hazine kağıtlarına uygulanan % 0 risk ağırlığı yerine, ülke ratingi’nden dolayı % 100 risk ağırlığı uygulanacak Basel II’de Türkiye OECD’ye üye ülke olmasından doğan avantajını yitiriyor ve yurtdışı borçlanma maliyeti artıyor (kulüp kuralı) Bu sadece ülkemiz için değil, düşük rating’e sahip tüm ülkeler için dış ticaretin finansmanında ve yurtdışı borçlanmada maliyetlerin artması anlamına gelmekte Sadece bu özellik bile ülkemizin Basel II’nin standartlarını dolaylı olarak da olsa kabul etmek zorunda kalacağının göstergesi 8

13 Ülkemizde KOBİ Nedir? 2 Dış Ticaret Müsteşarlığı tanımı İmalat sanayiinde faaliyet gösteren Sabit yatırım tutarı en fazla EUR olan işçi çalıştıran işletmelerdir. * Kaynak; DPT Hazine Müsteşarlığı tanımı İmalat sanayii, turizm, tarımsal sanayii, eğitim, sağlık, yazılım geliştirme alanlarında faaliyet gösteren Yatırım tutarı en fazla EUR olan işçi çalıştıran işletmelerdir.

14 4 KOBİ’lerin Zayıf Yönleri Özsermaye yapılarının genelde zayıf olması Taleplere ve çeşitliliklere daha uygun, düşük maliyetli ve esnek yapıda finansman elde edememe (uzun vade, uygun faiz vb.) Üretimde kullanılan girdilerin (enerji, hammadde, işçilik vb.) yüksek maliyetli olması sonucu rekabet gücünün ve verimliliğin düşük olabilmesi Uzmanlaşma ve organizasyonel yetkinliklerin eksikliği sebebiyle kurumsal yönetim anlayışının yeterince gelişmemiş olması Sağlıklı kayıt düzeninin ve dolayısıyla şeffaflığın oluşturulamamış olması Genelde düşük teknoloji seviyesi ve yetersiz know-how

15 KOB İ LER İ N YAPMASI GEREKENLER * Öz sermaye yetersizliği Net İşletme sermayesinin yetersizliği Şeffaflık sorunu “ mali tablolar düzenli, güvenilir ve gerçeği net olarak yansıtacak şekilde kredi derecelendirme kuruluşlarına verilebilecek şekilde olmalıdır” Firmalar risklerini kendileri de ölçümleyebilmelidirler. Firmalar ana faaliyet konularında çalışmalıdırlar. Firmaların kayıt dışı işlemlerini mutlaka kayıt altına almalıdırlar. Basel – II nin ön gördüğü teminat yapılarını oluşturmalılardır.

16 BANKALARIMIZDA BASEL II ÇALI Ş MASI Bankalarımız Basel-II’nin uygulanabilmesi için çalışmalarına devam etmektedirler. BDDK ve TBB olmak üzere, banka ve özel finans kurumları Basel II ile ilgili çalışma grupları oluşturmuşlardır. Eksikliklerin giderilmesi ve olası sorunların aşılması yönünde test çalışmalarına yoğun bir şekilde devam edilmektedir. Yalnız, Basel II kriterlerden direkt olarak etkilenecek olan kişi ve kuruluşlar (KOBİ) ile meslek örgütlerinin OLAYA DAHA FAZLA İLĞİ GÖSTERMESİ GELECEK İÇİN DAHA FAYDALI OLACAKTIR.

17 Basel II ile tüm bankalar riske göre fiyatlama yapacak ve taşıdıkları risklerini kredi fiyatlarına yansıtacak Basit bir örnek vermemiz gerekirse; Sermayesi 100 YTL olan bankanın taşıyabileceği toplam risk YTL olacaktır. Taşınan risk YTL’ye yükseldiğinde ise bankanın sermayesini 200 YTL’ye çıkartması gerekecektir. Eğer banka sermayesini 200 YTL’ye çıkartamıyorsa YTL tutarındaki riski alamayacaktır. Bunun sonucunda banka sermayesini arttırarak krediyi daha yüksek fiyatla verebilecek Basel II’de Banka Sermaye Yeterliliği – Kredi Fiyatı İlişkisi (Örnek) 10

18 BASEL II’N İ N AVRUPA B İ RL İĞİ SÜREC İ NDEK İ YER İ Avrupa Birliği ve G-10 Ülkeleri Basel-II hükümlerini 2007 yılında ( finansal tablolarına göre) tüm Bankalar ve Menkul Kıymet Şirketleri için uygulamayı planlamaktadır yılından itibaren Basel-II’ye uyum Ülkemizde faaliyet gösteren finans kuruluşları ile reel sektör kuruluşlarının Avrupa Birliği standartlarına da uyumunu sağlayacaktır.

19 BASEL II’N İ N REEL SEKTÖR İ LE İ L İŞ K İ S İ - Bankalarda risk yönetimi ve kültürünün gelişmesini, dolaylı olarak ta, bankaların müşterisi konumunda bulunan reel sektör firmalarını olumlu yönde etkilemesi beklenmektedir. -Basel-II, derecelendirme notu bulunmayan şirketler için mevcut duruma herhangi bir değişiklik getirmemektedir. Ancak, Basel-II ile birlikte yüksek derecelendirme notuna sahip şirketler diğerlerine göre daha avantajlı konuma geçecektir. -Şirketlerde kurumsal yönetişimin artması ve kayıt dışılığın azalması yönünde doğal bir teşvik mekanizması oluşturacaktır. -Basel II risk yönetiminde ortaya çıkan gelişmelerin, şeffaf olmayan ve yeterince kurumsallaşamayan reel sektör kuruluşlarının bankalarla yaşayabilecekleri sorunların, Basel II uygulamasından bağımsız olarak Uluslararası standartlara yükseltilmesi zorunluluğu bulunan risk yönetimi uygulamalarının doğal ve zorunlu bir sonucu olarak görülmelidir.

20 BASEL II’YE GÖRE F İ RMA BÜYÜKLÜKLER İ

21 BASEL II KR İ TERLER İ NE GÖRE KOB İ ÖLÇÜTLER İ - Hazine müsteşarlığının tanımına göre KOBİ ; imalat sanayinde faaliyette bulunan ve yasal defter kayıtlarında arsa ve bina hariç, makine, teçhizat, tesis, taşıt ve demirbaşları toplamının net tutarı YTL sını aşmayan; 1 – 9 İşçi çalıştıran işletmeler çok küçük(Mikro) ölçekli 10 – 49 İşçi çalıştıran işletmeler küçük ölçekli 50 – 250 İşçi çalıştıran işletmeler orta ölçekli işletmelerdir. Dış Ticaret Müsteşarlığının Tanımına göre KOBİ ise ; İmalat sanayinde faaliyet gösteren, 1 ile 200 arası işçi çalıştıran, gerçek usulde defter tutan, arsa ve bina hariç sabit sermaye tutarı 2 Milyon ABD dolarını karşılığı YLT yi aşmayan işletmelerdir. Basel – II Standartlarına göre KOBİ ler işletmelerin çalışan sayılarına göre değil yıllık satış cirolarına göre belirlenmektedir. Yıllık satış ciroları 50 Milyon EUR nun altında kalan işletmeler bu standartlar çerçevesinde KOBİ olarak değerlendirilecektir.

22 BASEL II KR İ TERLER İ NE GÖRE KOB İ ÖLÇÜTLER İ -250’den az işçi çalıştıran, -Yıllık cirosu 50 milyon EUR’dan az ve -Bilanço aktif toplamı 43 milyon EUR’dan küçük olan firmalar KOBİ (Küçük ve Orta Büyüklükte İşletme) tanımına girmektedir. Bu durumda, Ülkemizde faaliyet gösteren reel sektör kuruluşlarının istatistikleri incelendiğinde; İstanbul Sanayi Odası’nın 2004 yılı sonu rakamlarına göre ilk firmasından 660’ının, TCMB’nin bilanço verilerini topladığı 7.500’ü aşkın firmanın ise 6.800’ünün Basel II kriterlerine göre KOBİ sayıldığı bir ortamda ne kadar büyük bir kitlenin etki alanına girdiği ortaya çıkmaktadır. Halen Ülkemizde değişik kuruluşların uygulamış olduğu KOBİ tanımının yeknesak hale getirilmesi, BASEL II kriterlerine ve AB normlarına uyumun gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

23 STANDART YÖNTEME GÖRE F İ RMA SINIFLAMALARI

24 R İ SK A Ğ IRLIKLARI I

25 R İ SK A Ğ IRLIKLARI II

26 DERECELENDİRME 10 Kredi notu,bir firmaya veya bireye kredi tahsisi edilirken,taşıdığınız riskin matematiksel olarak ifadesidir.Bankalarda Kredi notunun (PD)hesaplanması kredi risk yönetim sürecinin ilk aşamasıdır. Derecelendirme(Rating)bir menkul kıymetin satın alma,satma veya elde tutma tavsiyesi değildir. Rating Grupları Ülke Ratingi Kurumsal Rating Bankalar ve Finans Kurumları Sigorta Şirketleri Kamu Kurumları Sınai ve Ticari Şirketler Belediyeler İhraç Ratingi Tahvil Yapılandırma Finansman Proje Ratingi

27 DERECELENDİRME ÇEŞİTLERİ 10 Borçlanma Araçlarının Derecelendirilmesi-SPK Moody’s, S&P, Fitch Ratings Kredi Değerliliğinin (Riskin)Derecelendiilmesi – BDDK Dun&Bradstreet, Coface, Fair Isaac, Experian

28 Basel II’de Derecelendirme (Rating) İyi derecelendirme notu almış firmalar için daha düşük kredi fiyatları mümkün Finansal faktörlerin yanında niteliksel faktörler de (risklerin farkındalığı, yönetim ve organizasyon yapısı, ürün/hizmet gelişimi, pazar konumu/rekabet, müşteriler/tedarikçiler, finansal performans, finansal tabloların şeffaflığı vb.) iyi bir derecelendirme notu alabilmek için önemli Derecelendirme firmanın riskliliğinin belirlendiği nottur 12

29 Farklı Risk Ağırlıklarına Tekebül eden Birden Fazla Derecelendirme Notu İki Derecelendirme Notu Daha Yüksek Olan Risk Ağırlığı İkiden Fazla Derecelendirme Notu Eğer en düşük iki risk ağırlığı ayrıysa :Düşük olan derecelendirme Notu Aynı değilse: İki Risk ağırlığından yüksek olanı Birden Fazla Derecelendirme notu bulunması durumunda izlenecek yol

30 EVET Derecesiz Kredi için Risk Ağırlığı EVETHAYIR EVET HAYIR Uzun ve Kısa Vadeli Derecelendirme Notlarının Kullanımı

31 Basel I ve Basel II’de Risk Ağırlığı Basel II’de; teminat yanında firma derecesi ve kredi işleminin risklilik seviyesine göre fiyatlanacak Standart % 75 risk ağırlığı Perakende Portföy Dış derecelendirme kuruluşlarınca verilmiş derecelendirme / rating (rating yoksa %100 risk ağırlığı) Kurumsal Portföy Basel I’de; teminat yapılarına göre farklı risk ağırlığına sahip Diğer 1. Derece Gayrimenkul İpoteği Banka Kefaleti Nakit, Hazine Kağıdı Teminat %100%50%20%0Risk Ağırlığı Firmalara verilen krediler Merkezi yönetimlere verilen krediler Derecelendirme kuruluşlarınca verilmiş ülke rating*’ine bağlı (Ülkemizin rating notu BB- [S & P, Fitch], risk ağırlığı % 100’dür.) Basel II % 0 risk ağırlığına sahip (OECD ülkeleri arasında fark yok)Basel I * Rating=Derecelendirme 14

32 Örnek : A Ltd. Şti. X Bankası’ndan kullanılan kredi toplamı: YTL (EUR 1 milyon) Firma Derecelendirmesi : Yok Firma Cirosu : YTL(

33 Örneğin Devamı Her 2 firmada ciro < EUR 50 milyon KOBİ, Toplam kredi bakiyeleri : A < EUR 1 milyon Perakende portföy B > EUR 1 milyon Kurumsal portföy * A firması Perakende portföy %75 risk ağırlığı * B firması Kurumsal portföy derecelendirme olmadığı için %100 risk ağırlığı Basel II’ye göre firma risk ağırlığı; A firmasının teminatı (ipotek) risk azaltıcı bir etki gösterir (%75 yerine, %35 olacak) B firmasının teminatları kabul edilmeyecek (dolayısıyla %100 kalacak) Bankanın ayırması gereken sermaye: A firması; x %35 x %8 = YTL B firması; x %100 x %8 = YTL A firması daha az net kredi riskine sahip daha düşük faizle kredi alır Risk Ağırlığının Kredilendirme Sürecine Etkisi-Örnek 18

34 Kredilendirmede Geleneksel ve Basel II Yaklaşımı Farklı değerlendirme kriterleri sebebiyle sektörde benzer bir fiyatlama oluşmaz Kredilendirmede firma hakkındaki uzman görüşleri sübjektif olabilir Riske göre fiyatlama yapılmaz İstihbarat ve analiz Kredi tahsis Kredi izleme Fiyat = Fonlamamaliyeti + kar payı Geleneksel Yaklaşım “İyi” veya “kötü” kredi değil, “çok riskli” veya “az riskli” kredi vardır Risklerin ölçülmesi, riske dayalı fiyatlamayı getirir Riskliliğin ölçümünde 2 unsur: Kredi kullananın risklilik seviyesi: Firma derecesi (rating) ile ölçülür Kredi işleminin risklilik seviyesi: İşlem çeşidi, teminat, vade, para birimi dikkate alınır 19

35 Yüksek kayıt dışılık kredi ilişkisinde risk primini artıracak Şeffaflık, zorunluluk olmaktan öte bir kültür * DİE araştırmalarına göre 100 YTL’nin 64 YTL’si, 100 çalışanın 55,4’ü kayıt dışı (2004, 3. çeyrek) Basel II’de Şeffaflık Firmalar fiyatlama avantajlarından yararlanmak ve kolay fon bulmak için şeffaf olmayı ve kayıt içinde kalmayı tercih edecekler Bankanın riskleri ölçememesi Bankanın ölçemediği riski almak istememesi veya yüksek fiyatla alması Firmanın kredi maliyeti ARTAR Risklerin yarısının kayıt dışı kalması 20

36 Yıllık cirosu 50 milyon Euro veya daha az olan bir i ş letme - Bir bankadan 1 milyon Euro’nun üzerinde kredi kullanırsa, o bankada “Kurumsal-KOBİ” olarak, - Diğer bir bankadan da 1 milyon Euro’nun altında kredi kullanırsa, o bankada da “Perakende-KOBİ” olarak, dikkate alınacak ve farklı risk ağırlıklarına tabi tutulacaktır. Bu durum, yüksek tutarlarda kredi kullanan birden fazla banka ile çalışan işletmelerin kaynak kullanım maliyetlerini etkileyebilecektir.

37 F İ NANS SEKTÖRÜNDEN REEL SEKTÖRE KAYNAK AKTARIMI Bankalar riske daha duyarlı analizler yapacak (İçsel Risk Derecelendirme ) Kredi maliyetleri düşecek Az Riskli Firmalar Yüksek Riskli Firmalar Kredi maliyetleri yükselecek Bağımsız kredi dış derecelendirme kuruluşları Basel II uygulamaları ile birlikte Bankalar kredi kullandırımında daha seçici olacak, risk ratingi yüksek, mali raporlamaları şeffaf ve güvenilir firmaları tercih edeceklerdir. Firmaları değerlendirirken Bankaların içsel risk derecelendirme sistemleri önemli olacaktır.

38 KOB İ ’LER İ N YA Ş AYAB İ LECE Ğİ ZORLUKLAR Ş effaflık Sorunları - Kayıt dışı işlemlerin kayıt içine alınmasının talep edilmesi, - Bankalar tarafından daha fazla bilgi ve belge istenerek firmaların daha yakın izlemeye alınması, - Finansal tabloların firmaların gerçek kapasitelerini ortaya koymaktan uzak olması.

39 KOB İ ’LER İ N YA Ş AYAB İ LECE Ğİ ZORLUKLAR Finansman Sorunları - KOBİ’lerin çalıştıkları bankaların değişen ve değişmekte olan kredi tahsis ve kullandırım süreçlerine uyum sağlayamamaları nedeniyle finansal olanaklarının daralması, - Firmanın sahip olduğu iş hacminin üzerinde banka ile çalışması veya tek banka ile çalışmasının getireceği sıkıntılar, - Bilançoda yer alan aktif ve pasif kalemler arasındaki vade, döviz kuru, parite ve faiz oranı uyumsuzluğunun finans kuruluşları tarafından daha detaylı değerlendirilmesi nedeniyle ortaya çıkabilecek sorunlar.

40 KOB İ ’LER İ N YA Ş AYAB İ LECE Ğİ ZORLUKLAR * Risk Bazlı Fiyatlama ve Teminatlandırma - Kredi derecelendirme notuna göre faiz ve teminat verme zorunluluğu, - Geleneksel teminatlardan müşteri çek ve senetleri ile firma ortaklarının ve grup şirketlerinin kefaletinin teminat kapsamında değerlendirilmemesi, - Nakit, banka teminat mektupları ve gayrimenkul (İkamet amaçlı) ipoteklerinin teminat olarak bankalar tarafından talep edilmesi.

41 KOB İ ’LER İ N YA Ş AYAB İ LECE Ğİ ZORLUKLAR * Risk Bazlı Fiyatlama ve Teminatlandırma - Faaliyet gösterilen sektörler, bölgeler ve uluslararası piyasalardaki gelişmeler ile sosyo-ekonomik gelişmelerin gözönünde bulundurulması, - Operasyonel, bölgesel ve siyasal risklerin firmalara getirebileceği olumsuzlukların değerlendirilmesi.

42 TEM İ NATLAR Nakit, mevduat veya mevduat sertifikası Altın Borçlanma senetleri (derecelendirme notuna veya likit ve bankalarca çıkartılmış olmasına göre) Ana endeksteki (İMKB 100) hisse senetleri Yatırım fonları Ana endeks dışında, ancak organize piyasalarda işlem gören senetler Ana endeks dışında, ancak organize piyasalarda işlem gören senetleri de kapsamakta olan fonlar Gayrimenkul ipoteği (söz konusu ipoteğin ikamet amaçlı ya da ticari amaçlı bir gayrimenkul üzerinde olmasına göre değişmektedir.)

43 BASEL II GEÇ İŞ SÜREC İ NDE KOB İ LERE ÖNER İ LER * Firmaların ana faaliyet konularında çalışmaları, * Kayıt dışı işlemlerin kayıt içine alınması, * Basel II’nin öngördüğü teminat yapısına uyum sağlamaları, * Sermayelerin güçlendirilmesi, * Uluslararası kabul görmüş standartlarda, güvenilir mali tabloların üretilmesi,

44 BASEL II GEÇ İŞ SÜREC İ NDE KOB İ LERE ÖNER İ LER Raporlama ve veri tabanı konularında yeni teknolojik yatırımların tamamlanması, Kurumsal yönetim kültürünün yerleştirilmesi, * Risk yönetimi konusunda uzmanlaşmayı sağlamak üzere özellikle muhasebe ve finansman konusunda nitelikli insan kaynağına yatırım yapmaları.

45 SONUÇ Basel II kriterlerinin ülkemizde ve dünyada bugüne kadar ki bankacılık ve kredi verme tekniklerinde köklü bir değişime neden olması ve bu kurallara uyum sağlayamayan bankaların kredi verme, çok sayıda kredi kullanan kişi ve kuruluşun da kredi kullanma olanaklarının daralmasına sebep olması beklenmektedir.

46 SONUÇ BDDK ve TBB, Türk Bankacılık sisteminde faaliyet gösteren yerli ve yabancı bankaların bir an önce alt yapılarını ve kredi tahsis süreçlerini Basel II kriterlerine göre oluşturmalarını talep etmektedir. Çünkü ülkemizin uluslararası finans zincirinin dışında kalmaması için öncelikle finans sektöründe faaliyet gösteren kuruluşların (Bankalar, Özel finans kuruluşları, menkul kıymet kuruluşları) hazırlanması gerekmektedir.

47 SONUÇ 2005 yılında yabancı yatırımcıların Bankacılık sektöründe sürdürdüğü banka alımları ile sektördeki paylarını hızla artırmaları ve önümüzdeki dönemde Kamu Bankalarının özelleştirilmesi süreci ile hızlanarak devam etmesi, finans sektörünün Basel II kriterlerine ve diğer Uluslararası normlara uyum süresinin kısalmasını sağlayabilecektir.

48 SONUÇ Ancak, finans sektöründe faaliyet gösteren kuruluşların kendilerini hazırlamaları tek başına yeterli bulunmamaktadır. Önemli olan bu kriterlerin uygulanacağı kredi kullanan reel sektörün kendisini nasıl hazırlayacağı hususu ön plana çıkmaktadır.

49 SONUÇ BDDK ve TBB’nin yanısıra Meslek Örgütleri, Üniversiteler ve Basın Yayın Organları tarafından Basel II kriterlerinin yoğun bir şekilde açıklanması ve gerekli önlemlerin şimdiden alınmasına ilişkin uyarıların yapılması sağlanmalıdır.

50 SONUÇ Basel II uygulamaları, Türkiye açısından daha sağlam ve daha etkin bir Bankacılık sistemi için sunulmuş bir fırsat olarak görülmelidir. Bu hükümleri uygulamamanın ortaya çıkması muhtemel olumsuz etkileri ortadan kaldırmayacağı, aksine Basel II’ye makul bir sürede geçilmemesinin ilave bir takım maliyetlere neden olabileceği değerlendirmeye alınmalıdır.

51 Şirketler Açısından Az Riskli Firmalar için Düşük Maliyet Rating Sistemi Teminat Yapısında Değişim Şeffaflık Tüm bankalarda firmaların kredi talepleri Standart şartlarda ve objektif değerlendirilecek

52 YAPILMASI GEREKENLER 1. Esas Faaliyet konusunda çalışma 2. Kayıt dışı ekonominin minimize edilmesi 3. Faaliyetlerden doğan risklerin dengelenmesini sağlayacak mali enstrümanların kullanılması 4. Basel II’nin öngördüğü teminat yapısına uyum sağlanması 5. Sermayelerin güçlendirilmesi 6. Uluslararası standartlarda güvenilir mali tabloların çıkarılması 7. Raporlama, veri tabanı konularında gerekli yatırımların tamamlanması 8. Kurumsal yönetim kültürünün bütün çalışanlara benimsetilmesi 9. Risk yönetimi konusunda insan kaynağına gereken önemin verilmesi 10. Karar almada her türlü riskin dikkate alınmasını sağlayan bir sistemin kurulması

53 NE YAPMALIYIZ? Eksik, zayıf yönler doğru analiz edilmeli Hazırlıklara bir an önce başlanmalı Sonuçların önemi kavranmalı ve buna bağlı Kritik planlar şimdiden yapılmalı. Gerçekçi olunmalıdır BDDK’nın yaptığı bir ankete göre bankalarımızın sayı olarak %96’sı Basel-II uygulamasına başlamışken,sadece %4’ü başlamamıştır. Halen kredi riski için standart yöntemle hesaplama yapan bankalarımızın %32’si 1–3 yıl içinde, %40’ı ise 4–6 yıl içerisinde ileri yöntemle hesaplama yapmaya başlayacaklarını beyan etmişlerdir. İleri yöntemle yapılacak hesaplamalarda : 1- Kredi kullananın mali bilgileri (bilanço, gelir tablosu v.b.) 2- Niteliksel faktörleri (yönetici ve ortaklarının geçmişi, yönetim ve organizasyon yapısı, ürün/hizmet gelişimi, pazar payı v.b.) dikkate alınacaktır.

54 Bankanın kendi içsel risk yönetimi metodlarını geliştirmesi, üst denetim kontrolü ve piyasa disiplini Ürün/piyasa bazında risk yönetimi yerine kurum genelinde risk yönetimi Maliyet bazlı fiyatlamadan, risk odaklı ölçüm ve fiyatlamaya geçiş Etkin risk yönetimini özendirici sermaye rasyo yapıları Sermaye yeterliliği hesaplamasına dahil edilen yeni risk türü - Operasyonel Risk Basel II (Yeni Sermaye Uzlaşısı)

55 Basel II ye göre: "İyi" veya "kötü" kredi değil, "çok riskli" veya "az riskli" kredi vardır Risklerin ölçülmesi, riske dayalı fiyatlamayı getirir Riskliliğin ölçümünde 2 unsur: Kredi kullananın risklilik seviyesi: Firma derecesi (rating) ile ölçülür Kredi işleminin risklilik seviyesi: İşlem çeşidi, teminat, vade, para birimi dikkate alınır

56 Basel II´nin Firmalara Getireceği Avantajlar İyi derecelendirmeye sahip firmalara diğer firmalara göre düşük maliyetli finansman avantajı Firmaların sermaye yapılarını güçlendirme fırsatı Finansal kurumlarca standart kriterlere göre objektif değerlendirme Kayıt dışılık önlenerek, artan şeffaflıkla birlikte adil rekabet ortamının sağlanması Uluslararası kabul görmüş mali tabloların üretilmesi ve uluslararası rekabet olanağının oluşması Firmalarda risk kültürünün oluşması, risklerin tanınması ve yönetilebilir hale gelmesi Basel II alt yapısı hazırlanmadan uygulamaya başlanırsa Kobiler için kabus olabilme durumu vardır. Sonuç olarak şöyle diyebiliriz, yaşamak için değişmek şart.

57 KAYNAKÇA siteleriwww.kobi.org.tr Şekerbank T.A.Ş. Basel II Uygulamalarının Kobilere Etkileri, Akbank T.A.Ş. Kobiler ve Finansal Hizmetler, T.Halk Bankası A.Ş. Kobiler ve Finansal Hizmetler Konulu Seminer Notları.


"BASEL II Derleyen ve Hazırlayan Arif AYTULUN. 1974’de BIS bünyesinde, İsviçre’nin Basel şehrinde Basel Komitesi kuruldu.Banka risklerinin SERMAYE YETERLİLİĞİ." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları