Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

MANTARLARIN GENEL ÖZELLİKLERİ Prof.Dr.Zeynep SÜMER.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "MANTARLARIN GENEL ÖZELLİKLERİ Prof.Dr.Zeynep SÜMER."— Sunum transkripti:

1 MANTARLARIN GENEL ÖZELLİKLERİ Prof.Dr.Zeynep SÜMER

2 Mikoloji? Doğada kaç çeşit mantar bulunur? Hepsi hastalık yapar mı? 300 kadarı Hatta sadece bir düzine kadarı mantar hastalıklarının %90’nından sorumludur.

3 Nerelerde bulunurlar Toprak Su Organik atıklar

4 Ne yaparlar? Bakterilerle birlikte kompleks bileşikleri basit bileşiklere dönüştürürler Yararları –Ekmek –Peynir –Steroit –Antibiyotik –Alkollü içecekler –Organik asitler

5 Zararları –Hastalık yaparlar –Elektronik aletleri bozar –Elektrik kablolarını bozar –Mobilyaları bozar

6 Mikoz? Antropofilik Zoofilik Jeofilik

7 Tarihçe 1835 Bassi ve Balsami (ipek böceklerinde) 1839 Schoenlein kellik etkenini Langenbeck pamukçuk etkeni Saoraud mantar besiyerini yaptı ve mantarı üretti 1969’da canlı sınıflaması değişti Hayvan-bitki-fungus-prokaryotlar-protistalar

8 Genel Özellikleri Nonfotosentetik protistalardır –Ökaryot bakterilerden ayrılırlar Klorofilleri yoktur –Fotosentez yapmazlar bitkilerden ayrılırlar Emici tipte beslenirler –Hayvanlardan ayrılırlar

9 Zorunlu veya fakültatif aeroblardır En az bir çekirdekleri bulunur Nükleer membranları Mitokondrileri Endoplazmik retikulumları Nükleolusları Hücre duvarları vardır.

10 Mantarların bazı özellikleri Hücre yapısıÖkaryotik Hücre duvarıÇok katlı (kitin, mannan, glukan), bazen kapsül Sitoplazma zarıSterol Sitoplazma içi yapılarMitokondri,ER, Golgi ÇekirdekZar ile çevrili (gerçek) Boyut5-10 µm MorfolojiMaya(yuvarlak), küf (fiamentöz) SporEşeyli/eşeysiz ÜremeEşeyli/eşeysiz BoyanmaGr (+), ARB (-), PAS, gümüşleme

11 0-60ºC ısıda 2-11 pH’da Nemli Karanlık veya loş ortamlarda ürerler

12 Ultraviyole üremelerini inhibe eder.

13 Sabouraud agar besiyerinde –Sığır eti extratı –Glikoz –Agar Gentamisin Kloramfenikol –Sikloheksimit (saprofit mantarların üremesini engeller) Kanlı agar Patates dextroz agar Mısırunu tween 80 agar

14 Makroform mantarlar –Yenebilen çok hücreli mantarlar Mikroform mantarlar (tek hücreli) –Maya –Küf DİMORFİK ???

15

16 Mayalar 4-5µm boyutunda (en büyük 24 µm ) Sferik veya yuvarlak Besiyerinde opak,yumuşak,beyaz renkli koloniler yapar Tomurcuklanmayla ürer Tomurcuk hücreden ayrılmaz ve zincirleme sürerse Psödohif oluşur Germ tüp (ana hücreden apikal uzantıdır)

17

18

19

20

21

22

23 Küfler Hif: Küf mantarlarının en ilkel şeklidir çok hücrelidir 2-10µm çapında silindirik tüplerdir Septalı ve septasız olmak üzere iki çeşittir Vegetatif hifler Aerial hifler Çoğalma hifleri

24

25 Miçel: hiflerin birleşmesi ile meydana gelen yapılardır Bazı maya ve küfler hücre duvarlarında pigment taşıyabilirler (melanin vb.)

26

27

28

29 Dimorfik mantarlar Farklı ortam koşullarında Farklı üreme şekilleri gösteren mantar Isıya bağlı 37ºC-25ºC (en sık) Dokuya Besiyerine pH’ ya bağlı

30 Mantarların Hücre Yapıları Hücre duvarı, sitoplazmik membran, mitokondri, vakuol, ER, nükleus, nükleolus ve bazen de kapsül bulunur. Kapsül: Antijenik- Antifagositik Polisakkarit yapıda (Crytococcus neoformans (glukuranoksilo- mannan polimeri))

31 Mantarların Hücre Yapıları Hücre Duvarı: %10’u protein ve glikoproteinlerden mg Güçlü antijenik yapıdadır İnsan dokusunda mantar hücre duvarı polisakkaritlerini parçalayacak enzim yoktur Grama olumlu boyanırlar

32

33 MANTAR SPORLARI Mantarlar sporları aracılığıyla ürerler. 1. Eşeyli (seksüel) üreme --Eşeyli sporlar 2. Eşeysiz (aseksüel) üreme--Eşeysiz sporlar 3. Paraseksüel üreme--Genetik alışveriş

34 Mantarların Üreme Özellikleri Seksüel üreme Mayoz bölünme ile olur(4-8) –Zygomycotina Zigospor –Ascomycotina Askospor –Basidiomycotina Basidiospor –Deuteromycotina

35 Eşeyli üreme Zigospor Zygomycetes Askospor B.Dermatidis H.Capsulatum Aspergillus Basidiospor C.neoformans

36 zigospor

37 Scanning electron micrograph of a zygospore of Rhizopus homothallicus showing two suspensor cells either side of a rough-walled zygospore.

38 Zygospores of Rhizopus sexualis. Sexual reproduction in the Zygomycetes is isogamous, i.e. reproduction usually involves two gametes of similar size (see the two suspensor cells either side of the black, rough-walled zygospores).

39 Scanning electron micrograph showing ascospore discharge through the apical ostiole of a perithecium of Gelasinospora. askospor

40 A linear, cylindrical, eight-spored ascus of Sordaria fimicola. Note ascosporogenesis (sexual reproduction in the Ascomycotina) involves the formation of ascospores, typically eight, by "free cell formation" within an ascus.

41 Basidiospor

42

43

44 Transmission electron micrographs of sections through "simple" septal pores of an Ascomycete showing characteristic Woronin bodies which can plug the pore in the event of injury to the hyphal segment.

45 Mantarların Üreme Özellikleri Aseksüel üreme mitoz bölünme ile olur çok sayıda spor oluşur –Sporanjiosporlar –Konidyalar Mikrokonidya Makrokonidya Artrokonidya Klamidokonidya Blastokonidya

46 ASEKSÜEL SPORLAR 1. Artrospor 2. Blastospor 3. Klamidospor 4. Makrokonidyum 5. Mikrokonidyum 6. Sporanjiyospor

47 Mature sporangium of Rhizopus microsporus showing a globose columella supporting a mass of sporangiospores. Asexual reproduction in the Zygomycetes is by the production of non-motile sporangiospores in a sporangium.

48 Collapsed "umbrella shaped" columella of Rhizopus stolonifer following sporangiospore dispersal.

49 konidium

50 blastospor

51 makrokonidium

52 Mantar Hastalıkları Açık havada –10 5 /m3 Kapalı ortamda –109/m3 fungal spor

53 Mantar Hastalıkları Alerjik hastalıklar –Çiftçi akciğeri Konağın immun yanıtı Partikül büyüklüğü Antijenitesi İnokulum miktarı –En sık rastlanan allerjenler Penicillium Aspergillus Alternaria Micropolyspora

54

55 Mantar Hastalıkları Metabolitleri ve Toksinleri ile –Miçetizm: Mantarların vücuda yerleşmeden oluşturdukları hastalık tablosudur. Besin zehirlenmesi Tahıl ürünlerini enfekte etmesi Alfa adrenerjik blokaja bağlı semptomlar oluşur –Mikotoksikoz Toksinli gıdanın yenmesiyle ortaya çıkar Aflatoksin ve benzeri karsinojenler

56 Mantar Hastalıkları Toksin oluşumunu etkileyen faktörler –Besin maddeleri B Vit fazlalığı, protein azlığı –Nem –Isı (13-40ºC) –Işık –pH (3-4.5) –Depolama süresi (ilk 4 ayında mikotoksin yapımı artar)

57 Mantar Hastalıkları Vücuda direkt yerleşerek(yerleştiği yere göre isimlendirilir) –Yüzeyel mikozlar –Subkütan mikozlar –Derin mikozlar –Sistemik mikozlar –Fırsatçı mikozlar

58 fungus infection in men causes

59

60

61

62

63

64

65

66 Tanı Yöntemleri Doğrudan mikroskopi –KOH(potasyum hidroksit)%10-30 Dermatofitler –Gram boyama Tüm mayalar –Çini mürekkebi C.neoformans –PAS(periyodik asit-Schiff) B.dermatidis –Wright H.capsulatum

67 Tanı Yöntemleri Kültür yöntemleri –SDA(3 haftaya kadar) Sikloheksimitli 25ºC-37ºC –Kanlı –BOS kültürleri mutlaka anbiyotiksiz ve sikloheksimitsiz besiyerlerine ekilir –Otomatik cihazlarla tanı(4 günde)

68 Tanı Yöntemleri Serolojik yöntemler –İmmun floresan antikor –Kompleman birleşme reaksiyonu –Aglütinasyon –Presipitasyon –Latex aglütinasyon –ELİSA –Polimeraz zincir reaksiyonu

69 Tanı Yöntemleri Aşırı duyarlılık reaksiyonları –Trikofitin –Histoplazmin

70 Transmission electron micrograph of a section through hyphae showing typical septa and septal pores of an ascomycetous fungus (Chaetomium globosum).

71 The Chrysosporium anamorph of Aphanoascus flavescens. Note the typical pyriform to clavate shaped conidia with truncated bases which are formed either intercalary, laterally or terminally.

72

73

74


"MANTARLARIN GENEL ÖZELLİKLERİ Prof.Dr.Zeynep SÜMER." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları