Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

ETKİLİ ANNE-BABA OLMAK ETK İ L İ ANNE-BABA OLMAK Anne –babalık mesle ğ i; günün 24 saati aralıksız icra edilen bir meslektir... Di ğ er meslekler deneme-

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "ETKİLİ ANNE-BABA OLMAK ETK İ L İ ANNE-BABA OLMAK Anne –babalık mesle ğ i; günün 24 saati aralıksız icra edilen bir meslektir... Di ğ er meslekler deneme-"— Sunum transkripti:

1

2 ETKİLİ ANNE-BABA OLMAK

3 ETK İ L İ ANNE-BABA OLMAK Anne –babalık mesle ğ i; günün 24 saati aralıksız icra edilen bir meslektir... Di ğ er meslekler deneme- yanılmayı kaldırabilirler. Ancak anne- babalık mesle ğ inde deneme- yanılmaların sonucu çok ciddi olabilir…

4 ETK İ L İ ANNE-BABA OLMAK Anne-baba tutumları Aile içi iletişim

5 A)ANNE-BABA TUTUMLARI

6 Şimdi anne-baba olarak kendimden ne kadar memnunum? Neleri iyi yapıyorum? (Ö ğ in; çocu ğ umla oynamaya vakit ayırıyorum, söylediklerini iyi dinliyorum, aramızda iyi bir iletişim var gibi) Şimdi de anne-baba olarak kendimde be ğ enmedi ğ im, de ğ iştirmek istedi ğ im neler var? Neleri iyi yapmıyorum veya daha iyi yapabilirim? (Örne ğ in;çabuk sinirlenip ba ğ ırıyorum, tutarlı de ğ ilim, bazen çok sert bazen aşırı kabul ediciyim, kızdı ğ ım zaman dövüyorum gibi) Elimizdeki ka ğ ıtlara 5 dk içerisinde yazalım…

7 Anne-Baba Tutumları  Çocuğun ilgi ve istekleri dikkate alınmaz.  Anne babalar çocukları kendi kalıplarına göre yetiştirirler.  Çocuğa nedenleri açıklanmayan kurallar konur, bu kurallara uymadığı takdirde ağır cezalar” verilir.  Anne babanın gözü sürekli çocuğun üzerindedir.  “Çocuğumu eğitiyorum, terbiye ediyorum” mantığıyla şiddet uygulanır.  Çocuk ne yaparsa yapsın hep eleştirilir, suçlanır. 1)Otoriter, Eleştirici Anne-Babalar

8 B İ R ÖYKÜ: Adam yorgun argın eve döndü ğ ünde 5 yaşındaki o ğ lunu; kapının önünde beklerken bulmuş. Çocuk babasına: -”Baba bir saatte ne kadar para kazanıyorsun?”diye sormuş. Zaten yorgun gelen adam-”Bu senin işin de ğ il”diye yanıtlamış. Bunun üzerine çocuk:-”Babacı ğ ım lütfen bilmek istiyorum”diye yanıt vermiş.Adam:-“ İ llaki bilmek istiyorsan 5 YTL “diye yanıt vermiş. Bunun üzerine çocuk:-“Peki bana 2 YTL borç verir misin?”diye sormuş.Adam iyice sinirlenip: -“Benim,senin saçma oyuncaklarına veya benzeri şeylerine ayıracak param yok,hadi derhal odana git ve kapını kapat”demiş. Çocuk sessizce odasına çıkıp kapısını kapatmış adam sinirli sinirli “Bu çocuk nasıl böyle şeylere cesaret eder?”diye söylenmiş.Aradan bir saat geçtikten sonra adam biraz daha sakinleşmiş ve çocu ğ a parayı neden istedi ğ ini bile sormadı ğ ını düşünmüş.Yukarıya çocu ğ un odasına çıkmış.Yata ğ ında olan çocu ğ a: -“Uyuyor musun?”diye sormuş.Çocuk sorusunu cevaplayınca, -“Al bakalım istedi ğ in 2 YTL...Uzun ve yorucu bir gün geçirdim”demiş. Çocuk sevinçle haykırmış”Teşekkürler babacı ğ ım”. Yastı ğ ının altından di ğ er buruşuk paraları çıkarmış,babasının suratına bakmış ve yavaşça paraları saymış.Bunu gören adam iyice sinirlenerek -“Paran oldu ğ u halde neden benden para istiyorsun,benim senin saçma çocuk oyunlarına ayıracak vaktim yok “demiş.Çocuk: -“Ama yeterince yoktu”demiş ve paraları babasına uzatarak -“ İ şte 5 YTL,bir saatini alabilir miyim?”

9 Anne-Baba Tutumları  Çocuğa hiçbir zaman kesin kurallar konmaz. Konulan kurallar da uygulama ve denetimden uzaktır.  Bu tutum ev içerisinde geçerli olduğu gibi ev dışında da geçerlidir.  Çocukların her istediği sorgulanmadan yerine getirilir. 2)GEVŞEK ANNE-BABA TUTUMU  Anne baba çocuğun davranışına karışmaz, sadece büyük problem olduğunda varlığını hissettirir.  Çocuğun aşırı hareket serbestliği vardır.Kendisine ve çevresine zarar verecek davranışlarda bile müdahale edilmez

10 Bir hikaye 1990’lı yılların başında ülkemizde geniş kapsamlı bir aşı kampanyası başlatılmış ve aileleri özendirmek ve çocuklarını aşılatmalarını sa ğ lamak için farklı reklam kampanyaları uygulanmıştı.Bunlardan bir tanesi Metin Akpınar’ın rol aldı ğ ı kısa reklam filmi idi. Bu filmde M. Akpınar o ğ lu hastalanan ateşler içinde yatakta yatan bir baba rolündedir.Baba çocu ğ unun başucunda dizini döverek yakınmaktadır: -“Allahım bu çocuk niye hasta oldu ki? Oysa ben O’nun için neler yapmadım. O kötü alışkanlıklar kazanmasın diye,onun yerine kötü arkadaşları ile ben oynadım...O ö ğ retmeninden azar işitmesin diye,onun yerine ödevlerini ben yaptım,o acı çekmesin diye onun yerine ben aşı oldum... Bu çocuk neden hastalandı anlamıyorum...

11 Anne-Baba Tutumları  Çocuklarının büyüdüğünü fark etmeyip bebekmiş gibi davranırlar.  Çocuklarına hiçbir iş ve sorumluluk vermezler, her şeyi kendileri yaparlar.  Anne baba çocuğa yaptırmak istedikleri bir davranış için duygu “sömürüsü metodu” ve “şefkat” yöntemi kullanır.  Bu tür ailelerde doğal yaşam hakkı verilmez.Onu ilgilendiren kararlarda yaşı kaç olursa olsun fikri sorulmaz. 10 3)Aşırı Koruyucu Anne-Babalar

12 E ğ er anne iseniz, aşa ğ ıdakine benzer durumlarda aşırıya kaçıyor olabilirsiniz Çocu ğ unuzun taba ğ ındaki her şeyi yemesi konusunda ısrarcısınız. Çocu ğ unuzun hareketlerini başına gelebilecek fiziksel zararlardan korumak için engelliyorsunuz. Gecede dört-beş kez okul öncesi ça ğ ındaki çocu ğ unun üstünü örtmek için kalkıyorsunuz. Ayrı bir yata ğ ı olmasına karşın, çocu ğ unuzun sizin yata ğ ınızda sizinle birlikte uyumasına izin veriyorsunuz. Çocu ğ unuza başkası tarafından bakılmasına izin vermiyorsunuz. Çocu ğ unuza hiçbir ev işi sorumlulu ğ u vermiyorsunuz. Düzenli olarak çocu ğ unuzun ev ödevini yapıyorsunuz.

13 Anne-Baba Tutumları  Anne ile baba arasındaki görüş ayrılı ğ ından,  Annenin kendi içindeki kararsızlı ğ ından,  Babanın kendi içindeki kararsızlı ğ ından, ileri gelebilir. 4) TUTARSIZ ANNE BABA TUTUMU

14 ANNE-BABA TUTUMLARI 5)Mükemmelliyetçi Anne-Baba Tutumu  Bu anne – babaları memnun etmek çocuklar için oldukça zordur.  Çocuk çırpınıp çabaladıkça anne – baba daha fazlasını (en mükemmelini) ister.  Zamanla çocuk aşırı kaygı, stres, tedirginlik, hayal kırıklığı gibi duyguları yaşamaya başlar. “Tırnak yeme, kekemelik, alt ıslatma, yalan, çalma,...gibi” davranış sorunlarıyla kendini ifade eder.  Anne – babadaki mükemmeliyetçilik sadece çocuğa yönelik değil tüm aile yaşantısında kendini gösterir (düzenli, titiz, katı, kuralcı vb.).

15 Anne-Baba Tutumları  Çocuklarına güvenirler.  Onları takdir eder ve överler.  Küçük yaşlardan itibaren sorumluluk verirler.  Yeni deneyimler yaşamaları için cesaretlendirirler. 6) DEMOKRATİK ANNE BABA TUTUMU

16 TEST SONUCU TEST SONUCU Puanlama Her A cevabınıza 0 Her B cevabınıza 2 Her C cevabınıza 4 Her D cevabınıza 6 puan verin…. De ğ erlendirme 0-18 puan: Gevşek, ilgisiz,dengesiz Ebeveyn tutumu puan: Demokratik Ebeveyn tutumu puan: Baskıcı /Otoriter Ebeveyn tutumu

17 B)Aile İ çi İ letişim Çocuklarımızla sa ğ lıklı iletişim kurabilmenin ilk adımı; Çocu ğ umuzu, yaşının ona getirdi ğ i sınırlamalar ve yetersizlikleriyle kabul etmek; ileride olmasını düşledi ğ imiz yetişkinin veya kendimizin küçük bir kopyası olmadı ğ ından dolayı ona kızmamaktır!

18 B)Aile İ çi İ letişim Çocu ğ unuzla ilgili herhangi bir konuşma anında sizin yaptı ğ ınız genellikle nedir? Yapılan araştırmalara göre sonuç şu: KONUŞMAK!

19 Anne-baba olmak size ne kadar zor geliyorsa, çocuk olmak da çocu ğ unuza o kadar zor geliyor…  Yeme ğ ini yemezsen kötü olur, sana bir daha oyuncak almam!  O aynaya bir daha parmak izi yaparsan, odandan çıkamazsın!  Ona sakın dokunma kırarsın, baban sonra sana çok kızar.  Oyunca ğ ını paylaşmazsan, kimse seni sevmez.  Sus artık başım a ğ rıyor!  Ne yaramazsın, bıktım ya! B)Aile İ çi İ letişim

20 SONUÇ: Çocuk kendini daha do ğ ru dürüst ifade edemeden suçlanmış ve aşa ğ ılanmıştır…

21 O HALDE NE YAPMALIYIZ?

22 ETK İ L İ İ LET İ Ş İ M UNSURLARI Etkili iletişim, çocuğu dinlemekle başlar… 1)Dinlemek;

23 2)Sen dili-Ben dili Ben Dili: Bireyin karşılaştı ğ ı davranış ve durum karşısında bireysel tepkisini, kendi duygu ve düşüncelerini açıklayan ifade şeklindir. Kendimizi “ben”li cümlelerle anlattı ğ ımız zaman karşımızdakini incitmemiş, fakat kendi mesajlarımızı da vermiş oluruz. Sen dili : Suçlama içerir ve karşımızdaki kişi do ğ al bir savunmaya geçer. Dolayısıyla sonuç anlaşılamama, tartışma, kavgaya kadar gidebilir.

24 İ letişimi Engelleyen Faktörler 1. Suçlama: “Sen zaten her zaman a ğ larsın” Bu yaklaşım çocu ğ un kendine olan özgüvenini zedeler ve her yaptı ğ ından suçluluk duyar.

25 İ letişimi Engelleyen Faktörler 2. Emir verme ve yönetme: “Hemen git ve yatağına yat” Bu yaklaşım çocuğunuzda direnç oluşturur, söylediğinizin tersini yapabilir ve isyankar davranışlar geliştirebilir.

26 İ letişimi Engelleyen Faktörler 3. Tehdit etme: “ E ğ er bir daha böyle davranırsan, sana bahçede oyun oynamak yasak” Bu yaklaşım çocu ğ unuzu yalan söylemeye teşvik eder. Çocuk tehdit edilmemek için ya yaptıklarını inkar eder ya da başka yalanlar uydurur. Korkabilir.

27 İ letişimi Engelleyen Faktörler 4. Eleştirme: “Arkadaşlarınla oyuncaklarını paylaşmayı bir türlü ö ğ renemedin.” Bu yaklaşım çocu ğ unuzu pasifleştirebilir. Özgüvenini yitirir. Kendini şöyle hisseder “Ben kötüyüm” Size karşılık verebilir: “Sen de iyi bir anne/baba de ğ ilsin.”

28 İ letişimi Engelleyen Faktörler 5. Uyarı, gözda ğ ı verme: “Sana bir daha bunu yapmamanı, yaparsan neler olaca ğ ını söylemiştim.” Bu yaklaşım çocu ğ unuzu korkutabilir.Onun zamanla her şeye boyun e ğ mesine sebep olabilir.

29 İ letişimi Engelleyen Faktörler 6. Güven verme-fikir verme: “Sen bunu başarırsın...” “Bence şöyle yapsan...” Bu yaklaşım çocu ğ unuzun kendi sorunlarına çözümler geliştirmesini engeller. Sizin fikirlerinize ba ğ ımlılık duyabilir. Her zaman sizden destek bekleyebilir, sizin deste ğ iniz olmadan hiçbir şey yapamaz.

30 İ letişimi Engelleyen Faktörler 7. Utandırma: “Ne kadar arsızsın!”, “Ne kadar çok hata yapıyorsun!” Bu yaklaşım çocu ğ unuzun kendini yetersiz ve de ğ ersiz etmesine neden olabilir.Çocu ğ unuz yaşıtlarının yanında bile mahcup olma korkusunu yo ğ un bir şekilde yaşayabilir. 8. Ö ğ üt verme: “Arkadaşlarına vurmak iyi bir davranış de ğ ildir.” Bu yaklaşım çocu ğ unuzun gözünde sizi “katı ve de ğ ersiz” kılar.

31 İ letişimi Engelleyen Faktörler 9. Yargılama: “Yemek yemezsen büyüyemezsin,sen zaten iştahsızsın.” Bu yaklaşım çocuğunuzda “yanlı anlaşılmışlık” duygusu oluşturur. Sevilmeme, takdir edilmeme, kaygılarından dolayı, kendini kırılmış ve üzgün hisseder.

32 İ letişimi Engelleyen Faktörler 10. Aşağılama: “Böyle yaparak komik olduğunu mu sanıyorsun?” Bu yaklaşım çocuğunuzun kendini mahcup ve önemsiz hissetmesine yol açabilir.

33 İ letişimi Engelleyen Faktörler 11. Alay etme: “Bana bak bayan bilmiş” “Ne var küçük ukala” Bu yaklaşım çocu ğ unuzda “karşılık verme” ve “tersleme” davranışlarını artırabilir. Özbenli ğ ini zedeleyebilir.

34 İ letişimi Engelleyen Faktörler 12. İnceleme, Araştırma ve soruşturma: ”Neden, kim, sen ne yaptın, kiminle...” Bu yaklaşım çocuğunuzun kendi sorununu gözden kaçırmasına sebep olur. Çünkü çocuk sizin sorduğunuz sorularla meşguldür. Çok fazla üstüne gidildiğinde yalanı seçebilir. Korku ve kaygıya kapılabilir.

35 İ letişimi Engelleyen Faktörler 13. Konu de ğ iştirme: “Başka şeyler konuşalım” Bu yaklaşım çocu ğ unuz şöyle bir düşünce tarzı geliştirir: Yaşamın zorluklarını yenmek yerine onlardan kaçılmalı. Çocu ğ unuz size sordu ğ u soruların saçma ve anlamsız oldu ğ u sonucunu çıkarabilir. Herhangi bir zorlukla karşılaştı ğ ında kaçmayı seçebilir.

36 İ letişimi Kolaylaştıran Faktörler 1. Sessiz kalın. 2. Empati kurun. 3. Duygu ve düşüncelerini kabul edin. 4. Ona karşı dürüst olun. 5. Katılarak dinleyin.

37 İ letişimi Kolaylaştıran Faktörler 1. Sessiz kalın! Diyelim ki çocu ğ unuz size herhangi bir sorununu anlatıyor. Duygularına bakalım; heyecanlı, biraz ürkek... (kızarsanız diye) Anne yarın okula gitmesem... Okula gitmemek diye bir şey olmaz! Okula gitmezsen canın sıkılır. İ lk günden beri böyle yapıyorsun!

38 Bunların yerine…  Anne yarın okula gitmesem... (Sessizlik… Mimiklerinizle onu dinledi ğ inizi onaylıyorsunuz)  Çünkü çok sıkıldım. (Sessizlik… Bu arada onu kuca ğ ınıza alıyorsunuz)  Her gün aynı şeyleri yapıyoruz... (Sessizlik)  Hem bir arkadaşım var sürekli bana vuruyor. (Şimdi ona sarılın, sonra onun bu sorununu çözmesi için yardım edin…)

39 İ letişimi Kolaylaştıran Faktörler 2. Empati kurun! EMPAT İ ; insanın kendisini bir başkasının yerine koyup onun hissettiklerini hissetmeye, gördüklerini görmeye çalışmaktır.  Olaylara onun dünyasından, onun gözüyle bakmaya çaba sarf etmektir.  Empati kurmak bir yetenektir ve bu yetenek için de “DENEY İ M” çok önemlidir. Empati kura kura bu yetene ğ iniz gelişecektir.

40 İ letişimi Kolaylaştıran Faktörler Farz edin ki çocu ğ unuzun çok sevdi ğ i balı ğ ı ölmüş. Empati kuramayan anne/baba neler söyleyebilir? Ne var bunda bu kadar üzülecek?  Hayvanlarda insanlar gibi yaşar ve ölür; ne var bunda bu kadar a ğ layacak?  Sus artık babana söyleriz, yenisini alırız.  Bir balık için bu kadar a ğ lanır mı? Çocuklarımıza vermiş oldu ğ umuz bu ve benzeri tepkiler acaba onlarda nasıl bir ruh halinin oluşmasına neden oluyor?

41 Şimdi kısa bir alıştırma yapalım… Düştünüz, diziniz çok acıyor. A ğ lamaklısınız,ama yanınızdaki kişi, “Hadi canım, o kadar da a ğ rımamıştır” diye duygu ve algılarınızı inkar ediyor veya “Hadi sende sulu göz” diye sizinle alay ediyor… Ne hissederdiniz???

42 Empati kurmanın ilk basama ğ ı; diz çökerek onun bakış açısından dünyayı görmektir. Onunla aynı boya gelmeye özen gösterin. (Bulaşık yıkarken konuşursanız empati kuramazsınız) Diz çökmek kadar onu kuca ğ ına alarak konuşmak da empatiyi kolaylaştırır. 2. Basamak ise; o anki duygularını hissetmeye çalışmaktır. Bol egzersiz ve bol sabırla bu yetene ğ inizi geliştirebilir ve çocu ğ unuzla sa ğ lıklı iletişim kurabilirsiniz.

43 İ letişimi Kolaylaştıran Faktörler 3. Duygu ve düşüncelerini kabul etmek Çocu ğ unuzun duygu ve düşüncelerini kabul etmeniz, önyargılarınızı esnetmeniz demektir. Farz edelim ki çocu ğ unuz size gelip; “Yeni arkadaşlarımı sevmiyorum” dedi. “Yeni arkadaşlarını sevmedi ğ ini söylüyorsun, hadi başka neler hissettiklerini benimle paylaş...” (Bu konuşma sırasında çocu ğ unuzu kuca ğ ınıza alın ve daha yakın mesafeden konuşun)

44 İ letişimi Kolaylaştıran Faktörler 4. Dürüst olun! Diyelim ki akşam eşinizle dışarı çıkacaksınız ve sizin ufaklık a ğ lamaklı bir ses tonuyla sormaya başladı… Doktora gidiyoruz… Babanın önemli bir iş toplantısı var, benim de gitmem gerek… Hiçbir yere gitti ğ imiz yok, nereden çıkarıyorsun?...VE G İ ZL İ CE EVDEN KAÇILIR…

45 İ letişimi Kolaylaştıran Faktörler 5. Katılımlı Dinleme Katılımlı dinleme çocu ğ unuzun size söylediklerini duydu ğ umuzu belirten mesajlar vermenizdir.  Çocu ğ unuzun size söylediklerinin sizin tarafınızdan basit bir tekrarıdır. Bu tekrarla, çocu ğ unuzun söylediklerini ona özetleyebilir, böylece do ğ ru anlayıp anlamadı ğ ınızı görmüş olursunuz.  Aynı empati kurma gibi yapıldıkça, tekrar edildikçe ve deneyim kazandıkça gelişir ve ilerler.

46 Farz edelim ki çocu ğ unuz size geldi ve; - Anne, Ayşe’yi hiç sevmiyorum” dedi. - Ne ayıp, sevmemek de ne demek? - Neden ? Çok şirin bir kız. - Sana bir şey mi yaptı? Gördü ğ ünüz gibi hep sizin duygu ve düşünceleriniz var…

47 Bunun yerine… - Ayşe’den hoşlanmıyorsun… (Burada çocu ğ unuzun söyledi ğ inin ufak bir tekrarı söz konusudur, yoksa sizin fikirlerinizin de ğ il.) - Ayşe’den hoşlanmıyorum, çünkü çok yalan söylüyor…

48 Çocuklarınız sizin çocuklarınız de ğ ildir, Onlar kendini özleyen yaşamın o ğ ulları ve kızlarıdır. Onlar sizin aracılı ğ ınızla gelirler ama sizden gelmezler. Sizinledirler ama size ait de ğ ildirler. Onlara sevginizi verebilirsiniz, ama düşüncelerinizi asla vermeyin; çünkü onların düşünceleri vardır. Onların bedenlerini eve koyun, ama ruhlarını hapsetmeyin; çünkü onların canları, rüyanızda dahi ziyaret edemeyece ğ iniz yarının evinde oturmaktadır. Onlar gibi olmaya çalışabiliriz ama, onları kendiniz gibi yapmaya u ğ raşmayın.

49 TEŞEKKÜRLER…


"ETKİLİ ANNE-BABA OLMAK ETK İ L İ ANNE-BABA OLMAK Anne –babalık mesle ğ i; günün 24 saati aralıksız icra edilen bir meslektir... Di ğ er meslekler deneme-" indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları