Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

© Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 1 PNÖMATİK TEMEL SEVİYE TP101 HOŞ GELDİNİZ.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "© Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 1 PNÖMATİK TEMEL SEVİYE TP101 HOŞ GELDİNİZ."— Sunum transkripti:

1 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 1 PNÖMATİK TEMEL SEVİYE TP101 HOŞ GELDİNİZ

2 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık ’dan bugüne FESTO 1996 Festo Estonia 1995 Festo Venezuela 1994 Festo Usbekistan 1993 Festo New Zealand/Lithuania/China/Thailand 1992 Festo Slovenia 1991 Festo Croatia 1990 Festo Czech Republic/Rumania 1989 Festo Colombia/Poland/Turkey 1988 Festo Russia/Ukraine/Indonesia 1987 Festo Greece/Bulgaria 1986 Festo Japan 1984 Festo Taiwan 1983 Festo Hungary/Slovakia 1981 Festo Ireland 1980 Festo Korea/Singapore 1979 Festo Malaysia 1977 Festo Canada/Argentina/Finland/Philippines 1976 Festo Hong Kong 1975 Festo Iran 1973 Festo South Africa/Mexico 1972 Festo USA 1971 Festo Spain 1970 Festo Denmark/Norway 1968 Festo Great Britain/Brazil 1967 Festo Netherlands/Australia 1966 Festo Australia 1964 Festo Sweden/Belgium 1963 Festo India 1959 Festo Austria 1958 Festo France 1956 Festo Italy/Switzerland Festo Didactic - Dünya çapında 52 ülkede faaliyet göstermekte, 100 ülkede temsilcilikleri vardır –Üretiminin % 75’i ihracata yöneliktir –Yaklaşık 400 çalışanı vardır –Toplam cirosunun yaklaşık % 7’sini, araştırma ve geliştirme için ayırmaktadır HOŞ GELDİNİZ

3 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 3 HOŞ GELDİNİZ 1989 kuruluş Istanbul -Merkez(And.) - İkitelli(Avrp.) - Adana - Ankara - Bursa - İzmir - Konya - Toplam 100 den fazla çalışan - Silindir imalatı - Kontrol panoları imalatı - ISO 9001

4 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 4 GÜNLÜK DERS PROGRAMI:

5 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 5 ustabaşılar, konstrüktörler, montaj, bakım ve işletme personeli, teknisyenler, mühendisler. HEDEF KATILIMCILAR:

6 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 6 Semineri başarıyla tamamlayan katılımcı: SEMİNERİN HEDEFİ: Enerji türleri, karşılaştırılması ve seçimi Basınç kavramı Silindir çapı, basınç ve yük ilişkisi Basınçlı havanın hazırlanması, dağıtılması ve şartlandırılması Kompresör çeşitleri ve çalışma prensipleri Kurutucu çeşitleri ve çalışma prensipleri Şartlandırıcı elemanlarının tanıtılması Yağlama sistemleri ve hava kaçaklarının önlenmesi Pnömatik elemanlarının iç yapıları ve çalışma prensipleri ISO 1219 standardına göre devre elemanlarının sembolleri ve şema çizim tekniğinin tanıtılması Pnömatik sistemlerin kumanda teknikleri (konum, zaman, adet vb.) Temel elektrik kumanda bilgisi Kontrol çeşitleri ile ilgili devrelerin çizilerek seminer süresince bu devrelerin uygulamalarının yapılması Pnömatik teknolojilerindeki yenilikler

7 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 7 Pnömatik Temel Seviye TP 101 Öğretim Kitabı Temel Seviye Pnömatik Eğitim Seti TP Manyetik Semboller Seti Pnömatik/Hidrolik Kesit Modeller seti / Pnömatik Video Kaset Pnömatik Eğitmen için asetat seti PowerPoint sunumu Laptop, PC ve projektör F-chart kağıdı ve marker El aleti takımı Temizlik malzemesi EĞİTİM EKİPMANLARI:

8 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 8 PNÖMATİK Enerji Sistemleri Mekanik Enerji Hidrolik Enerji Elektrik Enerjisi Pnömatik Enerji

9 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 9

10 10

11 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 11 Çevre213 Elektrik PnömatikHidrolik Enerji sistemlerinin mukayesesi: Kullanım açısından Kuvvet231 Hız değeri (iş)231 Bakım213 Emniyet213 Arıza

12 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 12 Enerjinin taşınması elk havayağ Elektrik PnömatikHidrolik Enerji sistemlerinin mukayesesi: Teknik değerler açısından Viskozite yok azyüksek Akışkan hızı 3x10 8 m/s 50~100 m/s 4~6 m/s Silindir hızı - 1~20.5 Depolanma az yüksek az Enerjinin taşınma ∞ 1000 m100 m mesafesi Çalışma 5 VDC-380V AC 3-12 bar bar Basıncı.. Geri dönüş hattı yokvarvar

13 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 13

14 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 14 Tüm Endüstriyel tesisler herhangi bir tip akışkan ihtiva eden bir güç sistemi kullanır. Bu sistemde iş, basınç altında bulunan bir akışkan vasıtasıyla sağlanır. Akışkan, yağ veya su gibi bir sıvı ya da bir gaz olabilir. Basınçlı hava ile birlikte, azot ve karbondioksit de kullanılır. Sıvının kullanıldığı akışkanlı güç sistemi "Hidrolik Sistem" Gaz kullanmak suretiyle sağlayan sistemi "Pnömatik Sistem" Pnömatik kelimesi, görünmeyen gaz anlamına gelen Yunanca bir kelimeden türetilmiştir. Günümüzde basınçlı bir sistemdeki herhangi bir gazın akışı için kullanılmaktadır. Pnömatik BASINÇLI HAVANIN ENERJİSİNDEN FAYDALANILARAK GÜÇ İLETEN VE BU GÜCÜ KONTROL EDEN SİSTEMDİR.

15 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 15 Pnömatik Enerjinin elde edilmesi: ELEKTRİK MOTORU MEKANİK ENERJİ KOMPRESÖR PNÖMATİK ENERJİ MEKANİK ENERJİ

16 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 16 Pnömatiğin kullanıldığı alanlar: * Her çeşit valfin kumandasında * Zor şartlarda çalışan kapı ve kapakların açılıp kapanmasında * Pnömatik robotlar ve otomasyon teknolojisinde * Şişeleme ve dolum tesislerinde * İnşaat, demir-çelik, madencilik, ziraat ve kimya endüstrilerinde silo boşaltma işlemlerinde * Giyotin bıçakların çalıştırılmasında * Dişçi matkaplarında….

17 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 17 * Beton ve asfaltların sıkıştırılması işleminde * Malzeme ayırma ve nakliyesinde * Takım tezgahları ve el aletlerinde * Pulvarizasyon (boya, sprey…) * Lehim, kaynak ve yapıştırma işlemlerinde tutma elemanı olarak * Perçinlemede * Haddeleme, bükme ve çekme gibi şekil verme işlemlerinde Pnömatiğin kullanıldığı alanlar:

18 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 18 Pnömatiğin avantajları : * Basınçlı havanın her yerde ve sınırsız üretilebilir olması * Uzun mesafelere basit enerji iletimi * Üretilen enerjinin hava tankı içinde depolanabilir ve bir yerden başka bir yere kolaylıkla taşınabilir olması * Yanma, alev alma ve patlama riskinin olmaması * Planlama ve bakım için fazla çaba gerektirmemesi * Basınçlı havanın sıcaklık ve pnömatik elemanların sıcaklık değişimlerine duyarsız olması nedeniyle güvenli çalışma * Yüksek eleman hızları ve kısa anahtarlama zamanı * Elemanların konstrüksiyonu basit, düşük maliyetli * Uzun çalışma ömürleri * Çalışma esnasında ısı yaratılmaması

19 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 19 Pnömatiğin dezavantajları : * Basınçlı havanın kullanılmadan önce şartlandırılması gerektiğinden maliyet artışı * Havanın sıkışma özelliğinden dolayı düzgün ve sabit hız elde edilememesi * Düşük kuvvetlerle çalışma (maksimum:~3 ton) * Havanın dışarı atılması sırasında ve kaçaklar nedeniyle istenmeyen gürültü meydana gelmesi * Havanın içinde bulunan nem sebebiyle sistemler üzerindeki olumsuz etkiler....

20 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 20 Ölçü birimleri. Uzunluk birimim metre Kütle birimikgkilogram Zaman birimissaniye Akım birimiAamper Sıcaklık birimiK kelvin Işık şiddeti birimicdcandela Birimler, çevrim kat sayıları

21 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 21 Birimler, çevrim kat sayıları Bir cismin veya bir maddenin, üzerine etki eden yerçekimi kuvveti veya çekim nedeniyle bir ağırlığı mevcuttur. Kütle, bir cismin bünyesindeki madde miktarını ve ataletini; yani, hareket etmeye karşı olan direncini belirtir. Kütle, o cismin yerküre üzerindeki veya başka herhangi bir yerçekimi alanındaki ağırlığını belirler. Bir cismin "ataleti" ise, o cismi kaldırmak ya da hareket ettirmek veya hızını ya da hareket yönünü değiştirmek için ne kadar kuvvet gerektiğini belirtir

22 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 22 Birimler, çevrim kat sayıları Basınç; bir cisim üzerine etki eden kuvvet miktarının (Newton olarak), bu kuvvetin etkilediği alana (metrekare olarak) bölünmesidir. Basınç, birçok şekilde ve birim cinsinden ölçülerek belirtilmekle birlikte; en yaygın kullanılan basınç birimi, Bir metrekare alana etki eden N (Newton) cinsinden kuvvet; yani Pa (Pascal) dır. 1 Pa = 1N/m2 1N 0,1 kgf lık bir kuvvet veya kütlenin oluşturduğu basınç. 1Pa = 0,1 kgf/10000cm2 = 1/10000 (kgf/cm2) Pa =1kgf/cm2 = 1bar = 10 N/cm2

23 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 23 · Atmosferik Basınç Çoğrafik konuma ve hava durumuna göre değişir(barometrik hava basıncı) · Mutlak Basınç Sıfır basınç seviyesinin ref alınması ile ölçülen basınç.(mutlak vakum değeri “0” olarak kabul edildiği zaman)Atm+etkin basınç · Diferansiyel Basınç (iki mutlak basınç arasındaki farkı gösteren basınç) · Atmosfer Üzeri Basınç (atmosferik basınç değeri “0” olarak alındığında değerinin üzerindeki basınç) · Atmosfer Altı Basınç (Atmosferik basınç değeri “0” olarak alındığında A.B.değerinin altındaki basınç) Birimler

24 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 24 Basınçlı hava Pascal Kanunu

25 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 25 Basınçlı hava V=1 P=1 V=0.5 P=2 V=0.25 P=4 Basınç : 2 farklı basınç geçerlidir. -İşletme basıncı (kompresör veya tank basıncı) -Çalışma basıncı (çalışmanın yapılacağı yerdeki basınç): -Pnömatik sistemlerde 6 bar civarındadır. 3~15 arasında değişebilir. Tam ve emniyetli bir çalışma için en önemli şart sabit basınçtır.Hız, kuvvet ve kontrol sabit bir basınca bağlıdır.

26 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 26

27 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 27 Silindirler Pnömatik sistemde iş gören elemanlardır. Tahrik elemanı olarak da adlandırılırlar. Basınçlı havadaki statik enerjiyi mekanik işe çevirirler Lineer bir hareket elde edileceği gibi döndürme, salınım hareketi de üretirler. Basınçlı havanın silindirler üzerinde etkisi F 1 =pxA 1 F 2 =pxA 2 p=6 bar1 bar = 10 N/cm 2 A 1 = 2 cm 2 A 2 = 1 cm 2 F 1 = 6 x 10 N/cm 2 x 2cm 2 F 1 = 120 N F 2 = 6 x 10 N/cm 2 x 1cm 2 F 1 = 60 N

28 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 28 Pnömatik sistem devre şeması 6 – İŞ KATI 5 – ARA KONTROL KATI 4 – ANA KONTROL KATI 3 – İŞARET İŞLEME KATI 2 – İŞARET KATI 1 – ENERJİ KATI

29 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 29 Soğutucu Su ve yağ ayırıcı Basınçlı hava tankı Kurutucu Kompresör Dağıtım Hattı Enerji Katı

30 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 30 Enerji Katı Elemanları HAVA FİLTRESİ KOMPRESÖR KURUTUCU HAVA TANKI ŞARTLANDIRICI SİSTEM

31 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 31 Enerji katı elemanları Kompresörler Çeşitlerine göre Pistonlu tek kademeli çift kademeli pistonu-membranlı Positif yer değiştirmeli Dinamik Vidalı Döner tip paletli Roots tipi Türbin tipi

32 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 32 Pistonun aşağıya doğru hareketinde vakum meydana gelir ve hava açık olan emme valfından silindir hacminde dolar. Tek kademeli Pistonlu Kompresör : YÜKSEK BASINÇ VE ORTA DEBİ 3~7 BAR’LIK SİSTEMLER Strokun sonunda piston yukarı doğru hareket eder ve havayı sıkıştırarak tanka yollar.

33 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 33 1.Kademe emilen hava yaklaşık 3 bar’a kadar sıkıştırılır ve bir ara soğutucudan geçtikten sonra 2. Kademeye girip 6~7 bar’a sıkıştırılır. Son sıcaklık C üzerindedir. İki veya üç kademeli kompresörler ile 15 bar ve üstü değerlere çıkılabilmektedir. Çift kademeli Pistonlu Kompresör : Tek kademeli kompresörlerde havanın bir kerede 6 bar’a sıkıştırılmasından doğan ısı verimi büyük ölçüde düşürür. Bu yüzden genelde 2 kademeli tercih edilir.

34 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 34 Çift kademeli Pistonlu Kompresör :

35 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 35 Çift kademeli Pistonlu Kompresör :

36 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 36 Çift kademeli Pistonlu Kompresör :

37 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 37 Çift kademeli Pistonlu Kompresör :

38 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 38 Çift kademeli Pistonlu Kompresör :

39 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 39 Çift kademeli Pistonlu Kompresör :

40 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 40 Çift kademeli Pistonlu Kompresör :

41 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 41 Çift kademeli Pistonlu Kompresör :

42 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 42 Yüksek Basınç Pistonlu Kompresör (15.5 bar) : Pistonun her iki yöne hareketi havanın sıkıştırılmasını sağlayacaktır.

43 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 43 Diyaframlı kompresörler 3~5 bar basınçta çalışırlar Membran ile hava tarafından ayrılmış oldukları için gıda, ilaç ve tekstil sektöründe tercih edilirler. Pistonlu Membranlı Kompresör :

44 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 44 Vidalı Kompresör : Vidalı kompresörler düşük basınç orta debi gereken ortamlar için uygundurlar 3~5 bar 8.5 m 3 /dak.10.5 ~ 17.5 bar

45 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 45 Vidalı Kompresör :

46 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 46 Kanatlı kompresörlerde, radyal kanallar içinde serbest hareket edebilen kanatlar merkezkaç kuvvetiyle kompresör cidarıyla temas halindedir ve havanın bulunduğu hacim girişten çıkışa doğru azalır, böylece havanın sıkışması sağlanır. Kayar Kanatlı Kompresör

47 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 47 Birbirinin tersine dönen iki rotorun dönme hareketleri sonucunda hava rotorlar ve kompresör cidarı arasında sıkıştırılarak sisteme verilir. Rotorlardan sadece bir tanesi elektrik motoruyla tahrik edilir. Düşük basınç, yüksek debi ile çalışan bu tip kompresörler blower teknolojisi gerektiren yerde kullanılırlar. Roots tipi Kompresör

48 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 48 Yüksek devirde dönen bir rotor üzerine yerleştirilmiş açılı kanatlar vasıtasıyla emilen hava bu kanatların arasında basınçlanarak sisteme gönderilir. Düşük basınç-Yüksek debi sağlayan kompresörler 1200m3/d debiye kadar çıkabilirler. Türbin kompresör

49 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 49 Türbin kompresör

50 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 50 Türbin kompresör

51 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 51 Türbin kompresör

52 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 52 Çok Kanatlı Türbin Kompresör

53 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 53 Radyal Kompresörler 3.1 – 12 bar basınçları arasında – m 3 /saat kapasite

54 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 54 Kompresörler BASINÇDEBİ PistonluYüksekOrta VidalıDüşükOrta Döner tip paletliDüşükOrta Roots tipiDüşükYüksek Türbin tipiDüşükYüksek Kompresörlerin Mukayesesi

55 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 55 Basınç yükselticiler şebekedeki basınçtan daha yüksek basınç sağlayan araçlardır. Bu nedenle basınç düşürücülerinin (basınç ayar valfleri) tam tersi bir etkiye sahiptirler. Basıncın yükseltilmesi birkaç farklı yolla gerçekleştirilebilir. Çift pistonlu bir sistem ile basıncın şiddetlendirilmesidir. Basınçlı havadan başka enerji kaynağına ihtiyaç duyulmaz. Tipe bağlı olmakla beraber basınç iki katına çıkarılarak bar basınca ulaşılabilir Basınç Yükselticiler

56 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 56 Hava Tankı Basıncı dengelemek, havayı depolamak ve kondensatı ayırmak için kullanılır. Kompresörden kaynaklanan basınç darbelerini dengeler. Sistemin hava deposu görevini üstlenir. Soğutucudan gelen yağ ve nemin çökmesini sağlamak için serin bir yere konmalıdır.

57 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 57 Hava Tankının boyutlandırılması: Kompresörler işletmenin ihtiyacını karşılayacak şekilde maksimum ve minimum basınç aralığında çalışırlar. Böylece kompresör belli zamanlarda çalışmasını durdurur. Bu yüzden kompresörü daha az çalıştırmak için bir minimum tank hacmine ihtiyaç vardır. Endüstride tank kapasitesi şu şekilde hesaplanır: Tank hacmi = kompresör debisi(lt/dak) / işletme basıncı (bar) Örnek: Q=20 m 3 /dk (kompresör debisi) p=6 bar (işletme basıncı) Tank kapasitesi=20.000/6 = 3333 lt 3.5m 3 hacmindeki bir tank sistem için uygundur.

58 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 58 Örnek: Debi Q=20m 3 /dak Anahtarlama sıklığı z=20 Basınç farkı Δ p=1 bar V= 15m 3 122

59 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 59 Örnek: 500 lt’lik bir tankta ; basıncın, 3 dakika içerisinde 9 bar’dan (pA) 7 bar’a (pE) düştüğü ölçüldüğüne göre sistemin kaçak miktarı nedir? V k = 500 l x ( ) 3 dak = 333 l/dak Kaçak maliyeti :

60 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 60 Basınçlı hava sistemlerinde kaçak maliyetleri Çapmml/dakm 3 /saat (8000 saat) kWMaliyet Euro 18038, , , , ,768, ,360

61 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 61 Hava Dağıtımı: Basınçlı havanın iş elemanlarına iletilmesi için boru ve bağlantı elemanlarının ekonomik ve verimli bir çalışma için mümkün olan en uygun şekilde kurulması gerekir. Akışın olduğu borularda dirençten dolayı bir basınç düşüşü söz konusudur. Bu basınç düşümünün 0.3 bar’dan yüksek olmaması gerekir. Doğru boru çapının seçilebilmesi için işletme basıncı ve debisinin bilinmesi gerekir.

62 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 62 Hava Dağıtımı: Örnek: 150m uzunluğunda ve 0.3 bar basınç düşümüyle çalışabilecek makinelerin olduğu sistemde lt/d hava geçecek dağıtım şebekesinin boru çapını bulunuz. Kompresörün p min =8 bar p max =10 bar P avg =9 bar 1m’deki basınç düşümü: 30/150=0.2 kpa/m lt/dk=0.33m 3 /sn D=68mm

63 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 63 Hava Dağıtımı: Hacimsel debi lt/d Boru uzunluğu m

64 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 64 Hava Dağıtımı:

65 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 65 Hattın sonundaki basınç değeri her zaman yeterli gelmiyebilir. Basınç çok düşük ise bunun sebebi aşağıdakilerden biri olabilir : * Yetersiz boyuttaki kompresör ya da yanlış tasarlanmış dağıtım şebekesi. * Çok ince ya da uzun borular. * Çok fazla kaçağa sahip dağıtım şebekesi. * Yetersiz bakım (tıkanmış filtreler) * Hortumlar için küçük seçilmiş bağlantı elemanları * Çok fazla dirsek Hava Dağıtımı:

66 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 66 Hava

67 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 67 Havanın kurutulması: Havada belli miktarda su buharı her zaman mevcuttur. Bu su buharının miktarı, havanın sıcaklığına ve nemliliğine bağlıdır. Çiy noktası,havanın su buharına doyduğu noktadır. Yani nem %100’dür. Sıcaklık bu noktanın altına düştüğü zaman yoğunlaşma görülür. Çiy noktası düştükçe havanın tutabileceği su miktarı azalır. * Sıcaklık arttıkça daha çok su tutulur. * Basınç arttıkça daha az su tutulur. Sonuç olarak havanın içinde bulunan nemin yoğuşabilmesi için havayı çiylenme noktasına kadar soğutmak gerekir.

68 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 68 Örnek: 20 0 C sıcaklıkta % 65 bağıl nemde 10 m 3 hava 6 bar basınç ile sıkıştırılıyor. Havanın daha sonra 25 0 C ye soğutulduğunu kabul edersek Ne kadar su yoğuşacaktır? Havanın taşıdığı nem : Sıcaklık Max (g/m 3) 0,9 2,2 4,96,89,4 12,7 17,1 30,182,3196,

69 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık C de 10m 3 hava 170 gr su tutabilir. Bağıl nem % 65 olduğuna göre: 170x0.65=110.5 gr Hava 6 bar’a sıkıştırıldıktan sonraki hacmi: p 1 V 1 =p 2 V 2 V 2 =1.013x10/( )= 1.44m C de 1m 3 hava 24 gr su tutabilirse, 1.44 m 3 hava 34.5 gr su tutabilir =76 gr su yoğuşacaktır. Havanın kurutulması:

70 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 70 Havanın kurutulması: Soğutarak kurutma Fiziksel kurutma (adsorbsyon) * Kimyasal kurutma (absorbsyon) Havadaki nem pnömatik elemanların ömrünü önemli ölçüde azaltır.

71 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 71 Soğutarak kurutma: Havanın kurutulması: Soğutarak kurutmada en düşük basınç buğulaşma noktası +1,7 °C civarındadır.

72 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 72 Fiziksel kurutma: (adsorbsiyon) Basınçlı hava, bir kurutma maddesinden geçirilir. (silikajel) Hava içindeki su tanecikleri bu maddeye tutunarak havadan ayrılır. Bu maddeler belli aralıklarla içlerinden sıcak hava geçirilerek rejenere edilir. Kurutucu ünitelerdeki hava akışı adsorbsyon maddesini aşındırdığından soğutucu çıkışına ince filtre konması gerekir. Havanın kurutulması:

73 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 73 Kimyasal kurutma: (absorbsiyon) Basınçlı hava, NaCL temeline dayanan bir kimyasal madde (tuz) içinden geçirilir. Hava içindeki su tanecikleri tuz tarafından tutulur ve dipteki haznede toplanır. Bu uygulamada 1 kg tuz yaklaşık 13 kg su kondensatı bağlar. Sisteme zaman zaman tuz ilavesi gerekecektir. Soğutucu çıkışına bir filtre konması gerekir. Erişilen en düşük basınç buğulama noktası -15 °C dir Havanın kurutulması:

74 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 74 Şartlandırıcı Şartlandırıcının büyüklüğü sisteme gönderilecek hava debisine göre belirlenir. Şartlandırıcıdan gereğinden fazla hava geçirmek basınç düşümüne neden olur. Şartlandırıcı için işletme basıncı, eleman üzerinde verilen değerleri aşmamalıdır. Ortam sıcaklığı, en yüksek çalışma sıcaklığı olan 50 0 C’yi aşmamalıdır.

75 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 75 Ayrıca seçim yapılırken şu noktaların da bilinmesi faydalı olacaktır.  Servis birimi daima maksimum debinin gerektirdiğinden 1 boy büyük alınır.  Servis birimleri her zaman sistemin en soğuk yerine ( ısı yayan bir makine yakınına değil, bir duvar kenarına ) konulmalıdır.  Servis birimi ulaşılacak en uzak araçtan en fazla 5 metre uzakta olmalıdır. Aksi takdirde, yağlı hava kullanılması durumunda, yağ sisi araca ulaşmadan önce çökelecektir.  Su tutucular, şebekede oluşan yağ damlacıklarını tutarlar, bu şekilde en büyük boyuttaki su tutucu bile 1 günde dolabilir.  Bu yüzden bakım işlemi planlanan doğrultuda yapılmalı veya proje safhasında otomatik drenaj düşünülmelidir. Şartlandırıcı

76 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 76  Filtre kapları yalnızca su ile temizlenmeli, başka bir çözücü kullanılmamalıdır. Filtre kabının hasar görebileceği çevrelerde metal bir koruma kabı kullanılmalıdır.  Katı parçacık filitreleri büyük olmalıdır. Yerleşim aşamasında akış yönü mutlaka doğru tutulmalıdır. Filtre kartuşları temizlenmemeli, yenisi ile değiştirilmelidir.  Adsorpsiyonlu kurutucu kullanılıyorsa, havanın alındığı filtrenin servis ömrünü uzatabilmek için 1μm filtreleme derecesine sahip bir ön filtreleme yapılmalıdır.  Yağ, kurutma maddesinin ömrünü azaltır. Ayrıca alınan hava sıcaklığı 35 °C’den az olmalıdır.  Basınç ayarlarının sabit tutulup, yetkili olmayan personel tarafından değiştirilmesini önlemek amacıyla kilitlenebilir bir basınç regülatörü kullanılmalıdır. Şartlandırıcı

77 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 77 Şartlandırıcı - Ekipmana en yakın noktaya monte edilmeli. -Şartlandırıcılar kolay ulaşılabilecek noktalara ve yüz hizasına monte edilmeli. -Şartlandırıcıların girişine kilitlenebilir açma kapama vanası monte edilmeli. DİKKAT - Açma kapama vanası sistem havasını boşaltacak egzost sistemine sahip olmalıdır.

78 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 78 Yağlayıcı

79 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 79  Yağlayıcılar, mutlaka üretici firmanın tavsiye ettiği düşük viskoziteli mineral yağ ile doldurulmalıdır.  100 mm’den daha büyük piston çapına sahip silindirler yağlı hava ile çalıştırılıyorsa, egzos portuna bir filtre susturucusu konulmalıdır. Bu şekilde egzos sesi azaltılır ve içteki hassas bir filtre ile parçacıklar ayrılır.  Servis birimlerine; bozulup sistemde arızaya yol açmasalar bile bakım yapılmalıdır. Yağlayıcı

80 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 80 Basınç regülatörü Her pnömatik devre için bir optimum çalışma basıncı vardır. Gereğinden yüksek bir basınç hem enerji kaybına hem de çabuk aşınmalara neden olur. Kompresörden gelen basınçlı havanın kullanılacağı alana getirildiğinde basıncın sistemin ihtiyacı olan basınca ayarlanması gerekir. Regülatörler hat basıncını istediğimiz basınca indiren mekanizmalardır. P lbf/in 2 bar

81 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 81 REGÜLATÖR Diyafram Baskı Yayı GİRİŞ ÇIKIŞ Ayar Vidası

82 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık lbf/in 2 bar lbf/in 2 bar REGÜLATÖR

83 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık lbf/in 2 bar lbf/in 2 bar REGÜLATÖR

84 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık lbf/in 2 bar lbf/in 2 bar REGÜLATÖR

85 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık lbf/in 2 bar lbf/in 2 bar REGÜLATÖR

86 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık lbf/in 2 bar lbf/in 2 bar REGÜLATÖR

87 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık lbf/in 2 bar lbf/in 2 bar REGÜLATÖR

88 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık lbf/in 2 bar lbf/in 2 bar REGÜLATÖR

89 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık lbf/in 2 bar lbf/in 2 bar REGÜLATÖR

90 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık lbf/in 2 bar lbf/in 2 bar REGÜLATÖR

91 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık lbf/in 2 bar lbf/in 2 bar REGÜLATÖR

92 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık lbf/in 2 bar lbf/in 2 bar REGÜLATÖR

93 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık lbf/in 2 bar lbf/in 2 bar REGÜLATÖR

94 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 94 Filitreler: 40 μm ‘dan büyük (ya da filtre kartuşu seçimine göre 5 μm) parçacıkları tutar. - Hassas Filtreler : 0.1μm ‘dan büyük parçacıkları tutar - Mikrofiltreler : 0.01 μm’dan büyük parçacıkları tutar. Ancak hava daha önce 5 μm’luk bir filtreden geçirilmiş olmalıdır - Aktif Karbon Mikrofiltreler : μm’den büyük parçacıkları (aromatik veya koku yapan maddeler gibi) tutar. Bu tip filtreler “altmikrofiltre” olarak da adlandırılır. FİLTRE

95 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 95 Filtre Yoğuşma suyu, kirletici maddeler ve fazla yağ sistemde erken aşınmalara neden olur. Çözüm için basınçlı hava filtrelerinin kullanılması gereklidir. ISO sınıfına göre kalite sınıfları 1 - Katılar2 - Su3 -Yağ SINIF Max parça büyüklüğü ( μ m) Max parça yoğunluğu (mg/m 3 ) Max basınç çiğlenme ( 0 C) Max yağ konsntrsynu (mg/m 3 )

96 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 96 Filtre Değiştirilebilir filtre Kondensat boşaltma Kondensat Filtre kabı Hassas fitre: Bir su ayrıştırıcısıyla bir filtre elemanında oluşur. Havanın filtreye girmesi esnasında bir saptırma plakası yardımıyla havaya bir dönme hareketi verilir. Merkezkaç kuvveti yardımıyla su tanecikleri, yağ ve katı parçacıklar havadan ayrılarak aşağıya çökerler. Ön temizlemesi yapılmış hava filtreden geçerek diğer maddelerden arındırılır. Bu tip filtrelerde gözenek büyüklüğü 5 µ m’ye kadardır. Belli bir süre sonra filtreler tıkanabilir. Filtre elemanının tıkanması filtreleme özelliğini değiştirmez ancak akışa karşı bir direnç yaratacağından basınç kaybı yaratır. Filtrede 0.4~0.6 bar basınç kaybı gözlendiği zaman filtre elemanının değiştirilmesi gerekir.

97 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 97 Filtre

98 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 98 Filtre

99 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 99 Filtre

100 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 100 Filtre

101 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 101 Filtre

102 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 102 Filtre

103 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 103 Filtre

104 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 104 Filtre

105 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 105 Filtre

106 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 106 Filtre

107 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 107 Filtre

108 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık Kompresör 2.Tank 3.Ana hat filtresi 4.Standart filtre 5.Mikrofiltre 6.Soğutucu kurutucu 7.Altmikrofiltre 8.Aktif karbon filtre 9.Adsorpsiyon filtre

109 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 109 Süt ve bira Yemek üretimi Temiz kimyasal taşıma havası İlaç ürünleri Tekstil makineleri Spray boya, toz kaplama Paketleme, enstrüman havası Atık su taşıma sistemleri Genel kullanım, kumlama katısuyağbakteri Adi hava Aşındırıcılar Düşük kalite aşındırıcılar katı su yağ bakteri

110 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 110 Pnömatik Sistem Elemanları 6 – İŞ KATI 5 – ARA KONTROL KATI 4 – ANA KONTROL KATI 3 – İŞARET İŞLEME KATI 2 – İŞARET KATI 1 – ENERJİ KATI

111 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 111 Pnömatik Sistem Elemanları 2 – İŞARET KATI Sensörler, Makaralı valflar, Butonlu valflar Kontrol amaçlı algılayıcılar, Temaslı, temassız algılayıcılar Input/Output 3 – İŞARET İŞLEME KATI Sensörlerden gelen işaretleri alıp bir MANTIK çerçevesinde işleyen elemanlar. VE valfları VEYA valfları Timer Roleler

112 © Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 112 Pnömatik Sistem Elemanları 4 – ANA KONTROL KATI Yön kontrol valfları 5– ARA KONTROL KATI Kısma valfları 6 – İŞ KATI Silindirler Pnömatik motorlar Pnömatik sistemin İŞARET, İŞARET İŞLEME, ANA ve ARA KONTROL katlarında bulunan kumanda elemanlardır Valflar


"© Festo Didaktik- Eğitim ve Danışmanlık 1 PNÖMATİK TEMEL SEVİYE TP101 HOŞ GELDİNİZ." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları