Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

09.04.2015 K. Sami EKEMEN 2 KAMİL SAMİ EKEMEN MAKİNA MÜHENDİSİ BAŞ İŞ MÜFETTİŞİ Her hakkı mahfuzdur.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "09.04.2015 K. Sami EKEMEN 2 KAMİL SAMİ EKEMEN MAKİNA MÜHENDİSİ BAŞ İŞ MÜFETTİŞİ Her hakkı mahfuzdur."— Sunum transkripti:

1

2 K. Sami EKEMEN 2 KAMİL SAMİ EKEMEN MAKİNA MÜHENDİSİ BAŞ İŞ MÜFETTİŞİ Her hakkı mahfuzdur.

3 K. Sami EKEMEN 3

4 K. Sami EKEMEN 4 Yeni İSG yaklaşımının esasını teşkil eden Risk Değerlendirme çalışmalarının temel kavramları ile uygulama yöntem ve basamakları hakkında bilgi aktarımında bulunmaktır.

5 K. Sami EKEMEN 5 Sorular : Tehlike nedir ? Risk nedir ? Kabul edilebilir risk nedir ? Risk Değerlendirmesi ne demektir ? Risk değerlendirmesi adımları nelerdir ? Risk kontrolü ne demektir ? Risk kontrol yöntemleri nelerdir ? Sorular : Tehlike nedir ? Risk nedir ? Kabul edilebilir risk nedir ? Risk Değerlendirmesi ne demektir ? Risk değerlendirmesi adımları nelerdir ? Risk kontrolü ne demektir ? Risk kontrol yöntemleri nelerdir ?

6 K. Sami EKEMEN 6 TEMEL KONULAR : 1.TANIMLAR 2.AB MEVZUATINDA RİSK DEĞERLENDİRMESİ 3.NEDEN RİSK DEĞERLENDİRME 4.RİSK DEĞERLENDİRME ADIMLARI 5.RİSK KONTROLÜ 6.RİSK KONTROL YÖNTEMLERİ

7 K. Sami EKEMEN 7 Bu iki kavram, Yeni İSG yaklaşımının temelini teşkil etmektedir. Bu kavramlar ve tanımları üzerinde ortak bir anlayış geliştirilmesine büyük ihtiyaç bulunmaktadır.

8 K. Sami EKEMEN 8 ÜLKEMİZDE İSG UYGULAMALARI İSG Uygulamaları Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı Eksenli, Teftiş, Denetim ve İzleme ağırlıklı olarak yürütülmektedir.

9 K. Sami EKEMEN 9 İSG FAALİYETLERİ TEFTİŞ VE MÜFETTİŞ İLE ÖZDEŞLEŞMİŞ DURUMDADIR. YANİ İSG FAALİYETLERİNİN MERKEZİNDE İŞ TEFTİŞ BİRİMİNİN BULUNDUĞUNU SÖYLEMEK MÜMKÜNDÜR.

10 K. Sami EKEMEN 10 YENİ İSG YAKLAŞIMI EN BELİRGİN ÖZELLİKLERİ  RİSK DEĞERLENDİRMESİ  ÇALIŞANLARIN KATILIMI  UZMAN KATKISI SAĞLANMASI  ÇALIŞANLARIN BİLGİLENDİRİLMESİ  ÇALIŞANLARIN EĞİTİMİ  KORUMA ÖNLEME ANLAYIŞI  ACİL DURUM HAZIRLIĞI  İŞÇİNİN ÇALIŞMAKTAN KAÇINMASI

11 K. Sami EKEMEN 11 KARŞILAŞTIRMA ESKİ UYGULAMAYENİ ANLAYIŞ 1TESBİT BAZLI REAKTİFRİSK BAZLI PROAKTİF 2SINIRLI NOKTADA ÇALIŞAN KATILIMI HER KONUDA GENİŞ ÇAPLI ÇALIŞAN KATILIMI 3SERTİFİKASIZ UZMAN VE YETERSİZ KATGI SERTİFİKASYON VE GENİŞ UZMAN DESTEĞİ KULLANIMI 4SINIRLI BİLGİLENDİRMEHABERDAR ETME VE DİĞER KİŞİLERİ KAPSAMA 5YETERSİZ EĞİTİMPROGRAMLI VE NİTELİKLİ EĞİTİM VE BELGELEME 6SADECE KORUMA ANLAYIŞIÖNLEME VE KORUMAYA DAYALI ANLAYIŞ

12 K. Sami EKEMEN 12 TEHLİKENİN GENEL ANLAMI TÜRK DİL KURUMU SÖZLÜĞÜ TEHLİKE (isim) Arapça: Tehluke kökünden gelir 1. Büyük zarar veya yok olmaya yol açabilecek durum, muhatara 2.Gerçekleşme ihtimali bulunan fakat istenmeyen durum RİSK: Fransızca, risque kelimesinden gelir (isim) :Riziko

13 K. Sami EKEMEN 13 Avrupa Birliğinin Stratejisi;  İşyerlerinde risk algılama ve önleme kültürünü oluşturmak ve geliştirmek,  İş sağlığı ve güvenliği anlayışına global bir yaklaşım getirmek,  İş sağlığı ve güvenliği uygulamalarında yaygınlık, birlik ve beraberlik oluşturarak, Serbest piyasa şartlarında rekabet eşitliği sağlamak

14 K. Sami EKEMEN 14 TEHLİKE ve RİSK NE DEMEKTİR ? NASIL ANLAŞILMALI ve TANIMLANMALIDIR ? NASIL ÖRNEKLEYEBİLİRİZ ?

15 K. Sami EKEMEN 15

16 K. Sami EKEMEN 16 TEHLİKE ve RİSK Kavramlarının Anlaşılması

17 K. Sami EKEMEN 17 TEHLİKENİN TANINMASI

18 K. Sami EKEMEN 18 RİSKLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ

19 K. Sami EKEMEN 19 RİSKİN KONTROLU

20 K. Sami EKEMEN 20 ÖRNEK II

21 K. Sami EKEMEN 21

22 K. Sami EKEMEN 22 Tehlike ve Risk Kavramları Bu durumda: Köpek balığı; Tehlike midir ? Risk midir?

23 K. Sami EKEMEN 23 Tehlike ve Risk Kavramları Bu durum için köpek balığı sadece bir TEHLİKEDİR. Suya girerseniz köpek balığı bir RİSK olur. RESİMDE BAŞKA TEHLİKE VAR MIDIR ?

24 K. Sami EKEMEN 24 Tehlike ve Risk Kavramları Diğer tehlikeler nelerdir?  Ağaç  Hindistan cevizi  Hava Durumu  Güneş  Yağmur  Rüzgar  Mevsim  Deniz  Gel-git  Dalga  Korsanlar  Sağlık  Deprem

25 K. Sami EKEMEN 25

26 K. Sami EKEMEN 26

27 K. Sami EKEMEN 27 MAKİNALARDAN KAYNAKLANAN TEHLİKELER KİMYEVİ MADDELER ISI ETKİLERİ DİĞERLERİGÜRÜLTÜ BASINÇLI AKIŞKANLAR LAZER VE NON İYONİZAN IŞINLAR GAZLAR BUHARLARTİTREŞİM ELEKTRİK TEHLİKELERİ İYONİZAN RADYASYON MEKANİK TEHLİKELER

28 K. Sami EKEMEN 28

29 K. Sami EKEMEN 29

30 K. Sami EKEMEN 30 PSİKOLOJİK ETKİLER STRESS vb. GEÇİCİ İŞİTME KAYBI KALICI İŞİTME KAYBI İLETİŞİM GÜÇLÜĞÜ GÜRÜLTÜDEN KAYNAKLANAN İSG RİSKLERİ

31 K. Sami EKEMEN 31

32 K. Sami EKEMEN 32

33 K. Sami EKEMEN 33 YANIKLAR ELEKTRİĞE KAPILMA (ŞOK) YANGIN ELEKTRİK PATLAMALAR ELEKTRİK TEHLİKE MİDİR ? Tehlike Kaynaklarını Belirle veya Yukarıdaki sonuçların nasıl ortaya çıktığını belirle

34 K. Sami EKEMEN 34 YANIKÖLÜM DÜŞMELER ELEKTRİĞE KAPILMA ŞOK UZUV KAYIBLARI

35 K. Sami EKEMEN 35 AŞIRI YÜKLÜ HATLAR FİŞLER PRİZLER ELEKTRİKLİ EL ALETLERİ ALET / TEÇHİZAT KABLO / YALITIM ELEKTRİK İNSAN ELEKTRİKÇİ &KULLANICI

36 K. Sami EKEMEN 36 TEHLİKE KAYNAKLARI NASIL VE NEDEN BİR TEHLİKE OLUŞTURUR ? (HATA ANALİZİ) KABLO / YALITIM * Mekanik hasar, * Yanlış akım tesbiti *Çevresel etkenler * Uygunsuz yalıtım *Diğer nedenler ALET / TEÇHİZAT * Mekanik Hasar * Uygun olmayan topraklama * Çevresel etkiler *Uygun Olmayan Tasarım * Yanlış yalıtım * Eksik Bakım TAŞINABİLİR ELEKTRİKLİ ALET * Eksik Bakım * Eğitimsiz veya yanlış kullanıcı * Çevresel Etkiler * Yanlış Sigorta kullanımı FİŞLER VE PRİZLER * Aşırı yüklenme * Hatalı Bağlantı * Hatalı Seçim *Uygun olmayan Ortam * Mekanik Hata, *Yanlış Yerleştirme, * Uygun Olmayan Ortam YERÜSTÜ ELEKTRİK HATLARI *Yetkisiz Bağlantı, * Yüksek Yükler veya araçlar * Dolaylı etkiler, * Fark edilmeme, * Çevresel Etkiler

37 K. Sami EKEMEN 37 RİSKLERİN GRUPLANDIRILMASI VE DERECELENDİRİLMESİ  Bu tehlike ve riskleri belirli gruplar altında toplamak mümkün müdür ?  Bu tehlikeler ve riskler arasında bir büyüklük küçüklük ilişkisi var mıdır ?  Risklere karşı tedbir almak için bu değerlendirmeler önemli midir?

38 K. Sami EKEMEN 38

39 K. Sami EKEMEN 39

40 K. Sami EKEMEN 40 TEHLİKE VE RİSK KAVRAMI

41 K. Sami EKEMEN 41

42 K. Sami EKEMEN 42

43 K. Sami EKEMEN 43

44 K. Sami EKEMEN 44 TEHLİKE: Çalışma ortam ve şartlarında var olan, ya da dışarıdan gelebilecek kapsamı belirlenmemiş, maruz kimselere, işyerine ve çevreye zarar yada hasar verme potansiyeli

45 K. Sami EKEMEN 45 RİSK RİSK : Tehlikelerden kaynaklanan bir olayın, meydana gelme ihtimali ile zarar verme derecesinin bir bileşkesidir. ZARAR - HASAR İHTİMALİHTİMAL Risk = İ x D İ : İhtimal D: Zararın derecesi

46 K. Sami EKEMEN 46

47 K. Sami EKEMEN 47 Tanım : TS Madde 3.15’e göre RİSK DEĞERLENDİRMESİ Tüm proseslerde, riskin büyüklüğünü tahmin etmek ve rİske tahammül edilip edilemeyeceğine karar vermek.

48 K. Sami EKEMEN 48 Riskin büyüklüğünün tahmin edilmesini ve riskin kabul edilebilir olup olmadığının tanımlanmasını kapsayan süreç. Riskin büyüklüğünün tahmin edilmesini ve riskin kabul edilebilir olup olmadığının tanımlanmasını kapsayan süreç. Risk Değerlendirmesi ( BS 8800’e göre Tanım : 3.14 )

49 K. Sami EKEMEN 49 Risk Değerlendirmesi (TS 1050 Risk Değerlendirmesi) Tehlikelerin, (belirlenerek) sistematik bir yolla gözden geçirilmesine imkan veren bir dizi mantık adımıdır.

50 K. Sami EKEMEN 50 İLO-OSH 2001 İSGYS REHBERİ İŞTEKİ TEHLİKELERDEN ORTAYA ÇIKAN SAĞLIK VE GÜVENLİK RİSKLERİNİ DEĞERLENDİREN BİR PROSESTİR. RİSKDEĞERLENDİRMESİ

51 K. Sami EKEMEN 51 Sistematik metotlarla çalışma ortamı, şartları ya da çevrede var olan Tehlikeleri belirlemek, Riskleri ortaya çıkarmak ve Riskleri kontrol etmek için uygun nitel ve/veya nicel yöntemler kullanılarak yapılan çalışmaların bütünüdür.

52 K. Sami EKEMEN 52 Kabul Edilebilir Risk Kanuni zorunluluklar ve işletmenin kendi sağlık ve güvenlik politikası ve uygulamaları dikkate alındığında, kabul edebilecek düzeye indirilmiş risk

53 K. Sami EKEMEN 53 Tehlİke tanımlamarİsk değerlendİrme R İ s k k o n t r o l İSG YÖNETİM SİSTEMİNDE Risk Değerlendirmesi ve Risk Kontrolü çalışmalarının yeri Tehlike Tanımlama Risk Değerlendirme ve Risk Kontrol süreçleri ile bunların çıktıları İSGYS’ nin tamamı için temel oluşturmaktadır. (TS )

54 K. Sami EKEMEN 54 İSG YÖNETMELİĞİNDE (89/391 EEC) Risk Değerlendirilmesinin Yeri Md : 6/2.b-3.a İşverenlerin Genel Yükümlülükleri : Kullanılan kimyasal maddeler veya terkipler, iş makinalarının seçimi, işyerlerinin uygunluğu yönünden İş sağlığı güvenliği risk değerlendirmesi yapacak; Md 9/1.a - İşverenlerin Muhtelif Yükümlülükleri İşveren: İşçi sağlığı iş güvenliği risk değerlendirmesi yapacak, tehlikeye maruz kalacak işçi gruplarını bilecektir.

55 K. Sami EKEMEN 55

56 K. Sami EKEMEN 56 İnsanların riski nasıl algıladıkları konusu ilmi alanda üzerinde çalışılan bir konudur.

57 K. Sami EKEMEN 57  Riskin nasıl algılandığını anlamak için; insanların riski nasıl tanımladıklarına bakmak gereklidir.  Risk insanlarca oldukça farklı şekilde tanımlanmaktadır.

58 K. Sami EKEMEN 58 Risk kaybetme ihtimalidir. Risk muhtemel kaybın miktarıdır.

59 K. Sami EKEMEN 59  Risk bir fonksiyondur ve ihtimal ve kayıp seviyesinin çarpımı olarak ifade edilir.  Risk belirli bir tehlike karşısında kişinin şahsi varlıklarından bir kısmının veya tamamının kaybedilme ihtimalidir.

60 K. Sami EKEMEN 60 Risk, riskli hareketin muhtemel sonuçlarının ihtimal dağılımının varyansıdır.

61 K. Sami EKEMEN 61 Risk, varsayılmış bir referans değere göre, sadece negatif sonuçlar kullanılarak bulunan bütün sonuçların dağılımının yarı varyansıdır.

62 K. Sami EKEMEN 62 Risk tüm muhtemel sonuçların dağılımının varyansı ve beklenen değerlerinin ağırlıklı doğrusal kombinasyonudur.

63 K. Sami EKEMEN 63 Psikoloji Disiplininin tanımı: Risk, muhakemelerin karar alternatifleri üzerine negatif değerlendirmeler halinde yayılmasını ifade eder. Risk, Kişilerin gerçekleşmesini istemedikleri sezgilerdir.

64 K. Sami EKEMEN 64 Üzerinde uzlaşılan manada risk, güvenliğin zıddı bir durumdur ve riskle ters orantılı olarak değişir. (Kumamoto ve Henley 1996)

65 K. Sami EKEMEN 65 II. I.

66 K. Sami EKEMEN 66 Bir önceki resimde gerçek risk :  I. Şahsın algıladığı gibi midir ?  II. Şahsın algıladığı gibi midir ?

67 K. Sami EKEMEN 67 Gerçekte riskin; Ne olduğunu? Nerede olduğunu? ve Ne büyüklükte olduğunu? buradan söylemek imkansızdır ? Yani gerçek risk ne I. Şahsın nede II. Şahsın algıladığı gibi değildir.

68 K. Sami EKEMEN 68 Deneysel Psikoloji alanında yapılan çalışmalarla risk algılanmasını etkileyen faktörler belirlenmeye çalışılmaktadır. Üzerinde durulan konulardan biriside ; Riskler kişiler tarafından nasıl algılanır, Riskler toplum tarafından nasıl algılanır, Konusudur.

69 K. Sami EKEMEN 69 Korkutuculuk düzeyi Anlaşılabilirlik düzeyi Etkilenecek kişi sayısı

70 K. Sami EKEMEN 70 Tehlikenin ne ölçüde anlaşılabildiği Tehlikenin ne denli eşit dağıldığı Tehlikeyi ne derece önleyebileceği Riskin bireyce gönüllü olarak üstlenilip üstlenilmediği

71 K. Sami EKEMEN 71 BİREYİN ALGILAMA VE EYLEM SİSTEMİ ALGI BİLGİ DEPOLAMA BİLGİ DEĞERLENDİRME KARAR VE EYLEM BELLEK BİLGİ GİRDİLERİ EĞİTİM UYGULAMA DENEYİM ETKİ MEKA NİZMASI DUYUM ORGANLARINDAN GELEN GİRDİ MEKANİZMASI MERKEZİ MEKANİZMA - Beslemeler & Sezgi DEPOLAMA BECERİSİ (Hafıza) KAS AKTİVİTESİ

72 K. Sami EKEMEN 72 RİSK ÖZELLİKLERİALGILAMAYI ETKİLEYEN FAKTÖRLER Felaket potansiyeli Ölüm ve yaralanmaların aynı anda yada gelişigüzel olması Aşinalık Riskin önceden bilinip bilinmediği Anlaşılabilirlik Risk etki mekanizmasının yada işlemin anlaşılabilirliği Kendi kendini denetleyebilme Kişinin kendini kontrol edebilirliği Gönüllü maruziyet Riskin gönüllü olarak alınıp alınmadığı Çocuklar üzerindeki etkisi Çocukları ne şekilde etkilediği Etkinin hızı Hemen etki yada zamana yayılmış etki Gelecek kuşaklara etkileri Gelecek nesilleri etkileyip etkilemediği Mağdur tanımı kimler nasıl etkilenecektir Korkutuculuğu Şahıslar üzerindeki korkutuculuk seviyesi Kurumlara güven İlgili kurumlara olan güven duygusu Medya ilgisi Medyanın konuya verdiği önem Kaza geçmişi Geçmişte büyük yada önemli kazalara sebep olup olmadığı Faydaları Bilinen faydalar yada açık olmayan bilinmeyen faydaların varlığı Fayda-maliyet dağılımı Risklerin ve faydalarının düzgün olmayan dağılımı Etki sonrası tersinebilirlik Etkilenmenin geri döndürülebilir yada kalıcı olması Kaynağı Doğadan mı yoksa insan hatasından mı kaynaklandığı

73 K. Sami EKEMEN 73 Risk Algılama Seviyesinin Zamanla Değişimi Zaman Risk algılama RİSK-1 Risk belirlendiğinde bir önem Seviyesinde algılanır. Ancak zamanla önem seviyesinde bir düşüş gözlenir. (kanıksama)

74 K. Sami EKEMEN 74 Ciddi kaza Zaman Risk algılama RİSK-2 Ciddi bir kaza sonrası risk algılama Seviyesi aniden yükselir. Risk Algılama Seviyesinin Zamanla Değişimi

75 K. Sami EKEMEN 75 Ciddi kaza Risk algılama Zaman RİSK-3 Zaman geçtikçe risk algılama Seviyesi tekrar azalır. ? Risk Algılama Seviyesinin Zamanla Değişimi

76 K. Sami EKEMEN 76 Zaman Risk algılama Ciddi kaza Bu noktada uyulacak kurallar konmuş ve gündemdedir fakat umursamazlık ve kanıksama sonucu Algılamada zamanla azalma meydana gelir. Risk Algılama Seviyesinin Zamanla Değişimi

77 K. Sami EKEMEN 77 İŞYERİ RİSKLERİ NELERDEN KAYNAKLANIR ?

78 K. Sami EKEMEN İşyerinde Yapılan İşler, ya da Yürütülen Faaliyetlerden, *İşletme, *Bakım onarım, *Temizlik, *Sosyal Tesislerden vb. faaliyetler) RİSKLER

79 K. Sami EKEMEN 79 II. İşlemler (operasyonlar) İşyerinde üretimi sağlamak üzere yürütülen operasyon süreçleri, * Mekanik İşlemler, (Delme, Kesme, Kaynak vb.) * Kimyevi prosesler,

80 K. Sami EKEMEN 80 III. Kullanılan Maddeler İşyerinde Yürütülen her türlü faaliyetler için kullanılan a) Ham, b) Yarı mamul ve c) Mamul maddeler

81 K. Sami EKEMEN 81 IV. Makina ve donanımlar Üretimin bütün safhalarında kullanılan her türlü makina alet ve edevatlar kısaca İŞ EKİPMANLARI, Tesisat ve tertibatlar, Düzen ve sistemler, Vb.

82 K. Sami EKEMEN 82 V. İnsanlar İşyerinde üretim, iş takibi, Eğitim, Ziyaret, danışmanlık vb. işler için bulunan kişiler, Çalışan, Stajyer, Ziyaretçi, İşveren veya vekilleri vb.)

83 K. Sami EKEMEN 83 VI. Organizasyonlar İşyerinde işin yapılması ve yürütülmesi için oluşturulan her türlü organizasyonlar, Hiyerarşik yapı, Yönetim Sistemleri (Kalite, İSG, Çevre, Gıda, vb.) Eğitim Organizasyonu, Yangın, Tahliye vb. Organizasyonlar

84 K. Sami EKEMEN 84 VII. İş Çevresi İşyeri çevresinde yer alan unsurlardan Çalışma Çevresi, Fiziki Çevre, Biyolojik Çevre, Coğrafi Çevre, Jeolojik Çevre

85 K. Sami EKEMEN 85 Bütün sayılan bu faktörlerin birden fazlasının birbirleri ile olan etkileşimlerinden uyum yada Uyumsuzluklarından

86 K. Sami EKEMEN 86

87 K. Sami EKEMEN 87 KURULUŞLARDA Risk Değerlendirme Çalışmaları a. İşe başlama aşamasında b. İşyerinde Bir Değişiklik Olması Durumunda, c. İş Kazası, Meslek Hastalığı, Olay sonrasında, d. Düzenli Aralıklarla:

88 K. Sami EKEMEN 88

89 K. Sami EKEMEN 89  Risk Değerlendirmesi birey tarafından yapılmalıdır ?  Risk Değerlendirmesi takım tarafından yapılmalıdır ? X X

90 K. Sami EKEMEN 90 ! BİREY YAKLAŞIMININ YARARLARI B ÇABUK NETİCE ALINMASINI SAĞLAR B KİŞİNİN MESLEKTAŞLARI TARAFINDAN YÖNLENDİRİLMESİNİ ENGELLER B BİREYİN KENDİSİNİ BİR TAKIMIN PARÇASI OLARAK HİSSETMESİNİ SAĞLAR B MALİYETİ DÜŞÜKTÜR.

91 K. Sami EKEMEN 91 ! BİREY YAKLAŞIMININ MAHZURLARI B TEKNİK UZMANLIK GEREKTİRİR. B YÖNETİMİN İSG İŞ GÜVENLİĞİ DEPARTMANININ İŞİDİR” ANLAYIŞININ DEĞİŞMESİ GEREKLİDİR. B BİREY YAKLAŞIMININ TEK BOYUTLU OLMASI YETERSİZLİK GETİREBİLİR. B KATILIM SAĞLANAMADIĞINDAN İNSANLAR TEHLİKELERİN KENDİ BÖLÜMLERİNDE OLMADIĞINI DÜŞÜNÜRLER. B BİREYLERİN FARKLI KAVRAMA SEVİYELERİ DEĞERLENDİRMEYİ ETKİLEYEBİLİR. B KORUMA FAALİYETLERİNİN BİREYLERİ ETKİLEMESİ DEĞERLENDİRMEYİ ETKİLEYEBİLİR.

92 K. Sami EKEMEN 92 ! TAKIM YAKLAŞIMININ YARARLARI B GEREKLİ BİLGİ TÜM ÇALIŞANLAR TARAFINDAN SAĞLANABİLİR B HERKESİ TATMİN EDECEK SONUÇLAR ELDE EDİLEBİLİR B KATILANLARA AİDİYET VE İŞBİRLİĞİ RUHU KAZANDIRIR B YÖNETİCİLERİN KATILIMI SONUÇLARA ÇALIŞANIN DA SAHİP ÇIKMASINI SAĞLAR

93 K. Sami EKEMEN 93 ! TAKIM YAKLAŞIMININ YARARLARI B TAKIM ÇALIŞMALARINDAN NETİCE DAHA GEÇ ALINABİLİR. B TAKIM İÇİ ETKİLEŞİM SONUCU ETKİLEYEBİLİR B ÇALIŞILMASI GEREKEN ZAMAN VE MALİYET YÜKSEK OLUR.

94 K. Sami EKEMEN 94 Takım Üyeliği B ELE ALINAN HER TEHLİKE TEKTİR. B BU SEBEPLE HER TEHLİKELİ DURUM FARKLI BİR YAKLAŞIM GEREKTİREBİLİR B BU YAKLAŞIMIN ÇEŞİDİ İŞLEMİN KARMAŞIKLIĞINA BAĞLIDIR

95 K. Sami EKEMEN 95 TEHLİKE TEHLİKENİN BÜYÜKLÜĞÜ İLE UZMANLIK İHTİYACI ARARSINDAKİ İLİŞKİ Çalışan  Şef  Yönetici  Uzman ekip

96 K. Sami EKEMEN 96 !TAKIM OLUŞUMU VE KAYNAK KULLANIMI !TAKIM ÜYELERİ YETENEKLERİNE GÖRE BELİRLENMELİDİR ! UYGUN BİR DEĞERLENDİRME METODU SEÇİLMELİDİR. ! İŞ BİLGİSİ VE UZMANLIK DEĞERLENDİRİLMELİDİR ! TAKIM İÇİ VE DIŞI ETKİLEŞİMLER VE MÜDAHELELER DİKKATE ALINMALIDIR. ! ÖNEMLİ KAYNAK KULLANIMI YÖNETİMCE YAPILMALIDIR.

97 K. Sami EKEMEN 97 GÖZDEN KAÇAN TEHLİKE TİPLERİ I. UZMAN OLMAYANLARCA FARK EDİLEMEYENLER  ARAŞTIRMA VE GÖZLEM GEREKİR * HER YERE BAKILMALIDIR * NE, NEDEN, NEREDE, NASIL, NE ZAMAN SORULARI SORULMALIDIR II. SÜREKLİ OLMAYANLAR * TEHLİKELİ DAVRANIŞLAR, KABA ŞAKALAR III. ÖN BELİRTİ GÖSTERMEYENLER * DİĞER OLAYLAR NETİCESİNDE ORTAYA ÇIKANLAR

98 K. Sami EKEMEN 98 Risk Değerlendirmesi DEVLET AÇISINDAN ÇALIŞANLAR AÇISINDANİŞVERENLER AÇISINDAN

99 K. Sami EKEMEN ÇALIŞANLAR ve RİSK DEĞERLENDİRMESİ Dengeli Katılım Haberdar olma, Sorumluların belirlenmesi Kayıtlar Ulaşma Doğrudan Çalışan yerine bütün çalışanları kapsama Kuralların önceden belirlenmesi Proaktif yaklaşım Sürekli gelişim Acil durum hazırlığı İç denetim

100 K. Sami EKEMEN 100 İŞVERENLER ve RİSK DEĞERLENDİRMESİ Proaktif yaklaşımla acil durumlar için her an hazırlıklı olma Uluslararası saygınlık ve geçerlilik Tehlike ve risklerini önceden görebilme İstenmeyen durumların önlenmesi ile kayıpların azaltılması Sorumlulukların ve görevlerin belirlenmesi ve paylaşımı Güvenli teknoloji seçimi ile güvenli çalışma ortamı temini

101 K. Sami EKEMEN 101 DEVLET ve DEĞERLENDİRMESİ DENETİM KOLAYLIĞI ÇALIŞMALARA KATILIM İLE YÜKÜN AZALMASI DÜZENLİ VERİ AKIŞI ÇALIŞMA BARIŞINA KATKI KAYIPLARIN AZALMASI ULUSLARARASI SGYS HAZIRLIK SÜREKLİ GELİŞME RİSK KÜLTÜRÜ ÜNDE GELİŞME

102 K. Sami EKEMEN 102

103 K. Sami EKEMEN 103 İSG YÖNETİM SİSTEMİ ve RİSK DEĞERLENDİRME ÇALIŞMALARINDA ÜST YÖNETİMİN ROLÜ NEDİR ? Kuruluşta İSG Yönetim Sistemi oluşturmak ve Risk Değerlendirme uygulanmasına geçmek için, bu konuda üst yönetim stratejik bir karar almak zorundadır.

104 K. Sami EKEMEN 104 Yönetici; yükümlülüklerinin ve sorumluluklarının neler olduğunu belirlemeli, dikkate alması gerekli hususları değerlendirerek, öncelik sıralaması yapmalı ve Öncelikler arasında İSG konusuna hangi sırada yer vereceğine karar vermelidir.

105 K. Sami EKEMEN 105 GÜVENLİK Maliyet Üretim/ Hizmet Kalite RİSK YÖNETİMİ - YÖNETİCİNİN ROLÜ

106 K. Sami EKEMEN 106 RİSK YÖNETİMİ - YÖNETİCİNİN ROLÜ Azami Üretim ve Kar İŞÇİLER / ÇALIŞANLAR DENETMEN İŞVERENLER / YÖNETİM YÖNETİCİHER İKİSİNİ BİRLİKTE SAĞLAMALIDIR. İş Tatmini İyi Maaş Konforlu Çalışma Ortamı

107 K. Sami EKEMEN 107 ÜRETİM KAYITLAR BAKIM ONARIM KALİTE ÇALIŞANLARIN TATMİNİ MÜŞTERİ MEMNUNİYETİ İLETİŞİM İMAJ MALİYETLER KURULUŞTA YÖNETİCİNİN GÖREVLERİ

108 K. Sami EKEMEN 108 PLANLAYAN Risk değerlendirmelerini tasarlayıp hazırlamak MOTİVE EDİCİ Çalışanların yüksek verimle çalışmalarını sağlamak KOORDİNE EDEN İşin yerinde ve zamanında yapmasını temin etmek İLETİŞİMCİ Personel, tedarikçi ve müşterilerin gerekenleri bilmelerini KONTROL EDEN Etkili bir izleme kontrol sistemi kurmak fonksiyonlarını üstlenebilmelidir YÖNETİCİ

109 K. Sami EKEMEN 109 Sistem ve Çevresinin Analizi Tehlikelerin Belirlenmesi Kaza İhtimali Sonuçların Tahmini Riskin Kıymetlendirilmesi Kabul Edilebilirliğin Tanımlanması Risk Kabul Edilebilir mi? Sistemi Değ. Gözden geçir Sistem Uygun Bulundu Güv.Tedb.Listele Hayır EVET Risk Değerlendirme Modellemesi Daha çok Tasarım ve İmalat Aşamalarında Kullanılır

110 K. Sami EKEMEN 110 RİSK DEĞERLENDİRMESİ BEŞ temel adımdan oluşur 1.ADIM TEHLİKELERİ TANI 5.ADIM İZLE VE TEKRAR ET 2.ADIM RİSKLERİ DEĞERLENDİR 4.ADIM KONTROL TEDBİRLERİNİ TAMAMLA 3.ADIM KONTROL TEDBİRLERİNE KARAR VER Bu konuda elinizdeki bu kaynakları takip edin EVET HAYIR Tanımladığınız tehlikelerle ilgili olarak herhangi bir mevzuat, standart, rehber veya madde güvenlik bilgi formu var mı ?

111 K. Sami EKEMEN 111 ÖN TEHLİKE BELİRLEMESİ  İşe başlanmadan şu veriler toplanıp değerlendirilmelidir.  Kimyevi, fiziki ve biyolojik ajanlar listesi  İş aktivitelerinin gözden geçirilmesi  Ortam ölçüm raporlarının incelenmesi  İş kazası ve hadise (olay) raporlarının incelenmesi  Literatür taraması (standart vb.)  İmalatçı verilerinin değerlendirilmesi  Uzman görüşlerinden yararlanılması  Teknik periyodik kontrol raporlarının incelenmesi  İSİG Kurulu yıllık faaliyet raporlarının değerlendirilmesi,  Benzeri diğer işyerlerinden elde edilen veriler,

112 K. Sami EKEMEN 112  İşyeri, tehlike belirleme timi (TBT) tarafından, iş akış ya da yerleşim planı uyarınca incelenerek ön çalışmalardan elde edilen tehlike listesinin işyerine uygunluğu kontrol edilmelidir.  Bu çalışmalar sırasında karşılaşılan yeni tehlikeler varsa listeye ilave edilmelidir.

113 K. Sami EKEMEN 113 RİSKLERİ DEĞERLENDİR R = İ X D R= Risk İ= İhtimal D= Zararın Derecesi

114 K. Sami EKEMEN 114 Aşağıdaki faktörler bir kaza ya da olayın meydana gelme ihtimalini etkileyebilir;  Riske maruz kalan kişiler,  Riske maruz kalmanın tipi, sıklığı ve süresi,  Riske maruz kalma ile tesirleri arasındaki ilişki,  İnsan faktörleri,  Güvenlik fonksiyonlarının güvenilirliği,  Güvenlik tedbirlerinin işlemez hale getirilme veya yanıltılma imkanları,  Güvenlik tedbirlerinin idame ettirilebilme kabiliyeti.

115 K. Sami EKEMEN 115  İşyerinde bir olayın gerçekleşme ihtimalini göstermek için aşağıdaki ihtimal skalası kullanılır; İhtimal Ortaya çıkma sıklığı / frekans için derecelendirme basamakları ÇOK KÜÇÜKYILDA BİR KÜÇÜKÜÇ AYDA BİR ORTA AYDA BİR YÜKSEKHAFTADA BİR ÇOK YÜKSEKHER GÜN

116 K. Sami EKEMEN 116 SONUÇLARA KARAR VERİLMESİ Muhtemel bir olay sonrası beklenen zarar veya hasarın derecelendirilmesi için aşağıdaki skala kullanılır. SONUÇDERECELENDİRME ÇOK HAFİF: İş saati kaybı yok, ilkyardım gerektiren HAFİF : İş günü kaybı yok, ilk yardım gerektiren ORTA : Hafif yaralanma, tedavi gerekir CİDDİ : Ölüm, Ciddi yaralanma, meslek hastalığı ÇOK CİDDİ : Birden çok ölüm, sürekli iş göremezlik

117 K. Sami EKEMEN 117 RİSK DÜZEYİ VEYA RİSK SKORU ZARARIN AĞIRLIĞI OLASILIK Çok Hafif (1) Hafif (2) Orta (3) Ciddi (4) Çok Ciddi (5) Çok Küçük (1) Anlamsız 1 Düşük 2 Düşük 3 Düşük 4 Düşük 5 Küçük (2) Düşük 2 Düşük 4 Düşük 6 Orta 8 Orta 10 Orta (3) Düşük 3 Düşük 6 Orta 9 Orta 12 Orta 15 Yüksek (4) Düşük 4 Orta 8 Orta 12 Yüksek 16 Yüksek 20 Çok Yüksek (5) Düşük 5 Orta 10 Orta 15 Yüksek 20 Tolore Edilemez 25 SONUÇ OLASILIK ÇOK HAFİFHAFİF ORTACİDDİ ÇOK CİDDİ ÇOK YÜKSEK ORTA KÜÇÜK ÇOK KÜÇÜK YÜKSEK YÜKSEK 2015 ORTA 10 DÜŞÜK 5 20 YÜKSEKDÜŞÜKORTA YÜKSEKORTA DÜŞÜK ORTA DÜŞÜK

118 K. Sami EKEMEN 118 SONUÇEYLEM 20, 25 15, 16 KABUL EDİLEMEZ RİSK Bu risklerle ilgili hemen çalışma yapılmalı 10, 12 8, 9 DİKKATE DEĞER RİSK Bu risklere mümkün olduğu kadar çabuk müdahale edilmeli 4, 5, 6 1, 2, 3 KABUL EDİLEBİLİR RİSK Acil tedbir gerektirmeyebilir KABUL EDİLEMEZ RİSK DİKKATE DEĞER RİSK KABUL EDİLEBİLİR RİSK

119 K. Sami EKEMEN 119 RİSK DEĞ:CETVELİ

120 K. Sami EKEMEN 120 Maliyet Doğrulama için Kullanılır G.F.Kinkey-Wiruth Pratik Risk Analizi ve Güvenlik Yönetimi

121 K. Sami EKEMEN 121 KONTROL TEDBİRLERİNE KARAR VERME Bu adımda risklerin kabul edilebilir düzeye indirilmesi için gerekli kontrol tedbirlerine karar verilir.  Kontrol Öncelikleri;  Temel kural:  TEHLİKENİN ORTADAN KALDIRILMASIDIR  BU MÜMKÜN DEĞİLSE RİSKE MARUZİYET EN AZA İNDİRİLMELİDİR.

122 K. Sami EKEMEN 122 HENRİCH’e GÖRE KAZALARIN ÖNLENMESİ RİSKLERİN KONTROLÜ 1. MÜHENDİSLİK VE REVİZYON ÇALIŞMALARI 2. İKNA VE TEŞVİK UYGULAMALARI 3. ERGONOMİ KURALLARINDAN YARARLANMA 4. DİSİPLİN ÇALIŞMALARI Disiplin – kabiliyet bazlı personel disiplini, (ör. iyi eğitimli kadro) ve kural bazlı organizasyonel disiplin (ör. iş prosedürlerine bağlılık).

123 K. Sami EKEMEN 123 Risk Kontrolü-Zaman İlişkisi KAZALAR KAZALAR Prosedürel İyileştirme Çalışmaları ZAMAN Mühendislik İyileştirme Çalışmaları Davranış Değişikliği

124 A. TEHLİKELİ DURUMLARIN ÖNLENMESİNDE ÖNCELİKLER B. TEHLİKELİ DAVRANIŞLARIN ÖNLENMESİNDE 1GÜVENLİ TEKNOLOJİ SEÇİMİ, a) İlk Kuruluşta, b) Sürekli Olarak, 1 EĞİTİM VE ÖĞRETİM ÇALIŞMALARI a) İşe Girişte b) İş Başında c) Periyodik 2UYGUN İŞ ORGANİZASYONUNUN KURULMASI 2İKNA VE TEŞVİK UYGULAMALARI, 3İKAME (Değiştirme)3ÇALIŞAN İŞ ARASI UYUMUN SAĞLANMASI 4TECRİT (Ayırma)4VARDİYA DEĞİŞİMİ, MONOTON İŞ YÜKÜNÜN İRDE 5ÖRTME (Kapatma)5KİŞİSEL KORUYUCULARIN KULLANIMININ SAĞLANMASI 6 HAVALANDIRMA a) Genel b) Lokal 6DİSİPLİN KURALLARININ UYGULANMASI 7MARUZİYET SÜRESİNİ AZALTMA 8PERİYODİK BAKIM VE KONTROL 9KİŞİSEL KORUYUCULARIN TEMİNİ

125 İSG YÖNETMELİĞİ ( 89/391 EEC ÇERÇEVE DİREKTİF) UYARINCA RİSK KONTROLÜ İşverenler aşağıdaki genel prensiplere uygun tedbirleri alacaktır. a)Tehlikeleri ortadan kaldırmak, b)Ortadan kaldırılamayan tehlikeleri değerlendirmelere tabi tutmak, c)Tehlikeler ile kaynağında mücadele etmek, d)İşleri kişilere uygun hale getirme, özellikle işyeri tasarımında, iş makinası, çalışma ve üretim yöntemi seçimlerinde, üretim temposunun sağlığa etkilerini düşünmek ve monotonluğunu azaltmak, e)Teknik gelişmeleri adapte etmek, f)Tehlikelerin yerine tehlikesizleri veya daha az tehlikelileri ikame etmek, g)Çalışma ortamına ilişkin bütün şartları, teknolojiyi, iş organizasyonunu, çalışma şartlarını ve sosyal ilişkileri bir arada değerlendirerek birbirini destekler mahiyette tedbirler politikası geliştirmek, h)Toplu korunma önlemlerine kişisel korunma önlemlerinden daha çok öncelik vermek, i)İşçilere uygun talimatları vermek.

126 K. Sami EKEMEN 126 KONTROL TEDBİRLERİNİN UYGULANMASI  Bu adımda seçilen kontrol tedbirleri işyerinde uygulanarak tamamlanır  Kontrol tedbirlerinin uygulanması şu hususları içerir; Çalışma yöntemlerinin geliştirilmesi İletişim Eğitim ve öğretimin sağlanması Denetim Bakım

127 K. Sami EKEMEN 127 RİSK ANALİZİ YÖNTEMLERİ Kontrol Listeleri (Check- List) Normal Sistemden Sapma ve Etkileri Analizi (FMEA) Tehlike ve Çalışılabilirlik Analizi (HAZOP) Hata Ağacı Analizi (FTA) Kaza Sonuç Analizi (ETA) Tehlike Analizi ve Kritik Kontrol Noktaları (HACCP)

128 K. Sami EKEMEN 128 Son adım tedbirlerin etkinliğinin izlenmesi ve tekrar edilerek gözden geçirilmesidir Bu adımda en azından şu sorular cevaplandırılmalıdır.  Bu adımda en azından şu sorular cevaplandırılmalıdır. Seçilen kontrol tedbirleri planlandığı gibi tamamlanmış mı ? Seçilen kontrol tedbirleri yerinde tedbirler mi ? Bu kontrol tedbirleri uygulanmış mı ? Bu kontrol tedbirleri doğru bir şekilde uygulanmış mı ? Seçilen yöntem çalışıyor mu ? Yapılan değişiklikler amaçlarınıza uygun sonuçlanmış mı? Değerlendirilen risklere maruziyet ortadan kaldırılmış veya yeterince azaltılmış mı ? İZLE VE TEKRAR ET

129 K. Sami EKEMEN Sistematiklik Prensibi 2. Toplu Koruma Prensibi 3. İlave risk oluşturmama “ 4.Koruma-önleme“ 5. Ekonomik olma “ 6. Risklerin özgünlüğü “ 7. Risk algılamasının değişkenliği “ 8. Sübjektiflik prensibi “ 9. Katılımcılık prensibi “ 10. Proaktivite prensibi (Aksiyonerlik) “ 11. Mali yük getirmeme 12.Koruma düzeyini yükseltme“ 13.Diğer Yönt. Sistem. entegre olması “ 14.Gözden geçirme ve sürekli iyileştirme “

130 K. Sami EKEMEN 130 Risk Değerlendirme çalışmaları başından sonuna kadar sistematik bir yaklaşım ve kurgu içinde yürütülmelidir.

131 K. Sami EKEMEN 131 Risk kontrol çalışmalarında öncelik,  Kişisel korunma tekniklerine değil  Toplu korunma tekniklerine tanınacaktır.

132 K. Sami EKEMEN 132 Riskler için kontrol yöntemi seçim ve uygulamasında : Operatörler ve Diğer çalışanlar için; İlave risk oluşturulmamasına azami dikkat edilmelidir.

133 K. Sami EKEMEN 133 Kontrol tedbirleri iki aşamada uygulanmalıdır. 1.Koruma Tedbirleri : İşletme safhasından önce alınan tedbirler, 2. Önleme Tedbirleri : İşletme safhasında alınan tedbirler, Kullanım ömrünün safhaları : 1.Tasarım 5. Deneme 2.İmalat 6. İşletme 3.Nakliyat 7.Bakım 4. Montaj 8. Onarım 9. Hurdaya ayırma

134 K. Sami EKEMEN Ekonomik olma * Risk kontrol yöntemi ile koruma derecesi arasında ekonomiklik açısından bir bağıntı bulunmalıdır. * Diğer bir ifade ile en az harcama ile en yüksek koruma derecesini sağlayan kontrol yöntemleri araştırılarak tercih edilmelidir.

135 K. Sami EKEMEN 135 * Her kuruluşta risklerin ve kontrol yöntemlerinin kuruluşa özgü olduğu unutulmamalıdır. * Benzer makina, ekipman ve şartlardan bile farklı riskler kaynaklanabileceği ve farklı risk kontrol yöntemlerinin uygulanabileceği dikkate alınmalıdır. * Dikkat : İki makina resmi eklenecek 5. Risklerin özgünlüğü

136 K. Sami EKEMEN Risk Algılama değişkenliği * Mevcut riskler algılayıcıların (kişilerin) özelliklerinden dolayı farklı düzey ve şekillerde algılanabilirler. * Bu farklılığın başlıca sebepleri arasında; * Eğitim, kültür, statü, sosyal yapı, ekonomik durum gibi sebepler yer almaktadır.

137 K. Sami EKEMEN Sübjektiflik prensibi Risk Değerlendirmesi işleminin bütün aşamaları sübjektif kabul ve kararlara dayanmaktadır. Risk algılaması, gerçekleşme ihtimali, zarar-hasarın derecesi, kontrol tedbirlerinin etkinliği, tecrübe gibi bütün konular sübjektif konular olup kişiden kişiye farklılık göstermektedir. Bu farklılığın ortadan kaldırılması ya da asgariye indirilmesi için geniş kapsamlı ve detaylı, milli ve kuruluş bazında veri tabanları oluşturulmasına ihtiyaç vardır.

138 K. Sami EKEMEN Katılımcılık Prensibi * Risk değerlendirme ve kontrol çalışmalarından beklenen olumlu gelişmenin sağlanabilmesi için katılımcı bir yaklaşımla hazırlanması gereklidir. Yönetim ve iş gücünün katılımı ile: * Tehlike ve risklerin ortak algılama ile belirlendiği, * Çalışmanın gerekli ve işe yarar olduğu, * İstenmeyen durumları önlemede başarılı olunacağı fikri herkes tarafından kabul edilir hale gelebilecektir.

139 K. Sami EKEMEN Proaktif Yaklaşım Risk değerlendirme ve kontrol uygulamaları, İSG faaliyetleri içinde proaktif davranışın kaynağını oluşturur. Proaktif davranış; kuruluşta istenmeyen olayların ortaya çıkmasından önce, harekete geçerek, varsayım, öngörü, değerlendirme ve analizlere dayanarak koruma ve önleme tedbirlerini almak, Yani araba devrilmeden yol göstermek demektir.

140 K. Sami EKEMEN Mali yük getirmeme  Risk Kontrol çalışmaları sonucu alınacak hiç bir sağlık ve güvenlik tedbiri çalışanlara mali yük getirmeyecektir.

141 K. Sami EKEMEN Koruma düzeyini yükseltme Kontrol tedbirleri çalışanların sağlık ve güvenlik koruma düzeyini yükseltmelidir,

142 K. Sami EKEMEN D iğer sistemlere entegre olması  İSG koruma ve önleme çalışmaları kuruluşun diğer bütün yönetim sistemlerine entegre olmalıdır.

143 K. Sami EKEMEN Gözden geçirme ve sürekli iyileştirme  Gözden geçirme çalışmaları ile sağlık ve güvenlik düzeyinin sürekli olarak iyileştirilmesi sağlanacaktır.

144 K. Sami EKEMEN 144

145 K. Sami EKEMEN 145

146 K. Sami EKEMEN 146

147 K. Sami EKEMEN 147

148 K. Sami EKEMEN 148

149 K. Sami EKEMEN 149 İŞ TEFTİŞ NOKSANLIKLARIN GİDERİLMESİNİ TAKİP PROGRAM HAZIRLAMA ÖNCELİK BELİRLEMESİ VE MAKRO SEVİYEDE RİSK DEĞERLENDİRME KONTROL TEFTİŞ İŞYERİ ZİYARETLERİ GENEL TEFTİŞ NOKSANLAR VE TAVSİYELER MEHİL VERME ÖN TEHLİKE VE RİSK ANALİZİ (MEVZUAT UYARINCA) CEZAİ UYGULAMA KLASİK İŞ TEFTİŞ UYGULAMASI

150 K. Sami EKEMEN 150 İSTATİSTİK VE VERİ HAZIRLAMA HİZMETLERİ MEVZUAT VE İSG STANDARTLARININ HAZIRLANMASI EĞİTİM VE REFERANS LABARATUARI HİZMETLERİ SERTİFİKASYON HİZMETLERİ * ŞAHSİ * KURUM RİSK DEĞERLEND ÇALIŞMALARINDA BİRLİK SAĞLANMA SG GİRDİ SAĞLAMA ve ORTAM ÖLÇÜM HİZMETLERİ ÖNCELİKLERİN BELİRLENMESİ PROGRAMLARIN HAZIRLANMASI İŞ TEFTİŞ BİRİMİ


"09.04.2015 K. Sami EKEMEN 2 KAMİL SAMİ EKEMEN MAKİNA MÜHENDİSİ BAŞ İŞ MÜFETTİŞİ Her hakkı mahfuzdur." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları