Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

FOTONLARDA MONİTÖR UNİT HESAPLAMALARI XI.Medikal Fizik Kongresi 14-18 Kasım 2007 Antalya Bahar DİRİCAN Gülhane Askeri Tıp Akademisi Radyasyon Onkolojisi.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "FOTONLARDA MONİTÖR UNİT HESAPLAMALARI XI.Medikal Fizik Kongresi 14-18 Kasım 2007 Antalya Bahar DİRİCAN Gülhane Askeri Tıp Akademisi Radyasyon Onkolojisi."— Sunum transkripti:

1 FOTONLARDA MONİTÖR UNİT HESAPLAMALARI XI.Medikal Fizik Kongresi Kasım 2007 Antalya Bahar DİRİCAN Gülhane Askeri Tıp Akademisi Radyasyon Onkolojisi Anabilim Dalı

2 Açık demetler için tedavi koşulları altında doz eşitliğinden bulunabilir. Burada U monitor unit sayısıdır. O o (c e ), mini fantomda c e alanı için belirlenen doz verimi (output) faktörüdür. c e, (x,y) ye set edilen dikdörtgen kolimatör için kolimatör kare eşdeğeridir. Hacim saçılma oranı, z R referans derinliğinde aynı eşdeğer s e alan büyüklüğü için geniş su fantomundaki dozun mini fantomdaki doza oranıdır. s e fantom saçılması ile ilgili olarak c e kafa saçılması ile ilgili olarak kullanılmalıdır. AÇIK DEMETLER

3 c R : kolimatör tarafından tanımlanan referans alan büyüklüğüdür. Kaynaktan 100 cm uzaklıkta (yani izomerkezde) 10cm X 10cm ’lik bir alan tavsiye edilir. T(z,s e ): se alan büyüklüğü için z derinliğinde doku fantom oranıdır. T(z,s e ) genellikle izomerkez olarak seçilen sabit kaynak- dedektör uzaklığında z R referans derinliğinde geniş su fantomunda ölçülen soğurulan dozun, z derinliğinde ölçülen doza oranıdır.

4 Kolimatör çeneleri (X,Y) ye set edilen dikdörtgen alan için kolimatör eşdeğer alan c e (Vadesh and Bijarngard (1993))dir. Burada sırasıyla X ve Y daha alttaki ve yukarıdaki çenelerdir.

5 A: X ve Y kolimatör ayarlamasının (setting) rölatif göreli ağırlığıdır. Her tedavi birimi Demet kalitesi Primer olarak kolimatör dizaynı Aynı nominal enerji için açık ve wedge’li alanlar için farklı olabilir

6 Basit el hesapları için A=1 alınarak S e kare eşdeğerinin bulunmasında yukarıdaki ifade kullanılabilir. Bu durumda eşitlik Sterling eşitliği olarak adlandırılır. (Sterling ve arkadaşları 1964) (Fantom saçılma kullanımı için)

7 WEDGE’Lİ DEMETLER Wedge’ li demetlerle tedavi koşullarında doz D(z,c,w), referans koşullar altında monitör unit başına doz Ḋ R, açık demetin doz verimi oranı ve doku fantom oranı, alan büyüklüğüne bağlı wedge faktörü k w ’ den bulunabilir D(z,c,w)= Ḋ R. U. O R (c).k w (z,c).T(z,c)

8 k w (z,c), geniş su fantomunda c alan büyüklüğü için z derinliğinde belirlenen wedge faktörüdür. k w (z R,c R ), referans koşullar altında geniş su fantomunda belirlenen wedge faktörüdür.

9 c alan büyüklüğü için referans derinlikte tam saçılma koşulları altında belirlene wedge’li ve wedge’siz doz verimlerinin oranıdır. Bu oran referans derinlikte wedge faktörünün alan büyüklüğüne bağımlılığını hesaba katan rölatif bir orandır. Wedge’li ve wedge’siz doku fantom oranlarının oranıdır. Bu oran c alan büyüklüğü için wedge faktörünün derinliğe bağımlılığının hesaba katan rölatif bir faktördür.

10 veya wedge faktörünün ölçümü için bir mini fantom kullanılırsa

11 Burada k 0,w(c R ) : Referans koşullar altında mini fantomda belirlenen wedge faktörüdür.Wedge faktörünün belirlendiği geniş su fantomu veya bir mini fantom arasındaki bağıntı ile verilir.

12 k W (z R, C R ) wedge’in neden olduğu enerji spektrumundaki modifikasyona uyan fantom saçılmasındaki farkı hesaba katar. Yüksek enerjili foton demetlerinin çoğunda V(z R,c )= V(z R, c,w ) dir. Yani wedge fantom saçılmasını modifiye etmez ve düzeltme faktörü gözardı edilir. Sonuç olarak bu durumda k 0, w (c R ), k w (z R,c R ) ye özdeştir. Düşük enerjili demetlerde farklar bulunmuştur.

13 D(z,c,w)= Ḋ R. U. O 0 (c,w).S p (c).k w (z R,c R ).T(z,c,w) olarak yazılabilir. D(z,c,w)= Ḋ R. U. O 0 (c,w).S p (c).k 0,w(c R ).T(z,c,w) Açık demetler için hacim saçılma oranlarının oranı fantom saçılma düzeltme faktörü s p (c)’ye eşittir. Yüksek Enerjili Demetler İçin

14 BLOKLU DEMETLER Bloklu demetlerle tedavi koşuları altında D(z,c,s b ) dozu referans koşullar altında monitör unit başına doz Ḋ R den bulunabilir. Burada O 0 (c): c alan büyüklüğü için mini fantom ile ölçülen doz verimi oranıdır. : s b ve c R alanları için hacim saçılma oranlarının oranıdır. Bu oran O R (s b ) ve O 0 (s b ) oranlarına eşittir. s b alanı için s p (s b ) fantom saçılma düzeltme faktörüne eşittir.

15 s b :İlgilenilen noktada koruma blokarı tarafından tanımlanan alan k 0,t(c) :Blok tepsisinin geçirgenlik faktörüdür. Referans koşullar altında c alan büyüklüğü için mini fantomda ölçülen blok tepsili ve tepsisiz ölçülen dozların oranıdır. k o,t(c) ≈ k t(c) geniş su fantomunda ölçülen tepsi geçirgenlik faktörü.

16 k 0, b (c,s b ) : mini fantom ile belirlenen demette koruma bloğu varlığında düzeltme faktörü. c kolimatör ile belirlenen alan büyüklüğü ve s b koruma blokları ile tanımlanan alan büyüklüğüdür,(her ikisi de izomerkezde). T(z,s b,b) : Demet içinde blok tepsisi olması durumunda doku fantom oranı. Blok tepsisi ve koruma bloklarının derin doz üzerindeki etkilerini hesaba katar.

17 WEDGE’Lİ VE BLOKLU DEMETLER

18 İZOSENTRİK OLMAYAN TEDAVİLER Burada Ḋ R : Kaynaktan f R uzaklığında c R alan büyüklüğünde ve z R derinliğinde monitor unit başına referans doz.

19 O 0 (c e ) : c e alan büyüklüğü için mini fantomda ölçülen doz verimim oranı f ve f R izosentrik olmayan ve izosentrik tedavi koşullarında kaynaktan ilgilenilen noktaya uzaklıklar s e : f mesafesinde tedavi alan büyüklüğü c e : f R ’de kolimatör alan büyüklüğü ye eşittir.

20 : s e ve c R alan büyüklükleri için hacim saçılma oranlarının oranı T(z,s e ) : z derinliğinde s e alan büyüklüğü için doku fantom oranı

21 Beş tedavi cihazı ve demet kalitesi için kare alanlarda O 0 değerleri

22 Dört x-ışını demeti için A faktörleri

23

24 GE-CRG Saturne 41 (MLC) 10 MV foton demeti için kolimatör değişikliklerinin etkisi

25 Beş tedavi cihazı ve demet kalitesi için kare alanlarda O R değerleri

26 Beş demet kalitesinde kare alanlar için s p değerleri

27 UYGULAMALAR Doz üzerine kolimatör değişiminin etkisi 7 cm (X) x 25 cm(Y) 25 cm (X) x 7 cm(Y) X: dıştaki çene Y: içteki çene Kolimatör değişimi için 10 MV X-ışını demetinde tedavi üzerine etkiyi hesaplayınız?

28 O 0 (cc)Dıştaki çeneİçteki çeneEşdeğer kare alan kenarı X Y c e cm 25 cm cm 7 cm % 1.4 ÇÖZÜM

29 Doz üzerine alan şeklinin etkisi Bir hastaya SAD=100 cm’de 8 cm(X) x 20 cm(Y) alan büyüklüğü ile 15 cm derinlikte izosentrik koşullarda 18 MV (EOS SL20) X-ışını ile 2 Gy doz verilmek isteniyor. MU sayısını hesaplayınız? Demet kalite indeksi 0.778’dir. Referans koşullarda (10 derinlik, 10 cm x10 cm alan büyüklüğü ve SAD=100 cm) Ḋ R = cGy/MU’dur.

30 D P : Tanımlanan doz = 2 Gy Ḋ R = cGy/MU, z R =10 cm V(10,10)=1.118 A: kolimatör dizaynına ve demet kalitesine bağlıdır. A:1.65 X= 8 cm Y= 20 cm

31 O 0 (12.8) = (Tablo 4.2) 18 MV V (Tablo 4.5) T (Tablo 7.5) Eğer c e =s e =11.4 kabul edersek O 0 (11.4) = % 0.5 hata ( bu cihaz için)

32 Doz üzerine Wedge’in etkisi 6 MV foton demeti (Simens Primus) ile hastaya SAD=100 cm’de 7 cm derinlikte 100 cm’de 15 cm x 15 cm’lik bir alandan 2 Gy doz verilmek isteniyor. Tedavi 45  ’lik bir wedge ile uygulanıyor. MU sayısını hesaplayınız? Eğer yalnız mini fantom ile ölçülen wedge faktörü K0, w(10 cm, 10 cm x10 cm) hesaba alınırsa hesaplanan dozdaki hata nedir? Açık demet için veri Monitör unit başına ölçülen doz (referans koşullar altında 10 cm derinlikte ve 100 cm kaynak dedektör mesafesi 100 cm’de 10 cm x 10 cm alan) Ḋ R = cGy/MU O0(10,15) = (Tablo 4.2) T(7,15)=1.092 (Tablo 7.3) V(10,15)=1.157(Tablo 4.5) Wedgeli demet için veriler Kow(10,10,45  W)=0.324 O0(10,15, 45  W)=1.037 (Tablo 5.1) V(10,15, 45  W)=1.127 V(10,10)=1.106 (Tablo 4.5) T(7,15,45  W)=1.084

33 Dp tanımlanan doz =2.00 Gy Ḋ R (10 cm, 100 cm’de 10 cm x 10 cm)= cGy/MU

34 Doz üzerine koruma bloklarının etkisi 4 MV X-ışını ile (Varian Clinac 600C) 5 cm derinlikte 100 cm’de 20 cm x20 cm kolimatör açıklığı ile tanımlanan alanda hasta tedaviye alınacaktır. Demetin dört köşesine özdeş koruma blokları yerleştirilecektir. Bu bloklar 1 cm kalınığında PMMA blok tepsisi üzerine yerleştirilecektir. Herbir blok kenarları 10 cm olan ikizkenar dik üçgen şeklindedir. Kolimatör 0  dedir. A)Tanımlanan noktaya 1.00 Gy vermek için gerekli MU nedir? B)Aynı soruyu kolimatörün 45  döndürülmesi ve koruma bloksuz olarak SAD 100 cm’de C) 14 cm x 14 cm alan için çözünüz? Veriler Ḋ R (10, 10 x 10, SAD=100 cm)= cGy/MU 1 cm PMMA tepsisinin geçirgenlik faktörü k o,t (20)=0.965 Koruma bloğu için düzeltme faktörü k 0,b =1.001

35 Dp=1 Gy Ḋ R= cGy/MU 100 cm’de kolimatör koruma bloğu tarafından tanımlanan kare alanın kenarı c=20 cm Sb, 100 cm’de koruma bloğu tarafından tanımlanan eşdeğer kare alanın bir kenarı O0(c)=O0(20)=1.025 (Tablo 4.2) Z= 5 cm, ZR=10 cm ÇÖZÜM

36 k 0,t(c) = tepsi faktörü=0.965 k 0, b (c,s b ) = koruma blokları için düzeltme = T(z,s b,b)=T(5.14)=1.207 (Tablo 7.2) Tablo 4.5 ve 4.6

37 b) Eğer tedavi bloksuz 100 cm de 14 X 14 alan ile ise U = 1/( X X X 1.207) = 105 MU

38 TEŞEKKÜR EDERİM


"FOTONLARDA MONİTÖR UNİT HESAPLAMALARI XI.Medikal Fizik Kongresi 14-18 Kasım 2007 Antalya Bahar DİRİCAN Gülhane Askeri Tıp Akademisi Radyasyon Onkolojisi." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları