Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

GERİATRİK ANESTEZİ Dr.U.Hale Dobrucalı

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "GERİATRİK ANESTEZİ Dr.U.Hale Dobrucalı"— Sunum transkripti:

1 GERİATRİK ANESTEZİ Dr.U.Hale Dobrucalı
Şişli Etfal Eğitim ve Araştırma Hastanesi Anestezyoloji ve Reanimasyon Kliniği

2 Kronolojik yaş anestezi için tek başına bir kontrendikasyon oluşturmaz
Yaşlı hasta ile karşılaşma sıklığı giderek arttığından bu guruptaki hastalarda eskiden cesaret edilemeyen major cerrahi girişimler için anestezi gereksinimi de artmıştır

3 65 – 74 yaş Yaşlılık 75 – 84 yaş İleri yaşlılık 85 ve üzeri İhtiyarlık 65 yaş üzerindeki hasta gurubu geriatrik hasta gurubu olarak adlandırılır 2040 yılında 65 yaş üzerindeki bireylerin toplumun %24 ünü oluşturacağı tahmin edilmektedir

4 Pediatrik ve geriatrik hastalar arasındaki benzerlikler
Hipovolemi, hipoksi ve hipotansiyona kalp hızı artışı yanıtının azalması Akciğer kompliyansının azalması Öksürme gücünde azalma Arteriyel O2 basıncında azalma Renal tübüler fonksiyonda azalma Hipotermiye duyarlılıkta artış Klinik anesteyioloji, 2008

5 Yaşla ilgili anatomik ve fizyolojik değişikliler (1)
Santral sinir sistemi İşitme,dokunma,ağrı ve ısı algılanmasında eşik değer yükselir 80 yaşında beyin kütlesi %20 azalır.Beyin dokusunun kafatası içinde kapladığı hacim %10 azalır BOS volümü artar Entelleküel melekeler korunmakla birlikte yeni şeyler öğrenme ve kısa dönem bellek koordinasyonu bozulur

6 Yaşla ilgili anatomik ve fizyolojik değişikliler (2)
KVS ve Otonom sinir sistemi Otonom sinir sistemi hemodinamik stabiliteyi korumakta zorlanır Parasempatik aktivite azalır Egzersiz sırasında maksimum kalp hızı ve EF azalır Baroreseptör refleks duyarlılığındaki azalma nedeniyle kolayca ortastatik hipotansiyon oluşur Venöz kompliyans azaldığından intravasküler volüm değişiklikleri belirgin olarak hissedilir Genel anestezi sırasında sinüs ritminin bozulması belirgin kardiyak depresyona neden olur Kronotrop ve inotrop yanıt bozulduğu için stresle başetme gücü azalır Yaşlanmaya bağlı değişiklikler Olağan patofizyoloji Arteriyel esneklik azalır Sistolik kan basıncı artar Sol ventrikül hipertrofisi İstirahatte kalp hızı azalır Baroreseptör refleksi azalır Ateroskleroz Koroner arter hastalığı Esansiyel hipertansiyon Aritmiler Aort stenozu Konjestif kalp yetersizliği

7 Yaşla ilgili anatomik ve fizyolojik değişikliler (3)
Solunum sistemi Toraks elastikiyeti azalır, solunum kasları zayıflar Alveol yüzeyi azalır Öksürük e yutma gibi koruyucu refleksler zayıflar Hipoksi ve hiperkapniye karşı koruyucu mekanizmalarda zayıflama ve gecikme olur Narkotikler, tiopental ve inhalasyon anesteziklerinde doza bağlı koruyucu refleksler baskılanır Vital kapasite ve FEV1 azalır Yaşlı akciğer KOAH akciğer dokusunu andırır Yaşlanmaya bağlı değişiklikler Olağan patofizyoloji Pulmoner esneklik azalır Alveol yüzeyi azalır Arteriyel pO2 azalır Rezidüel volüm artar Göğüs duvarı rijiditesi artar Kas gücü azalır Öksürük refleksi azalır Hipoksi ve hiperkapniye yanıt azalır. Amfizem Kronik bronşit Pnömoni

8 Yaşla ilgili anatomik ve fizyolojik değişikliler (4)
Üriner sistem Böbrek kan akımı ve GFR azalır Böbreklerdeki morfolojik ve fonksiyonel değişiklikler ilaç metabolizmasını etkiler Susuzluk hissi algılanması azaldığından sıvı açığı olmasına rağmen su tüketimi artmaz Aminoglikozid,digoksin ve pankronium gibi ilaçların dozlarının ve doz aralıklarının iyi ayarlanması gerekir Yaşlanmaya bağlı değişiklikler Olağan patofizyoloji GFR azalır Böbrek kan akımı azalır Sıvı dengesi bozulur Na+ dengesi bozulur İlaç atılımı azalır K+ atılımında yetersizlik Dilüsyon kapasitesi azalır Diyabetik nefropati Hipertansif nefropati Prostatik obstrüksiyon Konjestif kalp yetersizliği

9 Yaşla ilgili anatomik ve fizyolojik değişikliler (5)
Termoregülasyon Yaşlanma ile vazokonstrüksiyonla ısı kaybını önleme kabiliyeti azalır, hipotermiye giriş kolaylaşır. Titreme belirgin değildir ancak O2 tüketimi %34-40 oranında artar Kanamaya meyil artar İmmun fonksiyon bozukluğu oluşur ve yara iyleşmesi gecikir Plazma noradrenalin düzeyi yükselir, hipertansiyon ve myokard iskemisi riski artar

10 Yaşla ilgili anatomik ve fizyolojik değişikliler (6)
Endokrin sistem Glikoz tolerensı azalır Diabet mellitus ortraya çıkabilir Subklinik hipotiroidi Gastrointestinal sistem Mide boşalması gecikir Gastroözofagial reflü olasılığı artar

11 Değişik ilaçların gençlerde ve yaşlılardaki eliminasyon yarı ömrü
Genç erişkin Yaşlı Fentanil 250 dk 925 dk. Alfentanil 90 dk 130 dk. Diazepam 24 sa. 72 sa. Midazolam 2,8 sa. 4,3 sa. Vekuronyum 16 dk. 45 dk. Karcı A,T Klin J Anest 2003

12 Nöromüsküler blokajdan sonra klinik derlenme için gerekli süre

13 Geriatrik olgularda preanestezik vizit
Hastaya formal hitaplar kullanılmalı Görsel ve işitsel kayıpları göz önüne alınarak daha fazla zaman ayrılmalı Yapılacak işlemler hakkında bilgi verilmeli

14 Yüksek morbidite ve mortalite !!
(%) n= ortalama yaş: 81 Pnömoni Yüksek morbidite ve mortalite !! Polifarmasi Delirium - Trisiklik antidepresanlar - Antihistaminikler - H2 reseptör blokerleri - Antikolinerjik etkili antiaritmikler Haljame H,Acta Anaesth Scand,1982

15 Trisiklik antidepresanlar Oral antidiyabetikler
İlaç Etki Diüretikler Hipokalemi, hipovolemi Dijital Aritmi ve ileti bozuklukları Beta blokerler Bradikardi, bronkospazm, konjestif kalp yetm. Trisiklik antidepresanlar Aritmi ve ileti bozuklukları, anti kolinerjik etkiler Lityum Aritmi, kas gevşetici etkisinde artış Antiaritmikler Kas gevşetici etkisinde artış Oral antidiyabetikler Hipoglisemi Alkol Delirium tremens Antibiyotikler

16 Geriatrik olgularda preanestezik analizler
Tam kan Tam idrar tahlili Rutin BUN, kreatinin, elektrolitler AKŞ KC fonksiyon testleri EKG ve akciğer grafisi Akciğer fonksiyon testleri Spesifik Holter, Ekokardiyografi Egzersiz veya farmakolojik stres testi

17 Kardiyovasküler sistem
Major organlarda saptanan ve postoperatif dönemi olumsuz etkileyen patolojiler (1) Kardiyovasküler sistem (EKG) -Atrial fibrilasyon -2. veya tam AV blok -Sol ventrikül hipertrofisi -Myokardial iskemi -ST depresyonu / anormal Q dalgası -Prematüre erken atım (multifokal, >6/dk, salvo) Akciğer grafisi -Kardiyomegali (KTO>0.5) -Plevral efüzyon -Pulmoner konjesyon

18 Major organlarda saptanan ve postoperatif dönemi olumsuz etkileyen patolojiler (2)
Hematoloji Hb<10g/dl Trombosit < /mm3 K+ dengesi Hiperkalemi ( > 5,5mEq/L) Hipokalemi ( < 3,5mEq/L) Renal bozukluk BUN /Kreatinin >20 Kreatinin > 1,5mg/dl Karaciğer bozukluğu AST / ALT >100 U Albumin < 3,5g/dl Total biluribin > 2mg/dl Diyabet Herhangi bir zamanda kan şekeri > 200mg/dl Üriner enfeksiyon TİT, her sahada > 3 lökosit Kan basıncı Sist. >180mmHg, Dias. >110mmHg

19 Geriatrik olgularda postoperatif mortalite yönünden risk faktörleri
ASA 3 - 4 Cerrahi girişim Major veya acil cerrahi girişim Yandaş hastalık Kardiyak, pulmoner,DM veya renal Nutrisyonel Kötü, anemik, albumin <3,5g/dl İkamet Ailesi ile yaşamıyor (Bakım evinde yaşıyor) Ambulatuar durum Yatalak

20 Geriatrik olgularda preaneztezik
dönem ve preanestezik vizit çok önemlidir. Bu aşamadaki hatalar, eksiklikler ve ihmaller geriatrik hastalarda morbidite ve mortaliteyi belirgin ölçüde artırır..

21 Yaşlı hastalarda anestezi yönetimi
Yüksek riskin belirlenmesi için preoperatuar değerlendirme Preoperatuar hazırlık Rutin önlemlerin alınması Hemodinamik stabilitenin sağlanması Hızlı derlenme için gerekli stratejinin belirlenmesi Postoperatuar dönemde yapılacaklar

22 - Ayrıntılı anamnez - Beden muayenesi - EKG Fonksiyonel ve nutrisyonel durumun değerlendirilmesi Isı monitorizasyonu Isıtıcı battaniye vb. İntraarteriyel basınç monitorizasyonu Derin ven trombozu proflaksisi Yandaş hastalığın kontrolü - Sigaranın kesilmesi - Göğüs fizyoterapisi Malnütrisyonun düzeltilmesi Aşırı sıvı yüklenmesinden kaçınma Kan kaybı takibi Kısa etkili anestezik ajanların kullanımı Nöromüsküler blokerlerin antagonize edilmesi Rejyonel anestezi uygulamaları Hipokseminin önlenmesi Hipoterminin önlenmesi Ağrı kontrolü Postop. kanama ve elektrolit takibi

23 Geriatrik olgularda premedikasyon
Preoperatuar dönemde anksietenin önlenmesi amacıyla farmakolojik ajanlar yardımcı olur Preoperatuar vizitte hasta ve aile bireyleri ile görüşmek ansietenin giderilmesinde sedatif ajan kadar etkili olabilir Premedikasyonda kullanılacak ilaçların düşük dozda kullanılmasına dikkat edilmelidir Midazolam: (>60 yaş, 0,05-0,07mg/kg İM etkili, >70 yaş aşırı uyku hali) Diazepam: Eliminasyon ömrü uzar (>80 yaş 90 sa.) Opioidler: Etkisi uzar, solunum depresyonu Atropin: >0,5mg uyku hali, dezoryantasyon, kalp atım hızını artırmaz, sekresyonları azaltıcı etkisi belirhgin değil

24 Geriatrik hastalarda monitorizasyon
EKG Kan basıncı Isı CVP Pulmoner arter kateteri Transözofagial EKG

25 Geriatrik hastalarda cerrahi postür
Osteoporoz ve artrit Hassas ve kırılgan iskelet yapısı ! Trendelenburg pozisyonu Beyin ödemi riski ! Ani pozisyon değişiklikleri Hipotansiyon ! Baş pozisyonu Vertebral arter basısı ! Cilt altı dokusunda ve cilt Ülserasyon vb.! elastikiyetinde azalma Uzun süre aynı Dizestesi ve dekubitus pozisyonda kalma yaraları !

26 Geriatrik hastalarda genel veya regional anestezi seçimi
Regional anestezi stresten arınmış ve preemptif anestezi sağlar Regional anestezide erken dönem mortalitesi düşük olmakla birlikte geç dönemde (>1 ay) fark azalır Regional anestezide DVT ve pulmoner emboli insidensi düşüktür Regional anestezide hipotansiyon riski artmıştır Yetersiz regional anestezide bloğu kurtarmak için uzun süre derin sedasyon uygulayarak oksijenizasyonu riske atmak yerine cerrahi girişimi başlatmamak veya süratle genel anesteziye geçmek gerekir.

27 Geriatrik hastalarda postoperatif ağrı kontrolü
Postoperatif dönemde yakın takip gerekir Yaşlı hastada ilgi çekmek isteği belirgindir Gece dezoryantasyonu hasta yakınının ilgisi ile çabuk atlatılır Demansı olan hastalarda ağrıya cevabın değerlendirilmesinde postüral değişiklikler, mimik ve yakınlarının ifadeleri önemlidir

28 Geriatrik anestezide postoperatif komplikasyonlar (1)
Pulmoner disfonksiyon KOAH Uzun süren operasyon Abdominal veya torakal girişim Obezite Sigara Mide içeriğinin aspirasyona bağlı sorunlar Hipotansiyon Adrenal yetersizlik Yetersiz sıvı replasmanı Yetersiz baroreseptör aktivasyonu Peritonit Peptik ülser perforasyonu Mezenterik infarkt Yüksek mortalite Nedeni bilinmeyen postoperatif kötüleşmelerde akla gelmeli

29 Geriatrik anestezide postoperatif komplikasyonlar (2)
Derin ven trombozu Kalça ve pelvik op. Malinite İmmobilizasyon Uzun cerrahi girişim Alt ekstremite varisi varlığı Serebral infarkt Peroperatif emboli Arter basıncı değişiklikleri Delirium Gece ajitasyonu Halüsinasyon ve oryantasyon bozukluğu Kalça ve kardiyak cerrahi sonrasında sık Uzun sürebilir (Haftalar)

30 Geriatrik cerrahide komplikasyonların azaltılmasına yönelik öneriler
Operasyonların normal mesai saatlerinde ve deneyimli anestezist ve cerrah tarafından yapılması Preanestezik incelemede risk faktörelerinin iyi değerlendirilmesi Komorbid hastalıkların operasyon sırasında takibi ve kontrol altında tutulması Mümkün olan minimal invaziv girişimlerin tercih edilmesi Peroperatif ve postoperatif dönemde dikkatli monitorizasyon yapılması Postoperatif dönemde ağrının azaltılmasına yönelik yöntemlere önem verilmesi Riskli hastaların postoperatif dönemde ICU de izlenmesi Bu konudaki literatürün peryodik olarak gözden geçirilmesi

31 Elektif veya acil bir cerrahi girişim sadece hastanın kronolojik yaşına bakılarak ertelenmemelidir. Önemli olan hastanın fizyolojik yaşıdır

32 izlediginiz için tesekkürler


"GERİATRİK ANESTEZİ Dr.U.Hale Dobrucalı" indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları