Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Oyun Terapisi Yrd. Doç. Dr. Elif Akda ğ Göçek Bilgi Üniversitesi Psikoloji Bölümü Ö ğ retim Üyesi Yrd. Doç. Dr. Elif Akda ğ Göçek.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "Oyun Terapisi Yrd. Doç. Dr. Elif Akda ğ Göçek Bilgi Üniversitesi Psikoloji Bölümü Ö ğ retim Üyesi Yrd. Doç. Dr. Elif Akda ğ Göçek."— Sunum transkripti:

1 Oyun Terapisi Yrd. Doç. Dr. Elif Akda ğ Göçek Bilgi Üniversitesi Psikoloji Bölümü Ö ğ retim Üyesi Yrd. Doç. Dr. Elif Akda ğ Göçek

2 Oyun ne zaman başlar? Yrd. Doç. Dr. Elif Akda ğ Göçek

3 Oyun çocu ğ un konuşma dilidir Terapistler bu dili ne kadar iyi konuşabilirlerse- yani ne kadar iyi oyunu anlayabilir, oynayabilir ve oyunun gelişmesine yardımcı olabilirlerse- o kadar tedavide başarılı olurlar Yrd. Doç. Dr. Elif Akda ğ Göçek

4 Oyun Terapisinde Amaç: -Oyun yardımıyla çocu ğ un iç dünyasını anlayabilmek -Çocukla terapötik bir ilişki kurmak -Çocu ğ un olayları anlamasına yardım etmek -Çocu ğ a olaylarla baş etme becerileri kazandırmak -Çocu ğ un olumlu benlik algısı geliştirmesine yardım etmek …………………………… Yrd. Doç. Dr. Elif Akda ğ Göçek

5 Freud Endişe verici olaylar karşısında, çocuklar da daha önce varolan güvenli/tanıdık durumu yeniden yaratma çabası vardır. Bu çaba onları olayları tekrar ederek biriken psişik enerjilerini azaltmaya yönlendirecektir Yrd. Doç. Dr. Elif Akda ğ Göçek

6 Anna Freud & Melanie Klein Oyun bilinçaltına açılan bir penceredir Örn: Boyama, su, kum oyunları anal takıntıların boşaltımına yardımcı olan araçlardır. Yrd. Doç. Dr. Elif Akda ğ Göçek

7 W İ NN İ COTT Psikoterapi,terapist ve danışan arasında oyun alanı arasında gelişir. Psikoterapi oyun oynayamıyan bir danışanı, oyun oynayan bir kişi durumuna getirebilmektir Yrd. Doç. Dr. Elif Akda ğ Göçek

8 Oyun Terapisi Yöntemleri Yönlendiren Terapistin kuralları koydu ğ u ve seansta oynanılacak oyunları önceden belirlemiş oldu ğ u oyun terapisi Yönlendirmeyen (çocuk odaklı) Çocu ğ un istekleri do ğ rultusunda, onun belirledi ğ i oyunlarla gelişen oyun terapisi ****Her iki yöntemi de oyun terapisi içinde çocu ğ un ihtiyaçları do ğ rultusunda kullanabilmek önemlidir Yrd. Doç. Dr. Elif Akda ğ Göçek

9 Yönlendirmeyen (Çocuk Odaklı) Oyun Terapisinde 8 kural (Axline,1947) Yönlendirmeyen (Çocuk Odaklı) Oyun Terapisinde 8 kural (Axline,1947) 1-Çocukla olumlu ilişki kurabilmek 2-Çocu ğ u oldu ğ u gibi kabul etmek 3-Çocu ğ un istedi ğ i gibi davranmasına izin vermek 4-Çocu ğ un duygularını yansıtabilmek 5-Çocu ğ a saygı duymak 6-Çocu ğ un seansları yönlendirmesine izin vermek 7-Çocu ğ u hızlandırmamak 8- Terapisinin sınırlarını oluşturmak ve gerekti ğ inde uygulamak Yrd. Doç. Dr. Elif Akda ğ Göçek

10 Meta-analiz araştırmaları yönlendirmeyen oyun terapisinin etkin bir yöntem oldu ğ unu bulmuşlardır (Ray, Bratton, Rhine, & Jones, 2001) Yrd. Doç. Dr. Elif Akda ğ Göçek

11 Oyun Terapisi bir veya daha çok çocukla uygulanabilir Bireysel Grup (3-12 yaşları) -Çocukların yaşları ve gelişimleri çok farklı olmamalı -1-1, 5 saat -2 terapist Yrd. Doç. Dr. Elif Akda ğ Göçek

12 Oyun Terapinin Süresi Kısa Süreli Oyun Terapisi- 10 veya daha fazla olan seanslar Uzun Süreli- 1 yıl ve daha uzun süren terapiler (Ba ğ lanma sorunları olan çocuklarla terapi sürecinin çok kısa olmamasına dikkat edilmelidir – çocuk esirgemede kalan çocuklar, vs.) Yrd. Doç. Dr. Elif Akda ğ Göçek

13 Oyun Terapisi Modellerinden Bazıları: Psikodinamik Oyun Terapisi Bilişsel-Davranışçı Oyun Terapisi Gestalt Oyun Terapisi Çocuk Odaklı Oyun Terapisi Travma odaklı Oyun Terapisi Jungian Oyun Terapisi Adlerian Oyun Terapisi Kum Terapisi Kukla Oyun Terapisi Yrd. Doç. Dr. Elif Akda ğ Göçek

14

15 Eklektik Oyun Terapisi Çeşitli oyun terapisi teknikleri üzerine iyi e ğ itim almış terapistler, oyun terapisini danışanın ihtiyacına göre şekillendirmelidirler (Kaduson, Cangelosi, & Schaefer, 1997) Yrd. Doç. Dr. Elif Akda ğ Göçek

16 Ebeveynlerin de oyun’a katıldı ğ ı terapi modelleri -Watch, Wait, and Wonder- İ zle, Bekle ve Merak Et -Filial Terapi -Theraplay Araştırmalar ebeveynlerinde terapi süreçlerine katılmalarının önemini vurgulamaktadırlar. Yrd. Doç. Dr. Elif Akda ğ Göçek

17 Oyun Terapisi Hangi Sorunlarda kullanılabilir Psikolojik sorunları olan çocuklarda: -travmaya maruz kalmış -endişeli -sosyal ilişki zorlukları olan -depresif Sorunlu ebeveyn-çocuk ilişkilerinde …………………………. Yrd. Doç. Dr. Elif Akda ğ Göçek

18 Sorunlu Davranışlar Korkutucu ve yoksun bir gelişim ortamında çocuk: 1. Dış dünyaya karşı saldırgan bir tutum geliştirebilir. 2. Dış dünya ile olan ilişkisini sınırlar veya keser 3. Dış dünyaya karşı yo ğ un bir endişe sergiler Yrd. Doç. Dr. Elif Akda ğ Göçek

19 Oyun terapisinde 1. Endişe verici bir durum veya olay oyunda tekrar edilebilir 2. Olaylar oyunda de ğ iştirilebilir veya farklı sonuçlandırılabilir 3. Olaylardan oyunda kaçınılabilir veya çözümler aranabilir Yrd. Doç. Dr. Elif Akda ğ Göçek

20 Oyun anlaşılmamış duyguları organize etmede katarsis rolü oynamaktadır Oyun endişe veya şiddet içeren duyguları zararsız bir düzeyde ifade etmeye yardımcı olmaktadır Yrd. Doç. Dr. Elif Akda ğ Göçek

21 Oyuncaklar üzerinden sergilenen oyun dünyasında çocuk anlaşılamayan korkularını sergilemekte ve de bu duygular ile kendisi arasına bir mesafe koyarak onlarla baş etmeye çalışmaktadır. Oyun ve oyuncaklar çocu ğ u pasif bir kurban olmaktan çıkarıp olayları kontrol edebilen bir kişi konumuna sokacaktır Yrd. Doç. Dr. Elif Akda ğ Göçek

22  Oyun çocu ğ un olumsuz duygularını oyunda tekrar ederek onları kontrol edilebilmesine ve anlamasına yardımcı olur İ çselleştirilmesi güç olaylar oyunda küçük parçalara bölünüp, tekrar tekrar oynanarak alışılagelmiş/ tanıdık duruma getirilecektir Yrd. Doç. Dr. Elif Akda ğ Göçek

23 Oyun fantezi ile realitenin ayırımına yardımcı olacaktır  Psişik çatışmalarına oyun sürecinde çözüm yolları bulmasına yardım edecektir Yrd. Doç. Dr. Elif Akda ğ Göçek

24 Oyun’un terapötik olarak kullanılabilmesi için çocu ğ un yaşadı ğ ı endişe düzeyenin çok aşırı olmaması gerekmektedir- Bazen travma üzerinden bir müddet geçmesi oyun oynama kapasitesini daha da artırmaya yararlı olabilecektir Yrd. Doç. Dr. Elif Akda ğ Göçek

25 Oyun Terapisinde De ğ erlendirme Çocu ğ un gelişimi Aile dinami ğ i Okul ve arkadaşlar Kültür ve toplum Yrd. Doç. Dr. Elif Akda ğ Göçek

26 Ekolojik Sistem (Bronfenbrenner, 1977) Kültür- Exosistem Çevre- Mezosistem Aile- Mikrosistem Çocuk Yrd. Doç. Dr. Elif Akda ğ Göçek

27 Çocuk Gelişimi Mizaç Yaş ve genel fiziksel gelişimi Zeka düzeyi Dil gelişimi (kendini ifade edebilme kapasitesi İ lişki kurma düzeyi Ba ğ lanma Zihinselleştirme kapasitesi Özde ğ erlendirme kapasitesi Yrd. Doç. Dr. Elif Akda ğ Göçek

28 Mizaç (Thomas & Chess, 1977) KOLAY GÜÇ ISININAN ZOR Yrd. Doç. Dr. Elif Akda ğ Göçek

29 Ba ğ lanma Teorisi (Bowlby, 1969) Ainsworth (strange situation-yabancı deneyi) Güvenli çocuk Güvensiz çocuk Yrd. Doç. Dr. Elif Akda ğ Göçek

30 Güvenli Ba ğ lanma İ çin Annenin yapması gerekenler  Bebe ğ in gösterdi ğ i işaretleri do ğ ru olarak algılamak  Bebe ğ in gösterdi ğ i işaretlere duyarlı ve do ğ ru yanıt vermek  Bebek huzursuz veya çevresini incelerken fiziksel ve duygusal olarak erilişilebilir olmak Yrd. Doç. Dr. Elif Akda ğ Göçek

31  Şefkat ve mutlulu ğ unu gösterebilmek  Bebe ğ in duygu ve davranışlarını kabul etmek ve düzenleyebilmek  Bebe ğ in zihnini kendi zihninde tutabilmek (zihinselleştirme yetisi) Yrd. Doç. Dr. Elif Akda ğ Göçek

32 Zihin Teorisi (Theory of Mind) Baron-Cohen, Leslie, & Frith (1985) Yrd. Doç. Dr. Elif Akda ğ Göçek

33 Zihin Teorisi-(Theory of mind) Kişilerin başkalarının istek, duygu ve düşüncelerini anlama kapasitesi …. 4-5 yaşlardan itibaren çocukların başkalarını anlama testlerinden geçmeye başladıkları bulunmuştur…… Yrd. Doç. Dr. Elif Akda ğ Göçek

34 Sally ve Anne testi…. Yrd. Doç. Dr. Elif Akda ğ Göçek

35  Annenin kendi özgeçmişindeki ba ğ lanma kalitesi çocu ğ uyla arasındaki ilişkiyi etkilemektedir.  Annenin geçmişindeki güvenli ba ğ lama- ---  Kendi düşüncelerini ve bebe ğ indeki zihinsel süreçleri anlamasını desteklemektedir Yrd. Doç. Dr. Elif Akda ğ Göçek

36 Anne-çocuk ilişkisindeki hayaletler (Fraiberg, Adelson, & Shapiro, 1975) Annelerin erken dönemdeki yoksunluklarından kaynaklanan tamamlanmamış yaslar onların kişisel gelişimlerini, bireyselleşmelerini ve de ilişkilerini kısıtlayacaktır. Bu anneler erken dönemlerle ba ğ lantılı olan, tanımadıkları bu duygulardan olumsuz olarak etkileneceklerdir Yrd. Doç. Dr. Elif Akda ğ Göçek

37 . Bu “hayalet duygular” annenin bebe ğ iyle olan ilişkisini, dolayısıyla da bebe ğ in güvenli ba ğ lanma sürecini olumsuz olarak etkileyecektir. (Fraiberg, Adelson, & Shapiro, 1975) Yrd. Doç. Dr. Elif Akda ğ Göçek

38 Oyun Sürecinde Çocu ğ un: Başkalarıyla ilişki kurmada: -yakınlık ve ayrışma düzeyi -ba ğ ımlılı ğ ı- ba ğ ımsızlı ğ ı -kontrol etme düzeyi -özdeşleşme ve deneyimi paylaşma kapasitesi Yrd. Doç. Dr. Elif Akda ğ Göçek

39 Kendisiyle: -Benlik ve vücut imajı; bunun gerçek ve fantezi düzeyleri -Benlik düzeyinin süreklili ğ i/de ğ işkenli ğ i -Kendine güven ve başarısızlıklara dayanma toleransı Yrd. Doç. Dr. Elif Akda ğ Göçek

40 Duygu Duygu kalitesi -Duygunun derinli ğ i ve zenginli ğ i -Akışkanlı ğ ı - İ stikrarı -Uygunlu ğ u -De ğ işebilirli ğ i Duyguyu paylaşabilme kapasitesi Duygu durumunun genel aktivite düzeyine yansıması Yrd. Doç. Dr. Elif Akda ğ Göçek

41 Endişe Endişe miktarı -Kalitesi -Yerleşmesi (bir semptom halinde mi yoksa genel mi) -Endişenin kontrol edilme şekli Yrd. Doç. Dr. Elif Akda ğ Göçek

42 Zevk alabilme kapasitesi Acı ve heyecana dayanabilme kapasitesi Yrd. Doç. Dr. Elif Akda ğ Göçek

43 Terapistin özellikleri Duyarlılık Anlama ve yansıtma kapasitesi Oyun oynama ve oyunu geliştirme becerisi Sözel ve sözel olmayan ifadenin uyumlulu ğ u Yaratıcılık Yrd. Doç. Dr. Elif Akda ğ Göçek

44 OYUNCAKLAR Bebek ( biberon, yatak, üstünü örtebilecekleri minik örtü, ve giysiler) Aile’yi oluşturan bebekler (anne, baba, kız çocu ğ u, erkek çocu ğ u, büyükanne, büyükbaba, vs.) Otorite sembolü figürler - polis, asker, vs. Yrd. Doç. Dr. Elif Akda ğ Göçek

45

46 Oyuncaklar Oyun evi ve ev eşyaları (mutfak, masa sandalyeler, banyo ve tuvalet, yatak odası, tv, koltuk, vs.)-2 ev oda da olması tercih edilir Mutfak malzemeleri (çatal, kaşık, bıçak, tabak, bardak, tencere, vs.) ve yiyecekler Karşılıklı konuşmak için iki telefon Kuklalar (hayvanlar, insan figürleri) Yrd. Doç. Dr. Elif Akda ğ Göçek

47

48 Oyuncaklar Hayvanlar (evcil ve vahşi hayvanlar)- mümkünse aile olabilecek şekilde Trenler (vagonlar, raylar) ve uçaklar Arabalar ( itfaiye, polis arabaları, içine figürlerin konabilece ğ i taşıtlar) Doktor malzemeleri (steteskop, i ğ ne, termometre, vs.) Yumuşak top Giysiler ve aletler (polis şapkası, tamir aletleri, vs) Yrd. Doç. Dr. Elif Akda ğ Göçek

49 Oyuncaklar Legolar Kule yapılabilecek küpler Boyama ve çizme aktiviteleri için gerekli olan kalemler, boya ve ka ğ ıtlar (çocu ğ un yaşı küçükse ka ğ ıdın boyutu büyümelidir) Oyun hamuru ve parmak boyaları Yapıştırma ve kesme için yaşa uygun malzemeler Masa oyunları Kum ve su Yrd. Doç. Dr. Elif Akda ğ Göçek

50 Süreç İ LK SEANS - Tanışmak - Amacı belirlemek - Ne sıklıkla ve ne kadar süreyle görüşülece ğ ini açıklamak - Terapinin sınırlarını oluşturmak Terapiste ve oyuncaklara zarar vermeden oynamak Oyunun bitmesine en az 10 dakika kala oyunun bitece ğ ini çocu ğ a haber verece ğ inizi anlatmak Oyun odasını birlikte toplayaca ğ ınızı açıklamak Yrd. Doç. Dr. Elif Akda ğ Göçek

51 İ lerleyen seanslarda oyuncaklarla temsil edilen psişik materyali anlamak ve anlamlandırmak Yrd. Doç. Dr. Elif Akda ğ Göçek

52 İ lerleyen seanslar: Oyunda terapist ve çocuk arasında güvenin gelişmesi sonucunda, terapötik sürecin başlaması Terapistin çocu ğ un iç dünyasını, çocu ğ un duygu durumunu takip ederek geri bildirmesi ve anlamlandırması -Rahatsız eden duyguların çocuk tarafından farkına varılabilmesine yardımcı olması ve bu duygularla baş etmesini kolaylaştırması -Terapistin çözüm yolları getirmesi ve sorunlarla baş edebilme yöntemlerini sunması Yrd. Doç. Dr. Elif Akda ğ Göçek

53 Oyun Terapisindeki Çerçeve ve Sınırlar Terapiste veya kendine zarar verecek davranışlarda bulunmamak Oyun odasına veya odadaki oyuncaklara zarar vermemek Oyunun bitmesine 10 dak. öncesinde oyunu bitirece ğ inizi haber vermek Tatiller ve ayrılıklara en az 4 seans önceden çocu ğ u hazırlamak Yrd. Doç. Dr. Elif Akda ğ Göçek

54 OYUN TERAP İ S İ K İ TAP L İ STES İ 1-Emprically Based Play Intervention for children Reddy, Files-Hall, & Schaefer 2- Dibs in the search of self (Benli ğ ini Arayan Çocuk Dibs) Virginia Axline 3-Play Therapy (Oyun Terapisi) V. Axline 4-Short term play therapy for children Kaduson & Schaefer 5- Play therapy techniques Schaefer & Cangelasi Oyun terapisi tekni ğ i Heidi Gerard Kaduson and Charles E.Schaefer. 7- Oyun ve Gerçeklik (Donald W.Winnicott) ……………………………………….. Yrd. Doç. Dr. Elif Akda ğ Göçek

55 Teşekkürler Ofis tel: Yrd. Doç. Dr. Elif Akda ğ Göçek

56 Referanslar Baron-Cohen, S, Leslie, A.M., & Frith, U, (1985) Does the autistic child have a “theory of mind?” Cognition, 21, Kaduson, H., Cangelosi, D., Schaefer, C. E. (1997). The playing cure: Individualized play therapy for specific childhood problems. Northvale, NJ: Jason Aronson. Ray, D., Bratton, S., Rhine, T., & Jones, L. (2001). The effectiveness of play therapy: Responding to critics. The International Journal of Play Therapy, 10, Yrd. Doç. Dr. Elif Akda ğ Göçek


"Oyun Terapisi Yrd. Doç. Dr. Elif Akda ğ Göçek Bilgi Üniversitesi Psikoloji Bölümü Ö ğ retim Üyesi Yrd. Doç. Dr. Elif Akda ğ Göçek." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları