Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Nazan Özenç Uçak Hacettepe Üniversitesi Bilgi ve Belge Yönetimi Bölümü Ku ş a ğ ının Bilgi Davranı ş ı.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "Nazan Özenç Uçak Hacettepe Üniversitesi Bilgi ve Belge Yönetimi Bölümü Ku ş a ğ ının Bilgi Davranı ş ı."— Sunum transkripti:

1 Nazan Özenç Uçak Hacettepe Üniversitesi Bilgi ve Belge Yönetimi Bölümü Ku ş a ğ ının Bilgi Davranı ş ı

2 Kullanıcı davranışları nelerden etkilenir? Kültür, politik, ekonomik sistem Bilgi ve iletişim teknolojileri, bilgi sistemleri Bireysel özellikler: yaş, cinsiyet, öğrenme tarzı vb. Meslek, akademik disiplin, görev

3  Yaş ilerledikçe:  Kişisel deneyime baş vurma artıyor  Bilinen yayınları kullanma artıyor  Bilgi merkezi kullanma azalıyor  Alışılan bilgi arama davranışlarının değişimi zorlaşıyor Yaşın etkisi

4  Bilgi üretim şeklinde  Bilgi erişim şeklinde  Erişim araçlarında  Kullanım amaçlarında  İhtiyaç duyulan bilginin özelliğinde değişim Bilgi teknolojilerinin etkisi

5  Yaş faktörü bilgisayar kulanma ve internet deneyimi üzerinde etkili  Yaşlılar dijital ortamı daha az tanıyor ancak tarama stratesjisi oluşturmakta ve etkili sonuçlar almada daha başarılar.  Gençler dijital bilgi kullanmada daha becerikli ancak uygun içerik bulmada yaşlılardan daha az başarılı.  13 yaş altı ve 46 yaş üstü yetişkinler tarama oluşturma ve sonuçları değerlendirmede benzer başarısızlıklar gösteriyorlar (Hargittai 2003; Nielsen, 2005; ASIST, 2009). Yaş ve BT kullanımı

6  «Baby Boomers» ? ( )  «Generation X» ? ( )  «Generation Y» ? ( )  «Millenials» ? ( )  «Google Generation» (1993- ) «Net generation» «Digital natives»  Neden «Google kuşağı» ? Kullanıcınız Kim?

7  Internet’in ve Web’in olmadığı bir dünyayı tanımıyorlar  Klavyeyi kalemden daha iyi kullanıyorlar  Ekrandan okumayı tercih ediyorlar, basılı ortama yabancılar  Her an her yerden temas içindeler  Daha az okuyor, daha az kütüphane kullanıyorlar Google kuşağı kim??

8  Zaman ve hız algısı farklı  İletişim şeklinde değişim (konuşma yerine mesajlaşma)  Deneyerek öğrenme  Görsellik  Çoklu görev yapabilme  Sonuca yönelik olma  Özgüvenleri ve beklentileri yüksek Google Kuşağının Özellikleri

9  Üniversite öğrencilerinin %89’u arama motoru, %2’si kütüphane web sayfasını kullanıyor  %93’ü arama motorlarının verdiği sonuçlardan memnun (OCLC)  Orta öğrenimde Internet %95, kütüphane %4 oranında kullanılıyor Google’ı tercih edenler %97 (Ekinci ve Uçak 2012)  Bilim adamları arasında kullanımı yaygın, ürün ve problem odaklı sorularda öncelikle Google’a bakıyorlar  Bilimsel makalelere Google aracılığıyla erişim, Google Scholar ve Google Books kullanımı  «Google effect» :bilginin kendisinden çok nerede bulunacağı  «Google= external memory» (Varsney 2012; Jamali ve Asadi 2010; Connaway ve diğerleri 2008) Bilgi aramada ilk tercih: Google

10  Yatay bilgi arama  Gezinme  Göz atma  İndirme, indirdiğini okumama Yeni Bilgi Davranışları

11  Kaymağını alma (skimming activity)  İlk bir- iki sayfaya bakıp başka sitelere atlama  e-dergilerin %60’ının ilk 3 sayfasından fazlası okunmuyor  İlk bakılan yere geri dönmeme  e-dergilerin %65’ine ilk bakıştan sonra geri dönüş yapılmıyor (ASIST, 2009) Yüzeysel bilgi arama (Horizontal information seeking)

12  Zamanının büyük bir kısmı yol bulmak için harcanıyor  Aradıklarını bulmak için geçirilen zaman buldukları bilgiyi incelemek için harcadıkları zamana eşit Gezinme (Navigation)

13  Okuma alışkanlığı faklı  e-kitap, e-dergi sitelerinde geçirilen süre ortalama 4-8 dakika  Başlık, içindekiler ve özet okuma yaygın  Bütünü okumak yerine yarar amaçlı gözden geçirme alışkanlığı yaygın Gözden geçirme(Browsing)

14  Tüketici güdüsüyle hareket etme  Özellikle ücretsiz yayınları indirme eğilimi var  İndirilen yazıların çoğu okunmuyor  Gençler ve akademisyenler arasında yaygın Sincapsı davranış (squirreling behavior)

15  Arkadaşlarının önerilerini önemsiyorlar  Bilginin görsel unsurlar içermesi otoritesinden önemli  Doğru veya yanlış olarak değerlendirme yaygın, içerik değerlendirme zayıf  Bilgi eleştirel olarak değerlendirilmeden kolay ve çabuk erişimi önemsenmekte  Otorite ve güvenilirlik bir kaç saniyede Web’den yapılıyor Kontrol (Checking)

16  Yaygın ve giderek artıyor  Sentez yapma becerisi zayıflıyor  Dijital ortam kullanımı ile bilgi okuryazarlığı aynı doğrultuda gelişmiyor.  Son 25 yılın verileri bilgi becerilerinin arttığını göstermiyor (ASIST 2009; UCL 2008; Rowlands, Nicholas, Williams, Huntington ve Fieldhouse, 2008) Kes – yapıştır (Cut &Paste)

17  Farklı seçenekleri ve beklentileri var Bilgi Sistemleriyle İlişkileri

18  Sezgisel ve etkileşimli bulmuyorlar  Erişim ve kaynak anlayışı farklı,  Arama motorları, elektronik kaynaklar, sosyal ağlar, wikiler, bloglar alternatif bilgi kanalları Kütüphane tek seçenek değil

19  Pasif oldukları sistemlerden uzaklaşma  Sorunun yanıtına ulaşma  Sezgisel ve etkileşimli ortam  Bilgi sistemlerinin ihtiyaçlarını anlamasını ve karşılamasını istiyorlar Etkileşimli sistemleri tercih ediyorlar

20  Bilgi ortamı ilginç olmazsa kullanım başarısız  Oyun teknolojilerinin eğitim ve kütüphane kullanımına uyarlanmasını istiyorlar Bilgi ortamının eğlenceli olmasını istiyorlar

21  Hızlı ve kolay erişilen bilgi tercih ediliyor  Kolay anlaşılan ve çabuk erişilen bilgi tercih ediliyor  Web dışındaki kaynakları tanımıyorlar  Basılı koleksiyonu kullanmada isteksizler Her şey Web’ de !?

22  Genelde haberdarlar, ancak adil ve gerekli bulmuyorlar  Kuşaklar arasında telif hakları anlayışı açısından farklılıklar var  Bu durum bilgi merkezleri için giderek tehdit oluşturuyor Mülkiyet haklarından haberdarlar mı?

23  Tıklayıp sonucu görmek  Kütüphane kataloglarına, veri tabanlarına arama motorlarından erişmek  OPAC ların «Amazon.com» veya «Google» a benzemesi  Kişisel arama özelliklerinin sistem tarafından dikkate alınması  Eğitime ihtiyaç duydukları an ve ilgili olduğu kadarına erişmek  Etkileşimli, sezgisel ve her an erişim ortamları  Sosyalleşebilecekleri alanlar  Makale kitap gibi belli bir format değil cevaba ulaşmak (Connaway ve diğerleri, 2008; ). Ne istiyorlar?

24  Koleksiyon  E- kitaplar  Açık erişim  Görsel koleksiyonun ve daha fazla içeriğin dijital ortama taşınması  web sayfalarını ve opac kataloglarını arama motorlarına taşıyarak sanal alemde daha görünür ve erişilir kılmak Neler yapılabilir?

25  Kullanıcı hizmetleri  Sanal ortamda hizmet sunma  Sosyal ağlar içinde yer alma  Farklı okuma anlayışına ve arama davranışlarına uyum  Dijital bilgi okur-yazarlığı eğitimi verilmesi  Rehberlik ve danışmanlık hizmetlerine ağırlık verilmesi  Sosyalleşme ve grup çalışmalarına uygun alanlar yaratma  Düzenli geri bildirim alıp hizmete yansıtma Neler Yapılabilir?

26  Rekabet ve kendi pazarını oluşturma  Geleneksel kullanıcı sayısının azalması  Bireysel hizmet oluşturma  Bilgi içeriğinin ve sınırlarının bulanıklaşması  Basılı koleksiyonun ve veri tabanlarının nadiren kullanılması Kabullenilmesi gerekenler

27  Sorular?? Nazan Özenç Uçak Teşekkür ederim


"Nazan Özenç Uçak Hacettepe Üniversitesi Bilgi ve Belge Yönetimi Bölümü Ku ş a ğ ının Bilgi Davranı ş ı." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları