Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Öğr. Gör. Elif ÜNALAN ÖZÇELİK Evde Hasta Bakımı Programı.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "Öğr. Gör. Elif ÜNALAN ÖZÇELİK Evde Hasta Bakımı Programı."— Sunum transkripti:

1 Öğr. Gör. Elif ÜNALAN ÖZÇELİK Evde Hasta Bakımı Programı

2

3 Doğru olanı savunmak cesaret ister… Yönetici; bu cesarete gösterebilme davranışını kurumsal kültürün bir parçası haline getirmelidir. Cesaret; inandığımız şeyleri yapmak değildir! Cesaret; doğru olanı, etik olanı yapabilmektir. (Anonim)

4 Etik; Yunanca alışkanlık ve gelenek anlamında kullanılan «ethos» kelimesinden türemiştir. Almanca ‘ehtik’ Fransızca ‘ethigque’ İngilizce ‘ethics’ Latince ‘ethike’

5 Kavramın kökeni ethos, her şeyden önce ‘iyi insan olma’ anlamında bireysel karakter anlamını içermektedir. Türkçede ‘ethos’ un kelime karşılığı ise, gelenek ve alışkanlıktır.

6

7 Etik? Bir bireyin izlemesi gereken ahlaki standartlar ve kurallardır. Bireylerin doğru olarak nasıl davranacağını açıklayan ve tanımlayan ilkeler, değerler ve standartlar sistemidir. İnsanların kurduğu bireysel ve toplumsal ilişkilerin temelini oluşturan değerleri, kuralları doğru-yanlış ya da iyi-kötü gibi ahlaksal açıdan araştıran bir felsefe disiplinidir.

8 Türk Dil Kurumu Sözlüğünde Etik, «Töre bilimi, bir meslek grubunun uymak zorunda olduğu davranışlar bütünü ve etik bilimi» olarak ifade edilmektedir.

9 Genel anlamda etik; «Bireyin diğer bireyler, kurumlar ve devlet ile olan ilişkilerinde toplumun deneyimlerinden, gelenek ve göreneklerinden kaynaklanan, akıl ürünü olan, toplumsal uyuşum, birliktelik ve dayanışmayı artırıcı, dolayısıyla toplumun ekonomik, politik ve sosyal yapılarına istikrar sağlayıcı prensiplerin, standartların ve değerlerin bütünüdür.»

10 Etik, bir pusulaya benzer. Pusula gidilecek yeri tarif etmez. Ancak gidilecek yerin yönünü belirtir. Etik de kişiye belirli bir eylem ya da davranışı değil doğru olduğu kabul edilen davranışı gösterir ve izlenmesini ister. Bireyi bu davranışa zorlamaz ancak birey kendi özgür iradesiyle bu davranışı uygular.

11

12 ETİK GÜNÜ Kamu Görevlileri Etik Kurulu’nun kuruluşuna ilişkin 5176 sayılı Kanun, 25 Mayıs 2004 tarihinde TBMM’de kabul edilmiştir. Daha önce Milli Eğitim Bakanlığı ile yürütülen çalışmalar sonucu, okullarda 25 Mayıs günün Etik Günü olarak kutlanması kararlaştırılmıştı.

13 ETİK GÜNÜ T.C. Başbakanlık Kamu görevlileri Etik kurulu, yasal görev ve yetkileri arasında kamuda etik kültürünü yerleştirmek üzere çalışmalar yapmak veya yaptırmak, bu konuda yapılacak çalışmalara destek olmak ve uygulamayı gözetmek hususlarının da bulunmasını dikkate alarak, 2008 yılından itibaren her yıl 25 Mayıs gününün ülke genelinde ‘Etik Günü’, aynı günü yer aldığı haftanın da ‘Etik Haftası’ olarak kutlanmasını kararlaştırmıştır.

14 Etik kutsaldır; çünkü aynı kıymette eşi yoktur ve başka hiçbir çeşit kıymetle ölçülemez.

15 ÖRNEK OLAY 1 Bir işyerinde yönetici asistanısınız. Firmanız küçülmeye gidiyor ve çalışanların bir kısmını işten çıkarılması gerekiyor. Aynı firmada çalışan çok yakın bir arkadaşınız var. Onunla sadece iş arkadaşı olmaktan öte yakın bir dostluk içindesiniz. Özel hayatınızda da sık sık görüşüyorsunuz. Bu arkadaşınız ev almak için çeşitli araştırmalar yapıyor. Hatta bir kısmına birlikte gidiyorsunuz. Arkadaşınız bir gün size sevinçle tam aradığı gibi bir ev bulduğunu söylüyor. ‘birlikte gidip bakalım, sonrada gidip kredi işlerini tamamlayalım’ diyor. Ama siz arkadaşınızın işten çıkarılacaklar listesinde olduğunu biliyorsunuz. Arkadaşınızın işten çıkarıldığı zaman evin taksitlerini ödeyecek maddi gücü kalmayacağını da biliyorsunuz.

16 Böyle bir durumda ne yapardınız?

17 YANIT: Ne olursa olsun söylememek gerekir. Karar nasıl olsa birkaç gün içerisinde kendisine tebliğ edilecektir. Birlikte evi görmeye giderim ve evi beğenmem. Onu vaz geçirmeye çalışırım. Böylelikle iş ahlakına ve yöneticiye bağlılığıma uygun davranmış olurum. Ama arkadaşımın da sıkıntıya girmesini önlemiş olurum. SONUÇ: İş ortamında yazışmalardan, telefon konuşmalarından ya da yüz yüze konuşmalardan elde ettiğim bilgileri, bana yakınlıkları ne olursa olsun asla kimseyle paylaşmamam gerekir.

18  Aristotales, etiği kuramsal felsefeden ayırarak kendi başına bir felsefe alanı olarak ele alan ilk filozoftur. Etik, pratik felsefenin bir bölümü olarak insan eylemleri ve onların ürünlerini konu alır.

19   Bir toplumun üyesi olmanın ilk koşulu, var olan ahlaki çerçeveyi kabul etmektir.  Etik, toplumun bakış açısını dikkate alarak bireylerin uygun olmayan davranışlarını belirler.  Etik ilkeler yıllarca süren tartışmalar sonunda ortaya çıkar. ETİK KURALLARI

20   Yasal düzenlemeler genellikle etik tartışmalardan sonra gerçekleşir. Yani belli konuya ilişkin etik tartışmalar başlayıp, dikkatler bu konu üzerinde odaklaştıktan sonra, etik sorunlara yol açan konuların çözümünü sağlayan yasalar düzenlenir.  Toplumsal yaşam içerisinde kişilerin topluma, toplumun da kişilere karşı uyması gereken birtakım ahlaki kurallar vardır.  Bu kurallar genel olarak şu başlıklar altında toplanabilir. Toplumun bütün üyelerine saygılı olmak, farklı kültürlere ve düşüncelere karşı hoşgörü, kişilerin eşitliğinin kabul edilmesi, kaynakların adil olarak dağıtılması vb.

21   Doğruluk, dürüstlük  Güvenilir olma  Sadakat  Adalet  Başkalarına yardım etmeBaşkalarına saygı gösterme  Vatandaşlık sorumluluğuna sahip olma  Yalan söylememe  Başkasının hakkını yememe  Karşısındakinin güç durumundan yararlanmama  Acısı olanın acısını paylaşma  Dayanışma  Bireylerin eşitliğinin kabul edilmesi  Kaynakların adil dağıtılması  Mükemmeliyeti arama vb. ETİK KURALLAR(DEĞERLER)

22

23   Etik ilkelerin geliştirilmesinde temel alınan yaklaşımlar hakkaniyet ilkesi, insan hakları, faydacılık ve bireysellik ilkeleri dir. ETİK SİSTEMLERİ

24   Hakkaniyet, bütün kararların tutarlı, tarafsız ve gerçeklere dayalı olması üzerinde durur.  İnsan hakları, bireylerin varlığı, bütünlüğü ve temel insan hakları üzerinde durur.  Faydacılık, herkes için iyi olacak kararın verilmesini üstlenir.  Bireysellik, bireylerin temel amaçlarının uzun dönemli olarak kişisel kazançlarını artırmak olduğunu savunur.

25  Etik Sistemleri  Amaçlanan Sonuç Etiği  Kural Etiği  Toplumsal Sözleşme Etiği  Kişisel Etik  Sosyal Yaşam Etiği

26  Amaçlanan Sonuç Etiği: Bir eylemin ahlaki doğruluğu, amaçlanan sonuçları tarafından belirlenir. Kural Etiği: Bir eylemin ahlaki doğruluğu, standartlar ve yasalar tarafından belirlenir. Toplumsal Sözleşme Etiği: Bir eylemin ahlaki doğruluğu, belli bir toplumun normları ve gelenekleri tarafından belirlenir. Kişisel Etik: Bir eylemin ahlaki doğruluğu, kişinin vicdanı tarafından belirlenir. Sosyal Yaşam Etiği: Kişinin yaşamında uyması gereken sosyal ve ekolojik kurallar.

27

28   Etik davranışlar ve ahlak önce aileden öğrenilir.  Aile toplumun temelidir.  Aile içerisinde davranış biçimleri ile teorik ahlak öğretisinin uyumlu olması gerekmektedir.  Aksi takdirde bireyin ahlaki gelişimi olumsuz yönde etkilenir. ETİK TOPLUM İLİŞKİSİ

29  Bazı toplumlarda ahlaki olarak iyi sayılabilecek davranış biçimleri başka toplumlarda kötü olarak nitelenebilir. Toplumu oluşturan, toplumda insan ilişkilerini düzenleyen ana unsurlar; norm, kültür, değer, hukuk, ahlak, etik ve din olarak belirtilebilir.

30  Etik davranışın toplumsal temelini oluşturan etkenler ise üç başlık altında toplanabilir.  Kültür  Değerler  Normlar

31   Kültür, bir toplumun yaşayış biçimini, dilini zevklerini, yazınını, folklorunu, sanatsal ekinliklerini, öz olarak yaratıcı gücünü kapsamaktadır.  Bireyler, içinde yaşadıkları grup,toplum ve kültürün sunduğu değerleri, kültürleşme yoluyla öğrenirler.  Çünkü kültürel değerlere uygun davranmayan bireylerin toplumca dışlandığı, benimsenmediği göz ardı edilmemelidir. Kültür

32   Toplumun her kesiminde yaşayan insanlar, olumlu ve dengeli ilişkiler kurabilmek için insan ilişkilerini düzenleyen kültürel değerleri bilmek ve yaşamlarına katmak durumundadırlar.  Kültür, insanın yarattıklarının tümüdür.  Geniş kapsamlı olarak bakıldığında kültür, bir toplumun tüm yaşam biçimidir.  Toplumun duygu, düşünce hareketlerinden oluşan kalıplar, kültürü oluşturur.

33   De ğ erler, bireyin ya ş am ı ndaki farkl ı etmenlere yükledi ğ i önemdir.  De ğ er, birey için önemli her türlü dü ş ünce yap ı s ı, obje veya etkinlik olarak da tan ı mlanabilir.  De ğ erler, bireylerin dü ş ünce, tutum duygu gibi tüm davran ış lar ı n ı yönlendiren birer ölçüt olarak kabul edilir.  De ğ erler toplumsal bütünlü ğ ün ayr ı lmaz bir ö ğ esini olu ş turur.  Bireyin toplum içinde dengeli ya ş ayabilmesi için toplumda yerle ş mi ş de ğ erlerin neler oldu ğ unu bilinmesi gerekir. Değerler

34   Değer yargıları, bireylerin düşünce, tutum, duygu v.b. tüm davranışlarını yönlendiren ölçütler olarak kabul edilir.  Değer yargıları, toplumsal bütünlüğün ayrılmaz bir parçası olduğu gibi aynı zamanda toplumsal yaşantıdır.  Değişen koşullar, bir kısım değer yargılarının düzenlenmesine neden olur.  Bu nedenle birey, yaşadığı çağa uyabilmek için geçerliliği kalmamış olan değer yargılarına sahip çıkmaktan sakınmalıdır.

35   Normlar; de ğ erlerin, belirli rollerle ili ş kili olarak ele al ı nmas ı ve uygulanmas ı yla olu ş ur.  Norm; kar şı l ı kl ı hak, görev ve sorumluluklar ı n belirlenmesinde ki ş iye yol gösterir.  Bireyin tutum ve davran ış lar ı norma göre de ğ erlendirilir. Normlar

36   Normlar yaz ı l ı ve yaz ı s ı z olmak üzere ikiye ayr ı labilir. Yaz ı l ı normlar; yasalar, tüzükler, yönetmelikler biçiminde yetkili organlarca düzenlenir ve yürürlü ğ e konulur. Gerekti ğ inde yaz ı l ı normlar de ğ i ş tirilir. Yaz ı l ı normlarla devletin ve toplumun düzeni sa ğ lan ı r. Yaz ı s ı z normlar; örfler, adetler, töreler, gelenek ve göreneklerdir.

37   Yaygın ve nüfusun büyük bir bölümü tarafından uzun zamanlardan beri tekrar edilip gelen ve açıklanan nitelikleri taşıyan normlara “adet” deniyor. Örn. Gelin ılcası  Bu niteliği taşımakla beraber, yüksek derecede değerlendirmeye konu olan sosyal normlar ise “örf” olarak adlandırmakta. Örflerin bir zamanlar doğru saydığı davranışlar sonradan yanlış kabul edilebilirler. Örneğin, kan davası, başlık parası vb.

38   Gelenek; bir toplumda, eskiden kalmış olmaları nedeniyle saygın tutulup, kuşaktan kuşağa iletilen kültürel kalıntılar, alışkanlıklar, töre ve davranışlar, anane olarak tanımlanmaktadır.  Görenek; herhangi bir davranışı ya da hareketi eskiden beri gördüğü gibi yapma alışkanlığıdır. Görgü kuralları; uyulması gereken ayrıntılı biçimler, formalitelerdir. Bu kurallar insanın sosyalleşmesi süreci içinde öğrenilirler.

39   Etik değerlere uygun davranışların çeşitli sonuçları vardır. Bunlar olumlu ya da olumsuz sonuçlar olabilir. ETİK DEĞERLERE UYGUN DAVRANIŞLAR

40  Etik değerlere uygun davranışların olumlu sonuçlara bakt ığı m ı zda ş unlar ı görebiliriz:  Sayg ı nl ı k kazanma  Güvenirlik  İ yi bir imaja sahip olma  Problem çözümünde yard ı m görme  Etik de ğ erler özellikle sosyal çalkant ı dönemlerinde ahlaki çökü ş ü azalt ı r ve oplum aç ı s ı ndan kötü niyetli giri ş imlere kar şı önleyici rol oynar.  Toplumda kabul görme vb.

41  Etik değerlere uymayan davranışların sonuçları BİREYSEL KURUMSALTOPLUMSAL İşini kaybetmeSaygınlığını yitirme Yozlaşmanın kurumsallaştırılması Saygınlığını kaybetmeMüşterisini kaybetme Etik değerlerin önemini yitirmesi Toplumdan soyutlanmaİmajının zedelenmesi Anemik davranışların yaygınlaşması Güvenirliğini yitirmeİş birliğinin zayıflaması Kişisel benliğin zarar görmesi Grup çalışmalarının etkililiğini yitirmesi Mesleksel ve örgütsel bağlılığın zayıflaması Kurum içi iletişimin zarar görmesi Özsaygının yitirilmesi Örgütsel bağlılığın zayıflaması Çalışma arkadaşlarıyla ilişkilerin bozulması Kişisel imajın bozulması

42


"Öğr. Gör. Elif ÜNALAN ÖZÇELİK Evde Hasta Bakımı Programı." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları