Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Üst Solunum Yolu Enfeksiyonlarına Yaklaşım Prof. Dr. Neşe Saltoğlu Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "Üst Solunum Yolu Enfeksiyonlarına Yaklaşım Prof. Dr. Neşe Saltoğlu Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji."— Sunum transkripti:

1 Üst Solunum Yolu Enfeksiyonlarına Yaklaşım Prof. Dr. Neşe Saltoğlu Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji

2 Rinit Sık görülen bir enfeksiyondur. Belirtileri Burun akıntısı Hapşırma Burun tıkanıklığı (Konjesyon) Burunda kızarıklık

3 Soğuk algınlığı Etkeni virüsler 200’den fazla virüs etken olarak tanımlanmıştır. Farklı virüsler nedeni ile enfeksiyon yılda birkaç kez görülebilir. Tedavi harcamaları ve iş gücü kaybına neden olur. En sık rinovirüsler, korona virüs, influenza, parainfluenza virüs, respiratuvar sinsityal virüs, adenovirüs

4 Soğuk algınlığı Rinovirüs ve parainfluenza sonbahar ve ilkbahar ayları Enterovirüsler yaz aylarında sık Adenovirüsler kreş, askeri birliklerde sık RSV ve korona virüsler kış ve ilkbahar ayları

5 Soğuk algınlığı Bulaşma yolları Damlacık yolu (İnfluenza bulaşında sık) Ellerle bulaş Kirli ellerle direkt temas ya da kontamine yüzeylere el teması Küçük aerosoller (RSV bulaşında önemli)

6 Soğuk algınlığı İnkubasyon süresi: saat Semptomları Aksırma Burun tıkanıklığı Akıntı Hafif ateş var ya da ateş yok Boğaz ağrısı Öksürük geç başlar. Baş ağrısı Kırgınlık hissi 3-7 gün içerisinde iyileşme görülür. Sık görülür

7 Ayırıcı tanı Rinitte öksürük-boğaz ağrısı yok Bakteriyel tonsillo farenjitte Burun akıntısı - tıkanıklık yok. Gripte yüksek ateş, kas ağrısı mevcut, klinik görünüm daha ağırdır.

8 Rinit ve Soğuk Algınlığı Tedavi Yaklaşımı Tedavisi: SEMPTOMATİK Analjezikler, Serum fizyolojikli burun damlaları Dekonjestanlar ANTİBİYOTİK KULLANILMASINA GEREK YOKTUR ANTİBİYOTİK KULLANIMI SEKONDER BAKTERİYEL İNFEKSİYON GELİŞİMİNİ ÖNLEMEZ

9 Akut tonsillofarenjit Sık görülür Okul çağı çocuklarında daha fazla Okula devamsızlık Erişkinde iş gücü kaybı-ekonomik kayıp Tedavi edilmeyen olgularda komplikasyon

10 Akut tonsillofarenjit *Viruslar%75 oranında etken *3 yaş altında sık Adenovirus Enterovirus Parainfluenza Ebstein-Barr virusu Herpes simplex Respiratory sinsityal virus İnfluenza A ve B Sitomegalovirus

11 Akut tonsillofarenjit bakteriyel etkenler A grubu beta hemolitik streptokok 5-15 yaş (%30) Erişkinde (%5-15) Grup C ve G streptokoklar Tonsillit ve skarlatiniform döküntü Corynebacterium diphteriae Neisseria gonorrhoeae Anaeroblar Fusobacterium Actinomyces Provetella Porphyromonas Mikoplazmalar Klamidyalar

12 Yüksek ateş Ani başlangıçlı boğaz ağrısı Ağrılı yutma Baş ağrısı Bulantı-kusma Çocuklarda karın ağrısı

13 Fizik muayenede Tonsil ve farenkste eritem (Eksudasyon var/yok) Uvula ödemli-kırmızı Ağrılı anterior servikal lenfadenopati

14 A grubu beta hemolitik streptokok farenjitinde klinik puanlama Bu bulguların dördü var ise risk %40- 63dür. 38°C üzerinde ateş Öksürük olmaması Tonsillada hipertrofi ve/veya eksuda Hassas ön servikal lenfadenopati  Cooper at al, Ann Intern Med 2001; 134: Yaş 3-14 arası risk erişkinden yüksektir.(+ 1puan) Streptokok farenjitini dışlama kriterleri Öksürük, ses kısıklığı, konjonktivit, burun akıntısı VİRAL İNFEKSİYONU DÜŞÜNDÜRMELİDİR

15 Streptokoksik farenjit

16 A grubu beta hemolitik streptokok farenjitinde laboratuvar tanı Boğaz kültürü %95duyarlı Hızlı antijen belirleme testi Özgüllük %90 Duyarlılık %60-95

17 Komplikasyonlar İnvazyon Süpüratif komplikasyonlar (otitis media) Akut romatizmal ateş Glomerülonefrit Antimikrobiyal Tedavi Penisilin veya Makrolid

18 A grubu streptokok farenjitlerini tedavinin amaçları Akut romatizmal ateşi önleme Süpüratif komplikasyonları önleme, Klinik bulgu ve belirtilerin iyileşmesi Etkenin hastanın yakın temaslılarına geçişini önleme Uygunsuz antimikrobiyal tedavinin olası istenmeyen etkilerini minimize etme Bisno AL, CID, 2002: 35:

19 Otitis media Etken S.pneumoniae, M.catarrhalis H.influenzae Virüsler Belirtiler ÜSYE öyküsü ateş şiddetli kulak ağrısı, işitme azlığı bulantı, kusma, Kulakta akıntı +/- çocuklarda ağlama /huzursuzluk,/kulak kepçesiyle oynama Tanı: otoskopik muayene timpanik membranda kızarıklık, bombeleşme

20 Otitis media Effüzyonlu otitis media Orta kulak boşluğunda sıvı birikimi Akut otitis media Sıvı birikimi+ateş, ağrı Rekürren otitis media Son 6 ayda 3 kez ya da son 1 yılda 4 epizod Kronik otitis media Şikayetleri 6 aydan fazla süren hastalar

21 Akut otitis media Tedavi Antibiyotik Analjezik Gerekirse timpanosentez Komplikasyonlar Menenjit Beyin apsesi Lateral sinüs tromboflebiti Mastoidit Fasiyal paralizi

22 Sinüzit

23 Sinüzit tanımlar Akut bakteriyel sinüzit 30 günden az süren paranazal sinüs infeksiyonu,semptomları tamamen düzelir Subakut bakteriyel sinüzit gün süren paranazal sinüs infeksiyonu, semptomları tamamen düzelir Rekürren bakteriyel sinüzit 6 ayda 3 kez ya da 12 ayda 4 kez görülen akut bakteriyel sinüzit epizodları

24 Sinüzit tanımlar Kronik sinüzit 90 günden fazla süren paranazal sinüs epizodları, hastaların persiste eden öksürük, rinore, nazal obstrüksiyonu olabilir Kronik sinüzit zemininde akut bakteriyel sinüzit atakları Kalıcı solunum semptomları zemininde gelişen akut bakteriyel infeksiyon,

25 Sinüzit Etkenler Viruslar %20 Bakteriler Streptococcus pneumoniae %30 Haemophilus influenzae%20 Moraxella catarrhalis %20 Anaerob bakteriler erişkin %0-10 S aureus erişkin %0-8 Funguslar nadirdir

26 Sinüzit Klinik olarak bakteriyel ve viral sinüziti ayırd etmek güçtür Rinosinüzit semptomları 7 günün üzerinde olan ve pürülan nazal sekresyonu ile tek taraflı maksillo- fasial, diş ağrısı veya hassasiyet olan durumlarda bakteriyel sinüzit düşünülmeli

27 Sinüzit Hastanın yakınmaları Ateş Baş ağrısı Yüz ağrısı,/diş ağrısı,/göz kürelerinde ağrı Retrofaringeal pürülan vasıfta akıntı (genize akıntı olması)

28 Sinüzit Tanı Rutin tanıda sinüs radyografisi tavsiye edilmez. Radyografi 72 saat tedaviye rağmen yanıt vermeyen vakalar için düşünülür. Tanıda Gold standart sinüs aspirasyon kültürüdür. Kültürde solunum yolu patojeni bakterinin 10 5 /ml bakteri üremesi anlamlı İnvazif bir prosedürdür Genellikle tedaviye dirençli vakalar için önerilir

29 Sinüzit Hafif derecede semptomları olanlarda semptomatik yaklaşım yeterli Antibiyotik tedavi klinik semptomları akut bakteriyel sinüziti düşündüren, ciddi semptomları olan vakalar için hastalığın süresine bakılmaksızın kullanılmalı Başlangıç antibiyotik tedavi dar spektrumlu ilaçlarla olmalı Yeterli antibiyotik tedavi süresi gün Snow et al, Ann Intern Med 2001; 134: Hickner et al, Ann Intern Med,2001:

30 Akut bakteriyel sinüzit tedavi nedenleri İyileşmeyi hızlandırma Süpüratif komplikasyonları önleme Astım ataklarını minimize etme

31 Grip

32 20. Y ü zyılın Grip Salgınları 32 A(H2N2) 1-4 milyon ölüm 1957: “Asian Flu” 1-4 milyon ölüm 1968: “Hong Kong Flu” 1918: “Spanish Flu” milyon ölüm A(H1N1) A(H3N2)

33

34 Nezle-Grip ayırımı NezleGrip AteşNadirYüksek ateş BaşağrısıNadirŞiddetli Genel vücut ağrısıAzGenellikle YorgunlukHafif2-3 hafta Burun tıkanıklığı Hapşırma Boğaz ağrısı Öksürük Genellikle Nadir Bazen Genellikle KomplikasyonlarKulak ağrısı-sinüzitAkciğer enfeksiyonu KorunmaGenel tedbirlerAşı TedaviSemptomatikİlk 24 saatte antiviral tedavi başlanabilir

35 Yüzey antijenleri H (hemaglutinin) N (nöraminidaz

36

37 Geçmiş yıllarda domuz gribi virüsü insanlar arasında bulaşma göstermiş, ama bunlar küçük salgınlar halinde sınırlanmıştır. Domuz solunum yolu insan, kuş gibi farklı türleri enfekte eden influenza virüsleri için reseptörlere sahiptir. Domuzlar, hem memeli (insan dahil) hem de kuş grip virüsleri ile enfekte olabilmektedir. Domuzlar, memeli ve kuş grip virüslerinin kalıtsal madde alışverişlerinin yapıldığı bir ‘gen karışım kabı’ olarak kabul edilmektedir.

38 Influenza A H1N1’in oluşumu?

39 Virüs sağlam kişiye ağız, burun ve göz yolu ile bulaşabilmektedir. Öksürük, hapşırma ve konuşma ile etrafa saçılan damlacıklarla bulaşma Damlacıkların göze sıçraması ile bulaşabilmektedir.

40 Bunlar yaklaşık 1.5 metre içinde ki diğer insanlarca soluk yolu ile alınabilir

41 Tokalaşma ile de bulaşabilir.

42 Bulaşma Solunum yolu dışında diğer vücut çıkartıları İshalli hastanın dışkısı ile de bulaşma olabilir. Dünya Sağlık Örgütüne göre domuz eti yenmesi ile bulaşmamaktadır. Kapı kolları, masa, sandalye gibi kontamine olmuş çevre dolaylı temasla bulaşabilir.

43 Bean B, et al. JID 1982;146:47-51 Influenza Virus Y ü zeyler, nem ve ısının etkisi * Sert, gözeneksiz yüzeyler saat yaşar Plastik, paslanmaz çelik > 24 saat 24 saate kadar ellere bulaşabilir Kumaş, kağıt, doku 8-12 saat 15 dakikaya kadar ellere bulaşabilir Ellerde canlı kalış: yüksek titrede < 5dak Dolaylı temasla bulaşma gücü var *Nem %3 5-40%, Isı 28C

44 Bulaşma Dünya Sağlık Örgütü 2009 domuz gribi salgınında mevsimsel gribe göre bulaşma daha yüksek olduğunu belirtmiştir. Mevsimsel gripte sekonder atak hızı %5-15, domuz gribi salgınında %22-33 olarak saptanmış

45 Domuz gribinde bulaşma s ü resi Klinik belirtiler başlamadan bir gün önce başlayıp, klinik belirtilerin ortaya çıkışından sonra yedi gün devam ettiği düşünülmekte Çocuklarda ve bağışıklık yetmezliği olanlarda daha uzun Hastalığın kuluçka süresi mevsimsel gripteki gibi 1-7 gün, sıklıkla 1-4 gün.

46 Risk grupları < 5 yaş çocuklar (özellikle < 2 yaş çocuklar) Kronik akciğer hastalığı: astım, kronik bronşit), Bağışıklık yetmezliği olanlar, Kronik kalp hastalığı, Gebeler, Diabetli hastalar Aşırı şişmanlar 19 yaşından genç olup uzun süreli aspirin kullanan kişiler 65 yaş üzeri kişiler

47 Aniden yükselen ateş(%93), kuru öksürük(%83), solunum zorluğu (%54) üşüme/titreme, baş ağrısı,(%31) halsizlik(%40), iştahsızlık, kas-eklem ağrıları(%36), boğaz ağrısı(%31) Mevsimsel gribe göre kusma (%29) ve ishal (%24) daha sık görülür. United States Centers for Disease Control and Prevention. Novel H1N1 flu: facts and figures.

48 Ciddi seyir Süt çocuğu, yaşlılar ve bağışıklık yetmezliği olanlarda farklı klinik tablolar görülebilir. Gebelerde Düşük Erken doğum Zatürre (pnömoni) görülebilir. Bağışıklığı baskılanmış konakta Pnömoni en korkulan komplikasyonu

49 Tanı hastaneye yatırılması gerekenlere Burun akıntısıdan /boğazdan alınan sürüntü örneğinden Polimeraz zincir reaksiyonu testi yapılır Hastaneye yatırılan doğrulanmış ve şüpheli vakalarda antiviral ilaç (oseltamivir) kullanılır.

50 Gripli kişilerden yaklaşık 2 m uzak durulmalı Gripli kişiyle temas mümkün olduğunca kısa tutulmalı Hasta kişi maske takmalı, ellerini yıkamalı Yüksek risk grubunda olan kişiler gripli hasta ile temastan kaçınmalı eğer bu mümkün değilse maske kullanmalı

51 Grip için en önemli kişisel önlem ellerin yıkanmasıdır.

52 Korunmada Aşı Önemlidir. Farklı aşılar mevcuttur. Adjuvan içeren/içermeyen Adjuvanlar aşılarda yıllardır kullanılıyor, antijenik uyarıyı arttırıyor Adjuvan olarak squalen ve alüminyum sülfat kullanılabiliyor Kas içi enjeksiyon uygulanır. ≤9 yaş 2 doz, ≥10 yaş üzeri ve erişkinlerde tek doz Aşı yan etkileri mevsimsel gripe benzer aşı yerinde kızarıklık, ağrı, halsizlik, başağrısı 52

53 İnfluenza aşısı 65 yaş ve üzerindekiler ( >50 yaş? ) Kronik kardiyovasküler ve akciğer hastalıkları Kronik hastaların ve yüksek riskli kişilerin bakımlarıyla uğraşan personel ve ev halkı Sağlık personeli Diyabetes mellitus ve diğer metabolik hastalıklar, böbrek yetmezliği, anemi, immunsupresif ve bağışıklık yetmezliği durumları

54 İnfluenza aşısı Bakım evlerinde kalan kronik hastalıklı yatalak kişiler Uzun süre aspirin tedavisi görmek zorunda olan genç erişkinler(Reye sendromu riski) Grip mevsiminde 2. veya 3. trimesterdeki gebe kadınlar

55

56 Aşıdan korkulan durum: Guillain Barre sendromu Grip aşısı yapılmakla GB sendromu gelişme riski 1 milyonda 1’den az; İnfluenza hastalığının kendisini geçirirken GB sendromu olma olasılığı ise 1 milyonda 40’dan fazla !!

57


"Üst Solunum Yolu Enfeksiyonlarına Yaklaşım Prof. Dr. Neşe Saltoğlu Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları