Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

BRONŞ ASTIMI PROF.DR.A.FUAT KALYONCU HACETTEPE TIP FAKÜLTESİ GÖĞÜS HASTALIKLARI ABD ERİŞKİN ALLERJİ ÜNİTESİ TD ASTIM VE ALLERJİ ÇALIŞMA GRUBU 23 Mart 2006.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "BRONŞ ASTIMI PROF.DR.A.FUAT KALYONCU HACETTEPE TIP FAKÜLTESİ GÖĞÜS HASTALIKLARI ABD ERİŞKİN ALLERJİ ÜNİTESİ TD ASTIM VE ALLERJİ ÇALIŞMA GRUBU 23 Mart 2006."— Sunum transkripti:

1 BRONŞ ASTIMI PROF.DR.A.FUAT KALYONCU HACETTEPE TIP FAKÜLTESİ GÖĞÜS HASTALIKLARI ABD ERİŞKİN ALLERJİ ÜNİTESİ TD ASTIM VE ALLERJİ ÇALIŞMA GRUBU 23 Mart 2006 Bodrum

2 TANIM Kronik hava yolu inflamasyonu Bronş aşırı duyarlılığı Nöbetler şeklinde öksürük, dispne, hırıltılı solunum ve göğüste tıkanıklık yakınmaları Diffüz, değişken, genellikle reverzibl hava yolu obstrüksiyonu Klinik olarak farklı fenotipleri vardır

3 TANIM: Oluşumuna yönelik İnflamasyon çevresel risk faktörleri havayolu hiperreaktivitesi SEMPTOMLAR havayolu obstrüksiyonu tetikleyiciler genetik yatkınlık

4 EPİDEMİYOLOJİ Görülme sıklığı Yeni Zelanda, Pasifik adaları;>%20 Güney Asya, Kuzey Amerika Kızılderilileri, Eskimolar; <%1 Avrupa; %5-10 Türkiye; Çocuk %5-10 Erişkin %2-7

5 Asthma in adults Prevalence % > <1 No data Source : ECRHS

6 RİSK FAKTÖRLERİ Kişisel Faktörler Genetik Atopi Bronş hiperreaktivitesi Cinsiyet Çevresel Etkenler: Allerjenler Solunum sistemi infeksiyonları Sigara Hava kirliliği Meslek Sosyoekonomik düzey Ev ve aile özellikleri Diyet Obezite ASTIM Tetikleyiciler: Allerjenler Solunum yolu infeksiyonu Egzersiz Hava kirliliği Gıda katkı maddeleri İlaçlar

7 RİSK FAKTÖRLERİ: Sigara, İç Ortam Hava Kirliliği Sigara, özellikle çocukluk çağında temas ile astıma yatkınlık oluşturan bir etkendir. Aktif ve pasif içiciliği kesinlikle önlenmelidir. Soba, fırın yakıtları, kızarmış yağlar, oda spreyleri, boya ve ciladan kaynaklanan gazlar, İç ortamda irritan maddelerle (çamaşır suyu, tuz ruhu) temizlik yapılması.

8 TANI: Anamnez Astım Semptomları Nefes darlığı Öksürük Hışıltılı / hırıltılı solunum Göğüste sıkışma, baskı hissi

9 TANI : Anamnez Semptomların Özellikleri Tekrarlayıcı karakterde; nöbetler halinde Daha çok gece ve/veya sabaha karşı Kendiliğinden veya ilaçlarla hafifler veya kaybolur Yakınmaların olmadığı dönemler vardır, mevsimsel değişkenlik gösterebilir Bazı faktörlerle (allerjen, irritan, egzersiz, virüs inf., stres vs.) uyarılır

10 TANI: Fizik Muayene Hastalığın ve atağın ağırlık derecesine göre değişir. Oskültasyonda solunum sesleri normal olabileceği gibi, ekspiryum ve/veya inspiryumda ronküs duyulabilir. Ağır atak sırasında sessiz akciğer, hiperinflasyon, siyanoz, taşikardi ve yardımcı solunum kasları kullanımı gözlenebilir.

11 TANI: Solunum Fonksiyon Testleri Erken Reverzibilite Orta derecede hava yolu obstrüksiyonu olan hastalarda tanıya yardımcıdır. FEV 1 ve/veya PEF ölçümlerinden sonra hastaya kısa etkili beta-2 agonist (200  g: 2 puf salbutamol veya 500  g: 2 puf terbutalin) inhale ettirilir dk sonra ölçümde FEV 1 başlangıca göre %12 veya 200ml, beklenen değere göre %15 artmışsa test pozitif kabul edilir.

12 TANI: Solunum Fonksiyon Testleri Geç Reverzibilite İki haftalık oral prednizolon (30-40 mg/gün dozunda başlayıp azaltılarak) tedavisi sonrası ölçülen FEV 1 ’de tedavi öncesine göre %15 düzelme saptanması ile test pozitif kabul edilir.

13 TANI: Solunum Fonksiyon Testleri Havayolu obstrüksiyonunun gösterilemediği durumda PEF değişkenliği: Aşağıdaki sabah akşam değişkenliği %20 üzerindeyse astım lehine kabul edilir. X100PEF Değişkenliği = Maksimum PEF - Minimum PEF 1/2 x (Maksimum PEF + Minimum PEF)

14 TANI: Solunum Fonksiyon Testleri Havayolu obstrüksiyonunun gösterilemediği durumda Bronş provokasyon testleri Genellikle rutin olarak değil akademik veya medikolegal amaç ile yapılır. İnvazif bir test olması nedeni ile sadece gerekli müdahale imkanı bulunan solunum fonksiyonu laboratuarlarında yapılmalıdır Metakolin, histamin, soğuk ve kuru hava bu amaçla kullanılır. X100 Maksimum PEF - Minimum PEF 1/2 x (Maksimum PEF + Minimum PEF)

15 TANI P.A. Akciğer Grafisi Kontrollerde çekilmesi gerekli değildir Ayırıcı tanı veya komplikasyonları değerlendirmek amacıyla çekilir. Genellikle normal olup, ataklarda hiperinflasyon bulguları vardır.

16 AYIRICI TANI Yaygın hava yolu obstrüksiyonu yapan diğer nedenler KOAH, bronşektazi, bronşiolit, kistik fibrozis, reaktif hava yolu disfonksiyonu sendromu (RADS), vb. Kronik rinosinüzit, GÖR, ACE inhibitörleri ile oluşan öksürük, sol kalp yetersizliği, vb Lokal hava yolu obstrüksiyonu yapan nedenler (ör: yabancı cisim aspirasyonu)

17 TEDAVİNİN AMAÇLARI 1)Semptomların önlenmesi 2)Normal akciğer fonksiyonları sağlanması 3)Normal günlük yaşantıyı sürdürülmesi 4)Astım ataklarının önlenmesi 5)İlaç yan etkilerinden kaçınmak

18 TEDAVİ PROGRAMI Hasta eğitimi Tetikleyici etkenlerin uzaklaştırılması Hastalığın ağırlığının belirlenmesi Uzun süreli tedavi planı yapılması Atak için ayrı tedavi planı yapılması Hastanın düzenli takibi

19 TETİKLEYİCİLER Sigara Allerjenler(mevsimsel/perrenial) Egzersiz, hiperventilasyon Ev içi ve dışı hava kirliliği, irritanlar İnfeksiyonlar Emosyonel faktörler Kronik üst solunum yolu hastalıkları İlaçlar Gastroözefageal reflü (GÖR) Gıda katkı maddeleri

20 TETİKLEYİCİLER: İnfeksiyonlar Genellikle viraldir. Nadir görülen bakteriyel etkenler ise pnömokok, mikoplazma ve klamidya’dır. Bakteriyel etken düşünüldüğünde tedavide antibakteriyel etkisine ek olarak antiinflamatuar etkisi nedeniyle makrolid grubu tercih edilmelidir. İnfeksiyon sırasında inhale steroid dozunun arttırılabilir. Sonbaharda tek doz grip aşısı önerilebilir

21 TETİKLEYİCİLER: Kronik üst solunum yolu hastalıkları Rinosinüzit ve nazal polip Tedavi: nazal steroid ve polipte gerekirse oral steroid (medikal polipektomi)

22 TETİKLEYİCİLER: İlaçlar Aspirin ve diğer nonsteroid antiinflamatuar analjezikler Betablokerler Glokom’da kullanılan kolinerjik göz damlaları ve ilaçlar ACE inhibitörlerine dikkat!

23 TETİKLEYİCİLER: Gastroözofageal reflü Anamnez yeterlidir. Önlemler ve Tedavi; Öğün sayısı arttırılıp miktarı azaltılmalı; yemekler arasında ve yatmadan önce gıda alınmamalıdır. Yağlı gıda, alkol ve kafein reflüyü tetikleyebilir. Teofilin ve  -mimetiklerin de reflü nedeni olabileceği unutulmamalıdır. Baş yüksekte yatılmalıdır. Mide asitini azaltıcı medikal tedavinin astım üzerine etkisi tartışmalıdır.

24 ASTIM İLAÇLARI Kontrol Edici İlaçlar İnhale ve sistemik steroidler Lökotrien reseptör antagonistleri Uzun etkili teofilin Uzun etkili beta-2 agonistler Kromonlar Semptom Giderici İlaçlar Kısa etkili beta-2 agonistler Sistemik steroidler Metilksantinler Antikolinerjikler

25 LÖKOTRİEN RESEPTÖR ANTAGONİSTLERİ Eozinofilik inflamasyonu önlerken, vasküler permeabilite, mukus sekresyonu ve bronkospazmda düzelme sağlarlar. Dokudaki yeniden yapılanma üzerine olumlu etkileri olduğu düşünülmektedir. Aspirinle indüklenen astımda ve hafif persistan astımda tek başına ve inhaler steroid dozunun yükseltilmek istenmediği durumlarda düşük-orta doz inhaler steroidle birlikte kullanılabilir.

26  -2 AGONİSTLERİN ETKİLERİ Adenil siklazı aktive ederek siklik AMP’yi arttırırlar ve bronkodilatasyon yaparlar. Mast hücresinden mediatör salınımını inhibe ederler. Mukosilier klirensi arttırırlar.

27  -2 AGONİSTLERİN YAN ETKİLERİ Hipotansiyon Taşikardi ve aritmi İskelet kaslarında; tremor, kramp Baş ağrısı Hipokalemi Ölüm???

28 METİLKSANTİNLERİN ETKİLERİ Fosfodiesteraz inhibisyonu ve adenozin antagonizması ile bronş dilatasyonu yapar. Diafragma kontraktilitesini ve mukosilier klirensi arttırır. Solunum merkezini uyarır. Antiinflamatuvar ve immünomodülatör etki yapar. Bu gruptan antiinflamatuvar etkisi daha belirgin yeni ilaçlar üzerinde çalışılmaktadır.

29 METİLKSANTİNLERİN YAN ETKİLERİ Taşikardi ve aritmi Bulantı, kusma Santral sinir sistemi uyarılması ile uykusuzluk, baş ağrısı, nöbetler Ülser ve reflünün alevlenmesi Diet ve çeşitli ilaçlarla etkileşim (makrolidler, kinolonlar, antikoagülanlar, digitaller, vb.)

30 ANTİKOLİNERJİKLERİN ETKİLERİ Muskarinik reseptörleri bloke edip, bronş düz kasının vagal tonusunu azaltarak bronkodilatasyon yapar. Mukus sekresyonunu azaltır. Beta-2 agonistlere göre etkileri daha zayıftır, daha geç ortaya çıkar. Bu grup ilaçların kullanımı KOAH’da ön plandadır.

31 KRONİK ASTIMDA Basamak Tedavisinin Prensipleri Basamak tedavisinin temelini hastalığın ağırlığına göre artıp azalan steroidler oluşturur. Hastanın semptomlarına göre uygun basamaktan başlanır. Tam kontrol sağlandıktan 1-3 ay sonra basamak inilir. Tüm basamaklarda ihtiyaç halinde kısa etkili beta 2 agonist verilir. Tüm basamaklarda hastalık kontrolden çıktığında kısa süreli (5-10 gün) steroid kürü (30-40mg/gün prednizolon eşdeğeri) verilir.

32 KOMBİNE PREPARATLAR Steroid+uzun etkili beta 2 agonist İki ilacın beraber kullanılma zorunluluğu varsa hasta uyumu açısından sadece düzenli tedavide kombine preparatlar kullanılabilir. Antikolinerjik+ kısa etkili beta 2 agonist KOAH tedavisinde ön plandadır. Nebül formu atak tedavisinde kullanılabilir.

33 Gereğinde inhale kısa etkili  2 agonist Düşük doz inhale steroid veya LTRA veya O.Teofilin Düşük-orta doz inhale steroid + Uzun etkili inhale  2 agonist veya LTRA veya Oral teofilin veya yüksek doz inhale steroid Yüksek doz inhale steroid + Uzun etkili inhale  2 agonist ve/veya LTRA ve/veya Oral teofilin Ve/veya İpatropium + Oral steroid Eğitim+ Korunma ve Gereğinde inhale kısa etkili  2 agonist Hafif I Hafif P Orta P Ağır P Astım Basamak Tedavisi

34 BASAMAK TEDAVİSİ DEĞERLENDİRMESİ Hasta semptomsuz olmalıdır. Doz azaltma: 1-3 ay süreyle kontrol sağlanırsa Kontrol sağlanamazsa: ÇİT faktörleri Çevre faktörü İlaç uyumu Teknik uyum

35 ASTIMDA YENİ İLAÇLAR Alternatif antiinflamatuar ilaçlar Anti-IgE İzole sitokin antagonistleri Tromboxan A2 inhibütörleri Selektif fosfodiesteraz inhibütörleri

36 ASTIM ATAĞI Hastalarda nefes darlığı, öksürük, hırıltılı/hışıltılı solunum, solunum güçlüğü ya da göğüste tıkanıklık gibi yakınmaların ortaya çıkması veya bu yakınmaların birkaçının giderek artması ile, solunum fonksiyonlarının ani ve ilerleyici bozulmasıdır.

37 ATAK NEDENLERİ Hekim veya hastadan kaynaklanan tedavi yetersizliği Tetiği çeken etkene maruziyet Atakta riskli hasta grubu: Daha önce hayatı tehdit edici atak geçirme Son bir yıl içinde ikiden fazla hastaneye yatış veya acilen başvuru Ayda bir kutudan fazla kısa etkili beta 2 agonist tüketme Oral steroidi kullanıyor veya yeni kesmiş olma Ek kardiovasküler veya akciğer hastalığı Psikiyatrik problem veya hastalık Çeşitli nedenler ile tanı ve tedavi hizmetlerine ulaşamama

38 Orta Atak ASTIM ATAĞINDA BASAMAK TEDAVİSİ Hafif Atak Ağır Atak WheezingEkspiriyumEkspiriyumİnspiriyum sonundaboyuncaEkspiryum Nabız 120 dak PEF>%80%60-80 %95%95-91<%91 Kısa Etkili 2-4 puf ilk saat2-4 puf veya nebNeb ile 20 dk.’da  2-Agonist 20 dk.’da bir;ile ilk hafif gibi;2.5 veya sonra 4-6 st.tesonra 1-4 saattemg/kg sürekli Prednisolon 0,5 mg/kg/gün1-2 mg/kg/gün veya eşdeğeri oral veya i.v.i.v. Oksijen Erişkin SaO2 %90, çocuk >%95

39 ASTIMDA İLAÇ SORUNU CEVAPSIZLIK VE YAN ETKİLER Steroidlere yanıtsızlık %10 (NO, eozinofili, atopik) Antilökotrienlere %30 (erken başlayan ve ilave olarak) Betamimetiklere yanıtsızlık %10-15 Uzun etkili betamimetiklerle ölüm riski? Metilksantinlerle yan etki %25


"BRONŞ ASTIMI PROF.DR.A.FUAT KALYONCU HACETTEPE TIP FAKÜLTESİ GÖĞÜS HASTALIKLARI ABD ERİŞKİN ALLERJİ ÜNİTESİ TD ASTIM VE ALLERJİ ÇALIŞMA GRUBU 23 Mart 2006." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları