Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Noktalama İşaretleri 1) Nokta (.) : 1) Nokta (.) : a)Tamamlanmış cümle sonlarında kullanılır: a)Tamamlanmış cümle sonlarında kullanılır: *Gözlerin gözlerime.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "Noktalama İşaretleri 1) Nokta (.) : 1) Nokta (.) : a)Tamamlanmış cümle sonlarında kullanılır: a)Tamamlanmış cümle sonlarında kullanılır: *Gözlerin gözlerime."— Sunum transkripti:

1

2 Noktalama İşaretleri 1) Nokta (.) : 1) Nokta (.) : a)Tamamlanmış cümle sonlarında kullanılır: a)Tamamlanmış cümle sonlarında kullanılır: *Gözlerin gözlerime değince felaketim olurdu, ağlardım. *Gözlerin gözlerime değince felaketim olurdu, ağlardım. *Beni sevmiyordun, bilirdim. *Beni sevmiyordun, bilirdim. b ) Kısaltmalardan sonra kullanılır: b ) Kısaltmalardan sonra kullanılır: * vb. *Prof. *Dr. *Cad. *Alm. *Ar. İng. * vb. *Prof. *Dr. *Cad. *Alm. *Ar. İng.

3 c) Sıra gösteren rakamlardan sonra “-inci” eki yerine kullanılır. c) Sıra gösteren rakamlardan sonra “-inci” eki yerine kullanılır. *Senin çocuk 1. sınıfta mı okuyor. *Senin çocuk 1. sınıfta mı okuyor. d)Tarihlerin yazılışında gün,ay ve yılı gösteren sayıları birbirinden ayırmak için konur: d)Tarihlerin yazılışında gün,ay ve yılı gösteren sayıları birbirinden ayırmak için konur: * *29.X.1925 * *29.X.1925 e) Saat ve dakika gösteren sayıları birbirinden ayırmak için konur: e) Saat ve dakika gösteren sayıları birbirinden ayırmak için konur: *Yarın 08.45’te gideceğim. *Yarın 08.45’te gideceğim.

4 2) Virgül (,) : 2) Virgül (,) : a )Yazıda sıralanan eş görevli sözcükler ya da söz gruplarını ayırmada a )Yazıda sıralanan eş görevli sözcükler ya da söz gruplarını ayırmada kullanılır: kullanılır: *O kitabı aradım, buldum. *O kitabı aradım, buldum. *Fırat, Dicle önemli nehirlerimizdendir. *Fırat, Dicle önemli nehirlerimizdendir. *Çalıkuşu’nu Huzur’u, İntibah’ı okudun mu? *Çalıkuşu’nu Huzur’u, İntibah’ı okudun mu? *Kitabı açtı, birkaç sayfa çevirdi, yüksek sesle okumaya başladı. *Kitabı açtı, birkaç sayfa çevirdi, yüksek sesle okumaya başladı. *Yakında yine bahar gelecek, ağaçlar çiçek açacak, kediler damlara *Yakında yine bahar gelecek, ağaçlar çiçek açacak, kediler damlara çıkacak. çıkacak.

5 * b ) Anlama güç katmak için tekrarlanan sözler arasına konur: b ) Anlama güç katmak için tekrarlanan sözler arasına konur: *Oğlunu, kadersiz oğlunu bir daha göğsüne bastı. *Oğlunu, kadersiz oğlunu bir daha göğsüne bastı. *Akşam, yine akşam, yine akşam *Akşam, yine akşam, yine akşam c )Hitaplardan sonra kullanılır: c )Hitaplardan sonra kullanılır: *Sevgili Kızım, *Değerli Öğretmenim, *Saygıdeğer Müdürüm, *Sevgili Kızım, *Değerli Öğretmenim, *Saygıdeğer Müdürüm,

6 d ) Yüklemden uzak kalmış özneden sonra konur: d ) Yüklemden uzak kalmış özneden sonra konur: *Ahmet Haşim, şiirde anlamın kapalı olmasına ve musikiye önem *Ahmet Haşim, şiirde anlamın kapalı olmasına ve musikiye önem vermiş bir şairimizdir. vermiş bir şairimizdir. *İşte bu adam, Türkiye’yi pislikten kurtaracak tek adamdır. *İşte bu adam, Türkiye’yi pislikten kurtaracak tek adamdır. *Tatlılar,kalorisi fazla; fakat vitamini az besinlerdir. *Tatlılar,kalorisi fazla; fakat vitamini az besinlerdir.

7 e ) Cümlede vurgulanmak istenen ögelerden sonra konur. e ) Cümlede vurgulanmak istenen ögelerden sonra konur. *Yarın, buraya geleceksin ve bu işi çabucak bitireceksin. *Yarın, buraya geleceksin ve bu işi çabucak bitireceksin. f ) Anlam karışıklığına meydan vermemek için adlaşmış sıfatlardan sonra kullanılır: f ) Anlam karışıklığına meydan vermemek için adlaşmış sıfatlardan sonra kullanılır: *Genç, adama ters ters baktı. *Genç, adama ters ters baktı. *Hırsız, çocuğu kovaladı. *Hırsız, çocuğu kovaladı.

8 g ) Bazı cümlelerde anlam karışıklığını önlemek için kullanılır: g ) Bazı cümlelerde anlam karışıklığını önlemek için kullanılır: *Oku; adam ol baban gibi, eşek olma. *Oku; adam ol baban gibi, eşek olma. *Siz de kazançlı çıkmak istiyorsanız benim gibi, hanımları alışverişe gönderin. *Siz de kazançlı çıkmak istiyorsanız benim gibi, hanımları alışverişe gönderin.

9 ğ ) Bir addan önce gelen zamirlerden sonra kullanılır : ğ ) Bir addan önce gelen zamirlerden sonra kullanılır : *O, şiiri niçin ezberlememiş? *O, şiiri niçin ezberlememiş? *Bu, kadını bir daha görmemiş. *Bu, kadını bir daha görmemiş. *Şu, bahçeye dikilecekmiş. *Şu, bahçeye dikilecekmiş.

10 ı ) Yazıda tırnak içine alınmamış aktarma cümlelerin sonunda tırnak ı ) Yazıda tırnak içine alınmamış aktarma cümlelerin sonunda tırnak işareti yerine kullanılır: işareti yerine kullanılır: *Minareyi çalan kılıfını hazırlar, diyordu. *Minareyi çalan kılıfını hazırlar, diyordu. i ) Cümle başında kullanılan “evet, hayır, yok, yoo, peki, tamam, i ) Cümle başında kullanılan “evet, hayır, yok, yoo, peki, tamam, hayhay, olur, haydi, elbette …” gibi sözcüklerden sonra kullanılır: hayhay, olur, haydi, elbette …” gibi sözcüklerden sonra kullanılır: *Hayır, bu işi sevmedim. *Evet, yarın sınavsınız. *Hayır, bu işi sevmedim. *Evet, yarın sınavsınız.

11 3) Noktalı Virgül (;) : a) Birbirine bağlı olmakla birlikte her biri kendi içinde bağımsız cümlelerin a) Birbirine bağlı olmakla birlikte her biri kendi içinde bağımsız cümlelerin arasında kullanılır. Bu tip cümleler birbirini açıklayan, güçlendiren, biri arasında kullanılır. Bu tip cümleler birbirini açıklayan, güçlendiren, biri diğerine örnek olan cümlelerdir. Bu kullanım özellikle atasözlerinde diğerine örnek olan cümlelerdir. Bu kullanım özellikle atasözlerinde görülür. görülür.

12 *Yer üst üste iki kez sarsıldı; halk korkuyla sokaklara fırladı: *Yer üst üste iki kez sarsıldı; halk korkuyla sokaklara fırladı: *Kısa bir konuşma yaptı; dinleyiciler onu uzun uzun alkışladı. *Kısa bir konuşma yaptı; dinleyiciler onu uzun uzun alkışladı. *Horoz ölür; gözü çöplükte kalır. *Horoz ölür; gözü çöplükte kalır. *Yalancının evi yanmış; kimse inanmamış. *Yalancının evi yanmış; kimse inanmamış.

13 b ) Virgülle ayrılmış sözleri ya da söz gruplarını farklı sözlerden ya da b ) Virgülle ayrılmış sözleri ya da söz gruplarını farklı sözlerden ya da söz gruplarından ayırmak için konur: söz gruplarından ayırmak için konur: *Sayısal derslerden matematiği, fiziği; sözel derslerden Türkçeyi, *Sayısal derslerden matematiği, fiziği; sözel derslerden Türkçeyi, coğrafyayı çok seviyorum. coğrafyayı çok seviyorum. *Ahmet Haşim, Cenap Şehabettin sembolist; Tevfik Fikret, *Ahmet Haşim, Cenap Şehabettin sembolist; Tevfik Fikret, Yahya Kemal parnasyen şairlerdendir. Yahya Kemal parnasyen şairlerdendir.

14 c ) Öğeleri arasına virgül konmuş sıralı cümleleri ayırmada kullanılır: c ) Öğeleri arasına virgül konmuş sıralı cümleleri ayırmada kullanılır: *Sevinçten, heyecandan içim içime sığmıyor; bağırmak, kahkahalar atmak istiyorum. *Sevinçten, heyecandan içim içime sığmıyor; bağırmak, kahkahalar atmak istiyorum. *At ölür, meydan kalır; yiğit ölür, şan kalır. *At ölür, meydan kalır; yiğit ölür, şan kalır. *Kel ölür, sırma saçlı olur; kör ölür, badem gözlü olur. *Kel ölür, sırma saçlı olur; kör ölür, badem gözlü olur.

15 d ) Önceki cümleye “fakat, oysa, lakin, ancak, gibi bağlaçlarla d ) Önceki cümleye “fakat, oysa, lakin, ancak, gibi bağlaçlarla bağlanan cümlelerde bağlaçtan önce kullanılır: bağlanan cümlelerde bağlaçtan önce kullanılır: Bu romanı inceledim: fakat pek beğendiğimi söyleyemem. Bu romanı inceledim: fakat pek beğendiğimi söyleyemem. *Köye sen git; ancak orada çok fazla kalma. *Köye sen git; ancak orada çok fazla kalma. *Kazanacağım; çünkü çok çalışıyorum. *Kazanacağım; çünkü çok çalışıyorum.

16 NOT: Noktalı virgül, yukarıda sayılan bağlaçlardan önce kullanıldığı gibi NOT: Noktalı virgül, yukarıda sayılan bağlaçlardan önce kullanıldığı gibi bunların yerine de kullanılabilir. bunların yerine de kullanılabilir. *Bugün erken yatmalıyım;yarın sınav var. *Bugün erken yatmalıyım;yarın sınav var. *İşinle ne kadar küçük olursa olsun ilgilen; hayattaki tek dayanağın odur. *İşinle ne kadar küçük olursa olsun ilgilen; hayattaki tek dayanağın odur. *Sıkı giyinin; dışarısı çok soğuk. *Sıkı giyinin; dışarısı çok soğuk.

17 e ) Öğeler arasında anlam karışıklığını önlemek için kullanılır: e ) Öğeler arasında anlam karışıklığını önlemek için kullanılır: *Murat; Hasan, Ali ve Osman’dan daha çalışkanmış. *Murat; Hasan, Ali ve Osman’dan daha çalışkanmış. *Elma; armut, muz ve üzümden yararlıdır. *Elma; armut, muz ve üzümden yararlıdır.

18 f ) Özneden sonra virgüllerle ayrılan eş görevli sözcükler varsa, özne f ) Özneden sonra virgüllerle ayrılan eş görevli sözcükler varsa, özne noktalı virgülle ayrılır: noktalı virgülle ayrılır: *1.Yeni grubunun en ünlü temsilcilerinden olan Orhan Veli; dili çok iyi *1.Yeni grubunun en ünlü temsilcilerinden olan Orhan Veli; dili çok iyi kullanan, okuyucuyu değişik bir romantizme sürükleyen, güçlü bir kullanan, okuyucuyu değişik bir romantizme sürükleyen, güçlü bir şairdir. şairdir.

19 Not : Noktalı virgülden ve virgülden sonra gelen sözcükler – özel Not : Noktalı virgülden ve virgülden sonra gelen sözcükler – özel isim değil iseler – küçük harfle başlar. Diğer noktalama işaretlerinden isim değil iseler – küçük harfle başlar. Diğer noktalama işaretlerinden sonra gelen sözcükler büyük harfle başlar. sonra gelen sözcükler büyük harfle başlar.

20 4) İki Nokta (:) : 4) İki Nokta (:) : a ) Bir cümle veya sözcükten sonra yapılacak açıklamalardan a ) Bir cümle veya sözcükten sonra yapılacak açıklamalardan önce kullanılır: önce kullanılır: *Şimdi herkes ona şöyle sesleniyordu: Atmaca Kamil. *Şimdi herkes ona şöyle sesleniyordu: Atmaca Kamil. *Bence bu cinayetin iki nedeni olabilir: Birincisi namus *Bence bu cinayetin iki nedeni olabilir: Birincisi namus meselesi, ikincisi çıkar kavgasıdır. meselesi, ikincisi çıkar kavgasıdır. *Demokrasinin tek dayanağı vardır: O da özgürlüktür. *Demokrasinin tek dayanağı vardır: O da özgürlüktür.

21 b ) Alıntı cümlelerden önce kullanılır. b ) Alıntı cümlelerden önce kullanılır. *Bu sanatçının romanla ilgili şu sözünü anmadan geçemeyeceğim: *Bu sanatçının romanla ilgili şu sözünü anmadan geçemeyeceğim: “Roman yol boyunca gezdirilen bir aynadır.” “Roman yol boyunca gezdirilen bir aynadır.” *Hacı Bektaş-ı Veli:“Eline, beline, diline sahip ol,” demiş. *Hacı Bektaş-ı Veli:“Eline, beline, diline sahip ol,” demiş.

22 c ) Öykü ve romanlarda konuşma çizgisinden önce kullanılır: c ) Öykü ve romanlarda konuşma çizgisinden önce kullanılır: *Süleyman Çavuş: *Süleyman Çavuş: ---- Bırak açma o bahsi, dedi Bırak açma o bahsi, dedi. Kooperatif katibi kaşlarını çattı: Kooperatif katibi kaşlarını çattı: ---- Yoo, böyle deme Süleyman Çavuş Yoo, böyle deme Süleyman Çavuş.

23 Not: İki noktadan sonra yapılacak açıklama bir cümle niteliğinde Not: İki noktadan sonra yapılacak açıklama bir cümle niteliğinde değilse küçük harfle başlar: değilse küçük harfle başlar: *En çok sevdiğim meyvelerden bazıları şunlardır: muz, elma, nar… *En çok sevdiğim meyvelerden bazıları şunlardır: muz, elma, nar…

24 5 ) Kesme İşareti (‘) : 5 ) Kesme İşareti (‘) : a ) Özel adlardan sonra gelen çekim eklerini ayırmada kullanılır: a ) Özel adlardan sonra gelen çekim eklerini ayırmada kullanılır: *Yakup Kadri’nin Yaban’ı Kurtuluş Savaşı dönemini *Yakup Kadri’nin Yaban’ı Kurtuluş Savaşı dönemini anlatır. anlatır. b ) Kısaltmalardan sonra gelen ekler kesme işaretiyle ayrılır: b ) Kısaltmalardan sonra gelen ekler kesme işaretiyle ayrılır: *KKTC’yi her alanda destekliyoruz. *KKTC’yi her alanda destekliyoruz. *Yarın ABD’ye gidecek. *Yarın ABD’ye gidecek.

25 NOT: Küçük harflerle yapılan kısaltmalara getirilen eklerde NOT: Küçük harflerle yapılan kısaltmalara getirilen eklerde kelimenin okunuşu; büyük harfle yapılan kısaltmalara getirilen kelimenin okunuşu; büyük harfle yapılan kısaltmalara getirilen eklerde kısaltmanın son harfinin okunuşu olur. eklerde kısaltmanın son harfinin okunuşu olur. *kg’dan *PTT’ye *kg’dan *PTT’ye NOT: Sonunda nokta bulunan kısaltmalar, kesme işaretiyle ayrılmaz. NOT: Sonunda nokta bulunan kısaltmalar, kesme işaretiyle ayrılmaz. * vb.leri *mad.si *Alm.dan *İng.yi * vb.leri *mad.si *Alm.dan *İng.yi

26 c ) Her türlü rakamdan sonra gelen ekler kesme işaretiyle ayrılır: c ) Her türlü rakamdan sonra gelen ekler kesme işaretiyle ayrılır: *36’nın ortak bölenleri nelerdir? *36’nın ortak bölenleri nelerdir? *Sen 9’uncu sınıfta mı okuyorsun? *Sen 9’uncu sınıfta mı okuyorsun? UYARI: Özel isimler yapım eki aldıklarında kesme işaretiyle UYARI: Özel isimler yapım eki aldıklarında kesme işaretiyle ayrılmaz. Yapım ekinden sonra gelen çekim ekleri de ayrılmaz. ayrılmaz. Yapım ekinden sonra gelen çekim ekleri de ayrılmaz. *Ankaralıdan *Konyalım *Amerikalılar *islamcı *Ankaralıdan *Konyalım *Amerikalılar *islamcı

27 NOT: -ler eki –gil yapım ekinin yerini tutarsa kesme işaretiyle ayrılmaz. NOT: -ler eki –gil yapım ekinin yerini tutarsa kesme işaretiyle ayrılmaz. *Dün Alilere gittim. *Dün Alilere gittim. *Sınıftaki Ali’ler ayağa kalksın. *Sınıftaki Ali’ler ayağa kalksın. NOT: Özel adlar yerine kullanılan ‘o’ zamiri cümle içinde NOT: Özel adlar yerine kullanılan ‘o’ zamiri cümle içinde büyük harfle yazılmaz ve kendisinden sonra gelen ekler kesme büyük harfle yazılmaz ve kendisinden sonra gelen ekler kesme işaretiyle ayrılmaz. işaretiyle ayrılmaz. *Ben onun ne kadar kibirli biri olduğunu bilmez miyim? *Ben onun ne kadar kibirli biri olduğunu bilmez miyim?

28 d ) Bazı sözcüklerde anlam karışıklığını önlemek için kullanılır: d ) Bazı sözcüklerde anlam karışıklığını önlemek için kullanılır: *Osmanlılarda kadı’nın önemli bir yeri vardır. *Osmanlılarda kadı’nın önemli bir yeri vardır. *Pencereden kar’ı seyrediyorum. *Pencereden kar’ı seyrediyorum. e )Seslerin konuşma sırasında ya da şiirde vezin gereği e )Seslerin konuşma sırasında ya da şiirde vezin gereği düştüğünü göstermek için kullanılır: düştüğünü göstermek için kullanılır: *N’apalım *N’eylersin *N’etsin *N’apalım *N’eylersin *N’etsin *Vardı m’ola sevdiğim yurduna. *Vardı m’ola sevdiğim yurduna.

29 6 ) Soru İşareti (?) : 6 ) Soru İşareti (?) : a ) Soru bildiren cümle veya sözcüklerin sonunda kullanılır, cümle a ) Soru bildiren cümle veya sözcüklerin sonunda kullanılır, cümle sözde soru cümlesi de olsa yani karşıdan bir cevap beklenmese de sözde soru cümlesi de olsa yani karşıdan bir cevap beklenmese de cümlenin sonuna soru işareti konur. cümlenin sonuna soru işareti konur. *Türk edebiyatının ilk yazılı belgesi nedir? (cevap bekliyor: gerçek *Türk edebiyatının ilk yazılı belgesi nedir? (cevap bekliyor: gerçek soru cümlesi) soru cümlesi) *Bu havada dışarı mı çıkılır? (cevap beklemiyor:sözde soru cümlesi) *Bu havada dışarı mı çıkılır? (cevap beklemiyor:sözde soru cümlesi)

30 *Böyle bir adama nasıl güvenirsin? (cevap *Böyle bir adama nasıl güvenirsin? (cevap beklemiyor: sözde soru cümlesi) beklemiyor: sözde soru cümlesi) *Seni hiç sevmez olur muyum? (cevap *Seni hiç sevmez olur muyum? (cevap beklemiyor: sözde soru cümlesi) beklemiyor: sözde soru cümlesi) *Bu kitapları ona mı vereceğim? (cevap *Bu kitapları ona mı vereceğim? (cevap bekliyor: gerçek soru cümlesi) bekliyor: gerçek soru cümlesi)

31 b ) Kuşku duyulan bilgilerin yanına ya da bilinmeyen bilgiler yerine b ) Kuşku duyulan bilgilerin yanına ya da bilinmeyen bilgiler yerine parantez içine konur: parantez içine konur: *Kayıkçı Kul Mustafa (?-1658?) halk edebiyatımızın Destan şairlerinden *Kayıkçı Kul Mustafa (?-1658?) halk edebiyatımızın Destan şairlerinden biridir. biridir. *Karacaoğlan’ın Güneydoğu Anadolu’da (?) yaşadığını söylüyor. *Karacaoğlan’ın Güneydoğu Anadolu’da (?) yaşadığını söylüyor.

32 UYARI: İçinde soru sözcüğü olsa bile, bir cümle soru anlamı UYARI: İçinde soru sözcüğü olsa bile, bir cümle soru anlamı taşımıyorsa soru işareti konulmaz. taşımıyorsa soru işareti konulmaz. *Neden gittiğini bilmiyoruz. *Neden gittiğini bilmiyoruz. *Bana nasıl çalışacağımı söylemedin. *Bana nasıl çalışacağımı söylemedin.

33 7 ) Ünlem (!) : a ) Şaşma, korku, kızma, heyecan, sevinme… a ) Şaşma, korku, kızma, heyecan, sevinme… gibi duyguları dile getiren cümlelerin sonunda kullanılır: gibi duyguları dile getiren cümlelerin sonunda kullanılır: *Dur, bir yanlışlık yapmayalım ! *Dur, bir yanlışlık yapmayalım ! *Git başımdan seni görmek istemiyorum ! *Git başımdan seni görmek istemiyorum ! *Eh, hayırlısı neyse o olsun ! *Eh, hayırlısı neyse o olsun ! *Lanet olsun böylesi işe ! *Lanet olsun böylesi işe ! *Böyle maç olmaz olsun ! *Böyle maç olmaz olsun !

34 b ) Küçümseme, yerme, alay etme amacıyla parantez içinde kullanılır: b ) Küçümseme, yerme, alay etme amacıyla parantez içinde kullanılır: *Akla durgunluk verecek reklam kampanyalarıyla büyük (!) sanatçılar *Akla durgunluk verecek reklam kampanyalarıyla büyük (!) sanatçılar yaratılıyor. yaratılıyor. *Bu kasabada onun ne kadar akıllı (!) olduğunu bilmeyen mi var? *Bu kasabada onun ne kadar akıllı (!) olduğunu bilmeyen mi var?

35 8) Üç Nokta (...) : a ) Herhangi bir nedenle bitmemiş ya da okuyucunun anlayışına a ) Herhangi bir nedenle bitmemiş ya da okuyucunun anlayışına bırakmak için bitirilmemiş cümlelerin sonuna konur. bırakmak için bitirilmemiş cümlelerin sonuna konur. *Şu bahar yağmurları bir gelse… *Şu bahar yağmurları bir gelse… *Birdenbire karşımıza çıkıveren yeşillik denizi… *Birdenbire karşımıza çıkıveren yeşillik denizi… *Karşı sahilde mor, fark olunmaz sisler altındaki dağlar, korular, *Karşı sahilde mor, fark olunmaz sisler altındaki dağlar, korular, beyaz yalılar… Bunları seyretmek bana huzur veriyor. beyaz yalılar… Bunları seyretmek bana huzur veriyor.

36 b ) Birtakım örnekler sayıldıktan sonra “vb” anlamında kullanılır: b ) Birtakım örnekler sayıldıktan sonra “vb” anlamında kullanılır: *Binanın tepesinden neler görünmüyordu ki: caddeler, sokaklar, evler … *Binanın tepesinden neler görünmüyordu ki: caddeler, sokaklar, evler … *Bu köyün insanları konukseverdir, alçakgönüllüdür, iyidir … *Bu köyün insanları konukseverdir, alçakgönüllüdür, iyidir …

37 c ) Söz arasında söylenmek istenmeyen sözler yerine kullanılır: c ) Söz arasında söylenmek istenmeyen sözler yerine kullanılır: *Şu … adamı gözüm görmese iyi olacak. *Şu … adamı gözüm görmese iyi olacak. *Kılavuzu karga olanın burnu b…tan çıkmaz. *Kılavuzu karga olanın burnu b…tan çıkmaz.

38 9 )Tırnak İşareti (“...”) : 9 )Tırnak İşareti (“...”) : a ) Aktarma söz ya da cümleler tırnak içinde gösterilebilir. a ) Aktarma söz ya da cümleler tırnak içinde gösterilebilir. *Sanatçının şu sözünü unutmamak gerekir: “Gerçek *Sanatçının şu sözünü unutmamak gerekir: “Gerçek uygarlık insanın yüreğinde değilse hiçbir yerde yoktur.” uygarlık insanın yüreğinde değilse hiçbir yerde yoktur.” b ) Önemi belirtilmek istenen sözcükler, terimler tırnak b ) Önemi belirtilmek istenen sözcükler, terimler tırnak içinde gösterilir. içinde gösterilir. * “Bayrak” bir ulusun bağımsızlığını simgeler. * “Bayrak” bir ulusun bağımsızlığını simgeler.

39 c ) Yazıda geçen eser adları tırnak içine alınabilir: c ) Yazıda geçen eser adları tırnak içine alınabilir: * “Çalıkuşu” Anadolu gerçeğinin tüm çıplaklığıyla * “Çalıkuşu” Anadolu gerçeğinin tüm çıplaklığıylaÇalıkuşu anlatıldığı bir romandır. anlatıldığı bir romandır. roman NOT: Tırnak içindeki söze ek gelirse tırnaktan sonra gelir, NOT: Tırnak içindeki söze ek gelirse tırnaktan sonra gelir, kesme işareti kullanılmaz. kesme işareti kullanılmaz. *R.N.Güntekin’in “Acımak”ını okumanızı tavsiye ediyorum. *R.N.Güntekin’in “Acımak”ını okumanızı tavsiye ediyorum.

40 NOT: Tırnak içindeki cümlenin içinde bir tırnak daha kullanmak NOT: Tırnak içindeki cümlenin içinde bir tırnak daha kullanmak gerekirse ikinci tırnak tekli olur. gerekirse ikinci tırnak tekli olur. * “Ahmet Mithat Efendi halkı eğitmek istediğinden: ‘Sanat toplum * “Ahmet Mithat Efendi halkı eğitmek istediğinden: ‘Sanat toplumAhmet Mithat EfendiAhmet Mithat Efendi içindir.’der.” içindir.’der.”

41 10 ) Parantez (Ayraç) ( ) : a ) Cümle içindeki açıklamalar parantez içinde gösterilebilir: a ) Cümle içindeki açıklamalar parantez içinde gösterilebilir: *Adana ve yöresi (Çukurova) ülkemizin pamuk ambarıdır. *Adana ve yöresi (Çukurova) ülkemizin pamuk ambarıdır. *Böyle sözcüklere (yansımalara) her dilde rastlanır. *Böyle sözcüklere (yansımalara) her dilde rastlanır.

42 b ) Bir sözcüğün eş anlamlısı parantez içinde verilebilir: b ) Bir sözcüğün eş anlamlısı parantez içinde verilebilir: *Türk Dil Kurumu yerbilim (jeoloji) ile ilgili terimleri bir kitapta *Türk Dil Kurumu yerbilim (jeoloji) ile ilgili terimleri bir kitapta toplamış. toplamış. c ) Bir kişiden söz edilirken doğum ve ölüm tarihleri parantez içine c ) Bir kişiden söz edilirken doğum ve ölüm tarihleri parantez içine alınır: alınır: *Yakup Kadri Karaosmanoğlu ( ) teknik yönden kusursuz *Yakup Kadri Karaosmanoğlu ( ) teknik yönden kusursuz romanlar yazdı. romanlar yazdı.

43 d ) Yabancı sözcüklerin okunuşu parantez içinde gösterilir: *Bacon (Beykın) denemeleriyle ün kazanmıştır. *Bacon (Beykın) denemeleriyle ün kazanmıştır. e ) Tiyatro metinlerinde hareketleri anlatan bölümler parantez içinde e ) Tiyatro metinlerinde hareketleri anlatan bölümler parantez içinde gösterilir: gösterilir: *Adam—(Yerinden kalkar, suratını asarak):Sen ne diyorsun *Adam—(Yerinden kalkar, suratını asarak):Sen ne diyorsun beyefendi? beyefendi?

44 NOT: Parantez içine alınan bölüm içinde tekrar parantez açılması NOT: Parantez içine alınan bölüm içinde tekrar parantez açılması gerekirse ilk önce köşeli parantez açılır ve sonra köşeli parantez gerekirse ilk önce köşeli parantez açılır ve sonra köşeli parantez kapatılır. Aradaki parantez normal olur. kapatılır. Aradaki parantez normal olur. *Tasavvuf edebiyatının bu çok önemli sanatçısı[Yunus Emre (13.- *Tasavvuf edebiyatının bu çok önemli sanatçısı[Yunus Emre ( yy)] yaşadığı dönemde evrenselliği yakalamıştır. 14.yy)] yaşadığı dönemde evrenselliği yakalamıştır.

45 11 ) Kısa Çizgi (-) : 11 ) Kısa Çizgi (-) : a ) Bir olayın başlangıç ve bitiş tarihleri arasına konur. a ) Bir olayın başlangıç ve bitiş tarihleri arasına konur. *Bu savaş yılları arasında olmuştur. *Bu savaş yılları arasında olmuştur. b ) Birbiriyle ilgili ülke,şehir ya da kavramlar arasına konur. b ) Birbiriyle ilgili ülke,şehir ya da kavramlar arasına konur. *Adana-Ceyhan arası kaç kilometre? *Adana-Ceyhan arası kaç kilometre? *Türkiye-İran ilişkileri gelişiyor. *Türkiye-İran ilişkileri gelişiyor.

46 c ) Cümle içindeki arasözlerin ve aracümlelerin başında ve sonunda c ) Cümle içindeki arasözlerin ve aracümlelerin başında ve sonunda virgül, parantez kullanılabileceği gibi kısa çizgi de kullanılabilir. virgül, parantez kullanılabileceği gibi kısa çizgi de kullanılabilir. *Şiir ve romanla ilgili düşüncelerimi –sen de bilirsin ki- ona uzun *Şiir ve romanla ilgili düşüncelerimi –sen de bilirsin ki- ona uzun uzun anlatmıştım. uzun anlatmıştım. d ) Cümle sonunda satıra sığmayan sözcüklerin bölünmesinde d ) Cümle sonunda satıra sığmayan sözcüklerin bölünmesinde kullanılır. kullanılır. …………………………………………söyledik- …………………………………………söyledik- lerimi unutma. lerimi unutma.

47 e ) Dilbilgisinde eklerden önce ve mastar halindeki fiillerden e ) Dilbilgisinde eklerden önce ve mastar halindeki fiillerden sonra kullanılır. sonra kullanılır. * “Kulaklık” sözcüğündeki –lık yapım eki bir alet ismi yapmıştır. * “Kulaklık” sözcüğündeki –lık yapım eki bir alet ismi yapmıştır. *Işık sözcüğü, ışı- fiilinden türemiştir. *Işık sözcüğü, ışı- fiilinden türemiştir. f ) Osmanlıca tamlamalarda kullanılır. f ) Osmanlıca tamlamalarda kullanılır. *Aslında Servet-i Fünun ve Fecr-i Ati dönemi, edebiyatımızda *Aslında Servet-i Fünun ve Fecr-i Ati dönemi, edebiyatımızda yeni bir soluktur. yeni bir soluktur.

48 12 ) Uzun Çizgi (---) : Konuşma metinlerinde konuşmaların başında kullanılır. Konuşma metinlerinde konuşmaların başında kullanılır. ----Bu kitabı okudun mu? ----Bu kitabı okudun mu? ----Hayır okumadım. ----Hayır okumadım. ----Okumanı tavsiye ederim, çok güzel. ----Okumanı tavsiye ederim, çok güzel.


"Noktalama İşaretleri 1) Nokta (.) : 1) Nokta (.) : a)Tamamlanmış cümle sonlarında kullanılır: a)Tamamlanmış cümle sonlarında kullanılır: *Gözlerin gözlerime." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları