Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Üriner İnkontinans Tedavisinde Konservatif Yöntemler DR. EREN AKBABA MUĞLA SITKI KOÇMAN ÜNİVERSTESİ TIP FAKÜLTESİ.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "Üriner İnkontinans Tedavisinde Konservatif Yöntemler DR. EREN AKBABA MUĞLA SITKI KOÇMAN ÜNİVERSTESİ TIP FAKÜLTESİ."— Sunum transkripti:

1 Üriner İnkontinans Tedavisinde Konservatif Yöntemler DR. EREN AKBABA MUĞLA SITKI KOÇMAN ÜNİVERSTESİ TIP FAKÜLTESİ

2 ÜRİNER İNKONTİNANAS Sosyal ve/veya hijyenik bir sorun haline gelen istemsiz idrar akışı. (ICS 2002)

3 Kadınlarda Üİ sıklığı 1. Hampel C, et al. Urology American Heart Association. Electronic Citation; American Family Physician. Electronic Citation; NIDDK. Electronic Citation; 2001

4 Üriner İnkontinans İdrar kaçırma gizli toplumsal bir epidemidir. Hastalık prevalansının yüksek olması,kronik hastalık olması ve olumsuz mali etkileri nedeni ile üriner inkontinans aynı zamanda bir halk sağlığı problemidir.

5 Agency for Health Care Policy and Research’s Clinicial Practice Guidelines İnkontinanslı hasta için en az invaziv ve en az tehlikeli yöntemin ilk seçenek olmasını önermektedir, Abrams P, Cardozo L, Khoury S, Wein A, Incontinence.2nd ed.Plymouth, UK;Health Publication 2002.

6 Konservatif Tedavi İnkontinansta İlk Seçenek Basit, minimal invaziv uygulamalar Pahallı değil Komplikasyondan uzak Sonrasında verilecek cerrahi kararı olumsuz etkilemez Kür yüksek olmamasına rağmen hasta memnuniyeti iyi

7 BAŞARILI BİR KONSERVATİF TEDAVİ İÇİN Premenopozal dönem ve E varlığı ISY olmaması Üretral hipermobilitenin olmaması Hasta uyumu Sakral refleks arkının ve periferik inervasyonun intakt olması Kirby M, J Clin Pract 2006

8 Konservatif Tedavi Yöntemleri Pelvik taban egzersizleri (PTE) Fonksiyonel elektrik stimülasyonu (FES) Manyetik Sandalye Vajinal konlar Mekanik araçlar Mesane eğitimi

9 Pelvik Taban Egzersizleri Pelvik taban kaslarını güçlendirme –Levator ani –Eksternal anal sfinkter –Çizgili üretral sfinkter Başarı –Devamlılık –Düzenli ev egzersizleri ardışık istemli kontraksiyonları ve relaksasyonlarıdır

10 Pelvik taban kaslarını lokalize edin Önerilere göre tekrar edin (3 set/gün 20 kontraksiyon/set ) Her kontraksiyon sonrası En az 10 sn gevşeyin Pelvik taban kaslarını mümkün olduğunca (en az 10 sn) sıkın Pelvik Taban Egzersizleri Hf 3-4kez 1-6 ay süreyle Doğru kaslar gereken sıklıkta, sürede ve etkinlikle kasılmalı

11 Pelvik Taban Egzersizleri 1948 Arnold Kegel PTK bir tabaka olup simfizden sakruma doğru uzandığını; –üretra, vajen ve rektum tarafından 3 bölgede perfore edildiği, –güçlendirildiğinde gaz kaçırmanın, koit esnasında vajen bolluk hissinin ve idrar kaçırmanın engellenebileceği, –3-6 ayda tonuslarını artırmanın mümkün olduğu vurgulanmalı

12 PTE – Amaç PTK’nın güç ve hızlılığını arttırarak üretrovezikal bileşkeyi yukarı kaldırmak ve üretrayı pubik kemik arkasına doğru komprese etmektir

13 PTE PTE’de kas gücü parmak muayenesi ile değerlendirilmeli Parmakla palpasyon, perinometre veya kon-retansiyon testinden daha iyi,vajen introitsunun 1 cm üzerinde ve os ramus pubisin hemen altında digital palpasyon ile pubokoksigeus kası belirlenir.Hastadan bu kası kasması istenir aynı zamanda bir el hastanın batınına konarak karın kaslarnın gevşek olduğundan emin olunmalıdır.Aksi takdirde hasta parmağımızın sıkıştırma hissini karın kaslarını kullanarakda yapabilir. Kasılma esnasında nefes tutulmamalıdır.Gluteal bölge abdominal ve uyluk kasları kasılmamalıdır.

14 PTE PTE’de kas gücü parmak muayenesi ile değerlendirilmeli Parmakla palpasyon, perinometre veya kon-retansiyon testinden daha iyi Modifiye Oxford skalası EvreTanım 0Yok 1< 1sn kontr 21-3sn kontr parm elev  34-6sn kontr parm elev 47-9sn kontr 3 tekrar 59-10sn elev hızlı kontr 4 kez Perinenin yukarıya doğru hareketi egzersizin doğru yapıldığına dair “gold standard” kabul edilmektedir Newman DK, Health Professions Press 2002

15 Pelvik-Taban Kas Değerlendirmesi (İnternational Continence Society) 1- Yanıt yok 2- Zayıf kasılma hissi 3- Orta kasılma, tüm parmakta hissedilir 4- Güçlü kasılma, tüm parmak sıkıştırılır Messelink EJ et al Neurourol Urodynam 2005;24:374–80

16 PTE Stres İnkontinansa Etkisi Plasebo veya hiç tedavi verilmemesine karşı üstün Kısa vade subjektif başarı % 21 (9-36) Kısa vade subjektif iyileşme % 69 (55-88) > 2 yıl % 50’si düzenli egzersiz > 15 yıl % 28’i hf’lık, % 36’sı peryodik olarak egzersize devam etmekte % 46’sı cerrahiye gitmekte Robert M J Obstet Gynaecol Can 2006;28:1113-8

17 PTE – Aşırı Aktif Mesane Pelvik Taban Kas Kontraksiyonu Refleks detrusör inhibisyonu ve üretral basınç ↑ Berghmans LC, et al. BJU Int 2000;85:254

18 2010 PTE, plasebo ve tedavi vermemekten daha iyi İyileşme-tedavi Hayat kalitesi Daha iyi ped testi

19 Kür

20 Kaçırma epizotları

21 PFMT geç gebelik ve postpartum dönemde UI’ı önler Persistan postpartum UI’ta uygun tedavidir.

22 Mid postnatal peryod (12 hf 6 ay) PTE lehine Uzun dönem postnatal peryod (6 ay – 12 ay) PTE lehine

23 Biofeedback Fizyolojik aktivitenin kaydedilip görsel ve/veya duysal işaretlere dönüştürüldükten sonra hastaya yansıtılması İstemsiz veya algılanamayan vücut işlemleri monitorize edilir Haftada 3 kez dk uygulanır (10-20 seans) Egzersiz ile devam edilmeli Biofeedback ile hasta, PTK’nı belirlemeyi ve seçici olarak kullanabilmeyi öğrenir.

24 Perineometre, vajene yerleştirilen bir tür basınca duyarlı prob PTK’nın EMG aktivitesini ölçen biofeedback cihazları geliştirilmiştir Basit biofeedback yöntemleri: Perineye bir parmak yerleştirmek, Kontraksiyonları izlemek için ayna kullanmak, İntravajinal şişirilmiş bir foley kateterini dışarıya çekmek için güç uygulamak

25 Fonksiyonel Elektrik Stimülasyonu Pudental sinire mA akım (1-10 V) 50 Hz’de 1–5 ms uygulanır Kas yorgunluğunu önlemek için akım aralıklı olarak verilir, PTK pasif kasılması veya detrusörün refleks inhibisyonu yoluyla etkili olur 10 Hz, günde 6-20 saat, 3-6 ay kadar sürer

26 FES – Etki mekanizmaları Kas kontraksiyonu ile kas gücü ↑ (pasif Kegel) Yüksek frekanslar ile pudendal sinirin direkt stimülasyonu ile üretral P ↑ Düşük frekanslar spinal refleks mekanizma ile detrusör kontraksyon inhibisyonu Lokal dolaşım ↑ Kortikal bilinci ↑ Adrenerjik aktivite ↑, kolinerjik aktivite ↓

27 Avantajı hastanın eforuna gerek duyulmaması Dezavantajı ise hastanın kendi kasmasına göre daha güçsüz olmasıdır. Fonksiyonel Elektrik Stimülasyonu

28 FES’İN YAPILMADIĞI DURUMLAR  Obezite,  Vajinal enfeksiyon varlığı,  Çok gecikmiş vakalar,  Vesikoüretral reflü,  Üriner retansiyon,  İleri derecede prolapsus varlığı,  Menstruasyon dönemi,  Hamilelikte ve hamilelik şüphesi,  Malignite varlığı,  Pace maker varlığı,

29 SUI tedavisinde etkinliği tartışmalıdır AAM de 1 yıllık takipte kür % 30 (22-33) iken iyileşme %72 (70-73) Vajinal muayenede PTK’nı kasamayanlara FES faydalı olabilir Fonksiyonel Elektrik Stimülasyonu

30 Manyetik Sandalye Manyetik akım hasta efor harcamadan pelvik taban sinir ve kaslarını depolarize ederek pelvik kas egzersizi oluşturur Hasta giyiniktir Manyetik alan sandalyede olduğundan hastaya herhangi bir şey yerleştirilmez Haftada 2 defa 20 dak. oturma / 8 hafta toplam 16 seans 1998’de FDA onayı

31 Manyetik sandalye RİA, kalp pili,kalça protezi olanlarda yada ciddi aritmisi olanlarda kullanılmamalıdır.

32 Ekstrakorporeal Manyetik İnervasyon Tedaviden 6 ay sonra ped kullanımını % 70 azalttığı, % 25’inde kuruluk sağladığı % iyileşme ve % 15 ped ihtiyacını giderme Daha önce inkontinans cerrahisi geçirmemiş ve 3 veya daha az ped ihtiyacı olan kadınlara önerilebilir

33 2009 Henüz veriler yetersiz

34 NÖROMODÜLASYON Spinal kord içindeki işeme refleks yollarını resetler veya aktive eder Refleks yol inhibisyonu ile disfonksiyonel işeme ve üriner retansiyon düzelebilir Detrusör hiperrefleksisinde –Mesane preganglionik nöronlarının direkt inhibe edilmesi Miksiyon refleksinin aferent bacağının inhibisyonu ile suprese edilir –TENS(Transcutaneos Electrical Nerve Stimulation) ile nöromodülasyon yapıldığında, TENS’in santral sinir sisteminde endorfin seviyesini artırmasının da detrüsör kontraksiyonlarını inhibe ettiği kabul edilmektedir

35 POSTERİOR TİBİAL SİNİR (PTS) UYARIMI Ucuz, noninvaziv Tolerasyonu daha iyi PTS uyarımı sakral sinir pleksusuna retrograd uyarı sağlar PTS, mesane ve pelvik taban ile aynı spinal segmentlerden orjin alan mikst sensoriyel ve motor bir sinirdir PTS uyarımı, somatik, sakral ve lomber aferentleri depolarize ederek, mesane aktivitesini inhibe eder 100 urge üriner inkontinanslı hasta Nöromodülasyon ile %80 ilaç alan grupta % 55 kür veya düzelme Price N, Maturitas 2010

36 Vajinal Konlar 1985 Plevnick, –yanlış kasılan karın kasları basınçta hatalı yükselişlere neden olduğundan koni şeklinde ağırlık dizayn etti

37 Vajinal Konlar Koniler vajene yerleştirilip düşmemesi için vajen kaslarının kasılması istenir Günde 2 defa 15 dakikalık seanslar halinde uygulama istenir Vajende tutabildikçe ağırlık arttırılır Kullanımı kolay SUI riskini azaltır PTE ve FES ile karşılaştırıldığında fark yok Sco JT et al Yonsei Med J 2004;45:879-84

38  Tedavinin esası, istemli ya da istemsiz pelvik taban kontraksiyonları ile hastada bir biofeedback duygusu oluşturmaya dayanır. Aynı zamanda gözetim gerektirmeden uygulanabilme avantajı bulunmaktadır.  Pelvis kas egzersizlerinde hasta istemeden de olsa abdominal veya gluteal kaslarını da kasabilir oysa kon uygulamasında böyle bir durum söz konusu olamaz. Çünkü yanlış kas grubu kasıldığında kon vajinadan düşecektir  Şiddetli prolapsusun iyileştirilmesinde etkili değildir ve kronik vajinal hastalıklarda kontrendikedir.  Ağırlıkları 20 ile 90 gram arasında değişir.  Çok obez ve fazla doğum yapan kadınlarda kullanımı zordur, önerilmez.

39 2009 Ağırlıklı vajinal konlar SUI’de tedavi vermemekten daha iyidir PFMT ve elektrostimulasyona benzer etkinliktedir Konlar tedavi opsiyonu olarak önerilebilir

40 UI için Mekanik Aletler Pesserler –POP için çok eskiden beri kullanılmaktadır Son yıllarda SUI için üretrayı mekanik olarak destekleyen pesserler geliştirilmiştir İnkontinans ring pesseri için % 24 kür (1 yıl) Robert M, et al. Int Urogynecol J 2002;13:326-9

41 UI için Mekanik Aletler Ü-V bileşkesi stabilize eder, kapanma basıncını ↑ Önceden pelvik cerrahi geçirenlerde başarı azalmakta, AAM’de kullanılmaz Komplikasyonları minimaldir

42 UI için Mekanik Aletler Üretral tıkaçlar % 43 başarı oranı % 30 üriner enfeksiyon hevesleri kırmakta

43 UI tedavisindeki yeri konusunda henüz yeterli veri bulunmamaktadır

44 Mesane Eğitimi Zamanında işeme Urge inhibisyonu İşemeyi geciktirme EĞİTİM Yeniden güçlendirme Sakral işeme refleks merkezinin kortikal inhibisyonu

45 Mesane Eğitimi Sakral işeme refleks merkezinin kortikal inhibisyonu Amaç –İşeme aralıklarını uzatmak işeme aralıkları arttırılır (15-30 dk/hf artırım) Amaç işeme aralığını 2-4 saate çıkartmak –Urgency ve urge inkontinansı azaltmak İdrar sıkışıklığı hissini kontrol etme Hasta eğitimi, işeme günlüğü ve pozitif güçlendirme 6 hf uygulama ile inkontinans epizodları %60 

46 Urgensiyi geciktirmek için tuvalete koşulmamalı, –Ayakta durmalı ya da oturmalı, –Perineye basınç uygulanır, abdominal kasları relakse etmek için solunum egz. ve PTE yapılmalı Zihni meşgul etmek için matematik problemi çözülmesi tavsiye edilebilir Engel olunamıyorsa kaçırmayı önlemek için idrar yapılabilir

47 Mesane eğitimini sonuçlarını analiz eden çalışmalar göstermektedir ki; tedavinin olumlu yanıtı çoğunlukla DI olan hastalar üzerinedir Fantyl JA 1998; Urology 51 (Suppl 2A):

48 2009 Kısa ve uzun dönem sonuçları hakkında karar vermek için veriler yetersiz

49 Yaşam stili değişiklikleri –Kafein ve tütün tüketimini azaltmak, –sıvı alım miktarını ve zamanlamasını ayarlamak, –işeme intervallerini kısaltmak, –barsak düzenini sağlayan yiyecek değişikliği yapmak İnkontinans şiddeti % 61 azalmakta

50 Thüroff JW et al Eur Urol 2011;59:

51 EAU – Guidelines Konservatif yöntemler basit ve ucuzdurlar, SUI, UUI ve mikst UI’ta mutlaka ilk basamak tedavi olarak kullanılmalıdırlar (Grade A) Yaşam değişikliği –Morbid veya orta obez olan kadınlarda kilo verme (Grade A) –Caffeine kısıtlaması (Grade B) –Çok sıvı tüketenlerde Sıvı kısıtlaması (Grade C) Derece A : 1. Düzey Kanıt ( İleri Derecede Tavsiye Edilir) Derece B : Tutarlı 2.Veya 3. Düzey Kanıt (Tavsiye Edilir) Derece C : 4.Düzey Çalışmalar Veya Ana Kanıt (İsteğe Bağlı) Derece D : Tutarsız Kanıt (Tavsiye Edilmesi Mümkün Değil) Thüroff JW et al Eur Urol 2011;59:

52 PTE –PTE SUI, UUI ve mikst UI ilk basamak tedavisinde etkilidir (Grade A) –Profesyonel yardımla yapılan program kendi kendine yapılandan iyi (Grade A) –Klinik veya ev tabanlı biofeedback ek yarar sağlamamakta (Grade A) Vajinal konlar SUI veya MUI için ilk basamak tedavisinde önerilir (Grade B) –PTE’e eklenmesi ek yarar sağlamaz (GradeB) Thüroff JW et al Eur Urol 2011;59: EAU – Guidelines

53 Elektrik stimülasyonu SUI, UUI ve MUI’de ilk basamak tedavi olarak önerilebilir (Grade C) PTE’e eklenmesi ek yarar sağlamaz Manyetik stimülasyon sadece çalışma bazlı EAU – Guidelines Thüroff JW et al Eur Urol 2011;59:

54 UUI’ta mesane Eğitimi ilk basamak tedavi (Grade A) –UUI’ta antimuskarinikler kadar etkili (Grade B) –SUI veya MUI’de PTE+ME tek başına PTE’nden daha iyi (Grade B) 2h aralıklarla zamanlı işeme hafif UI’ta yararlı olabilir (Grade C) EAU – Guidelines Thüroff JW et al Eur Urol 2011;59:

55 SONUÇ İleri derecede anatomik bozukluk ile birlikte olan ve kesin cerrahi endikasyon konan vakalar dışında, fizik tedavi ve egzersizin yer aldığı konservatif tedavi mutlaka denenmelidir Her zaman kür elde etmek mümkün olmasada bu non invaziv ve ucuz konservatif yöntemlerle hastalığın şiddetini azaltmak ve yaşam kalitesini arttırmak mümkündür.

56


"Üriner İnkontinans Tedavisinde Konservatif Yöntemler DR. EREN AKBABA MUĞLA SITKI KOÇMAN ÜNİVERSTESİ TIP FAKÜLTESİ." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları