Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Www.farukdemir.info.tr. X-ışınları 1895 yılında Alman Bilim insanı Wilhelm Conrad Röntgen tarafından keşfedilmiştir. Yaptığı çalışmalarda ne olduğunu.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "Www.farukdemir.info.tr. X-ışınları 1895 yılında Alman Bilim insanı Wilhelm Conrad Röntgen tarafından keşfedilmiştir. Yaptığı çalışmalarda ne olduğunu."— Sunum transkripti:

1

2 X-ışınları 1895 yılında Alman Bilim insanı Wilhelm Conrad Röntgen tarafından keşfedilmiştir. Yaptığı çalışmalarda ne olduğunu anlayamadığı için bu ışınları Röntgen bilinmeyen manasında “X” olarak adlandırmıştır. Yapılan incelemeler sonucu x-ışınlarının kalın odun bloklarını, camı, 15 mm kalınlıklı Al’u ve diğer materyallerin ince tabalarını delip geçebildiği bulundu. X-ışınları belli maddelerde floresanssa neden olur ve fotoğrafik tabaklarda iz bırakır. 2 Tarihçe MMM216 X- ışınları 1. Ders * 1896'da Wilhelm Röntgen tarafından oluşturulan, eşi Anna Bertha'nın elinin X- ışını görüntüsü.*

3 MMM216 X- ışınları 1. Ders 3 Tarihçe Yapılan incelemeler sonucu X-ışınlarının kalın odun bloklarını, camı, 15 mm kalınlıklı Al’u ve di ğ er materyallerin ince tabalarını delip geçebildi ğ i bulundu. X-ışınları belli maddelerde floresanssa neden olur ve foto ğ rafik tabaklarda iz bırakır. X-ışınlarının sapması suyun prizmasında, karbon disülfitte ve mika’da gözlenmez (Belli başlı di ğ er maddelerde foto ğ rafik levha ile mümkün küçük sapmalar görüldü, ama floresans ekranla gözlendi ğ i zaman görülmedi). rayconcept.html

4 4 Tarihçe MMM216 X- ışınları 1. Ders Merceklerle şuanın odaklanamadı ğ ı bulundu, X-ışınlarının bir mıknatıs tarafından saptırılamadı ğ ı bulundu. E ğ er x-ışınlarının havada so ğ ruldu ğ u farz edilirse katot ışınlarının oldu ğ u durumda oldu ğ undan çok daha az bir mesafeye ulaşaca ğ ı sonucu çıkarılaca ğ ından ters kare kanununa uydu ğ u bulundu. Sonuçta Röntgen X- ışınlarının boyuna “ether (esir) dalgası” oldu ğ unu önerdi. Esîr, 19. yüzyılda atomlar arası boşlu ğ u yani evreni doldurdu ğ una, a ğ ırlı ğ ı olmadı ğ ına, ısı ve ışı ğ ı iletti ğ ine inanılan tözdür. Deneysel veriler ışı ğ ın iletiminin bu şekilde açıklanmasını çürütmüş ve bu açıklama yerini kuantum kuramına bırakmıştır.kuantum kuramına Dante'nin İ lahi Komedya'sındaki gök katlarının Botticelli tarafından tasviri İ lahi Komedya Esir teriminin kökeni, antik çağ inisiyasyonlarında kullanıldığı biçimiyle, aither veya aiether olarak da yazılan aether’dir. Eski Yunanca'da aether, kökeni olan “aitho” sözcüğünden de anlaşılabileceği gibi, “ateşli, parlak ve havadan daha süptil olan” anlamına gelmekteydi ve fiziksel bir mekanı ifade etmiyordu. Aether, antik çağın ezoterik öğretilerinde kimi zaman maddenin esîr denilen halini, kimi zaman da maddenin “ilk madde” (materia prima) denilen ilk, cevherî halini ifade etmek üzere kullanılıyordu.ezoterik

5 5 Tarihçe MMM216 X- ışınları 1. Ders yılında “Proceedings of Royal Society”, “Nature” ve “the Philosophical Magezine” dergilerinde yayınlandı. Röntgen’in deneyleri A. A. C. Swington tarafından tekrar edildi. C. T. R. Wilson X-ışınlarının varlı ğ ının bir genleşme odasında (in expansion chamber) oluşan damlaların (drops) sayısının önemli ölçüde arttı ğ ı bulundu. Di ğ er araştırmacılar farklı so ğ urmaların özelliklerini detaylıca inceledi ve sürekli x-ışınlarının homojen olamayan do ğ ası bu araştırmalar esnasında kuruldu. X-ışını teknolojisinin sahasında, metal ve ya ğ a batırılmış (oil-immersion) tüpler inşa edildi, tıbbi olmayan radyografiye x-ışınlarının uygulaması kuruldu (örne ğ in yiyecek maddelerinde toz ve kum gibi yabancı maddelerin sayılması gibi). Elbette diagnostik radyoloji gelişti ve ilk x-ışını dergisi “Archieves of Clinical Skiagraphy” Londra’da yayınlandı.

6 6 Tarihçe MMM216 X- ışınları 1. Ders X-ışınlarının keşfini izleyen yıllarda so ğ urma detaylıca incelendi, karakteristik x- ışınları bulundu. Bununla birlikte X-ışını fizi ğ i ilk zamanlarda ilerlemesine ra ğ men kristalde X-ışınlarının kırınımının 1913’te Bragg tarafından keşfi ile çok büyük bir ilerleme kaydedilmiş oldu. Daha sonra Moseley’in klasik çalışması mümkün oldu. Kısmen bu yüzden, kısmen aynı yılda sıcak-katot veya (Coolidge) tüpünün keşfi yüzünden hem fizi ğ e hem de X-ışını teknolojisine bu günü içine alan emin adımlar getirdi. Çeşitli materyallerde renk de ğ işimi oluşturdu ğ u bulundu. X-ışınlarının iyonlaştırma etkisi X-ışınlarının keşfinden hemen sonra gözlendi ve 1905’te bir elektrostatik dozimetre ile kanıtlandı. https://goruntulemeteknikleri.wordpress.com/category/x-isini-olusumu/ 2013/02/wpid-braggs_law.png

7 7 Tarihçe MMM216 X- ışınları 1. Ders 1908’de Villard bazı zaman kayıplarından sonra Röntgen olarak bilinen bir doz tanımı önerdi ve 1923’te Almanya’da kullanım için adapte edildi. Dokular tarafından so ğ rulan enerji hakkında bir şeyler bilmenin önemi 1914’te Christie tarafından dikkat çekti ve modern dosimetrinin temeliydi. Günümüzde X-ışınlarının atom fizi ğ i araştırmalarından Astronomiye, mühendislik araştırmalarından endüstride ve tıpta teşhis ve tedavi amacıyla çok sıklıkla kullanılmaktadır. İ yonlaştırıcı radyasyonlarla yapılan çalışmalarda sonuca ulaşabilmek ve zararlı biyolojik etkileri belirleyebilmek için radyasyon miktarının bilinmesi gerekir. Bu amaçla geliştirilecek ölçüm yöntemleri için her şeyden önce radyasyon miktarının ölçümünde kullanılan birimlerin tanımlarının yapılması zorunludur.* Uluslararası Radyasyon Birimleri Komitesi (ICRU) radyasyon çalışmalarında kullanılan kavramlar olan aktivite, ışınlama dozu, so ğ urulma dozu ve doz eşde ğ eri için özel birimler tanımlamıştır. Bunlar sırasıyla; Curie (Ci), Röntgen (R), rad ve rem’dir. Bu özel birimler, 1986 yılından itibaren terk edilmeye başlanmış ve yerine tüm dünyada kullanılan birimlerin aynı olması düşüncesi ile M.K.S. sistemini esas alan “Uluslararası Birimler Sistemi (SI)” kullanılmaktadır. Aynı kavramlar için SI birimleri sırasıyla Becquerel (Bq), Coulomb/kg, Gray (Gy), ve Sievert (Sv) olarak seçilmiştir. Tablo 4.1 de radyasyon terimleri ve doz hesaplamalarında kullanılan özel birimler ile SI birimleri arasındaki ilişki topluca verilmiştir.* *http://www.taek.gov.tr/ogrenci/r04.htm

8 8 Tarihçe MMM216 X- ışınları 1. Ders ERİM BİRİMİ DÖNÜŞÜM ESKİYENİ AKTİVİTE Curie ( Ci ) ; 3.7x10 10 parçalanma / 1 saniye Becquerel ( Bq ); 1 parçalanma/1 saniye 1Ci=3.7x10 10 Bq 1 Ci=37GBq IŞINLANMA DOZU Röntgen (R) ; normal hava şartlarında (0 0 C ve 760 mm Hg basıncı) havanın 1kg’ında 2.58x10 -4 Coulomb’luk elektrik yükü değerinde (+) ve (-) iyonlar oluşturan X veya  radyasyonu miktarıdır. Coulomb / kilogram ( C/kg ) ; normal hava şartlarında havanın 1 kg’ında 1 Coulomb’luk elektrik yükü değerinde (+) ve (-) iyonlar oluşturan X veya  radyasyonu miktarıdır. 1C/kg=3876 R1R=2.58x10 -4 C/kg SOĞURULMU Ş DOZ radiation oz (rad); ışınlanan maddenin 1 kg’ında Joule’lük enerji soğurulması meydana getiren herhangi bir radyasyon miktarıdır. Gray ( Gy ) ; ışınlanan maddenin 1 kg’ında 1 Joule’lük enerji soğurulması meydana getiren herhangi bir radyasyon miktarıdır. 1Gy=100rad 1rad=0.01 Gy DOZ EŞDEĞERİ röntgen equivalent man (); 1 Röntgenlik X veya g ışını ile aynı biyolojik etkiyi oluşturan herhangi bir radyasyon miktarıdır. rem=(rad)x(W R )* Sievert ( Sv ) ; 1 Gy’lik X ve  ışını ile aynı biyolojik etkiyi meydana getiren herhangi bir radyasyon miktarıdır. Sv= (Gy)x(W R )* 1Sv=100 rem 1rem=0.01Sv

9 9 Tarihçe MMM216 X- ışınları 1. Ders W.C. Röntgen x-ışınlarını keşfetti. wikipedia/commons/thumb/ 7/71/Roentgen2.jpg/225px- Roentgen2.jpg oads/baslik/thumb/ gif 1896 J. Perrin bir hava iyonizasyon odasını kullanarak X-ışını şiddetini ölçtü. m/Marie_%20Curie/3544%20io nization%20chamber- largerdarker_small.jpg 1909 C. G. Barkla so ğ urma kıyısının varlı ğ ını gösterdi. https://download.e-bookshelf.de/download/0000/5964/20/L-X XHTML/images/c01f006.jpg

10 10 Tarihçe MMM216 X- ışınları 1. Ders C. G. Barkla K, L, M, N,.. şeklinde tasarladı ğ ı emisyon çizgisi serilerinin varlı ğ ını gösterdi M. Von Laue, W. Friedrich ve E. P. Knipping kristalden x-ışınlarının kırınımını kanıtladı. George Glover Barkla and his Plot of "K" and "L" Series X-rays. Image sources: (left) GIF, (right) glover-barkla-1-sized.jpg. Max von Laue and the First Diffraction Pattern. Image sources: (left) W. Friedrich, P. Knipping, & M. von Laue, Interferenzen- Erscheinungen bei Röntgenstrablen, Sitzungsberichte der mathematisch-physikalischen Klasse der K. B. Akademic der Wissenschaften zu München (1912), Heft II, fig 1., (right)

11 11 Tarihçe MMM216 X- ışınları 1. Ders yılında X-ışınları keşfini ö ğ renen W. H. Bragg (1910 lu yıllarda )Bragg X-ışını spektrometresini yaptı. Bragg Spectrometer. Labels: L, lead box; A, B, D, slits; C, crystal; I, ionization chamber; V', vernier of ionization chamber; K, earthing key; E, electroscope; M, microscope. Image sources: (left, modified) notebook/images/fig2a_large.jpg,(right) W. L. Bragg NaCl ile Bragg X- ışını kırınım şartını elde etti Bragg's Law and the Structure of NaCl. Image source (right):

12 12 Tarihçe MMM216 X- ışınları 1. Ders M. Siegbahn kimyasal elementlerin x-ışını spektrumlarının dalga boyunu ölçme çalışmasını yaptı A. Hadding x-ışını spektrumlarına kimyasal analizi uyguladı D. Coster ve G. Von Hevesy x-ışını spektrumunu kullanarak Hf’u keşfetti G. Von Hevesy x-ışını spektrumunun ikincil uyarmayla kantitatif analiz önerdi R. Glocker ve W. Frohnmeyer x-ışını soğurma kıyısı spektrometresini kullandı W. Soller paralel foil kolimatörler kullanılarak bir x-ışını spektrometresi yapıldı R. Glocker ve W. Schreiber x-ışını ikincil emisyon (flöresans) spektrometresi kullandı H. Geiger ve w. Müller yüksek derecede kararlılığa sahip gaz doldurulmuş dedektör geliştirdi H. Friedman ve L. S. Briks ilk ticari x-ışını flöresans ikincil emisyon spektrometresinin protipini yaptı R. Castaing ve A. Guinier ilk x-ışını elektron-probe x-ışını primer emisyon spektrometresini yaptı H. G. J. Moseley x-ışını çizgilerinin dalgaboyu ve atom numarası arasındaki ilişkiyi kanıtladı ve böylelikle kalitatif ve kantitatif analizin temelini atmış oldu.


"Www.farukdemir.info.tr. X-ışınları 1895 yılında Alman Bilim insanı Wilhelm Conrad Röntgen tarafından keşfedilmiştir. Yaptığı çalışmalarda ne olduğunu." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları