Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

UZM. KLINIK PSIKOLOG FIONA FARACI Yaşlı Bakımı Sosyal Rehabilitasyon.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "UZM. KLINIK PSIKOLOG FIONA FARACI Yaşlı Bakımı Sosyal Rehabilitasyon."— Sunum transkripti:

1 UZM. KLINIK PSIKOLOG FIONA FARACI Yaşlı Bakımı Sosyal Rehabilitasyon

2 Yaşlılığın Ruhsal Boyutu Yaşlılık : Ruhsal yaşlılık (dönem dönem kişilerin içte hissettiği ve söyleme yansıyan yaşlılık) Yaşlılık yaşının gelmesiyle birlikte görülen ; ruhsal ve fizyolojik etkiler

3 Yaşlılığın Ruhsal Boyutu Ruhsal yaşlılığı çağrıştıran dönemler : 1. Çocuğun ergenlik dönemine girmesi 2. Anneanne, dede olmak Eski pişmanlıklar : bir tamir, onarma süreci

4 Yaşlılığın Ruhsal Boyutu Değişime yönelik ruhsal uyarlama becerisi Örneğin ; yaşlı bakım evi Uyum sağlamanın en zor olduğu dönemde, beklenilen büyük değişiklik 1. Alışkanlıklar – yeni düzen 2. Ev, çevre, arkadaş değişimi 3. Yalnız kalma arzusu

5 Yaşlılığın Ruhsal Boyutu Bakım evi deneyiminin gizli mesajları : 1. Artık tek başına yapamayacağı düşüncesi – tek başına hareket eden, kendi kararlarını alan, özerk bir kişi 2. Ölüm düşüncesinin yakınlığı Bunun bir süreç olduğu, uyum sağlama süreci, ve yaşlının ruhsal değişimler yaşayacağını göz önünde bulundurmak.

6 Yaşlılığın Ruhsal Boyutu Sosyal Rehabilitasyon - uyum sağlama sürecinde yardım etmek. Ama nasıl? Sunulacak aktiviteler olabilir ama, herşeyden önce yaşlı bireyi duyabilmek, şikayet, acı ve yakınmalarını kabul edebilmek gerekir. Yaşlı bakımında, sizlerin, farklı bir duyma yetisine sahip olabilmeniz önemli bir farklılık yaratır.

7 Yaşlılık ve Ruhsal Şiddet İstemsiz ruhsal şiddet eğilimleri : 1. Yaşlının kendisi 2. Aile 3. Yaşlı bakımından sorumlu kişiler Ağır şiddet içeren durumlar : 1. Taciz, tecavüz 2. İşkence, insan öldürme 3. Ruhsal yönden kötü muamele 4. Maddi sömürü (hırsızlık, miras)

8 Yaşlılık ve Ruhsal Şiddet 5. İlaç tedavisi (fazladan ilaç verme, yaşlıyı uyutma veya ilacından yoksun bırakma 6. Eyleme yönelik şiddet (odada kapatma, hareket alanını kısıtlama, ceza verme) 7. Besin içerikli şiddet (tek tabakta tüm besinleri sunma, öğun atlama) Gündelik istemsiz ruhsal “şiddet” Örneğin, bir çocuk ağladığında ; “ağlama,bir şey yok”, “bir şey olmadı ki” veya “bunun için mi ağlıyorsun?!”

9 Yaşlılık ve Ruhsal Şiddet Endişeli bir yaşlıyı yatıştırmaya çalışırken ; “merak etmeyin, herşey yoluna girecek” – duygunun inkarı İstemsiz ruhsal “siddetin” değindiği alanlar ; 1. Duyguyu tanımama, yok sayma 2. Dinlememe 3. Güven duymama 4. Bakım evine yatışını yaşlı bireyden gizleme – sadece birkaç gün, bir ay için 5. Biz birini haklı bulmak için veya yargılamak için değil, yardımlarımızın yanısıra ona konuşma ve duygularını ifade etme fırsatı vermek için varız.

10 Yaşlılık ve Ruhsal Şiddet Yaşlı bakımından sorumlu kişiler : 1. Bildiklerini öne sürmemek 2. Yaşlılığı henüz yaşamadık, kitaplar farklı, bedenin içinde olmak farklı 3. Herkesin kişisel acıları ve bakış açıları vardır 4. Belirli bulgular aynıdır ama, yaşantılama ve ifade etmede farklılıklar bulunur her zaman – bunun ortaya çıkabilmesine izin vermek, alan sunmak

11 Yaşlılık ve Ruhsal Şiddet İstemsiz ruhsal şiddet = sağır konuşmaları Gündelik hayatın bir parçası, kimse farketmez, görünmezdirler Etkileri : 1. Motivasyon düşüklüğü 2. Konuşmanın azalması 3. Proje üretme, aktivitelere katılım azalır Ruhsal olarak çökkün biri daha fazla uyur, hareket etme arzusu kalmaz, yalnızlığına gömülür – bazen, kelimlerein yerine psiko-somatik belirtiler ortaya çıkar.

12 Yaşlılık ve Ruhsal Şiddet “Minik” ve gündelik, kimsenin fark etmediği ruhsal şiddetlere birkaç örnek : 1. Beden temizliği : Yaşlı birey ; “beni rahat bırakın” veya “utanıyorum, yapmayın” Yardımcı/Bakıcı ; “merak etmeyin, çabuk olacağım” Örnek ; “bunun sizi rahatsız ettiğini duyabiliyorum...”, “bir öneriniz var mı?”

13 Yaşlılık ve Ruhsal Şiddet 2. Yemek saatinde : Yaşlı birey ; “yemenin bir anlamı yok” veya “ne işe yarar ki yemek, şu halime bakın” Cevap ; “Öyle demeyin, bakın çocuklarınız çok üzülür” veya “böyle yememeye devam ederseniz, sonunda size sonda takmak zorunda kalacağız” Örnek ; “Artık istemiyor musunuz?”

14 Yaşlılık ve Ruhsal Şiddet 3. Tıbbi müdahale gerektiren durumlarda : Yaşlı birey ; “Emin misiniz? Gerçekten gerekli mi?” Cevap ; tıbbi açıklama Öneri ; “Bu müdahaleye şüpheyle bakmanıza neden olan nedir?”, “bana söylemek istediğiniz şey nedir?”

15 Yaşlılık ve Ruhsal Şiddet 4. Resim atölyesi esnasında : Bakıcı/Hemşire ; “ne güzel bir resim, ne güzel renkler kullanmışsınız” Yaşlı birey sessiz kalır, surat asar B/H ; “Pek aynı fikirde değilsiniz sanırım?” YB ; “Değilim, ben eskiden öğretmendim, öğrencilerim benden çok daha güzel çizerdi”

16 Yaşlılık ve Ruhsal Şiddet Konuşmayı açıyoruz, söyleme alan yaratıyoruz ama, bu yaşlı kişinin ölüm isteğini kabul ediyoruz, anlamlı buluyoruz veya destekliyoruz anlamına gelmez. “Anlıyorum” veya “haklısınız” yönünde bir cevap değil bizim aktarmaya çalıştığımız. Ölüm içerikli olmayan şikayetlerde, eğer yaşlılının asıl ifadesini anlamak güçse ; “söylediklerinizi anlamaya çalışıyorum”, “üzüntünüzü, sıkıntınızı anlamaya çalışıyorum, biraz anlatır mısınız?”.

17 Yaşlılık ve Ruhsal Şiddet Ailelere yönelik ruhsal şiddet : Yaşlının kendi ailesine yönelik gerçekleştirdiği ruhsal şiddet ; çatışmalı talepler (gel-gelme, getir-getirme), vicdan azabı yükleme – Aile öyküsü önemli. Bakıcının dikkat etmesi gerek durumlar ; aileyi desteklemek için yaşlıyı suçlamamak (“haklısınız çok zor biri”) – örnek ; “sizin için zor olmalı”. Bakıcının aileye yönelik ruhsal şiddeti ; “haklısınız, olacak iş değil, sizi görmeye gelmeleri gerekirdi”.

18 Yaşlılık ve Ruhsal Şiddet Bakım görevlilerine yönelik ruhsal şiddet 1. Yaşlı birey tarafından : Kabalık sıkça görülebilir (“git başımdan”, “beni bu pisliklerle – ilaç – gebertmek mi istiyorsun”, bastonla tehdit) Farklı istemiz şiddetler : hastalığa bağlı delilik anları, inilti ve acı haykırışları – buna engel olmak için yaşlı kişi herhangi bir şey yapamasa da, bu anlar bakıcıları da ruhsal olarak zorlamaktadır. Şiddetin kişisel, kişiye yönelik olmadığını unutmamak

19 Yaşlılık ve Ruhsal Şiddet 2. Aile tarafından : “Anneme/babama böyle mi bakıyorsunuz? Bu şartlarda insan tabii ki ölmek ister!” Öfkenin size yönelik olmadığını unutmayın - bakım evine bırakmış olmanın vicdan azabı, yetersizlik hissi.


"UZM. KLINIK PSIKOLOG FIONA FARACI Yaşlı Bakımı Sosyal Rehabilitasyon." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları