Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

M İ LLÎ E Ğİ T İ M TEMEL KANUNU Kanun Numarası : 1739 Kabul Tarihi : 14/6/1973 Yayımlandı ğ ı R. Gazete : Tarih: 24/6/1973 Sayı: 14574 Yayımlandı ğ ı.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "M İ LLÎ E Ğİ T İ M TEMEL KANUNU Kanun Numarası : 1739 Kabul Tarihi : 14/6/1973 Yayımlandı ğ ı R. Gazete : Tarih: 24/6/1973 Sayı: 14574 Yayımlandı ğ ı."— Sunum transkripti:

1

2 M İ LLÎ E Ğİ T İ M TEMEL KANUNU Kanun Numarası : 1739 Kabul Tarihi : 14/6/1973 Yayımlandı ğ ı R. Gazete : Tarih: 24/6/1973 Sayı: Yayımlandı ğ ı Düstur : Tertip: 5 Cilt: 12 Sayfa: 2342

3 – Kanunun kapsamı Madde 1 – Bu Kanun, Türk milli e ğ itiminin düzenlenmesinde esas olan amaç ve ilkeler, e ğ itim sisteminin genel yapısı, ö ğ retmenlik mesle ğ i, okul bina ve tesisleri, e ğ itim araç ve gereçleri ve Devletin e ğ itim ve ö ğ retim alanındaki görev ve sorumlulu ğ u ile ilgili temel hükümleri bir sistem bütünlü ğ ü içinde kapsar.

4 Türk Milli E ğ itiminin Amaçları – Türk Milli E ğ itiminin genel amacı,Türk Milletinin bütün fertlerini, 1. (De ğ işik: 16/6/ /1 md.) Atatürk inkılap ve ilkelerine ve Anayasada ifadesini bulan Atatürk milliyetçili ğ ine ba ğ lı; Türk Milletinin milli, ahlaki, insani, manevi ve kültürel de ğ erlerini benimseyen, koruyan ve geliştiren; ailesini, vatanını, milletini seven ve daima yüceltmeye çalışan, insan haklarına ve Anayasanın başlangıcındaki temel ilkelere dayanan demokratik, laik ve sosyal bir hukuk Devleti olan Türkiye Cumhuriyetine karşı görev ve sorumluluklarını bilen ve bunları davranış haline getirmiş yurttaşlar olarak yetiştirmek;

5 2. Beden, zihin, ahlak, ruh ve duygu bakımlarından dengeli ve sa ğ lıklı şekilde gelişmiş bir kişili ğ e ve karaktere, hür ve bilimsel düşünme gücüne, geniş bir dünya görüşüne sahip, insan haklarına saygılı, kişilik ve teşebbüse de ğ er veren, topluma karşı sorumluluk duyan; yapıcı, yaratıcı ve verimli kişiler olarak yetiştirmek;

6 3. İ lgi, istidat ve kabiliyetlerini geliştirerek gerekli bilgi, beceri, davranışlar ve birlikte iş görme alışkanlı ğ ı kazandırmak suretiyle hayata hazırlamak ve onların, kendilerini mutlu kılacak ve toplumun mutlulu ğ una katkıda bulunacak bir meslek sahibi olmalarını sa ğ lamak; Böylece bir yandan Türk vatandaşlarının ve Türk toplumunun refah ve mutlulu ğ unu artırmak; öte yandan milli birlik ve bütünlük içinde iktisadi, sosyal ve kültürel kalkınmayı desteklemek ve hızlandırmak ve nihayet Türk Milletini ça ğ daş uygarlı ğ ın yapıcı, yaratıcı, seçkin bir orta ğ ı yapmaktır.

7 Özel amaçlar: Madde 3 – Türk e ğ itim ve ö ğ retim sistemi, bu genel amaçları gerçekleştirecek şekilde düzenlenir ve çeşitli derece ve türdeki e ğ itim kurumlarının özel amaçları, genel amaçlara ve aşa ğ ıda sıralanan temel ilkelere uygun olarak tespit edilir.

8 Türk Milli E ğ itiminin Temel İ lkeleri I – Genellik ve eşitlik: Madde 4 – E ğ itim kurumları dil, ırk, cinsiyet ve din ayırımı gözetilmeksizin herkese açıktır. E ğ itimde hiçbir kişiye, aileye, zümreye veya sınıfa imtiyaz tanınamaz. II – Ferdin ve toplumun ihtiyaçları: Madde 5 – Milli e ğ itim hizmeti, Türk vatandaşlarının istek ve kabiliyetleri ile Türk toplumunun ihtiyaçlarına göre düzenlenir. III – Yöneltme: Madde 6 – Fertler, e ğ itimleri süresince, ilgi, istidat ve kabiliyetleri ölçüsünde ve do ğ rultusunda çeşitli programlara veya okullara yöneltilerek yetiştirilirler.

9 (De ğ işik: 16/8/ /3 md.) Milli e ğ itim sistemi, her bakımdan, bu yöneltmeyi gerçekleştirecek biçimde düzenlenir. Bu amaçla, ortaö ğ retim kurumlarına, e ğ itim programlarının hedeflerine uygun düşecek şekilde hazırlık sınıfları konulabilir. Yöneltmede ve başarının ölçülmesinde rehberlik hizmetlerinden ve objektif ölçme ve de ğ erlendirme metotlarından yararlanılır. IV – E ğ itim hakkı: Madde 7 – İ lkö ğ retim görmek her Türk vatandaşının hakkıdır. İ lkö ğ retim kurumlarından sonraki e ğ itim kurumlarından vatandaşlar ilgi, istidat ve kabiliyetleri ölçüsünde yararlanırlar.

10 V – Fırsat ve imkan eşitli ğ i: Madde 8 – E ğ itimde kadın, erkek herkese fırsat ve imkan eşitli ğ i sa ğ lanır. Maddi imkanlardan yoksun başarılı ö ğ rencilerin en yüksek e ğ itim kademelerine kadar ö ğ renim görmelerini sa ğ lamak amacıyle parasız yatılılık, burs, kredi ve başka yollarla gerekli yardımlar yapılır. Özel e ğ itime ve korunmaya muhtaç çocukları yetiştirmek için özel tedbirler alınır.

11 VI – Süreklilik: Madde 9 – Fertlerin genel ve mesleki e ğ itimlerinin hayat boyunca devam etmesi esastır. Gençlerin e ğ itimi yanında, hayata ve iş alanlarına olumlu bir şekilde uymalarına yardımcı olmak üzere, yetişkinlerin sürekli e ğ itimini sa ğ lamak için gerekli tedbirleri almak da bir e ğ itim görevidir. VII – Atatürk İ nkılap ve İ lkeleri ve Atatürk Milliyetçili ğ i:

12 Madde 10 – (De ğ işik: 16/6/ /2 md.) E ğ itim sistemimizin her derece ve türü ile ilgili ders programlarının hazırlanıp uygulanmasında ve her türlü e ğ itim faaliyetlerinde Atatürk inkılap ve ilkeleri ve Anayasada ifadesini bulmuş olan Atatürk milliyetçili ğ i temel olarak alınır. Milli ahlak ve milli kültürün bozulup yozlaşmadan kendimize has şekli ile evrensel kültür içinde korunup geliştirilmesine ve ö ğ retilmesine önem verilir.

13 Milli birlik ve bütünlü ğ ün temel unsurlarından biri olarak Türk dilinin, e ğ itimin her kademesinde, özellikleri bozulmadan ve aşırılı ğ a kaçılmadan ö ğ retilmesine önem verilir; ça ğ daş e ğ itim ve bilim dili halinde zenginleşmesine çalışılır ve bu maksatla Atatürk Kültür, Dil ve Tarih Yüksek Kurumu ile işbirli ğ i yapılarak Mili E ğ itim Bakanlı ğ ınca gereken tedbirler alınır.

14 VIII – Demokrasi e ğ itimi: Madde 11 – (De ğ işik: 16/6/ /3 md.) Güçlü ve istikrarlı, hür ve demokratik bir toplum düzeninin gerçekleşmesi ve devamı için yurttaşların sahip olmaları gereken demokrasi bilincinin, yurt yönetimine ait bilgi, anlayış ve davranışlarla sorumluluk duygusunun ve manevi de ğ erlere saygının, her türlü e ğ itim çalışmalarında ö ğ rencilere kazandırılıp geliştirilmesine çalışılır; ancak, e ğ itim kurumlarında Anayasada ifadesini bulan Atatürk milliyetçili ğ ine aykırı siyasi ve ideolojik telkinler yapılmasına ve bu nitelikteki günlük siyasi olay ve tartışmalara karışılmasına hiçbir şekilde meydan verilmez.

15 IX – Laiklik : Madde 12 – (De ğ işik: 16/6/ /4 md.) Türk milli e ğ itiminde laiklik esastır. Din kültürü ve ahlak ö ğ retimi ilkö ğ retim okulları ile lise ve dengi okullarda okutulan zorunlu dersler arasında yer alır. X – Bilimsellik: Madde 13 – Her derece ve türdeki ders programları ve e ğ itim metotlarıyle ders araç ve gereçleri, bilimsel ve teknolojik esaslara ve yeniliklere, çevre ve ülke ihtiyaçlarına göre sürekli olarak geliştirilir. E ğ itimde verimlili ğ in artırılması ve sürekli olarak gelişme ve yenileşmenin sa ğ lanması bilimsel araştırma ve de ğ erlendirmelere dayalı olarak yapılır. Bilgi ve teknoloji üretmek ve kültürümüzü geliştirmekle görevli e ğ itim kurumları gere ğ ince donatılıp güçlendirilir; bu yöndeki çalışmalar maddi ve manevi bakımından teşvik edilir ve desteklenir.

16 XI – Planlılık : Madde 14 – Milli e ğ itimin gelişmesi iktisadi, sosyal ve kültürel kalkınma hedeflerine uygun olarak e ğ itim - insangücü - istihdam ilişkileri dikkate alınmak suretiyle, sanayileşme ve tarımda modernleşmede gerekli teknolojik gelişmeyi sa ğ layacak mesleki ve teknik e ğ itime a ğ ırlık verecek biçimde planlanır ve gerçekleştirilir. Mesleklerin kademeleri ve her kademenin unvan, yetki ve sorumlulukları kanunla tespit edilir ve her derece ve türdeki örgün ve yaygın mesleki e ğ itim kurumlarının kuruluş ve programları bu kademelere uygun olarak düzenlenir. E ğ itim kurumlarının yer, personel, bina, tesis ve ekleri, donatım, araç, gereç ve kapasiteleri ile ilgili standartlar önceden tespit edilir ve kurumların bu standartlara göre optimal büyüklükte kurulması ve verimli olarak işletilmesi sa ğ lanır.

17 XIII - E ğ itim kampüsleri ve okul ile ailenin işbirli ğ i Aynı alan içinde birden fazla örgün ve/veya yaygın e ğ itim kurumunun bir arada bulunması halinde e ğ itim kampüsü kurulabilir ve bunların ortak ihtiyaçlarını karşılamak üzere e ğ itim kampüsü yönetimi oluşturulabilir. E ğ itim kampüsü bünyesindeki ortak açık alan, kantin, salon ve benzeri yerlerin işlettirilmesi veya işletilmesi kampüs yönetimince yerine getirilir. Bu şekilde elde edilen gelirler, kampüsün ortak giderlerinde kullanılır. E ğ itim kampüslerinin kuruluşu, yönetiminin oluşumu, gelirlerinin harcanması ve denetlenmesi ile bu fıkrada belirtilen di ğ er hususlar Maliye Bakanlı ğ ı ve Milli E ğ itim Bakanlı ğ ınca müştereken hazırlanan yönetmelikle düzenlenir.

18 E ğ itim kurumlarının amaçlarının gerçekleştirilmesine katkıda bulunmak için okul ile aile arasında işbirli ğ i sa ğ lanır. Bu amaçla okullarda okul-aile birlikleri kurulur. Okul-aile birlikleri, okulların e ğ itim ve ö ğ retim hizmetlerine etkinlik ve verimlilik kazandırmak, okulların ve maddi imkânlardan yoksun ö ğ rencilerin zorunlu ihtiyaçlarını karşılamak üzere; aynî ve nakdî ba ğ ışları kabul edebilir, maddi katkı sa ğ lamak amacıyla sosyal ve kültürel etkinlikler ve kampanyalar düzenleyebilir, okulların bünyesinde bulunan açık alan, kantin, salon ve benzeri yerleri işlettirebilir veya işletebilirler. Ö ğ renci velileri hiçbir surette ba ğ ış yapmaya zorlanamaz. Okul-aile birliklerinin kuruluş ve işleyişi, birlik organlarının oluşturulması ve seçim şekilleri, sosyal ve kültürel etkinliklerden sa ğ lanan maddi katkılar, ba ğ ışların kabulü, harcanması ve denetlenmesi ile açık alan, kantin, salon ve benzeri yerlerin işlettirilmesi veya işletilmesinden sa ğ lanan gelirlerin da ğ ıtım yerleri ve oranları, harcanması ve denetlenmesine dair usul ve esaslar, Maliye Bakanlı ğ ı ve Milli E ğ itim Bakanlı ğ ınca müştereken hazırlanan yönetmelikle düzenlenir.

19 Milli E ğ itim Bakanlı ğ ınca belirlenecek usul ve esaslar çerçevesinde, gerekli görülen hallerde il milli e ğ itim müdürlükleri; il sınırları içerisinde bulunan bir veya birden fazla e ğ itim kampüsü yönetiminin veya okul-aile birli ğ inin işlettirebilece ğ i veya işletebilece ğ i yerlere ilişkin ihaleleri bunlar adına yapmaya yetkilidir. E ğ itim kampüsleri ve okul-aile birliklerinin gelirleri, genel bütçe gelirleri ile ilişkilendirilmeksizin e ğ itim kampüsü yönetimi ve okul-aile birli ğ i adına bankalarda açılan özel hesaplarda tutulur. E ğ itim kampüsü yönetimleri ve okul-aile birlikleri, bu madde kapsamında yapacakları işlemler ve düzenlenen kâ ğ ıtlar yönünden damga vergisi ve harçlardan muaf; bunlara ve bunlar tarafından yapılan ba ğ ış ve yardımlar ise veraset ve intikal vergisinden müstesnadır.

20 Her yerde e ğ itim: Madde 17 – Milli e ğ itimin amaçları yalnız resmi ve özel e ğ itim kurumlarında de ğ il, aynı zamanda evde, çevrede, işyerlerinde, her yerde ve her fırsatta gerçekleştirilmeye çalışılır. Resmi, özel ve gönüllü her kuruluşun e ğ itimle ilgili faaliyetleri, Milli E ğ itim amaçlarına uygunlu ğ u bakımından Mill İ E ğ itim Bakanlı ğ ının denetimine tabidir.

21 Örgün ve yaygın e ğ itim: Madde 18 – Türk milli e ğ itim sistemi, örgün e ğ itim ve yaygın e ğ itim olmak üzere, iki ana bölümden kurulur. Örgün e ğ itim, okul öncesi e ğ itimi, ilkö ğ retim, ortaö ğ retim ve yüksekö ğ retim kurumlarını kapsar. Yaygın e ğ itim, örgün e ğ itim yanında veya dışında düzenlenen e ğ itim faaliyetlerinin tümünü kapsar

22 Örgün E ğ itim A) Okul öncesi e ğ itimi: I – Kapsam: Madde 19 – Okul öncesi e ğ itimi, mecburi ilkö ğ renim ça ğ ına gelmemiş çocukların e ğ itimini kapsar. Bu e ğ itim iste ğ e ba ğ lıdır. II – Amaç ve görevler: Madde 20 – Okul öncesi e ğ itiminin amaç ve görevleri, milli e ğ itimin genel amaçlarına ve temel ilkelerine uygun olarak, 1. Çocukların beden, zihin ve duygu gelişmesini ve iyi alışkanlıklar kazanmasını sa ğ lamak; 2. Onları ilk ö ğ retime hazırlamak; 3. Şartları elverişsiz çevrelerden ve ailelerden gelen çocuklar için ortak bir yetişme ortamı yaratmak; 4. Çocukların Türkçeyi do ğ ru ve güzel konuşmalarını sa ğ lamaktır.

23 III – Kuruluş : Madde 21 – (De ğ işik: 16/6/ /6 md.) Okul öncesi e ğ itim kurumları, ba ğ ımsız anaokulları olarak kurulabilece ğ i gibi, gerekli görülen yerlerde ilkö ğ retim okuluna ba ğ lı anasınıfları halinde veya ilgili di ğ er ö ğ retim kurumlarına ba ğ lı uygulama sınıfları olarak da açılabilir. Okul öncesi e ğ itim kurumlarının nerelerde ve hangi önceliklere göre açılaca ğ ı, Milli E ğ itim Bakanlı ğ ınca hazırlanacak bir yönetmelikle düzenlenir.

24 B) İ lkö ğ retim: I – Kapsam: Madde 22 – (De ğ işik: 30/3/ /7 md.) Mecburi ilkö ğ retim ça ğ ı 6-13 yaş grubundaki çocukları kapsar. Bu ça ğ çocu ğ un 5 yaşını bitirdi ğ i yılın eylül ayı sonunda başlar, 13 yaşını bitirip 14 yaşına girdi ğ i yılın ö ğ retim yılı sonunda biter. II – Amaç ve görevler: Madde 23 – İ lkö ğ retimin amaç ve görevleri, milli e ğ itimin genel amaçlarına ve temel ilkelerine uygun olarak, 1. Her Türk çocu ğ una iyi bir vatandaş olmak için gerekli temel bilgi, beceri, davranış ve alışkanlıkları kazandırmak; onu milli ahlak anlayışına uygun olarak yetiştirmek; 2. Her Türk çocu ğ unu ilgi, istidat ve kabiliyetleri yönünden yetiştirerek hayata ve üst ö ğ renime hazırlamaktır. 3. (Ek: 16/8/ /4 md.) İ lkö ğ retimin son ders yılının ikinci yarısında ö ğ rencilere, ortaö ğ retimde devam edilebilecek okul ve programların hangi mesleklerin yolunu açabilece ğ i ve bu mesleklerin kendilerine sa ğ layaca ğ ı yaşam standardı konusunda tanıtıcı bilgiler vermek üzere rehberlik servislerince gerekli çalışmalar yapılır.

25 a) İ lkö ğ retim kurumları: Madde 24 – (De ğ işik: 30/3/ /8 md.) İ lkö ğ retim kurumlarının ilkokul ve ortaokul olarak ba ğ ımsız okullar hâlinde kurulması esastır. Ancak imkân ve şartlara göre ortaokullar, ilkokullarla veya liselerle birlikte de kurulabilir. b) Kuruluş şekilleri: Madde 25 – (30/3/ /9 md.) İ lkö ğ retim kurumları; dört yıl süreli ve zorunlu ilkokullar ile dört yıl süreli, zorunlu ve farklı programlar arasında tercihe imkân veren ortaokullar ile imam-hatip ortaokullarından oluşur. Ortaokullar ile imam-hatip ortaokullarında lise e ğ itimini destekleyecek şekilde ö ğ rencilerin yetenek, gelişim ve tercihlerine göre seçimlik dersler oluşturulur. Ortaokul ve liselerde, Kur’an-ı Kerim ve Hz. Peygamberimizin hayatı, iste ğ e ba ğ lı seçmeli ders olarak okutulur. Bu okullarda okutulacak di ğ er seçmeli dersler ile imam-hatip ortaokulları ve di ğ er ortaokullar için oluşturulacak program seçenekleri Bakanlıkça belirlenir. (1) Nüfusun az ve da ğ ınık oldu ğ u yerlerde, köyler gruplaştırılarak, merkezi durumda olan köylerde ilkö ğ retim bölge okulları ve bunlara ba ğ lı pansiyonlar, gruplaştırmanın mümkün olmadı ğ ı yerlerde yatılı ilkö ğ retim bölge okulları kurulur. —————————— (1) Bu fıkra 30/3/ /9 maddesiyle kabul edilmiş olup, metne işlenmiştir

26 C) Orta ö ğ retim: I – Kapsam: Madde 26 – (De ğ işik: 30/3/ /10 md.) Ortaö ğ retim, ilkö ğ retime dayalı, dört yıllık zorunlu, örgün veya yaygın ö ğ renim veren genel, mesleki ve teknik ö ğ retim kurumlarının tümünü kapsar. Bu okulları bitirenlere ortaö ğ retim diploması verilir. II – Ortaö ğ retimden yararlanma hakkı: Madde 27 – İ lkö ğ retimini tamamlayan ve ortaö ğ retime girmeye hak kazanmış olan her ö ğ renci, ortaö ğ retime devam etmek ve ortaö ğ retim imkanlarından ilgi, istidat ve kabiliyetleri ölçüsünde yararlanmak hakkına sahiptir.

27 Amaç ve görevler: Madde 28 – Ortaö ğ retimin amaç ve görevleri, Milli E ğ itimin genel amaçlarına ve temel ilkelerine uygun olarak, 1. Bütün ö ğ rencilere ortaö ğ retim seviyesinde asgari ortak bir genel kültür vermek suretiyle onlara kişi ve toplum sorunlarını tanımak, çözüm yolları aramak ve yurdun iktisadi sosyal ve kültürel kalkınmasına katkıda bulunmak bilincini ve gücünü kazandırmak, 2. Ö ğ rencileri, çeşitli program ve okullarla ilgi, istidat ve kabiliyetleri ölçüsünde ve do ğ rultusunda yüksek ö ğ retime veya hem mesle ğ e hem de yüksek ö ğ retime veya hayata ve iş alanlarına hazırlamaktır. Bu görevler yerine getirilirken ö ğ rencilerin istekleri ve kabiliyetleri ile toplum ihtiyaçları arasında denge sa ğ lanır.

28 IV – Kuruluş: Madde 29 – Ortaö ğ retim, çeşitli programlar uygulayan liselerden meydana gelir. Belli bir programa a ğ ırlık veren okullara lise, teknik lise ve tarım meslek lisesi gibi e ğ itim dallarını belirleyen adlar verilir. Nüfusu az ve da ğ ınık olan ve Milli E ğ itim Bakanlı ğ ınca gerekli görülen yerlerde, ortaö ğ retimin, genel, mesleki ve teknik ö ğ retim programlarını bir yönetim altında uygulayan çok programlı liseler kurulabilir. Ortaö ğ retim kurumlarının ö ğ renim süresi, uygulanan programın özelli ğ ine göre, Milli E ğ itim Bakanlı ğ ınca tespit edilir.

29 V – Ortaö ğ retimde yöneltme Madde 30 – Yöneltme ilkö ğ retimde başlar; yanılmaları önlemek ve muhtemel gelişmelere göre yeniden yöneltmeyi sa ğ lamak için ortaö ğ retimde de devam eder. Yöneltme esasları ve çeşitli programlar veya ortaö ğ retim okulları arasında yapılacak yatay ve dikey geçiş şartları, Milli E ğ itim Bakanlı ğ ınca düzenlenir

30 VI – Yüksekö ğ retime geçiş: Madde 31 – (De ğ işik: 16/6/ /10 md.) Lise veya dengi okulları bitirenler, yüksekö ğ retim kurumlarına girmek için aday olmaya hak kazanır. Hangi yüksekö ğ retim kurumlarına, hangi programları bitirenlerin nasıl girecekleri, giriş şartları Milli E ğ itim Bakanlı ğ ı ile işbirli ğ i yapılarak Yüksekö ğ retim Kurulu tarafından tespit edilir. VII – İ mam-hatip liseleri: Madde 32 – İ mam - hatip liseleri, imamlık, hatiplik ve Kur'an kursu ö ğ reticili ğ i gibi dini hizmetlerin yerine getirilmesi ile görevli elemanları yetiştirmek üzere, Milli E ğ itim Bakanlı ğ ınca açılan ortaö ğ retim sistemi içinde, hem mesle ğ e hem yüksek ö ğ renime hazırlayıcı programlar uygulayan ö ğ retim kurumlarıdır. VIII – Güzel sanatlar e ğ itimi: Madde 33 – Güzel sanatlar alanlarında özel istidat ve kabiliyetleri beliren çocukları küçük yaşlardan itibaren yetiştirmek üzere ilkö ğ retim ve orta ö ğ retim seviyesinde ayrı okullar açılabilir veya ayrı yetiştirme tedbirleri alınabilir. Özellikleri dolayısiyle bunların kuruluş, işleyiş ve yetiştirme ile ilgili esasları ayrı bir yönetmelikle düzenlenir.

31 D) Yüksekö ğ retim I – Kapsam: Madde 34 – Yüksek ö ğ retim, orta ö ğ retime dayalı en az iki yıllık yüksek ö ğ renim veren e ğ itim kurumlarının tümünü kapsar. II – Amaç ve görevler: Madde 35 – Yüksek ögretimin amaç ve görevleri, milli e ğ itimin genel amaçlarına ve temel ilkelerine uygun olarak, 1. Ö ğ rencileri ilgi, istidat ve kabiliyetleri ölçüsünde ve do ğ rultusunda yurdumuzun bilim politikasına ve toplumun yüksek seviyede ve çeşitli kademelerdeki insan gücü ihtiyaçlarına göre yetiştirmek; 2. Çeşitli kademelerde bilimsel ö ğ retim yapmak; 3. Yurdumuzu ilgilendirenler başta olmak üzere, bütün bilimsel, teknik ve kültürel sorunları çözmek için bilimleri genişletip derinleştirecek inceleme ve araştırmalarda bulunmak;.

32 4. Yurdumuzun türlü yönde ilerleme ve gelişmesini ilgilendiren bütün sorunları, Hükümet ve kurumlarla da elbirli ğ i etmek suretiyle ö ğ retim ve araştırma konusu yaparak sonuçlarını toplumun yararlanmasına sunmak ve Hükümetçe istenecek inceleme ve araştırmaları sonuçlandırarak düşüncelerini bildirmek; 5. Araştırma ve incelemelerinin sonuçlarını gösteren, bilim ve tekni ğ in ilerlemesini sa ğ layan her türlü yayınları yapmak; 6. Türk toplumunun genel seviyesini yükseltici ve kamu oyunu aydınlatıcı bilim verilerini sözle, yazı ile halka yaymak ve yaygın e ğ itim hizmetlerinde bulunmaktır

33 Yüksekö ğ retim kurumları şunlardır: 1. Üniversiteler, 2. Fakülteler, 3. Enstitüler, 4. Yüksekokullar, 5. Konservatuarlar, 6. Meslek yüksekokulları 7. Uygulama ve araştırma merkezleri, Yüksekö ğ retim kurumlarının amaçları, açılış, kuruluş ve işleyişleri ile ö ğ retim elemanlarına ilişkin esaslar ve yüksekö ğ retim kurumları ile ilgili di ğ er hususlar, özel kanunlarında belirlenir.

34 b) Yüksekö ğ retimin düzenlenmesi: Madde 37 – Yüksek ö ğ retim, milli e ğ itim sistemi çerçevesinde, ö ğ rencileri lisans öncesi, lisans ve lisans üstü seviyelerinde yetiştiren bir bütünlük içinde düzenlenir. Bu bütünlük içinde çeşitli görevleri yerine getiren ve farklı seviyelerde ö ğ retim yapan kuruluşlar bulunur. Farklı seviyeler ve kuruluşlar arasında ö ğ rencilere kabiliyetlerine göre, yatay ve dikey geçiş yolları açık tutulur. IV – Yüksekö ğ retimin paralı oluşu: Madde 38 – Yüksek ö ğ retim paralıdır. Başarılı olan fakat maddi imkanları elverişli olmayan ö ğ rencilerin kayıt ücreti, imtihan harcı gibi her türlü ö ğ renim giderleri burs, kredi yatılılık ve benzeri yollarla sa ğ lanır. Ö ğ renim harç ve ücretlerinin tutarları ve bunların ödenme tarzları ile burs ve kredilerin tutarları ve bunların veriliş esasları, Maliye Bakanlı ğ ı ile birlikle hazırlanacak yönetmelikle tespit edilir. (1) Bazı alanlar için mecburi hizmet karşılı ğ ı ö ğ renci yetiştirilmesi hakkındaki hükümler saklıdır

35 Yüksekö ğ retim planlaması: V – Yüksekö ğ retim planlaması: Madde 39 – Yüksek ö ğ retimde, ö ğ retim elemanlarından, tesislerden ve ö ğ rencinin zamanından en verimli bir şekilde yararlanmayı mümkün kılacak ve çeşitli bölgelerdeki yüksek ö ğ retim kurumlarının dengeli bir şekilde gelişmesini sa ğ layacak tedbirler alınır; yüksek ö ğ retimin bütününü kapsayan ve orta ö ğ retimle ilgisini sa ğ layan bir planlama düzeni kurulur.

36 Yaygın E ğ itim I – Kapsam, amaç ve görevler: Madde 40 – Yaygın e ğ itimin özel amacı, milli e ğ itimin genel amaçlarına ve temel ilkelerine uygun olarak, örgün e ğ itim sistemine hiç girmemiş yahut, herhangi bir kademesinde bulunan veya bu kademeden çıkmış vatandaşlara, örgün e ğ itimin yanında veya dışında, 1. Okuma - yazma ö ğ retmek, eksik e ğ itimlerini tamamlamaları için sürekli e ğ itim imkanları hazırlamak, 2. Ça ğ ımızın bilimsel, teknolojik, iktisadi, sosyal ve kültürel gelişmelerine uymalarını sa ğ layıcı e ğ itim imkanları hazırlamak, 3. Milli kültür de ğ erlerimizi koruyucu, geliştirici, tanıtıcı, benimsetici nitelikte e ğ itim yapmak, 4. Toplu yaşama, dayanışma, yardımlaşma, birlikte çalışma ve örgütlenme anlayış ve alışkanlıkları kazandırmak,

37 5. İ ktisadi gücün arttırılması için gerekli beslenme ve sa ğ lıklı yaşama şekil ve usullerini benimsetmek, 6. Boş zamanları iyi bir şekilde de ğ erlendirme ve kullanma alışkanlıkları kazandırmak, 7. Kısa süreli ve kademeli e ğ itim uygulayarak ekonomimizin gelişmesi do ğ rultusunda ve istihdam politikasına uygun meslekleri edinmelerini sa ğ layıcı imkanlar hazırlamak, 8. Çeşitli mesleklerde çalışmakta olanların hizmet içinde ve mesleklerinde gelişmeleri için gerekli bilgi ve becerileri kazandırmaktır.

38 II – Kuruluş: Madde 41 – Yaygın e ğ itim, örgün e ğ itim ile birbirini tamamlayacak, gere ğ inde aynı vasıfları kazandırabilecek ve birbirinin her türlü imkanlarından yararlanacak biçimde bir bütünlük içinde düzenlenir. Yaygın e ğ itim, genel ve mesleki - teknik olmak üzere iki temel bölümden meydana gelir. Bu bölümler birbirini destekleyici biçimde hazırlanır.

39 Koordinasyon: Madde 42 – Genel, mesleki ve teknik yaygın e ğ itim alanında görev alan resmi, özel ve gönüllü kuruluşların çalışmaları arasındaki koordinasyon Milli E ğ itim Bakanlı ğ ınca sa ğ lanır. Genel yaygın e ğ itim programlarının düzenleniş şekli yönetmelikle tespit edilir. Mesleki ve teknik yaygın e ğ itim faaliyetlerini yürüten Bakanlıklar ile özerk e ğ itim kurumları ve resmi ve özel işletmeler arasında Milli E ğ itim Bakanlı ğ ınca sa ğ lanacak koordinasyon ve işbirli ğ inin esasları kanunla düzenlenir.

40 Ö ğ retmenlik Mesle ğ i 1 – Ö ğ retmenlik : (1) Madde 43 – Ö ğ retmenlik, Devletin e ğ itim, ö ğ retim ve bununla ilgili yönetim görevlerini üzerine alan özel bir ihtisas mesle ğ idir. Ö ğ retmenler bu görevlerini Türk Milli E ğ itiminin amaçlarına ve temel ilkelerine uygun olarak ifa etmekle yükümlüdürler. Ö ğ retmenlik mesle ğ ine hazırlık genel kültür, özel alan e ğ itimi ve pedagojik formasyon ile sa ğ lanır. Yukarıda belirtilen nitelikleri kazanabilmeleri için, hangi ö ğ retim kademesinde olursa olsun, ö ğ retmen adaylarının yüksek ö ğ renim görmelerinin sa ğ lanması esastır. Bu ö ğ renim lisans öncesi, lisans ve lisans üstü seviyelerde yatay ve dikey geçişlere de imkan verecek biçimde düzenlenir. (Ek fıkra: 30/6/ /1 md.) Ö ğ retmenlik mesle ğ i; adaylık döneminden sonra ö ğ retmen, uzman ö ğ retmen ve başö ğ retmen olmak üzere üç kariyer basama ğ ına ayrılır. Adaylık dönemini başarıyla tamamlayanlar mesle ğ e ö ğ retmen olarak atanır.

41 (Ek fıkra: 30/6/ /1 md.) Kariyer basamaklarında yükselmede kıdem, e ğ itim ((…) (1) lisansüstü e ğ itim), etkinlikler (bilimsel, kültürel, sanatsal ve sportif çalışmalar) ve sicil (iş başarımı) puanları ile sınav sonuçları esas alınır. De ğ erlendirme 100 tam puan üzerinden yapılır. De ğ erlendirme puanının % 10'unu kıdem, % 20'sini e ğ itim, % 10'unu etkinlikler, % 10'unu sicil (iş başarımı) ve % 50'sini de sınav puanı oluşturur. (1) (Ek fıkra: 30/6/ /1 md.) Kariyer basamaklarında yükselecekler de ğ erlendirme puanlarına göre başarı sıralamasına alınır. De ğ erlendirmeye alınmak için sınav tam puanının en az % 60'ını almış olmak şartı aranır. (Ek fıkra: 30/6/ /1 md.) Sınav yılda bir defa olmak üzere ÖSYM'ce yapılır. (Ek fıkra: 30/6/ /1 md.) Alanında ya da e ğ itim bilimleri alanında tezli yüksek lisans ö ğ renimini tamamlamış ö ğ retmenlerden uzman ö ğ retmenlik, doktora ö ğ renimini tamamlamış olan ö ğ retmenlerden ise başö ğ retmenlik için sınav şartı aranmaz. Bu durumda olan ö ğ retmenler kıdem, (…) (1) etkinlikler (bilimsel, kültürel, sanatsal ve sportif çalışmalar) ve sicil (iş başarımı) ölçütlerine göre de ğ erlendirilir. (1) –––––––––––– (1) Anayasa Mahkemesi’nin 21/5/2008 tarihli ve E.: 2004/83, K.: 2008/107 sayılı Kararı ile; bu maddeye 30/6/2004 tarihli ve 5204 sayılı Kanunun 1 inci maddesiyle eklenen bu fıkrada yer alan “ … hizmet içi e ğ itim, …” ibaresi iptal edilmiş olup, İ ptal Kararının Resmi Gazete’de yayım tarihi olan 18/3/2009 tarihinden başlayarak bir yıl sonra yürürlü ğ e girece ğ i hüküm altına alınmıştır. (Ek fıkra: 30/6/ /1 md.; İ ptal: Anayasa Mahkemesi’nin 21/5/2008 tarihli ve E.: 2004/83, K.: 2008/107 sayılı Kararı ile.) (Ek fıkra: 30/6/ /1 md.; İ ptal: Anayasa Mahkemesi’nin 21/5/2008 tarihli ve E.: 2004/83, K.: 2008/107 sayılı Kararı ile

42 II – Milli E ğ itim Bakanlı ğ ına ba ğ lı "E ğ itim Yüksekokulu " açma yetkisi: Madde 44 – (De ğ işik: 16/6/ /12 md.) Ö ğ retmenlik formasyonu veren ve ö ğ retmen yetiştiren Milli E ğ itim Bakanlı ğ ına ba ğ lı e ğ itim yüksekokulları, Yüksekö ğ retim Kurulunun görüşü alınarak, Bakanlar Kurulu kararı ile kurulabilirler. III – Ö ğ retmenlerin nitelikleri ve seçimi: Madde 45 – Ö ğ retmen adaylarında genel kültür, özel alan e ğ itimi ve pedagöjik formasyon bakımından aranacak nitelikler Milli E ğ itim Bakanlı ğ ınca tespit olunur. (De ğ işik: 16/6/ /13 md.) Ö ğ retmenler,ö ğ retmen yetiştiren yüksekö ğ retim kurumlarından ve bunlara denkli ğ i kabul edilen yurtdışı yüksekö ğ retim kurumlarından mezun olanlar arasından, Milli E ğ itim Bakanlı ğ ınca seçilirler. Yüksek ö ğ renimleri sırasında pedagojik formasyon kazanmamış olanların ihtiyaç duyulan alanlarda, ö ğ retmenli ğ e atanmaları halinde bu gibilerin adaylık dönemi içinde yetişmeleri için Milli E ğ itim Bakanlı ğ ınca gerekli tedbirler alınır. Hangi derece ve türdeki e ğ itim, ö ğ retim, teftiş ve yönetim görevlerine, hangi seviye ve alanda ö ğ renim görmüş olanların ne gibi şartlarla seçilebilecekleri yönetmelikle düzenlenir

43 IV – Ö ğ retmenlerin bölge hizmeti: Madde 46 – Ö ğ retmenlikte yurdun çeşitli bölgelerinde görev yapmak esastır. Hizmet bölgeleri ve ihtiyaçlara göre bu bölgelerarası yer de ğ iştirme esasları yönetmelikle düzenlenir. V – Uzman ve usta ögreticiler: Madde 47 – (De ğ işik: 16/6/ /14 md.) Örgün ve yaygın e ğ itim kurumlarında ve hizmetiçi yetiştirme kurs,seminer ve konferanslarında uzman ve usta ö ğ reticiler de geçici veya sürekli olarak görevlendirilebilir. Ö ğ retim tür ve seviyelerine göre uzman ve usta ö ğ reticilerin seçimlerinde aranacak şartlar, görev ve yetkileri, yönetmeliklerle tespit edilir.

44 Ö ğ retmenlerin hizmet içi yetiştirilmesi: Madde 48 – Ö ğ retmenlerin daha üst ö ğ renim görmelerini sa ğ lamak üzere yaz ve akşam okulları açılır veya hizmet içinde yetiştirilmeleri maksadıyle kurslar ve seminerler düzenlenir. Yaz ve akşam okulları ö ğ retmen yetiştiren kurumlarca açılır; bunlara devam ederek yeterli krediyi dolduran ö ğ retmenlere o kurumun belge veya diploması verilir. Milli E ğ itim Bakanlı ğ ınca açılan kurs ve seminerlere devam edenlerden başarı sa ğ layanlara belge verilir. Bu belgelerin, ö ğ retmenlerin atama, yükselme ve nakillerinde ne ölçüde ve nasıl de ğ erlendirilece ğ i yönetmelikle düzenlenir.

45 – Yurt içi ve yurt dışı yetişme imkanları: Madde 49 – Yurt içinde ve dışında daha üst ö ğ renim yapmak veya bilgi, görgü ve ihtisaslarını arttırmak isteyen ö ğ retmenlerin belli şartlarla, aylıklı veya aylıksız izinli sayılmaları sa ğ lanır; bu şartlar, milli e ğ itimin ihtiyaçları gözönünde tutularak, hazırlanacak yönetmelikle belirtilir.

46 Ö ğ retmen konutları: Madde 50 – Milli E ğ itim Bakanlı ğ ınca gerekli görülen yerlerde, özellikle mahrumiyet bölgelerinde görevli ö ğ retmenlere konut sa ğ lanır. Konutlar okul binaları ile birlikte planlanır ve yapılır. Eski e ğ itim kurumlarının konut ihtiyacı bir plana ba ğ lanır ve bu konutların yapımı için, her yıl Milli E ğ itim Bakanlı ğ ı Bütçesine gerekli ödenek konur.

47 Okul yapıları ve taşınmazları (1) Madde 51 – Her derece ve türdeki e ğ itim kurumlarına ait bina ve tesisler çevrenin ihtiyaçlarına ve uygulanacak programların özelliklerine göre Milli E ğ itim Bakanlı ğ ınca planlanır ve yaptırılır. Bu maksatla her yıl Milli E ğ itim Bakanlı ğ ı bütçesine gerekli ödenek konur. Arsa temini ile okul bina ve tesislerin yapım ve donatımında, Devletin azami imkanlarının kullanılması yanında vatandaşların her türlü yardımlarından da yararlanılır ve yardımlar teşvik edilir ve de ğ erlendirilir. (Ek fıkra: 3/12/ /1 md.; De ğ işik dördüncü fıkra: 24/7/ /3 md.) Milli E ğ itim Bakanlı ğ ına tahsisli Hazine mülkiyetindeki taşınmazların Milli E ğ itim Bakanlı ğ ı ile mutabık kalınarak tahsislerini kaldırmaya ve 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanununun 46 ncı maddesine ba ğ lı olmaksızın satışına Maliye Bakanı yetkilidir. Ayrıca bu taşınmazlardan Milli E ğ itim Bakanlı ğ ınca uygun görülenler, Maliye Bakanlı ğ ı tarafından, 24/11/1994 tarihli ve 4046 sayılı Özelleştirme Uygulamaları Hakkında Kanun hükümleri çerçevesinde özelleştirilmek üzere Özelleştirme İ daresi Başkanlı ğ ına bildirilir. Bunun üzerine söz konusu taşınmazlar Özelleştirme Yüksek Kurulunca özelleştirme kapsam ve programına alınır. Özelleştirme uygulamasına ilişkin iş ve işlemler 4046 sayılı Kanuna göre Özelleştirme İ daresi Başkanlı ğ ınca yürütülür.

48 (Ek fıkra: 3/12/ /1 md.; De ğ işik beşinci fıkra: 24/7/ /3 md.) 4046 sayılı Kanun hükümleri çerçevesinde taşınmazların özelleştirilmesi sonucu elde edilecek gelirler, özelleştirme giderleri düşüldükten sonra Hazineye aktarılır. Bu taşınmazların satışından elde edilen gelirleri, bir yandan genel bütçenin (B) işaretli cetveline gelir, di ğ er yandan ihtiyaç duyulan yerlerde okul yapımı ve onarımı amacıyla kullanılmak üzere Milli E ğ itim Bakanlı ğ ı bütçesine ödenek kaydetmeye Maliye Bakanı yetkilidir. Sermaye ödenekleri yılı yatırım programıyla ilişkilendirilir.

49 Kapsam: Madde 52 – E ğ itim araç ve gereçleri, e ğ itim kurumlarında kullanılacak ders kitapları ile ö ğ retmen ve ö ğ rencilere kaynak ve yardımcı olacak basılı e ğ itim malzemesini, milli e ğ itimin genel amaçlarının gerçekleşmesine yararlı olacak di ğ er eserleri ve e ğ itim araç ve gereçlerini kapsar. II – Görev: Madde 53 – Milli E ğ itim Bakanlı ğ ı, kendisine ba ğ lı e ğ itim kurumlarının e ğ itim araç ve gereçlerini, gelişen e ğ itim teknolojisine ve program ve metotlara uygun olarak sa ğ lamak, geliştirmek, yenileştirmek, standartlaştırmak, kullanılma süresini ve telif haklarını ve ders kitabı fiyatlarını tespit etmek, paralı veya parasız olarak ilgililerin yararlanmasına sunmakla görevlidir.

50 Görevin yerine getirilmesi: Madde 54 – Milli E ğ itim Bakanlı ğ ı e ğ itim araç ve gereçlerini, 1. Hazırlamak, imal etmek ve satın almak; 2. Kişilere veya kuraca ğ ı komisyonlara veya yarışmalar düzenleyerek hazırlatmak; 3. Özel kesimce hazırlananlar veya imal edilenler arasından seçmek veya tavsiye etmek suretiyle 53 üncü maddede belirtilen görevini yerine getirir.

51 Okullarda okutulacak kitapların tespiti ve ücret ödenmesi Madde 55 – (De ğ işik: 3/12/ /2 md.) ( İ ptal birinci fıkra: Anayasa Mahkemesi’nin 15/5/2008 tarihli, E.: 2004/1, K.: 2008/106 sayılı Kararı ile.) Millî E ğ itim Bakanlı ğ ınca hazırlanacak veya hazırlatılacak kitaplar ile e ğ itim araç ve gereçlerini hazırlama, inceleme ve redaksiyonunda görevlendirilenlere ücret ödenir. Ders kitaplarına ilişkin yarışmalarda derece alanlara verilecek ödülün ödeme, usul ve esasları ile miktarı yönetmelikle belirlenir. Özel kesimce hazırlanan ve okullarda ders kitabı olarak okutulmak üzere Millî E ğ itim Bakanlı ğ ına gönderilen eserler ücret karşılı ğ ı incelenir. Ders kitaplarının kabulü, uygunluk süresi, telif hakkı ve ücretlerle ilgili esaslar; inceleme işlemleri ve alınacak inceleme ücreti miktarı; Millî E ğ itim Bakanlı ğ ınca incelettirilecek eserler için ödenecek ücret miktarı; ders kitaplarının hazırlanması ve incelenmesinde aranacak kriterler ile ders kitabı üreten yayın evlerinde aranacak kriterler; ders kitabı dışındaki di ğ er kitap ve e ğ itim araçlarının kullanımı ve bunlardan hangileri için inceleme ücreti alınaca ğ ı ve ödenece ğ i ile ilgili esas ve usuller Millî E ğ itim Bakanlı ğ ınca çıkarılacak yönetmelikle düzenlenir.

52 I – Yürütme, gözetim ve denetim: Madde 56 – E ğ itim ve ö ğ retim hizmetinin, bu kanun hükümlerine göre Devlet adına yürütülmesinden, gözetim ve denetiminden Milli E ğ itim Bakanlı ğ ı sorumludur. II – Yasaklık: Madde 57 – Askeri maksatlarla açılacak okullar hariç, bu kanun hükümlerine aykırı hiç bir e ğ itim faaliyetinde bulunulamaz. III – Okul açma yetkisi: Madde 58 – (De ğ işik: 16/6/ /16 md.) Türkiye'de ilkö ğ retim okulu, lise veya dengi okullar, Milli E ğ itim Bakanlı ğ ının izni olmaksızın açılamaz. Milli E ğ itim Bakanlı ğ ı veya di ğ er bir bakanlık tarafından açılmış veya açılacak okullar (Askeri liseler dahil) ile özel okulların derecelerinin tayini, Milli E ğ itim Bakanlı ğ ına aittir. Askeri e ğ itim kurumlarının dereceleri, Milli Savunma Bakanlı ğ ı ile birlikte tespit edilir. Di ğ er bakanlıklara ba ğ lı lise ve dengi okulların program ve yönetmelikleri, ilgili bakanlıkla Milli E ğ itim Bakanlı ğ ı tarafından birlikte yapılır ve Milli E ğ itim Bakanlı ğ ınca onanır. Di ğ er bakanlıklara ba ğ lı okullar, Milli E ğ itim Bakanlı ğ ının gözetim ve denetimine tabidir. Gözetim ve denetim sonunda uygun e ğ itim ortamı ve niteli ğ i taşımayan kurumların denkli ğ i usulüne uygun şekilde Milli E ğ itim Bakanlı ğ ınca iptal edilir. Buna ait esaslar Bakanlar Kurulunca çıkarılan bir yönetmelikle düzenlenir. IV – Yurt dışı e ğ itim: Madde 59 – Türk vatandaşlarının yurt dışında e ğ itim, ö ğ renim ve ihtisas görmeleri ile ilgili Devlet hizmetlerinin düzenlenmesinden (askeri ö ğ renciler hariç), Milli E ğ itim Bakanlı ğ ı sorumludur


"M İ LLÎ E Ğİ T İ M TEMEL KANUNU Kanun Numarası : 1739 Kabul Tarihi : 14/6/1973 Yayımlandı ğ ı R. Gazete : Tarih: 24/6/1973 Sayı: 14574 Yayımlandı ğ ı." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları