Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Yasin SELVİ Türkçe Öğretmenliği 2.Sınıf

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "Yasin SELVİ Türkçe Öğretmenliği 2.Sınıf"— Sunum transkripti:

1 Yasin SELVİ 1090310291 Türkçe Öğretmenliği 2.Sınıf
1- ADLAR Yasin SELVİ Türkçe Öğretmenliği 2.Sınıf

2 Adlar Varlıkları ya da kavramları karşılayan, onları tanımamızı sağlayan sözcüklere “ad” denir. Örnek: Okul, ev, kapı, öğrenci, öğretmen…

3 1-)Ad Çeşitleri A-)Görev ve anlamlarına göre,
B-)Varlıkların türüne göre, C-)Varlıkların sayısına göre, D-)Yapılarına göre adlar olmak üzere 4 grupta inceleyebiliriz.

4 2-) Adın Halleri Yalın Hali -i Hali -e Hali -de Hali -den Hali

5 Görev ve Anlamlarına Göre Adlar
Somut Adlar Soyut Adlar Fiilimsiler

6 Görev ve Anlamlarına Göre Adlar(devam)
Somut Adlar: Duyu organlarımızdan en az biriyle hissedebildiğimiz varlıklara denir. Örnek: Toprak, kalem, ağaç, kapı… 

7 Görev ve Anlamlarına Göre Adlar(devam)
Soyut Adlar: Madde olarak bir varlığı bulunmayan, kavram olarak varlığı kabul edilen adlardır. Örnek: Nefret, sevinç, kıskançlık…

8 Görev ve Anlamlarına Göre Adlar(devam)
“Aramızdaki nefret duvarlarını yıkmalıyız” Bu cümlede geçen duvar adı da soyuttur. Not: Bir adın somut veya somut olduğunu cümlenin anlamından daha net çıkarabiliriz.

9 Görev ve Anlamlarına Göre Adlar(devam)
Soyut Adlar(devam): “Aramızdaki nefret duvarlarını yıkmalıyız” Bu cümlede geçen duvar adı da soyuttur. Not: Bir adın somut veya somut olduğunu cümlenin anlamından daha net çıkarabiliriz.

10 Görev ve Anlamlarına Göre Adlar(devam)
Fiilimsiler: Bir eylemden mastar ekiyle (-ma, -me, -mak, -mek; -ış, -iş, -uş, -üş) ekleriyle türetilen ve eylem anlamlarını koruyan adlardır. Bu adlara “isimfiil ve adeylem” de denir.

11 Varlıkların Türüne Göre Adlar
Özel Adlar Cins Adlar

12 Varlıkların Türüne Göre Adlar(devam)
Özel Adlar: Tek olan,diğer varlıklara benzemeyen varlıkların özel adlarıdır. Yer adları, kişi adları, ülke adları, kurum adları,din adları, dil adları ve hayvanlara verilen adlar “özel ad”dır. Örnek: Köroğlu, İstanbul, Türkiye, Kızılay, İslamiyet, Türkçe, Pamuk…

13 Varlıkların Türüne Göre Adlar(devam)
Cins Adlar: Aynı türden varlıkları karşılayan isimlerdir Bu isimler dili konuşan herkes tarafından bilinir. Ağaç, kitap, kalem…

14 Varlıkların Türüne Göre Adlar(cins adlar devam)
Cins adlar bazen genel bir özellik taşır, bazen ise birçok varlıktan birini ifade eder. Örnek: “Kitap masada duruyordu” da birçok kitaptan biri ifade edilmiş. “Kitap en iyi dosttur” cümlesinde kitapların tümünden bahsedilmiş.

15 Varlıkların Sayısına Göre Adlar
Tekil Adlar Çoğul Adlar Topluluk Adları

16 Varlıkların Sayısına Göre Adlar(devam)
Tekil Ad: Sayıca tek bir varlığı taşıyan adlardır Örnek: Ağaç, çiçek, böcek… Genel olarak bir türü karşılaya ya da sayılamayacak olan adlar da tekil sayılır. “İki gündür su kesik” derken “su” sayılamayacak bir varlık olduğu için tekildir

17 Varlıkların Sayısına Göre Adlar(devam)
Çoğul Ad: Sayıca birden çok varlığı karşılayan adlardır. Adlara –lar, -ler eki getirilerek yapılır.

18 Varlıkların Sayısına Göre Adlar(çoğul adlar devam)
-lar, -ler eki her zaman eklendiği adların sayıca çokluğunu bildirmez. “Acılar içinde kıvranıyordu” derken acının şiddetini “Bu ara havalar iyi gitmiyor” derken hava durumunu ifade etmiştir.

19 Varlıkların Sayısına Göre Adlar(devam)
Topluluk Adları: Çoğul eki almadan ortak özellikleri olan birçok varlığı karşılayan adlardır. Örnek: Toplum, halk, millet, ordu, bölük, sürü…

20 Varlıkların Sayısına Göre Adlar(topluluk adları devam)
Topluluk adları da çoğul eki alabilir. Örnek: “Dünya milletlerinin yakınlaşması gerekir.” derken kendi içinde bir grup oluşturan “millet” sözüyle birden fazla grup anlatılmış olur.

21 Yapı Bakımından Adlar Basit adlar Türemiş Adlar Birleşik Adlar

22 Yapı Bakımından Adlar(devam)
Basit Adlar:Yapım eki almamış, kök halindeki isimlere basit adlar denir. Basit adlar genellikle tek hecelidirler. Örnek: kuş, dal, at, süt…

23 Yapı Bakımından Adlar(basit adlar devam)
İki heceli basit adların sayısı da çoktur. Üç heceli basit adlar azdır. Örnek: Kurbağa, kelebek, tencere

24 Yapı Bakımından Adlar(devam)
Türemiş Adlar: Ad veya fiil kök ve gövdelerine tapım eki getirilerek meydana getirilen isimlerdir.

25 Yapı Bakımından Adlar( türemiş adlar devam)
Türemiş Adları 4 grupta inceleyebiliriz: a-)Addan Türemiş Adlar b-)Sıfattan Türemiş Adlar c-)Fiilden Türemiş Adlar d-)Yansımadan Türemiş Adlar

26 Yapı Bakımından Adlar(devam)
a-)Addan Türemiş Adlar: Ad kök ya da gövdelerine yapım eki getirilmesiyle türetilir. Örnek: Çocuk-luk, çöp-çü…

27 Yapı Bakımından Adlar(devam)
b-)Sıfattan Türemiş Adlar:Sıfat kök veya gövdelerine –lik ekinin getirilmesiyle sıfattan türemiş ad yapılır.

28 Yapı Bakımından Adlar(devam)
c-)Fiilden Türemiş Adlar: Fiil kök veya gövdelerine yapım eki getirilerek türetilir.

29 Yapı Bakımından Adlar(devam)
d-)Yansımadan Türemiş Adlar: Tabiattaki sesleri yansılama yoluyla meydana gelmiş adlardır. Yansıma köklerine –(i)l ya da –(ı)r eklerinden biri, ardından da –tı, -ti eklerinin getirilmesiyle yapılır.

30 Yapı Bakımından Adlar(devam)
Birleşik Adlar: İki veya daha fazla kelimenin yeni anlam verecek biçimde bir araya gelerek, birleşip kaynaşmasından meydana gelen adlara denir. Örnek: Ayakkabı, gecekondu, babaanne… Not: Birleşik adlar ayrı yazılırsa kendi anlamını ifade eder.

31 2-) Adın Halleri Yalın Hali: İsmin ek almamış halidir.

32 Adın Halleri(devam) -i Hali: Belirtme hali olarak da bilinir. Belirtme haline ile çekime giren adlar, cümle içinde belirtili nesne görevi üstlenirler. Örnek: “Ev-i gördüm” cümlesindeki –i hal eki belirtili nesne yapmıştır.

33 Adın Halleri(devam) -e Hali: Adlara getirildiğinde, eylemin yöneldiği yeri ya da kişiyi gösterir. Yaklaşma hali olarak da bilinir. Bu ek “ben” ve “sen” şahıs zamirlerine geldiğinde zamirlerin yapısını değiştirir ve onları “bana” “sana” olarak değiştirir.

34 Adın Halleri(devam) -de Hali: Adlara –de ( -da, -te, -ta ) eki getirilir. Eylemin gerçekleştiği yeri gösterir. Cümlede dolaylı tümleç görevi görür.

35 Adın Halleri(devam) -den Hali: Adlara –den ( -dan, -ten, -tan ) eki getirilir. Bu eki alan adlar, eylemin çıktığı, uzaklaştığı yeri ya da kişiyi gösterir. Uyarı: İsim hal ekleri her zaman hal eki değildir. Bunların yapım eki olma özellikleri de vardır.

36 Alıştırmalar Sözcük Somut Soyut Kapı * Üzüntü * Kalem * Sevgi * Saygı * Otobüs *

37 Alıştırmalar(devam) Ad Tekil Çoğul Topluluk Odun * Balinalar * Tencere * Sürü * Tabur * Su *

38 Alıştırmalar(devam) Adlar Özel Cins . Merkür * Domates * Tekir(kedi) * Katolik(mezhep) * Ayşe * Kiraz * Balık *

39 Konumuz Bitti İzleyen herkese sonsuz teşekkürler…


"Yasin SELVİ Türkçe Öğretmenliği 2.Sınıf" indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları