Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

İNTERSTİSYEL AKCİĞER HASTALIKLARI Genel yaklaşım… Dr. Levent Tabak.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "İNTERSTİSYEL AKCİĞER HASTALIKLARI Genel yaklaşım… Dr. Levent Tabak."— Sunum transkripti:

1 İNTERSTİSYEL AKCİĞER HASTALIKLARI Genel yaklaşım… Dr. Levent Tabak

2 Tanım Bilinen, bilinmeyen birçok etkenin akciğer parankiminde inflamasyon ve fibrozis ile seyreden patolojik değişikliklere yol açması sonucu oluşan, benzer klinik, radyolojik ve fizyolojik bulgular veren 200 kadar hastalığı içeren hastalık grubudur

3 Terminoloji Pnömoni/pnömonitis İnflamasyon+fibrozis İdyopatik pulmoner fibrozis (USA) Kriptojenik fibrozlaşan alveolitis (GB) İdyopatik interstisyel pnömoni (JP) Diffüz interstisyel akciğer hastalığı Diffüz parankimal akciğer hastalığı

4 Öğrenme Hedefleri Epidemiyoloji Sorunun boyutu? Klinik yaklaşım Ayırıcı tanıda püf noktaları? Laboratuar Ne zaman neyi istemeli? Tanı Ne zaman biyopsi, Neden biyopsi? Tedavi Verilmeli vs Verilmemeli?/Ne verilmeli?

5 İnterstisyel Akciğer Hastalıkları Hangi Sıklıkla Görülür? A) Nadir B) Çok nadir C) Bazıları sık D) Sık E) Fikrim yok Astım % 5-6 Tb 25-30/

6 Epidemiyoloji Coultas DG, et al. Am J Respir Crit Care Med. 1994, New Mexico Erkeklerde prevelans: 81 / Kadınlarda prevelans: 67 / Yaşlılarda (>75 yaş):160 / Her yıl yeni hasta sayısı: Erkeklerde : 32 / Kadınlarda : 26 / Mortalite: İngiltere’de 3000 / yıl....( %50’si İPF)

7 Epidemiyoloji Weycker D, et al. Prevalence, Incidence, and Economic Costs of Idiopathic Pulmonary Fibrosis. Paper presented at: CHEST 2002, November 2-7, 2002; San Diego, CA.

8 Epidemiyoloji King, Am J Respir Crit Care Med 172: ,2005 Prevalansİnsidans Prevalansİnsidans Tanı Erkek Kadın Erkek Kadın İdiyopatik Pulmoner Fibrozis İdiyopatik Pulmoner Fibrozis Mesleki ve çevresel nedenler Mesleki ve çevresel nedenler Bağ Doku Hastalığı Bağ Doku Hastalığı Sarkoidoz Sarkoidoz İlaçlar ve Radyasyon İlaçlar ve Radyasyon Pulmoner Hemoraji Sendromu Pulmoner Hemoraji Sendromu Diğer Diğer Toplam Toplam

9

10 DİAH Spektrumu Mesleki Çevresel DİAH İdiopatik İnterstisyel Pnömoniler İlaca Bağlı DİAH Sistemik Hastalıklar Bağ Dokusu Hastalıkları

11 İnterstisyel akciğer hastalıkları Kalıtsal*Bağ dokusuİlaçGranülomatözMesleki Özgün*** Hastalıkları Akciğeri Hastalıklar**Çevresel Hastalıklar İdyopatik İnterstisyel Pnömonitis İPF (UIP) İPF dışı NSIPDIPRBILDCOPAIPLIP *Tuberoz skleroz, Hermansky-Pudlak, nörofibromatozis, Depo hast., familyal IPF **Sarkoidoz, EAA, berilyoz ***LAM,Histiositozis, PAP, neoplazi,pulmoner kapillarit, veno oklusiv hast

12 SINIFLAMA İAH İİP İİP dışı İPF İPF dışı Kalıtsal Mesleki-çevresel İlaç KDH Granülomatöz Özgün NSİP DIP RB-İLD AİP LİP COP

13 Ne zaman İAH düşünmeli? Efor dispnesi ve/veya kuru öksürük hemoptizi,wheezing,göğüs ağrısı Akciğer grafisinde interstisyel opasite Sistemik bir hastalıkla birlikte pulmoner semptomlar Spirometrik incelemede restriksiyon

14 Tanı yöntemleri Klinik Değerlendirme Anamnez Semptomlar Fizik muayene bulguları Laboratuvar İnceleme Laboratuar testler Akciğer grafisi / HRCT Solunum fonksiyon testleri BAL Biyopsi: TBB, VATS, cerrahi

15 Anamnez Başlangıç hızı Yaş-cins Sigara Mesleki/çevresel ekspozisyon İlaç kullanımı

16 Başlangıç hızı AKUT SUBAKUT/KRONİK AIP,DAH,COP DIP, RBILD,NSIP VaskulitlerKollajen vasküler hast İlaç akciğeriSarkoidoz Eozinofilik pnömoniLAM Akut EAA EAA Pnömokonyozis IPF

17 Yaş ve Cinsiyet Yaş İPF yaş (2/3’ü > 60 yaş) KVH, sarkoidoz, Histiositozis-X, LAM, depo hast, familyal IPF yaş arası Cinsiyet LAM; %100 kadın TS-İAH kadın/erkek#

18 Sigara alışkanlığı Sık Histiositozis-X (%90) İPF (%60) DİP (%90) RB-ILD (%100) Hemosideroz (%40) Seyrek Sarkoidoz EAA

19 Mesleki/Çevresel ekspozisyon Pnömokonyoz Maden işçileri Silikozis Mermer, granit, kot taşlama, cam üfleme vs. Asbestozis Kaynakçı, gemi sanayii, elektrik, otomotiv, vs. EAA Çiftçi, kuş besleme, mantar, peynir, vs. Berilyozis Uzay sanayii, nükleer –bilgisayar-elektronik, vs Çevresel Kuş, tavuk, ağaç işleri, sauna, küf, fındık, yorgancılık, Havalandırma, klima, nemlendirici, vs.

20 İlaç akciğeri Amiodarone ( >400mg/gün, %6 ) Metotrexate ( granülomatöz hst ) Bleomycin ( O2-radyoterapi ) Siklofosfamid Nitrofurantoin Narkotik analjezikler Trisiklik antidepresanlar Alternatif tıp;herbal ilaçlar, vitaminler, mineraller,vs

21 Pulmoner Semptomlar Efor dispnesi + Konstitüsyonel semptom =KDH Episodik dispne+kırıklık =EAA, COP, EAH Radyolojik bulgu yok =PSS Radyoloji belirgin-dispne az =sarkoidoz Kuru öksürük Nonproduktif, iritan;traksiyon bronşiektazisi Plöritik ağrı LAM, TS, H-x de Px,RA,ilaç akciğeri, asbestoz Hemoptizi DAH % 30’unda yok, İPF=Ca,PE, pnömoni LAM, pulmoner hipertansiyon, venooklusif hast,

22 Fizik muayene bulguları Velcro ralleri (Selofan raller) İPF (%80), diğer IIP ve sarkoidoz da nadir Squeaks(Cızırtı-gıcırtı) bronşiolit Çomak Parmak IPF/DIP (%50), RBILD-KVH-COP-sarkoidoz da nadir Taşipne Siyanoz (son dönem?, kardiyak) Kor Pulmonale Bulguları Ekstrapulmoner bulgular (İPF değil, sistemik hst)

23 Ekstrapulmoner bulgular Deri değişiklikleri Eritema nodozumSarkoidoz,Behçet, KDH Makulopapüler raşİlaç, amiloidoz, lipidoz, KDH Heliotrop raşDermatomiyozit Raynaud-fenomeniİPF, PSS KalsinozisDermatomiyozit, skleroderma Göz bulguları ÜveitSarkoidoz, Behçet, A.spondilit SkleritVaskülit, SLE, PSS, sarkoidoz Sistemik hipertansiyonKDH, nörofibromatozis, DAH KeratokonjonktivitisLIP

24 Ekstrapulmoner belirtiler Tükrük bezi tutulumuSarkoidoz, LIP Periferik LAPSarkoidoz, lenfoma, LIP, Ca HepatospelenomegaliSarkoidoz, KDH, Amiloidoz, LIP PerikarditRadyasyon pnömonitisi, KDH MiyozitKDH, ilaç (L-tryptopan) Kas güçsüzlüğüKDH GlomerülonefritVaskülit, KDH, Goodpasture Diabetes mellitusEosinofilik granülom, sarkoid Renal kitleLAM, tuberoz skleroz

25 Laboratuar testler Hemogram, Kc testleri,LDH,Kreatinin Tüm hastalarda istenmeli Eoz;KEP, lökopeni; sarkoidoz-KVH-lenfoma, Kc test; sarkoidoz, amiloidoz, renal;KVH-WG-Goodpasture, Fe eksikliği anemisi; DAH İdrar sedimenti KVH, Wegener, mikroskopik polianjitis, Goodpasture ANA, RF IIP, KVH…….IPF’de %20

26 Laboratuar testler ANCA C=WG, p=mikroskopik polianjitis Anti-GBM Goodpasture Presipitan antikor Hipersensitivite pnömonisi RARF(IgG), ANA PSSScl-70, PM-Scl SLEds-DNA, ANA, Lupus antikoagulan MKDHU1-RNP DM/PMJo-1 SjögrenR0 (SS-A), La (SS-B), RF(IgM)

27 Akciğer grafisi % 10 normal PA grafi Asemptomatik hastada anormal PA Klinik-histopatolojik evre ile radyolojik bulgular arasında korelasyon zayıf retiküler,pulmoner hipertansiyon bulguları, retikülonodüler, kistik oluşum, alveolit, bal peteği akciğeri akciğer volümlerinde azalma,

28 PA grafi vs HRCT

29 HRCT Semptomatik ancak PA grafisi normal hastada daha erken Hastalığın yaygınlığını daha iyi gösterir Alveoler hastalığı,interstisyel hastalıktan daha iyi ayırır İlave hastalıkların belirlenmesine yardımcı Biyopsi yerini daha iyi belirler

30 Radyolojik patern Buzlu cam EAA, DIP, PAP, ödem, PCP Retiküler Lenfanjitis Ca, IPF Nodüler Sarkoidoz, EAA, silikozis, LHG, Tbc, metastaz Kistik H-x, LAM, amfizem, bronşiektazi

31

32 Konsolidasyon Buzlu cam Konsolidasyon vs buzlu cam

33 Tipik İPF radyolojisi

34 UIPNSİP RB-ILD COP LİP AİP DİP

35 HRCT skorlaması Kazerooni EA, Martinez FJ, Flint A, Jamadar DA, Gross BH, Spizarny DL, Cascade PN, Whyte RI, Lynch JP 3rd, Toews G. AJR Am J Roentgenol. 1997;169:977–83 Alveol skoru 0normal 1Buzlu cam < %5 2Buzlu cam %5-25 3Buzlu cam % Buzlu cam % Buzlu cam > %75 İnterstisyel skor 0normal 1İnterlobüler septal kalınlaşma (+) 2Bal peteği ± interlobüler septal kalınlaşma %25 3Bal peteği ± interlobüler septal kalınlaşma % Bal peteği ± interlobüler septal kalınlaşma % Bal peteği ± interlobüler septal kalınlaşma >%75

36 HRCT skorlama Arkus aorta Ana karena, inferior pulmoner ven

37

38

39 Komposite fizyolojik index Wells AU, Desai SR, Rubens MB, Goh NS, Cramer D, Nicholson AG, Colby TV, du Bois RM, Hansell DM: Idiopathic pulmonary fibrosis: a composite physiologic index derived from disease extent observed by computed tomography. Am J Respir Crit Care Med 2003, 167:962-9 BT yaygınlık= (0.65XpDLCO)- (0.53XpFVC)+ (0.34XpFEV1)

40 HRCT sorunlar Skorlama karışık Skorlama sensitivite/spesifite ? HRCT teknik standart değil

41 HRCT teknik sorunlar

42 HRCT Teknik ?

43 Solunum fonksiyon testleri Restriktif bozukluk FVC ve TAK-RV azalır Obstruktif patern Sigara, Amfizem, Bronşiolit DLCO’da azalma İleri evrede belirgin ve yaygınlığı gösterir DLCO’da artma; DAH(SLE) Hipoksemi, P(A-a)O2 artar Egzersizde belirgin

44 SFT değerlendirirken !!! Normal sonuç (predikte değer uygunmu!) Anormal sonuç (teknik/hasta uyumu) DLCO tekrarlanabilirliği az/teknik hata sık

45 Egzersiz testleri Max VO2 (oksijen tüketimi) Cihaz gereksinimi Randevu Kompleks Kardiyak/respiratuvar ayırımı yapabilir 6 dk yürüme testi Çok pratik

46 İnterstisyel akciğer hastalıklarında Bronkoalveoler lavaj Tanı koydurucu ? Evre belirleme Seyir takibi Tedaviye yanıt

47 BAL ve Alveolit EOZİNOFİLİK Eozinofilik pnömoni Churg-Strauss send. ABPA İlaca bağlı İAH LENFOSİTİK Hipersensitivite pnömonisi Sarkoidoz, Berilyoz Tüberküloz, PAP İlaca bağlı İAH Lenfanjitis karsinomatoza Kollagen vasküler has. Crohn hastalığı AIDS NÖTROFİLİK İPF,ARDS Kollagen vasküler hastalık Wegener granülomatozu Asbestoz Pnömokonyoz İnfeksiyonlar

48 BAL’ın tanı koydurduğu hastalıklar Malignite Difüz alveoler hemoraji Oportunistik infeksiyonlar(CMV, PCP,vs) Pulmoner histiyositoz-X (CD1> %6) Pulmoner alveoler proteinoz Depo hastalıkları Toz maruziyeti

49 İnterstisyel akciğer hastalıklarında BAL EVRE Skorlama sistemlerinde BAL yok BAL bulguları ile HRCT yaygınlığı korelasyon gösterir SEYİR Rutin olarak önerilmez YRBT ile klinik seyir uyuşmaz ise hasta bazında yardımcı olabilir TEDAVİYE YANIT Tedaviye yanıt alınıp alınamayacağını büyük ölçüde gösterir Sonuçlar daha çok hasta grupları için doğrudur

50 BAL ve sorunlar BAL tekniği Standart değil Analiz Manuel vs flow sitometri Merkezi laboratuar ihtiyacı

51 BAL ve analiz sorunu !

52 AKUT DİAH BAL ALGORİTMASI Akut DİAH? HRCT Diffüz asiner görünüm BAL Hemorajik Eoz >%25 Diğer DAH Akut Eozinofilik Spesifik Non-diagnostik pnömoni

53 Kronik DİAH BAL Algoritması Kronik DİAH? HRCT Bal Peteği Tipik HRCT Atipik HRCT Son dönem UIP UIP dışı IIP IIP dışı DİAH Akc Hast BAL UyumluUyumsuz Biyopsi

54 Histolojik Tanı Transbronşiyal biyopsi (TBB) Granülomatöz hst, Malignite, infeksiyon… IIP’lerde tanı koydurucu değil, diğer hastalıkları ekarte etmek için Cerrahi biyopsi: Video asiste torakoskopi (VATS) Açık akciğer biyopsisi Sayı Birden fazla bölge Erken dönemde

55 Açık Akciğer Biyopsisi Tüm merkezlerde az başvurulan bir yöntem (<%10) Komplikasyon korkusu? Tedavi değişmeyecek düşüncesi?

56 İPF ve Biyopsi(-) Majör kriterler: İlaç toksisitesi, çevresel maruziyetler ve bağ dokusu hastalıklarını ekarte et. SFT’de restriksiyon ve hipoksemi Bilateral bazellerde retiküler değişiklikler, HRCT’de minimal buzlu cam görünümü. TBB veya BAL’da başka bir hastalık varlığının gösterilememesi. Minör kriterler: Yaş > 50. Nedeni açıklanamayan, sinsi başlangıçlı efor dispnesi. Hastalık süresi > 3 ay. İki taraflı, bazallerde inspiratuar raller (Velcro ralleri). Am J Respir Crit Care Med 2000; 161:

57 Potential Limitations of Clinical Criteria for the Diagnosis of Idiopathic Pulmonary Fibrosis/Cryptogenic Fibrosing Alveolitis Russell M. Peckhama, Andrew F. Shorrb, Donald L. Helman Jrb Results: The sensitivity and positive predictive value for a HRCT diagnosis of IPF/CFA were 71% each while specificity and negative predictive value were 67% each. For the ATS/ERS criteria sensitivity, specificity, positive predictive value and negative predictive value were 71, 75, 77 and 69%, respectively. The interobserver variability, expressed as a kappa coefficient, for HRCT and the ATS/ERS criteria were 0.59 and 0.53, respectively. Conclusions: Both HRCT and the ATS/ERS clinical criteria may lead to misdiagnosis of patients with ILD. Respiration 2004;71: Kappa;-1 tam tersi, 0 tam uyumsuz, 1 tam uyumlu, > 0.7 iyi

58 HRCT diagnosis of diffuse parenchymal lung disease: inter-observer variation Thorax 2004;59: Z A Aziz1, A U Wells2, D M Hansell1, G A Bain3, S J Copley4, S R Desai5, S M Ellis6, F V Gleeson7, S Grubnic8, A G Nicholson9, S P G Padley10, K S Pointon11, J H Reynolds12, R J H Robertson13, M B Rubens1 1 Department of Radiology, Royal Brompton Hospital, London, UK 2 Interstitial Lung Unit, Royal Brompton Hospital, London, UK 3 Department of Radiology, Central Middlesex Hospital, London, UK 4 Department of Radiology, Hammersmith Hospital, London, UK 5 Department of Radiology, King’s College Hospital, London, UK 6 Department of Radiology, London Chest Hospital, London, UK 7 Department of Radiology, Churchill Hospital, Oxford, UK 8 Department of Radiology, St George’s Hospital, London, UK 9 Department of Histopathology, Royal Brompton Hospital, London, UK 10 Department of Radiology, Chelsea and Westminster Hospital, London, UK 11 Department of Radiology, Nottingham City Hospital, Nottingham, UK 12 Department of Radiology, Birmingham Heartlands Hospital, Birmingham, UK 13 Department of Radiology, Leeds General Infirmary, Leeds, UK

59 Diagnostic category w coefficient of agreement Idiopathic pulmonary fibrosis0.63 (0.48–0.78) Non-specific interstitial pneumonia0.51 (0.27–0.78) Sarcoidosis0.70 (0.58–0.84) Extrinsic allergic alveolitis0.60 (0.36–0.78) Cryptogenic organising pneumonia0.49 (0.06–0.76) Smoking related interstitial lung disease0.51 (0.20–0.73) HRCT diagnosis of diffuse parenchymal lung disease: inter-observer variation.Thorax 2004;59:

60 HRCT ayırıcı olamadığında!

61 Biyopsi vs Tedavi kararı UIP DIP RBILDAIP NSIP başlangiçyavaş yavaşyavaşakut subakut mortalite%68 %27% 0% 62 % 11 steroide cevapkötü iyiiyikötü iyi olası iyileşmehayır evetevetevet evet Katzenstein ALA, Myers JL: Idiopathic pulmonary fibrosis. Clinical relevance of pathologic classification. Am J Respir Crit Care Med 1998; 157: 1310

62 Ne zaman neyi yapmalıyız? Anamnez-muayene-laboratuar-SFT-HRCT Her hastada TBB-BAL Granülomatöz hast.,BAL’ın tanı koydurduğu hastalıklar, İPF dışı hastalıklarda tedaviye karar verirken Açık Akciğer Biyopsisi KS verilmeyecek tipik İPF (HRCT-klinik) dışındaki bütün IIP’lerde

63 İnterstisyel Akciğer Hastalıklarına Yaklaşım Anamnez, klinik, FM bulguları, PA grafi, SFT İİP değil Bağ dokusu hastalıkları, Mesleki, çevresel,ilaç vs İdyopatik İnterstisyel Pnömoni ? HRCT Tipik İPF ve uygun klinik İPF için atipik CT ve klinik İPF dışı İİP? Tanı Yok TBB veya BAL Cerrahi akciğer biyopsisi İPFNSİPRB-İAHDİPCOPAİPLİP

64 Tedavi Kortikosteroidler Prednizolon, metilprednizolon Sitotoksik ajanlar Siklofosfamid, azatioprin, metotreksat Antifibrotik Kolsişin İmmunmodülatör Siklosporin,Gama interferon, İnfliximab, etarnecept Deneysel ajanlar Mycophenolate, cellcept, sirolimus, leflunomide Antioksidanlar N-asetil sistein, glutation, niasin,taurine Destek tedavi

65 İPF PATOGENEZİ STİMULUS KRONİK İNFLAMASYON HASAR FİBROZİS Kortikosteroid antienflamatuar sitostatik

66 Douglas. AJRCCM 2000;161: , n=487, retrospective study Patient survival steroid group = no treatment group , n=244, retrospective study Patient survival steroid group < no treatment group Hubbard. Chest 1998;113:396 Antienflamatuar STEROİD

67 Ay Yaşamda Kalma % Prednisone Prednisone + Kolsişin Prednisone + D -Penicillamine Prednisone + Kolsişin + D-Penicillamine Selman M et al. Chest. 1998;114:507. ANTİENFLAMATUAR TEDAVİ

68 Steroid + Siklofosfamid vs Tedavisiz Harold, Chest 2004; 125: Steroid vs Steroid + siklofosfamid - cevap ve survi farkı (-) Johnson, Thorax 1989;44:280 Steroide cevapsızlarda + siklofosfamid - cevap % 5 Zisman, Chest 2000;117:1619

69 Yaşama Olasılığı Yıllar Raghu G et al. Am Rev Respir Dis. 1991;144: Azathioprine + Prednison Prednison Azathioprine

70 Antifibrotik Ajanlar Kolsişin Prednison Kolsişin Aylar “Başarısızlık” (%) Douglas WW et al. Mayo Clin Proc. 1997;72:201.

71 N-asetil sistein-İPF IPF’li hastaların alveol epitel yüzeyinde majör antioksidan glutation azdır;aşırı oksidatif stres fibrozis nedeni olabilir? NAC: glutation ön maddesi, antioksidan, ROS antagonisti IFIGENIA: Idiopathic Pulmonary Fibrosis International Group Exploring NAC I Annual 7 ülke, çift kör, Randomize-kontrollü Pred+AZA+Placebo vs Pred+ AZA+ NAC 1) FVC ve DLCO düşüşü NAC grubunda anlamlı azalmış 2) Mortalitede değişiklik yok NEJM 2005;353:22-29

72 İPF Tedavi Yaklaşımları: Neredeyiz, Nereye gidiyoruz … Kolsişin D-penicillamin Immunomodulatör Gelecek Kortikosteroidler azathioprin cyclophosphamid NAC glutathione IFN-  b Etanercept Pirfenidone Imatinib Bosentan FG-3109? Statinler? LO Inhibitorleri? Kombinasyon? 1950s 1990s2005 Anti-inflamatuar Immunsupresif Anti-fibrotik Anti-oxidan Antiproliferatif

73 İPF(UIP) ve Tedavi Kortikosteroidler temel tedavi, çok az (%5) hastada erken dönemde yararlı, yan etki!! Siklofosfamid/azotioprin survi ve yaşam kalitesine katkı?, steroid dozu azaltıcı Deneysel tedaviler için çalışmalar sürüyor

74 İPF Tedavisi; Ne yapmalıyız? Oksijen tedavisi Pulmoner rehabilitasyon Erken hastalık-hasta tedavi olmak istiyor Prednizolon+azathioprine veya siklofosfamid Deneysel tedavi çalışmaları Geç hastalık-hasta tedavi olmak istiyor Deneysel tedavi çalışmaları Transplantasyon

75 Daniil ZD et al. Am J Respir Crit Care Med. 1999;160:899. Bjoraker JA et al. Am J Respir Crit Care Med. 1998;157:199. Yıllar UIP NSIP UIP NSIP Others % Yaşayan SURVİ FARKLILIĞI? Patogenez

76 İİP Histopatolojik Paternler Thannickal VJ, et al. Annu Rev Med. 2004;55: Yaş Genetik faktörler Çevresel faktörler Hasarın Şekli – Etyolojik ajan – Rekürren vs tek – Endotelyal vs epitelyal Histopatolojik Patern DIPRB-ILDLIPCOPNSIPAIPUIP Inflamasyon Fibrozis AKCİĞER HASARI

77 İAH’da tedaviye yaklaşım Granülamatöz İAH Sarkoidoz Langerhans HG Hipersensitivite pnömonisi Steroid tedavisi Bağ doku hastalığı ile birlikte İAH Vaskülit tedavisi İPF < 60 Yaş KortikosteroidKortikosteroid Yetersizse siklofosfamid ya da diğer immunsüpresiflerYetersizse siklofosfamid ya da diğer immunsüpresifler TransplantasyonTransplantasyon > 60 Yaş Aktiviteyi değerlendirinAktiviteyi değerlendirin Diğer organ fonksiyonlarını değerlendirinDiğer organ fonksiyonlarını değerlendirin Kolşisin denenebilirKolşisin denenebilir Destek tedavisiDestek tedavisi

78 Michaelson, J. E. et al. Chest 2000;118: IPF TANI VE TEDAVİ ÖNERİSİ

79 ÖZET İAH’lar nadirdir. Ancak klinisyen diğer akciğer hastalıklarından ayırd edebilmelidir Efor dispnesi, öksürük, SFT’de restriksiyon, interstisyel opasite ve sistemik hast varlığında İAH araştırılmalıdır İAH; IIP ve IIP dışı (mesleki-çevresel, bağ dokusu hastalıkları, ilaç, granülomatöz, kalıtsal, nadir hst)olarak sınıflandırılır

80 ÖZET Başlangıç hızı, yaş, cins, sigara, mesleki- çevresel ekspozisyon, sistemik hastalık, ilaç kullanımı ayırıcı tanıda yararlıdır Her hastada uygun teknikle HRCT çekilmelidir HRCT tutulum paterni ve dağılımı IIP’lerin ayırıcı tanısında yararlıdır Tipik IPF HRCT paterni bilinmelidir

81 ÖZET TBB ve BAL İAH’da çok az hastalıkta tanı koydurucudur. Mesleki-çevresel, bağ dokusu hastalıkları ve ilaç akciğerinde yapılmayabilir, IIP’lerde diğer hastalıkları ekarte etmek için yapılabilir Klinik, radyolojik ve fizyolojik olarak Tipik İPF denilemeyen ve cerrahinin kontraendike olmadığı her IIP hastasında cerrahi biyopsi önerilmelidir Biyopsi daima birden fazla lobdan yapılmalıdır

82 ÖZET Mevcut veriler her hangi bir tedavinin IPF’de surviyi ya da yaşam kalitesini artırdığını göstermemektedir. IPF’de tedaviden fayda görme şansı, zarar görme şansından daha azdır IPF’de eğer tedavi verilecekse klinik-radyolojik kötüleşme ve solunum fonksiyonlarında azalma saptandığında verilmelidir

83 KLİNİSYEN + RADYOLOG + PATOLOG +LABORATUAR Klinik bulgu/belirti Başlangıç/seyir/yaş/sigara Pulmoner/ekstrapulmoner Histolojik bulgu Fibrozis/inflamasyon Radyolojik patern Retiküler/buzlu cam/kistik Uniform /subplevral/LAP Laboratuvar Seroloji ESR, CRP,lökositoz KLİNİSYEN + RADYOLOG + PATOLOG + LABORATUVAR

84 OLGU 1 24 yaşında, kadın, ev hanımı PSS tanısı ile romatoloji kliniğinde izlenen hastanın 1 yıldır giderek artan efor dispnesi ve öksürük FM:Ek ses yok Akciğer PA grafi: Özellik yok Rutin biyokimya ve Hemogram: Normal

85 Olası dispne ve öksürük nedeni? Aspirasyon/GERD İnterstisyel tutulum Pulmoner Hipertansiyon Bronkopnömoni İlaç yan etkisi

86 Hangi tetkiki istersiniz? A) HRCT B) Solunum fonksiyon testi ve DLCO C) Anti-ENA tarama D) Ekokardiyografi E) TBB-BAL

87 İnterstisyel Akciğer Hastalıklarına Yaklaşım Anamnez, klinik, FM bulguları, PA grafi, SFT İİP değil Bağ dokusu hastalıkları, Mesleki, çevresel,ilaç vs İdyopatik İnterstisyel Pnömoni ? HRCT Tipik İPF ve uygun klinik İPF için atipik CT ve klinik İPF dışı İİP? Tanı Yok TBB veya BAL Cerrahi akciğer biyopsisi İPFNSİPRB-İAHDİPCOPAİPLİP TBB, BAL, HRCT opsiyonel ? TBB, BAL?

88 OLGU 1 HRCT Toraks BT Anti-ENA......ANA.....Scl-70 EKO dk yürüme testi TBB-BAL Diğer nedenleri ekarte etmek, tedavi kararı?

89 OLGU 2 58 yaşında erkek, 1 yıldır giderek artan öksürük ve yokuş/ merdiven çıkarken nefes darlığı yakınması(+). Nonspesifik antibiyoterapi ve mukolitik tedavisinden fayda görmemiş. Son olarak KOAH tanısı konmuş, Teofilin ve ventolin spray kullanmakta Fizik muayenede çomak parmak mevcuttu. TA: 170/90 mmHg, NDS: 95/ritmik. Fıçı göğüs ve bilateral alt zonlarda ince raller vardı. 40 paket/yıl sigara, emekli polis memuru ACE inhibitörü/Beta bloker/oral antidiyabetik /aspirin/lipid düzenleyici ilaç/teofilin/ventolin

90 Ayırıcı Tanıda Hangi Hastalıkları Düşünürsünüz? 1) Kalp yetersizliği 2) Kor pulmonale 3) Pulmoner Hipertansiyon 4) KOAH Akut Alevlenme 5) Hepatopulmoner sendrom

91 Ayırıcı tanı için hangi tetkiki istersiniz? A) Solunum fonksiyon testi, DLCO B) Ekokardiyografi C) Arter kan gazı D) Toraks BT/HRCT E) Uyku çalışması

92 Solunum Fonksiyon Testi FVC:%58 FEV1/FVC:% 72 DLCO/VA:%58 TAK: %80

93 Toraks BT

94 Tanı için hangi yöntemi yeğlersiniz? A) Transbronşiyal biyopsi B) Bronkoalveoler lavaj C) Açık akciğer biyopsisi D) Sağ kalp kateterizasyonu E) DLCO-6 dk yürüme testi

95 İPF ve Biyopsi Majör kriterler: İlaç toksisitesi, çevresel maruziyetler ve bağ dokusu hastalıklarını ekarte et. SFT’de restriksiyon ve hipoksemi Bilateral bazellerde retiküler değişiklikler, HRCT’de minimal buzlu cam görünümü. TBB veya BAL’da başka bir hastalık varlığının gösterilememesi. Minör kriterler: Hastalık süresi > 3 ay. Yaş > 50. Nedeni açıklanamayan, sinsi başlangıçlı efor dispnesi. İki taraflı, bazallerde inspiratuar raller (Velcro ralleri). Am J Respir Crit Care Med 2000; 161:

96 Bronkoskopi BAL A.Makrofaj;%85, LNF;%14,PNL;%1 TBB Hafif interstisyel fibrozis, atipik hücre yok

97 Açık Akciğer Biyopsisi Yapalım mı? A) Evet B) Hayır

98 Nasıl tedavi edersiniz? A) Prednizolon 1mg/kg/gün B) Siklofosfamid 1g/gün, ayda 1 kez C) Prednizolon 0.5 mg/kg/gün+azathioprine 150 mg/gün D) C+ Asetilsistein 1800 mg/gün E) Metotreksat 10 mg/haftada 1 gün+ Folik asit

99 Steroid Oldukça potent ve uzun süreli antienflamatuar tedaviye rağmen hastalık progresif irreversibl ölümcül => NEDEN ?

100 IPF’de inflamasyon patojenik mekanizma değildir

101 Noninflamatuar (multipl hit) Hipotezi Rekürren pulmoner hasar Epitelyal/ endotelyal hasar ve apoptozis Bazal membran kaybı re-epitelizasyon re-endotelizasyon eksikliği ECM depolanması Fibroblast proliferasyonu profibrotik growth faktör Salınımı (TGF- , PDGF, IGF-1) Progresif fibrozis ve akciğer yapısında bozulma TGF -  = transforming growth factor-beta PDGF = platelet derived growth factor IGF-1 = insulin-like growth factor-1 Noble PW, Homer RJ. Clin Chest Med. 2004;25: Raghu G, Chang J. Clin Chest Med. 2004;25: Selman M, et al. Drugs. 2004;64:

102 Kortikosteroidler Cevap oranı düşük “%5 Sağ kalım artışı yok Yan etki yükü

103 İPF ve tedavi İPF 60 yaş KS kontraendikasyonu yok Prednizolon Destek tedavi + Kolsişin Azathioprine/Siklofosfamid Düşük doz steroid Cevap yok Transplantasyon

104 İAH Tedavi M. Demedts, J. Behr, R. Buhl, U. Costabel, R. Dekhuijzen, H. M. Jansen, W. MacNee, M. Thomeer, B. Wallaert, F. Laurent, et al. High-Dose Acetylcysteine in Idiopathic Pulmonary Fibrosis. N. Engl. J. Med., November 24, 2005; 353(21): JÜRGEN BEHR, KONRAD MAIER, BARBARA DEGENKOLB, FRITZ KROMBACH, and CLAUS VOGELMEIER Antioxidative and Clinical Effects of High-dose N-Acetylcysteine in Fibrosing Alveolitis Adjunctive Therapy to Maintenance Immunosuppression Am. J. Respir. Crit. Care Med., Volume 156, Number 6, December 1997,

105 Nasıl tedavi edersiniz? A) Prednizolon 1mg/kg/gün B) Siklofosfamid 1g/gün, ayda 1 kez C) Prednizolon 0.5 mg/kg/gün+azathioprine 150 mg/gün D) C+ Asetilsistein 1800 mg/gün E) Metotreksat 10 mg/haftada 1 gün+ Folik asit

106 50% Yıllar Respiratuar Fonksiyon/Semptom 123 Akut alevlenme UIP/IPF Progresyonunda Basamak Teorisi IPF Progresyonu: Akut Alevlenme vs Yavaş İlerleme FVC 0 4 Am J Respir Cell Mol Biol. 2003;29(3 suppl):S1-S105. hasar

107 Destek Tedavi Sigara bıraktırılır Diyet ayarlanır Düzenli egzersiz Pulmoner rehabilitasyon İmunizasyon GERD, Helicobakter eradikasyonu

108 OLGU 3

109

110

111

112 BAL Normal hücresel dağılım TBB Hafif interstisyel fibrozis AÇIK AKCİĞER BİYOPSİSİ ?? A)Evet B)Hayır

113 İPF ve Biyopsi Majör kriterler: İlaç toksisitesi, çevresel maruziyetler ve bağ dokusu hastalıklarını ekarte et. SFT’de restriksiyon ve hipoksemi Bilateral bazellerde retiküler değişiklikler, HRCT’de minimal buzlu cam görünümü. TBB veya BAL’da başka bir hastalık varlığının gösterilememesi. Minör kriterler: Hastalık süresi > 3 ay. Yaş > 50. Nedeni açıklanamayan, sinsi başlangıçlı efor dispnesi. İki taraflı, bazallerde inspiratuar raller (Velcro ralleri). Am J Respir Crit Care Med 2000; 161:

114 IIP ve Patolojik Özellikler UIP heterojen, distorsiyon, fibroblastik foci NSIP homojen, inflamasyon, interstisyel fibrozis COP yamalı, uç hava yollarında ıntraluminal organize fibrozis (mason polip), uniform görünüm RBILD bronkiolosentrik AM birikimi+karbon/hemosiderin pigmenti DIP alveolde AM birikimi, interstisyel fibrozis LIP alveol septa duvarında lenfosit infiltrasyonu AIP eksudatif; alveol içerisinde lenfosit/PNL, hiyalen membran organize; alveol duvarında fibrozis, pnömosit hiperplazisi

115 AAB; Yer yer fibroblastik focus,BOOP paterni Bütün IPF’ler UIP’dir Bütün UIP’ler IPF değildir UIP, IPF’ye özgü değildir, asbestozis, bağ dokusu hastalıkları, kronik EAA ve ilaç akciğerinde de görülebilir IPF tanısı Cerrahi biyopside UIP varlığında; IAH’na yol açan nedenler ekarte edildiğinde SFT’de restriksiyon veya DLCO’da azalma PA veya HRCT’de IPF paterni

116 Tedavi verilsin mi ? 1) Evet 2) Hayır 3) Hastaya sorulsun

117 İPF Tedavisi; Ne yapmalıyız? Oksijen tedavisi Pulmoner rehabilitasyon Erken hastalık-hasta tedavi olmak istiyor Prednizolon+azathioprine veya siklofosfamid Deneysel tedavi çalışmaları Geç hastalık-hasta tedavi olmak istiyor Deneysel tedavi çalışmaları Transplantasyon

118 AMERICAN THORACIC SOCIETY Idiopathic Pulmonary Fibrosis: Diagnosis and Treatment International Consensus Statement AJRCCM 2000 Given the poor prognosis for patient with IPF, many experts have recommended that treatment be initiated in all patients with IPF who do not have contraindications to therapy. The committee believes that therapy is not indicated for all patients. Importantly, given the limited success of current treatments, the potential benefits of any treatment protocol for an individual patient with IPF may be outweighed by increased risk for treatment-related complications (e.g., age > 70 yr, extreme obesity, concomitant major illness such as cardiac disease, diabetes mellitus, or osteoporosis, severe impairment in pulmonary function, endstage honeycomb lung on radiographic evaluation).

119 İPF TEDAVİSİ Optimal tedavi için RKÇ yok Her hangi bir tedavinin yaşam süresi ve kalitesine katkısı yok (AJRCCM 2000;161: ) TEDAVİ BAŞARISIZLIĞI: Erkek cinsiyet Ciddi-ağır semptom Aşırı sigara içimi anamnezi SFT; ağır kayıp Yürüme testi desatüre BAL da PNL veya EOZ HRCT’de bal peteği TEDAVİ BAŞARILI OLABİLİR Yaş <50 Erken evre hast Hafif dispne SFT; kayıp yok veya minimal Yürüme testi desatüre olmuyor BAL’da lenfosit artışı HRCT’de buzlu cam>retiküler

120 Hangi Tedaviyi Seçersiniz? A) Prednizolon 0.5-1mg/kg/gün B) Siklofosfamid 1g/gün, ayda 1 kez C) Prednizolon 0.5 mg/kg/gün+azathioprine 150 mg/gün D) Asetilsistein 1800 mg/gün E) Prednizolon 0.5 mg/kg/gün+siklofosfamid 150 mg/gün F) C+D G) E+D H) Kolsişin 500 mg/gün

121 22 yaş, bayan, üniversite öğrencisi. 3 aydır, ateş, nefes darlığı, öksürük. Nonspesifik tedaviye yanıt yok. Fizik muayene; wheeze(+). ESR; 14 mm/saat, Lökosit; 6.200, CRP; 3.0. Balgam ARB(-)

122 Hangi tetkiki istersiniz? 1) Solunum fonksiyon testi/reversibilite 2) Total IgE düzeyi 3) Arter kan gazları 4) HRCT 5) Bronkoskopi(BAL, TBB)

123 Hangi tetkiki istersiniz? 1)Solunum fonksiyon testi/reversibilite FVC:% 65, FEV1/FVC; 86 2) Total IgE düzeyi 30 IU 3) Arter kan gazları pH;7.48, PaO2: 65, PaCO2:32 4) HRCT 5) Bronkoskopi(BAL, TBB)

124 HRCT

125 Bronkoskopi

126 Pulmoner Eozinofili Solunum Fonksiyon Testi Restriksiyon Obstruksiyon BAL Ekstrapulmoner Pulmoner tutulum tutulum CSS % 20 eozinofil X-ray normal X-ray ( + ) IgE İLAÇ ASTIM ABPA REAKSİYONU BG periferik eozinofili yüksek orta normal HES KEP AEP BPE

127 İAH Tedavi 0.5 mg/kg prednizolon 4 hafta 0.25 mg/kg prednizolon 8 hafta 0.25 mg/kg gün aşırı mg/kg/gün + Azathioprine 150 mg/gün ( /hafta) veya Siklofosfamid 150 mg/gün ( /hafta)

128 4 hafta 48 mg/gün kortikosteroid tedavisi sonrası klinik tam regresyon

129 ÖZET İAH’lar nadirdir. Ancak klinisyen diğer akciğer hastalıklarından ayırd edebilmelidir Efor dispnesi, öksürük, SFT’de restriksiyon, interstisyel opasite ve sistemik hast varlığında İAH araştırılmalıdır İAH; IIP ve IIP dışı (mesleki-çevresel, bağ dokusu hastalıkları, ilaç, granülomatöz, kalıtsal, nadir hst)olarak sınıflandırılır

130 ÖZET Başlangıç hızı, yaş, cins, sigara, mesleki- çevresel ekspozisyon, sistemik hastalık, ilaç kullanımı ayırıcı tanıda yararlıdır Her hastada uygun teknikle HRCT çekilmelidir HRCT tutulum paterni ve dağılımı IIP’lerin ayırıcı tanısında yararlıdır Tipik IPF HRCT paterni bilinmelidir

131 ÖZET TBB ve BAL İAH’da çok az hastalıkta tanı koydurucudur. Mesleki-çevresel, bağ dokusu hastalıkları ve ilaç akciğerinde yapılmayabilir, IIP’lerde diğer hastalıkları ekarte etmek için yapılabilir Klinik, radyolojik ve fizyolojik olarak Tipik İPF denilemeyen ve cerrahinin kontraendike olmadığı her IIP hastasında cerrahi biyopsi önerilmelidir Biyopsi daima birden fazla lobdan yapılmalıdır

132 ÖZET Mevcut veriler her hangi bir tedavinin IPF’de surviyi ya da yaşam kalitesini artırdığını göstermemektedir. IPF’de tedaviden fayda görme şansı, zarar görme şansından daha azdır IPF’de eğer tedavi verilecekse klinik-radyolojik kötüleşme ve solunum fonksiyonlarında azalma saptandığında verilmelidir


"İNTERSTİSYEL AKCİĞER HASTALIKLARI Genel yaklaşım… Dr. Levent Tabak." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları