Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Hidromorfolojik izleme Alexei Iarochevitch Antalya 15 Ocak 2015 Modül 2: Su Bütçesi, Baskılar ve Etkiler, Önemli Su Yönetimi Konuları, İzleme, Karakterizasyon.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "Hidromorfolojik izleme Alexei Iarochevitch Antalya 15 Ocak 2015 Modül 2: Su Bütçesi, Baskılar ve Etkiler, Önemli Su Yönetimi Konuları, İzleme, Karakterizasyon."— Sunum transkripti:

1 Hidromorfolojik izleme Alexei Iarochevitch Antalya 15 Ocak 2015 Modül 2: Su Bütçesi, Baskılar ve Etkiler, Önemli Su Yönetimi Konuları, İzleme, Karakterizasyon Raporu

2 İçerik:  Hidromorfolojik parametreler  Hidromorfolojik değerlendirme protokolü  Araştırma süreçleri (5 adım)  Hidromorfolojik değerlendirme örnekleri  Beyin fırtınası

3 Hidromorfolojik parametreler  Nehirler 1.devamlılık 2.hidroloji 3.morfoloji  Göller 1.hidroloji 2.morfoloji  Sınır aşan sular 1.morfoloji  Kıyı suları 1.morfoloji

4 Sıklık tüm su kütlesi kategorileri için:  Süreklilik – 6 yılda bir  Hidroloji – sürekli (nehirler); ayda 1 (göller)  Morfoloji – 6 yılda bir  İzleme bu aralıkları geçmeyecek sıklıkta gerçekleştirilmelidir.  Daha uzun aralıklar gerekçelendirilmelidir.

5 Nehir sürekliliği  Çok kolay  Baraj/ bend/ rampa (gibi boylamsal kesintiler) envanteri  Balık geçitleri/ kaldıraçları/ yakala-taşı araçlarının varlığı ya da yokluğu  Dip tarama ve membadan mansapa sediman transferinin varlığı ya da yokluğu

6 Nehir hidrolojisi Su akışının miktar ve dinamikleri su seviyesi (H, cm)  manuel istasyon (günde 2 kez)  otomatik istasyon (sürekli) deşarj (Q, m3/s)  istasyonun sabit tipi Q=f (H)  geçici istasyon (örneklem alırken ölçüm yapabilme)  hidrolojik hesaplamalar

7 Nehir morfolojisi  Nehir yatağı, sahil, civar alan, taşkın yatağı (değişiklik, yapı, alt tabaka)  EN Su Kalitesi – Nehirlerin hidromorfolojik özelliklerinin değerlendirilmesi için rehber standart  EN 15843:2010 Su Kalitesi – Nehir hidromorfolojisi üzerindeki modifikasyonların derecesini belirlemek için rehber standart  Sıklık – 6 yılda bir ya da ciddi bir taşkının ardından

8 taşkın yatağı Nehir kanalı sahil civar bölge Reut Nehri, Moldova

9

10 HİDROMORFOLOJİK DEĞERLENDİRME PROTOKOLÜ Hidromorfolojik araştırmanın belkemiği araştırma birimidir (SU). Araştırma birimi eşit uzunlukta 5 alt araştırma (SSU) birimine ayrılmıştır. Araştırmalar bu beş alt araştırma biriminde yürütülür. Hidromorfolojik araştırmada kullanılan araştırma birim (SU) ve alt-birimlerinin (SSU) uzunlukları Kanal genişliğiSU uzunluğuSSU uzunluğu Küçük nehir< 10m200m40m Ortalama nehir10-30m500m100m Büyük nehir> 30m1000m200m

11 ARAŞTIRMA PROSEDÜRÜ Araştırma prosedürü beş farklı adımdam oluşur: 1. Verinin derlenmesi 2. İhlaller kapsamında araştırma birimlerinin tanımlanması 3. Harita bazlı parametrelerin değerlendirilmesi 4. Saha çalışması 5. Değerlendirme ve sunum

12 Adım 1. Verinin derlenmesi  Mevcut planın tanımı için 1: ya da 1:25.000lik toporafik haritalar  Kıvrımları kıyaslayabilmek için geçmiş haritalar. Tercihen askeri ya da daha eski haritalar  GIS veritabanı katmanları ya da taşkın yatağı ve su tutma alanındaki arazi kullanımı analizi  Jeolojik haritalar (1:50.000)  Arazi kullanımı ve taşkın yatağı ve civar bölgedeki vejetasyonun tahmini için hava fotoğrafları ve/veya vejetasyon haritaları  Su çekimi, rezervuar yönetimi ile ilgili diğer materyaller

13 Adım 2. İhlaller kapsamında araştırma birimlerinin tanımlanması  Örnek bölgeler seçilmeli ve araştırma birimi ve alt birimlerinin tam lokasyonu araştırma haritasından belirlenmelidir  Bu çalışmanın temeli değerlendirmeden önce gerçekleştirilen nehirlerin su kütleleri (ihlaller) içine belirlemesidir.  Araştırılması gereken birimlerin lokasyonları topografik harita üzerinde işaretlenmeli ve farklı araştırma birimi ya da alt biriminin kesin sınırları çizilmelidir.

14 Adım 3. Harita bazlı parametrelerin değerlendirilmesi  Harita bazlı parametreler su tutma alanı parametreleri ve kanal modifikasyonları ile ilgili parametreleri içerir. Ayrıca, nehir vadisi formu ile ilgili parametreler ve harita ve hava fotoğrafları da arazi kullanımı ve taşkın yatağı yapısının değerlendirmesine yardımcı olabilir.  Sonuçlar daha sonra sahada kontrol edilebilir. Sonuçlar araştırma formuna kaydedilir.  Bazı durumlarda harita bazlı parametrelerin değerlendirmeleri uzman kararları ile yer değiştirebilir. Bu harita verisi olmadığında gerçekleşir.

15 Adım 4. Saha çalışması  Saha çalışmaları harita üzerinde belirtiliği gibi araştırma birimlerinde gerçekleştirilmelidir.  Parametre tanımları  Parametre tanımları (ve farklı özellikleri gösteren fotoğraflar) değerlendirmenin kalitesini artırmak için sahaya götürülmelidir.  Araştırma formları sahada tamamlanmalıdır ve her türlü harita araştırma parametresi mümkün olan her zaman kontrol edilmelidir.  Saha çalışması su yapıları boyunca yürüyerek gerçekleştirilmeli dir. İçinden geçilemeyecek kadar büyük nehirler ve kanallar için, tekneyle, zaman zaman da tekneden inerek gerçekleştirilir.

16 Parametre tanımı - örnek 2.1 Yatak elemanları Bu parametre, yatap elemanlarının toplam sayısını veriri. Eğer nehir, yatak elelmanlarının tanımlanması için çok büyükse, bu parametre değerlendirmeden çıkarılır. Herbir yapının büyüklüğü (derinlik ya da uzunluk) kanal genişliğinin en az 1/3’ü kadar olmalıdır (burada bu büyüklük araştımanın yapıldığı sırada, yapının bulunduğu noktada sağ ve sol sahil arasındaki mesafe olarak tanımlanır).  Çubuklar Ortalama su seviyesinden taşmayan yatak-yükü/sediman artışı örn. işaret çubukları, kanal kesişim noktası çubukları, kanal ortası çubukları  Adalar Çubuklardan oldukça uzun ve neredeyse komşu taşkın yatağıyla aynı seviyede. Dolayısıyla çok nadiren taşkına uğrar ve yaşlı ağaçlar barındırırlar. Suyun önüne çekilen set sistemleri nedeniyle oluşmuş adalar da kaydedilir çünkü nasıl oluştuklarıyla ilgli kesin bir bilgi bulunamayabilir.  Kumluk/ivinti yeri Kumluklar, iri taneli sedimanın birikimiyle oluşmuş sığ taşkın sırtlarıdır. Su yüzeyi önemli ölçüde bozulmuştur, memba doğru dalgacıklar oluşur. İvinti yeri, nehir yatağından çıkıntı yapmış olan sabit kayalardır ve bu alanda hızlı bir akış oluştururlar.

17 Adım 5. Değerlendirme  Morfoloji parametreleri dört kategoriye ayrılır: 1.Kanal formu, 2.İç akıntı özellikleri 3.Sahil / civar bölge ve 4.Taşkın yatağı parametreleri  Her bir parametre 1 ile 5 arasında, 1 ‘en iyi’ ve 5 ‘en kötü’ olmak üzere puan verir.  Her bir parametrenin puanın araştırma birimi için ortalaması alınır, (eğer değerlendirme alt araştırma birimi tarafından yürütüldüyse) ve bu dört kategorinin her birindeki araştırma birimi parametre değerlerinin de araştırma birimine bir kategori puanı vermek üzere ortalamaları alınır.

18 Parametre değerlendirme örnekleri Parametre 2.3'ün değerlendirilme tablosu - genişlik varyasyonları Genişlik varyasyonuPuan Çok düşük ( )5 Düşük ( )4 Orta ( )3 Yüksek ( )2 Çok yüksek (>2.00)1

19 SAHA PROTOKOLÜ

20

21

22

23 23 Hidromorfolojik değerlendirme Uzh nehri, Ukrayna

24 Sizin görüşünüz?  Slovakya ✓ km2 ✓ Ekip: 2 uzman + yerel uzmanlar (1-2) ✓ 4 yıl  Ukrayna (Tisza havzası) ✓ km2 ✓ Ekip: 4 uzman + yerel mühendisler (2-3) ✓ 4 mevsim (3 hafta yaz - güz)  Türkiye ✓ km2 ✓ ???

25 Sizin görüşünüz?  Mevzuat ✓ Su Yasasında değişiklik – Hidromorfolojik izlemeyi ‘yasallaştırmak’ için ✓ İkincil eylemler (ulusal rehberlik, standartlar vb.)  Sorumlu kurum (kurumsal düzenlemeler, koordinasyon  Uzman yetiştirme, ekiplerin oluşturulması  Finans  Ekipman (saha çalışma istasyonu, telemetre, ölçü aletleri + su akım ve deşarj ölçüm cihazları, dip ve askıda katı madde örneklemleri)

26 Teşekkürler Bismil, GAP, 2010 Ubort’ nehri, Ukrayna - Beyaz Rusya sınırı


"Hidromorfolojik izleme Alexei Iarochevitch Antalya 15 Ocak 2015 Modül 2: Su Bütçesi, Baskılar ve Etkiler, Önemli Su Yönetimi Konuları, İzleme, Karakterizasyon." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları