Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

KAYNAK İŞLERİNDE GÜVENLİK VE KAYNAĞIN SAĞLIĞA ETKİSİ.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "KAYNAK İŞLERİNDE GÜVENLİK VE KAYNAĞIN SAĞLIĞA ETKİSİ."— Sunum transkripti:

1 KAYNAK İŞLERİNDE GÜVENLİK VE KAYNAĞIN SAĞLIĞA ETKİSİ

2 BASİT ANLAMDA KAYNAK ISI ARACILIĞIYLA İKİ PARÇANIN BİRBİRİNE BİRLEŞTİRİLMESİDİR. Pratik anlamda kaynak; kaynak yerinin yüksek ısı ile erimesi veya metalin ergime sıcaklığına yakın sıcaklığa kadar ısıtılması ile yapılmaktadır. Genel olarak kaynak; imalat, onarım ve tamir işlerinde bir yöntem olarak kullanılır.

3 TEHLİKELER 1-ELEKTRİK 2-ENDÜSTRİYEL GAZLAR VE BASINÇLI GAZ TÜPLERİ 3- IŞIN-IŞIK 4-TOZ-GAZ VE DUMANLAR 5-KAYNAK YAPILAN ORTAM ÖZELLİKLERİ

4 YANLIŞLAR ve ETKİLER *Y ü z maskesi yok. Y ü zde yanıklar, g ö z alınması. *Kollar ç ıplak. Ç ıplak ciltte yanıklar. *Yanıcı giysi giymek. Elbise nedeni ile tutuşma ve yanma riskleri. *Kaynak b ö lgesinde yanıcı madde bulunması. Yangın, patlama, zehirli gaz buharları. *Yakında ç alışanlarla kaynak b ö lgesi arasında paravan olmaması. G ö z alması ve yanıklar.

5 YANLIŞLAR ve ETKİLER *Yangın s ö nd ü rme kovasında kum yerine su bulunması. Yangın sırasında elektrik ç arpması. *Ortamdan atılamayan kaynak dumanları Muhtemel zehirlenmeler, baş ağrısı. *Topraklamanın sağlıksız ve tehlikeli yapılması. Elektrik ç arpması, tutuşturma zorluğu nedeni ile dikkat dağılımı.

6 Uygun çalışma ortamı

7  Çevrende yanabilecek maddeleri gözlemle ve uzaklaştır.  220 veya 380 Volt besleme kablosu izolasyonunun sağlam olduğundan emin ol.  Boşta çalışma gerilimi 65 Volt’tan yüksek kaynak makinalarında kaynak kablo ve penselerinin izolasyonlu olmasına, çıplak olarak pense ve topraklamaya dokunulmamasına dikkat et.  Başkalarının kaynak ışınlarına maruz kalmasını engeleyici önlemleri al (pano vb).

8  Yüksek yerlerde çalışma gerektiren durumlarda, refleksel tepki hareketlerini de düşünerek emniyet kemeri tak.  Kaynak ışınlarına karşı, kol, boyun, el vb. çıplak vücut bölgesini örtecek giysiler giy.  Kaynakçı maskeni (tercihen baş maskesi) mutlaka kullan (punta dahi atıyor olsan da).  Ağır parçaların birleştirme kaynaklarında yardımcı personel ve/veya uygun makina ve aparatları kullan.

9  Çoklu çalışma ortamında kaynak ışınlarına karşı kaynağa başlamadan önce sesli olarak “Gözlerinizi koruyunuz” ikazı yap.  Kaynak cüruflarını (çapaklarını) kırma sırasında kendine veya başkasına sıçramasını engeleyici şekilde kırma yap.  Topraklama ucunu (şasi) mutlaka kaynak yaptığın noktaya yakın tak.  Kapalı ortamlarda çalışma sırasında ortamın kaynak dumanından temizlenmesini ve ortama taze hava gelmesini sağla.  Kaynaktan sonra sıcak bırakılacak parçalara dokunulmasını engellemek için mutlaka uyarı levhası koy.

10 KAYNAKTA İNSAN SAĞLIĞI Kaynakta insan sağlığı ile ilgili konuları genel olarak altı grupta toplamak mümkündür. 1. Kaynak akımı üreteçlerinin insan sağlığına etkileri 2. Kaynağın gerçekleşmesinde kullanılan ısı kaynaklarının insan sağlığına etkileri 3. Kaynakta oluşan hava kirliliğinin insan sağlığına etkileri

11 KAYNAKTA İNSAN SAĞLIĞI 4. Kaynakta oluşan ışınların insan sağlığına etkileri 5. Kaynakta kullanılan yanıcı, patlayıcı gazların insan sağlığına etkileri 6. Kaynakta insan sağlığını etkileyen mekanik etkenler

12 KAYNAKTA TOZ,DUMAN VE GAZLAR Kaynak ve kesme işlemleri sırasında oluşan ark enerjisiyle metaller 3000 – 3500 °C arasında yüksek sıcaklıkta erirler. Erimiş halde bulunan metaller havadan oksijen ve azot absorbe ederler ve erimiş metalde çözünen bu gazlar katılaşan kaynak metalindeki elementler ile birleşir ve metal oksit bileşiklerini oluştururlar.

13 KAYNAKTA TOZ,DUMAN VE GAZLAR Bu sıcaklıklar nedeni ile yapılan kaynak çeşidi,kaynak edilen metal cinsi ile koruyucu gazların cinsine ve elektrot cinslerine göre değişken olmak üzere kaynak esnasında çalışma ortamına çok değişik gaz, toz ve dumanlar yayılır.

14 KAYNAKTA TOZ,DUMAN VE GAZLAR Duman içerisinde yer alan katı partiküller, elektrot, lehim ve kaynak çubuğu ile kaynak yapılan ve kesilen ana malzeme ve üzerinde bulunan boya, galvaniz gibi kaplamalardan çıkan parçacıklardan oluşmaktadır

15 KAYNAKTA TOZ,DUMAN VE GAZLAR Kaynak işlemi sırasında metal oksit dumanı oluşumu 1. Kaynak teli damlası 2. Kaynak çukuru 3. Anot-katot noktaları 4. Eriyen elektrot 5. İri kıvılcım parçacıkları 6. İnce metal parçacıkları

16 KAYNAKTA TOZ,DUMAN VE GAZLAR Metal oksit dumanları uzun süre havada asılı kalırlar ve hava hareketleri ile işyeri ortamına dağılırlar. Genel olarak kaynak sırasında oluşan duman miktarı kaynak akımının artışı ile artacaktır. Ancak yine de kaynak yöntemi ve elektrot tipine bağlı olarak değişiklik gösterir.

17 KAYNAKTA TOZ,DUMAN VE GAZLAR ÖRNEĞİN İŞYERİMİZDE YAPTIĞIMIZ KAYNAK İŞLERİ A AKIM ARASINDA VE V GERİLİM ARASINDA GERÇEKLEŞMEKTEDİR.BUNA BAĞLI OLARAK DAKİKADA mg DUMAN,3-13 mg O3 VE CO meydana gelmektedir.

18 KAYNAKTA TOZ,DUMAN VE GAZLAR Tozlar, kaynak ağzı açılması, metal malzemenin taşınması, kesilmesi, kaynak ağzının taşlanması gibi işlemler sonucunda oluşmaktadır. Tozlar çökerek işyeri tabanında ve kaynak donanımları üzerinde birikir. Tozların büyüklüğü 0,1 ile 25 mikron arasında değişir. 5 mikrondan büyük toz parçacıkları uzun süre havada asılı kalamadıkları için sağlığa etkileri azdır.

19 KAYNAKTA TOZ,DUMAN VE GAZLAR 5 mikrondan küçük tozlar alveollere ulaşır. Bu tozlar PNÖMOKONYOZ denilen akciğer hastalıklarına neden olurlar. 10 mikron büyüklüğündeki tozlar burun yolları, boğaz ve nefes borusunda tutulur. Bunlar öksürük ile atılır veya yutularak sindirim sistemine giderler.

20 KAYNAKTA TOZ,DUMAN VE GAZLAR Kronik kaynak dumanına maruz kalındığında solunum bölgesindeki ortalama konsantrasyonu 4 mg/m³’tür. Ancak kısa süreli yoğun maruziyet sonrası 100 mg/m³’e kadar çıkabilmektedir. MIG ve MAG kaynaklarında 0,5 g/dk. toz meydana gelirken ark kaynağında 4 g/dk. gibi yüksek oranda toz meydana gelmektedir

21 KAYNAKTA TOZ,DUMAN VE GAZLAR Ark sıcaklığının etkisi ile kaynak sarf malzemesinin, kaynak yapılan ana malzeme üzerindeki kesme sıvısı, yağ, gres, boya ve galvaniz kaplamanın yanması ve buharlaşması sonucu çeşitli gazlar ortaya çıkmaktadır. MIG – MAG kaynağında gaz oluşumunun ana nedeni çok yüksek sıcaklık ve arktan yayılan UV ışınlarıdır.

22 KAYNAKTA TOZ,DUMAN VE GAZLAR Oksi-gaz alevinin kullanıldığı yöntemlerde yanıcı gazın oksijenle yanması sonucunda karbondioksit oluşur. Ancak yanma tam olarak gerçekleşmez ise karbonmonoksit de oluşacaktır. Çok kuvvetli oksitleyici alev kullanımı veya çokbüyük üfleç bekleri kullanımı sonucunda da azotoksitlerin oluşum tehlikesi vardır.

23 KAYNAKTA TOZ,DUMAN VE GAZLAR Gaz, toz ve dumanlar genel olarak SOLUNUM GÜÇLÜĞÜ, ASTIM, KAN HASTALIKLARI, KANSER, KRONİK BRONŞİT, BAŞ AĞRISI, AKCİĞER ÖDEMİ,

24 KAYNAKTA TOZ,DUMAN VE GAZLAR Gaz, toz ve dumanlar genel olarak METAL DUMANI ATEŞİ, AĞIZ VE BURUN MUKOZASINDA TAHRİŞLER, ANFİZEM, MERKEZİ SİNİR SİSTEMİ, BÖBREK, KARACİĞER, KAN YAPICI SİSTEM VE KEMİK YAPISI ÜZERİNDE ÇEŞİTLİ HASTALIKLARA neden olurlar

25 KAYNAK GAZLARI Bu gaz, toz, ve dumanlar bazen ortamda bulunanları boğacak veya zehirleyecek konsantrasyonlara ulaşır. Gaz, kullanılarak yapılan kaynak ve kesme işlemleri sırasında, elektrot üzerindeki örtü içinde bulunan organik maddelerin yanması sonucu kullanılan gazın,oksijenle yanması ile karbondioksit ve karbonmonoksit gazları ve metalin erimesi sonucunda metal buharları ortama yayılır.

26 Genel olarak kaynak dumanı; Kaynak dumanı; Kaynak edilen esas metalden veya kullanılan dolgu metalinden, Kaynak edilen metalin üstünde mevcut olan kaplamalar ve boyalardan, veya örtülü elektrotlarda elektrot üzerindeki örtüden, Tüplerden tedarik edilen koruyucu gazlardan,

27 Genel olarak kaynak dumanı; Arkta ultraviyole ışınların ve ısının etkisi ile oluşan kimyasal reaksiyonlardan, Kullanılan yöntem ve dolgu maddelerinden, Çalışma ortamındaki hava kirliliği, örneğin kaynak öncesi yapılan temizleme ve yağ sökme işlemleri sonucunda oluşan buhardan kaynaklanır.

28 KAYNAK DUMANININ KISA SÜRELİ ETKİLERİ Metal dumanı ateşinin semptomları maruziyetten 4 ile 12 saat sonra ortaya çıkabilir. Üşüme, susuzluk, ateş,kas ağrısı, göğüs ağrısı, öksürük, hırıltı, yorgunluk, bulantı ve ağızda metalik bir tat gibi semptomları içerir.

29 BAZI UZUN SÜRELİ ETKİLERİ - Kronik akciğer problemleri ( Zatüre: Bir veya birkaç akciğer lobunun iltihaplanması şeklinde ortaya çıkan kronik hastalık Amfizem: Amfizem ise akciğerin en uç noktalarında yer alan ve atmosfer havasından Oksijeni alıp kandaki Karbon dioksiti havaya vermemizi sağlayan alveolerin (küçük hava kesecikleri) anormal ve kalıcı genişlemesidir.

30 BAZI UZUN SÜRELİ ETKİLERİ - Kronik akciğer problemleri (Siderozis :Demir tozlarının dokulara dolması Metal duman ateşi Grip benzeri semptomlara yol açan değişik sendromları kapsar.Ateşe ek olarak titreme, adele ağrısı, kırgınlık, öksürük, gögüste sıkıntı da görülebilir. Bazen bulantı, kusma ve baş ağrısı görülebilir.

31 BAZI UZUN SÜRELİ ETKİLERİ - Kronik akciğer problemleri (KOAH: KRONİK OBSTRÜKTİF AKCİĞER HASTALIĞI, ilerleyici ve tam olarak geri dönüşümü olmayan bir akciğer hastalığıdır. Hastalarda başlıca yakınmalar öksürük, balgam ve eforla nefes darlığıdır. Bu hastalıkta solunum yolları daralır, solunum güçleşir.)

32 BAZI UZUN SÜRELİ ETKİLERİ - Akciğer kanseri: Akciğer dokularındaki hücrelerin kontrolsüz çoğaldığı bir hastalıktır. -Larinks kanseri:GIRTLAK KANSERİ: -Üriner sistem kanseri

33 BAZI UZUN SÜRELİ ETKİLERİ - Akciğer kanseri: Akciğer dokularındaki hücrelerin kontrolsüz çoğaldığı bir hastalıktır. -Larinks kanseri:GIRTLAK KANSERİ: -Üriner sistem kanseri

34 Kaynak Dumanın İçeriği

35 MAK: Kapalı işyeri havasında bulunmasına müsaade edilen ve orada 8 saat çalışacak olanların sağlıklarını bozmayacak azami miktar. (ppm:milyonda birveya mm/m3 TWA: 8 saatlik işgünü boyunca maruz kalınabilecek ortalama miktar(ppm:milyonda bir veya mg/m3) PARPAT :Parlayıcı ve patlayıcı, tehlikeli ve zararlı maddelerle çalışılan yerlerde ve işlerde alınacak tedbirler hakkında tüzük (Resmi Gazete: )

36 DEMİR OKSİTLER Çeliğin kaynağında ağırlıklı olarak demir oksit dumanları açığa çıkar. Tüm demir metallerin kaynağı sırasında kaynak dumanlarında demir oksit oluşur. Uzun süreli etkilenme sonucu SİDEROSİS adı verilen akciğer meslek hastalığı görülebilir (MAK değer : 10 mg/m3) (TWA 3.5 mg /m3)

37 Azot Oksit Gazları AZOT OKSİT GAZLARI Renksiz, kokusuz, tatsız durağan bir gazdır Sıvı halde de renksizdir 1000°C ‘nin üzerindeki hava sıcaklıklarında azotun oksitlenmesidir. MAK:5mg/m3 TWA:3mg/m3

38 Azot Oksit Gazları AZOT OKSİT GAZLARI NO2 keskin kokulu,tahriş edici bir gazdır. Göz ve solunum yollarında tahriş etkileri görülür. Kusma görülür. SOLUNAN HAVADAKİ YÜKSEK KONSANTRASYONLAR,AKCİĞER ÖDEMİ NEDENİYLE ÖLÜME sebep olabilir.

39 Azot Oksit Gazları AZOT OKSİT GAZLARI Çok uzun süre etkilendiğinde diş ve ciltte sarı renk oluşur. Dişlerde çürüme görülür. Kanda oksijen azlığına neden olarak boğulmaya sebep olabilir. Zehirlenme belirtileri maruziyetten 3-30 saat sonra açığa çıkar.

40 Azot Oksit Gazları Ozon (O3) Renksiz, sarımsak kokulu ve zehirli bir gazdır. Ozon gazı, kaynak arkı ultraviyole ışınlarının sonucunda da oluşmaktadır. MAK:0,2 mg/m3 TWA:1 mg/m3

41 Azot Oksit Gazları Ozon (O3) HAVADAKİ ULTRAVİYOLE IŞINLARINDAN (ARK) OLUŞUR. YANSITMA ÖZELLİĞİ OLAN MALZEME YÜZEYLERİ OZON OLUŞUMUNU ARTIRIRLAR. BU GAZ ÇOK HIZLI BİR ŞEKİLDE – ÖZELLİKLE KOKULU,TOZLU VE REAKTİF GAZLARIN VARLIĞINDAN;OKSİJENE AYRIŞIR.

42 Azot Oksit Gazları Ozon (O3) OZONUN KESKİN KOKUSU VARDIR. MUKOZA ÜZERİNDE TAHRİŞ EDİCİ ETKİSİ VARDIR. AKCİĞER ÖDEMİNE NEDEN OLUR.

43 Azot Oksit Gazları CO Karbondioksit’in inorganik karbonat bileşenlerinin parçalanması sonucu oluşur. Metal aktif gaz kaynağında CO2 içeren gazlar kullanıldığında,CO2 ‘nin ark bölgesindeki termik ayrışımıyla ortaya çıkar. Renksiz, kokusuz, boğucu bir gazdır. MAK : 55mg/m3

44 Azot Oksit Gazları CO Hemoglobin ile birleşerek Karboksihemoglobin oluşturur ve kanın oksijen taşımasını engeller Boğulma, yorgunluk, baş ağrısı, çarpıntıya, bayılmaya,bilinç kaybına,tembelliğe ve kas zayıflamasına neden olur. Karbonmonoksit zehirlenmesi durumunda suni solunum uygulanır. Hasta sıcak tutulur. Karbon monoksit gazı, kimyasal boğucu bir gazdır. Ortam havasındaki %0.01 konsantrasyon belirtisizdir,%0.2 konsantrasyon bir saatte öldürür, % 1 konsantrasyona maruziyet hemen öldürür.

45 Azot Oksit Gazları CO2 Metal aktif gaz kaynağında koruyucu gaz olarak karbondioksit ve ya argon –karbondioksit karışımı kullanıldığında ortaya çıkar. Renksiz, kokusuz, boğucudur. Ortamdaki miktarı %10’u aştığında kanın oksijen taşımasını önler. Havadan daha ağır olduğu için üstü açık tanklarda bile birikmelere neden olur. MAK:5000mg/m3

46 Azot Oksit Gazları CO2 Karbon dioksit gazı, basit boğucu bir gazdır. Ortam havasındaki hafif konsantrasyonları solunum sistemini uyarır. % 1-3 konsantrasyonu etkisizdir. % 3-6 konsantrasyonu baş ağrısı, terleme yapabilir. % 6 – 10 konsantrasyonu görme bulanıklığı, bilinç kaybı oluşturabilir. % 10 ve üzerindeki konsantrasyonlarda yaşam sona erer.

47 Azot Oksit Gazları KAYNAK IŞINLARI ENFRARUJ IŞINLAR (SICAKLIK VERİRLER) PARLAK IŞINLAR (IŞIK VERİRLER) ULTRAVİYOLE IŞINLAR(YAKARLAR) İKİNCİ ÖNEMLİ RİSK KAYNAK VE KESME İŞLERİ SIRASINDA OLUŞAN IŞINLARDIR

48 Azot Oksit Gazları KAYNAK IŞINLARI Kaynak ve kesme işlemlerinde ortaya çıkan ışınlardan çalışanların en çok etkilenen organı GÖZLERİDİR İKİNCİSİ İSE CİLDİDİR. Örneğin, iş parçası ve kaynak ekipmanı çok sıcak olduğundan vücuda temas ettiğinde yanıklar oluşabilir. Buna ek olarak kaynak işleminde oluşan radyasyon ışınları (ulraviyole ışını) ciltte radyasyon yanıklarına neden olur

49 Azot Oksit Gazları KAYNAK IŞINLARI KAYNAK İŞLERİNDE OLUŞAN IŞIN RADYASYON’DUR. Kaynak işlerindeki radyasyonun tip ve miktarı yapılan işlem ve metalin ergime sıcaklığına bağlıdır. Tüm radyasyonlar, günümüzde tehlikeli olarak kabul edilir. Kızılötesi (infrared) ve morötesi (ultraviole) ışınlardır ve bunlar görünen ışındır. Kızılötesi radyasyon, sıcak bir metalden alev veya arktan çıkar ve tıpkı yanan bir yakıtın ısısı gibi etki yapar. Morötesi radyasyon, cilt tarafından hissedilmez ve tıpkı güneş yanığı etkisi gösterir.

50 Azot Oksit Gazları KAYNAK IŞINLARI Bu ışınlardan morötesi ışınlar gözlerde en fazla hasara neden olur. Bu ışınlara maruz kalan çalışanlar, gözünde koruyucu gözlük ya da kaynakçı siperi yoksa gözlerini kapamak ve kısmak gibi reflekslerle bu ışınların etkilerinden korunmaya çalışırlar. Çalışanların gözleri üzerindeki hasar etkileri bırakan ışınlardır. Ayrıca, bu ışınlar görülemediğinden göz refleksleri ile korunabilme olasılığı da bulunmamaktadır.

51 Azot Oksit Gazları KAYNAK IŞINLARI Kaynak ve kesme işlemlerinde ortaya çıkan ışınlardan çalışanların sağlıklarının olumsuz yönde etkilenmemesi için mutlaka gözlerinin ve açıkta bulunan yüz, el gibi deri kısımlarının korunması gereklidir. Aksi halde, çalışan göz yanması, kanlanması ve kızarması ile karşılaşırlar. Bu tür sağlık sorunları, kaynak ve kesme işlerinde akut (kısa dönemde) ortaya çıkar.

52 Azot Oksit Gazları KAYNAK IŞINLARI Bunların yanı sıra uzun dönemde ortaya çıkan (kronik) göz rahatsızlıkları sonucu kaynak ve kesme işlemlerinde çalışanlar, değişik oranlarda görme kayıplarına, giderek körlüğe varan kalıcı hastalıklara uğrarlar.

53 Azot Oksit Gazları KAYNAK IŞINLARI Kaynak ışınlarından kızılötesi ışınlar; deride ısınma ve uzun süre maruz kalınması halinde kızarma ve yanıklara yol açmaktadır. Arkla oluşan ışının dalga boyuna bağlı olarak da gözde saydam tabakanın (korneanın) ve görmeyi sağlayan ağ tabakasının (retinanın) etkilenmesine ve giderek körlük ve katarak hastalığı gibi kalıcı hasarlara neden olabilmektedir

54 Azot Oksit Gazları KAYNAK IŞINLARI Radyasyonun etkileri şöyle sıralanabilir:  Ark kaynağında oluşan şiddetli ışık gözdeki retinaya zarar verirken, kızılötesi radyasyon gözdeki korneaya zarar verir ve bunun sonucunda gözde katarakt oluşur.  Arktan yayılan görünmeyen ultraviyole ışınları (UV) bir dakikadan az bir süre bile etkidiği takdirde göz kamaşmasına neden olur.

55 Azot Oksit Gazları KAYNAK IŞINLARI  Hastalığın belirtileri birkaç saat sonra meydana gelir. Bunlar; göz içinde kum veya çakıl tanesi varmış gibi kaşıntı, net görememe, şiddetli sızı, gözde yaşarma ve yanma ve baş ağrısıdır.  Ayrıca ark ışını çevredeki malzemelerden, parlak, beyaz yüzeylerden yansıyabilir ve yakın alanda çalışan diğer çalışanları da etkileyebilir.  Sürekli kaynak ve kesme işlerinde korumasız olarak çalışanlarda ultraviyole ışınlar KALICI KÖRLÜK yapabilir ve deride güneş yanığına benzer yanıklar oluşturarak DERİ KANSERİ riskini arttırır.

56 Azot Oksit Gazları KAYNAK IŞINLARI Kaynakta radyasyondan korunmak için;  Gözler tüm kaynak işlemlerinde her türlü radyasyona ve ısıya karşı muhakkak korunmalıdır.  En iyi korunma için yüz koruyucu maskeler veya kasklar ve koruyucu gözlükler kullanılmalıdır.  Kaynak kaskları, gözlükleri ve diğer göz koruyucu maskeleri kesme ve kaynak işlemlerinde gözlerin korunması için özel filtreli gözlük camlarına sahip olmalıdır.

57 Azot Oksit Gazları KAYNAK IŞINLARI Kaynakta radyasyondan korunmak için;  Uygun eldiven ve elbiseler giyilerek radyasyondan korunulmalıdır.  Kaynak arkından yansıyarak yayınan ışınlara karşı da diğer kişiler uyarılmalı ve buna uygun önlem alınmalıdır. Bunun için ekranlar, perdeler kullanılmalı veya çalışma yeri diğer çalışanlardan uygun bir mesafede olmalıdır

58 Azot Oksit Gazları Kaynak Işınlarından Gözlerin Korunma KAYNAK İŞLEMİ GÖZLÜK NUMARASI Örtülü Elektrod kaynağı(elektrod çapı 4 mm (5/32”)e kadar) 10 MIG/MAG kaynağı (GMAW) (Demir esaslı metallerin kaynağında) 12 TIG kaynağı 12 Karbon elektrodlarla kaynak (nadiren yapılıyor) Kesme (Parça kalınlığı 25 mm’ye (1”)den büyük) 3 veya 4 Kesme (Parça kalınlığı 25 ile 150 mm (1” ile 6”)arası) 4 veya 5

59 Azot Oksit Gazları Tüplerin Depolanması Depolar etrafı muhkem duvarla çevrilmeli, üstü hafif çatılı olmalı Uygun havalandırması olmalı Yangına karşı önlem alınmalı Basınçlı gaz tüplerinin depolandığı yerlerde kesinlikle sigara içilmeyecek, açık alevli araçlar kullanılmamalıdır.

60 Azot Oksit Gazları Tüplerin Depolanması Kullanılmadıkları zaman valfı koruyan başlık takılmalı Göstergeleri sağlam ve çalışır vaziyette olmalı. Kaynak yapılan yerlerde kullanılmakta olan gaz tüplerinden başka tüp bulundurulmamalıdır.

61 Azot Oksit Gazları Tüplerin Taşınması  Gaz tüplerinin taşınması için tekerlekli özel araçlar kullanılmalı  Tüpler kullanılmadıkları zaman, valfları kapatılmalı ve bu valfları koruyan başlıkları takılmalıdır.

62 Azot Oksit Gazları Tüplerin Taşınması Tüpler kesinlikle valf koruma başlığından kaldırılarak bir yere taşınmamalıdır. Tüpler yuvarlanarak taşınmamalıdır. Tüpler kesinlikle yerde sürüklenerek, çekilerek, omuzlar üzerinde veya koltuk altına alınarak taşınmamalıdır. Basınçlı gaz tüpleri destek, rulo ve takoz olarak kullanılmamalıdır.

63 Azot Oksit Gazları Tüplerin Taşınması

64 Azot Oksit Gazları Tüplerin Donanımı Hortumların kullanım yerine monte edilmesinde bağlantıya uygun kelepçeler kullanılmalıdır. Sıradan teller hiçbir zaman bağlantıda kullanılmamalıdır. Ayaklara dolaşmasını ve bir tehlike arz etmesini önlemek için hortum bir yerde asılı olarak tutulmalıdır. Gaz tüplerinin basınç emniyet valfları, hortumlar ve hortum bağlantı elemanları düzenli olarak kaynak veya kesme işleminden önce ve işlem esnasında kontrol edilmelidir.

65 Azot Oksit Gazları Tüplerin Kullanımı Alevin geri tepmesi ve tüp patlamasının önlenmesi için Çekvalf (geri tepme klapesi) kullanılmalı ve tüp, hortum değişimlerinde geri tepme klapeleri tekrar takılmalıdır. Şalumoda alevin geri tepmesinin nedenleri, a) Şalumo ucunun kaynak yapılan yere değdirilmesi, b) Üflecin fazla ısınması,

66 Azot Oksit Gazları Tüplerin Kullanımı c) Şalumonun tavsiye edilen gaz basıncından daha fazla çalıştırılması veya d) Gevşek uç kullanılmasıdır. Geri tepme olursa, önce yanıcı gaz ve sonra da oksijen vanası kapatılmalı ve şalumonun soğuması beklenmelidir. Soğutma, suya batırılarak da yapılabilir. Tıkanan şalumolar da uygun telle açılmalıdır.

67 Azot Oksit Gazları Tüplerin Kullanımı Şalomalar, çalışır durumda gaz tüpü üzerine veya başka bir teçhizata asılmamalı ve gazlar tamamen kesilmedikçe şaloma bırakılmamalıdır. Tüpler kalorifer peteklerinden ve diğer ısı kaynaklarından uzak olacak şekilde kullanılmalı ve muhafaza edilmelidir.

68 Azot Oksit Gazları Tüplerin Kullanımı Tüpler veya tanklar darbeye, çarpmaya maruz bırakılmamalıdır. Tüpler,regülatörler ve valflerle oynanmayacak,onarım,bakım ve değişiklik yapılmayacaktır. Tüplerin üzerindeki her türlü, karakteristiklerini gösteren yazı ve plakalar bozulmayacak ve silinmeyecektir.

69 Azot Oksit Gazları Tüplerin Kullanımı Tüpler çalışma öncesi yavaş yavaş açılmalıdır. Önce yanıcı gaz asetilen açılmalıdır. Tüp valfları bir veya bir buçuk turdan fazla açılmamalıdır.Bu uygun akışı sağlayacak ve olağanüstü durumlarda hızlı bir şekilde valfın kapatılmasına izin verecektir.

70 Azot Oksit Gazları Tüplerin Kullanımı İş bitiminde tüm tüp valfları kapatılmalıdır. Şalumoya gaz karışımları yakılırken, önce oksijen vanası ve sonra yanıcı gaz vanası açılmalıdır, Kapatılırken ise tam tersi yapılacak, yani önce yanıcı gaz vanası ve sonra da oksijen vanası kapatılacaktır.

71 Azot Oksit Gazları Tüplerde Kullanılan Genel Renkler Asetilen tüpleri : Sarı Oksijen tüpleri : Mavi Argon tüpleri : Açık Mavi Azot tüpleri : Yeşil Helyum tüpleri : Kahverengi Yanıcı gaz tüpleri : Kırmızı Diğer gazlara ait tüpler : Gri

72 Azot Oksit Gazları Kullandığımız Gazlar Oksijen Formülü O 2 olan oksijen gazı, yanıcı ve patlayıcı değildir. Fakat sıvı haldeyken yakıcı bir gazdır. Yanma olayını destekler. Yanıcı maddeler, oksijen içerisinde havadakinden daha fazla bir hızla yanar. Oksijen gazı asetilen, hidrojen, LPG gibi yanıcı gazlarla birleştiğinde parlayıcı ve patlayıcı bir karışım meydana getirir.

73 Azot Oksit Gazları Kullandığımız Gazlar Oksijen Aynı sıcaklık derecesindeki havadan çok ağırdır. Oksijen tüpleri, çelik dikişsiz tüpler olup, 21 º C sıcaklığında 2200 psi (419,6 atm) (154,5 kg/cm 2 ) basınç altında yaklaşık 6,9 m3 oksijen gazı ihtiva eder. Oksijen gazı, kaynak ve kesme işlemlerinde, tıpta insan hayatını destekleyen sistemlerde kullanılır.

74 Azot Oksit Gazları Kullandığımız Gazlar Oksijen Solunuma etkileri Oksijen zehirleyici değildir. %75’den daha yüksek yoğunluklarda uzun süre solunması koordinasyonu, dikkati etkileyebilir, yorgunluk veya solunum yollarında tahrişe neden olabilir. Oksijen yüksek basınçlarda solunduğunda zararlı olur.

75 Azot Oksit Gazları Kullandığımız Gazlar Oksijen Yangın ve patlama tehlikesi Yüksek oksijen konsantrasyonu tutuşmayı şiddetle hızlandırır. Organik maddelerin veya oksijenle tepkimeye girebilir başka malzemelerin tutuşmasını/patlamasını başlatır veya yardımcı olur. Yangın ortamında kaldığı zaman tüp, hararete bağlı artan basınçtan dolayı şiddetle patlayabilir.

76 Azot Oksit Gazları Kullandığımız Gazlar Oksijen Söndürme aracı Tüplerin soğutulmasını sağlamak için uzaktan su tutulmalıdır. Tutuşan malzemeye uygun yangın söndürme aracı kullanılır. Yangın ile mücadele Mümkünse, yangının devamını sağlayan oksijenin yayılması durdurulmalıdır. Yangın ile mücadele ekibi solunum koruma cihazı takmalı ve aleve dayanıklı elbise giymelidir. Yangına maruz kalan tüpleri alevler söndükten sonra da bir süre daha soğutmaya devam edilmelidir.

77 Azot Oksit Gazları Kullandığımız Gazlar Oksijen YAĞ SON DERECE TEHLİKELİDİR  Oksijen tüpleri yağlı elle dokunulmayacaktır.  Oksijen tüpleri, vanaları, regülatörleri ve diğer teçhizatı yağlı ellerle tutulmayacak,  Kullanılan iş eldivenleri yağsız olacak,  Bütün bu aksamlar kesinlikle yağlanmayacaktır.  Oksijen tüpleri bağlantılarında, içinde yağ olduğu için kösele conta kullanılmayacaktır.  İşçilerin iş elbiseleri de yağlı olmayacaktır.  Aksi takdirde saf oksijen ile yağ ve yağlı madde reaksiyona girerek, şiddetli yanma ve patlama olayları meydana gelecektir.

78 Azot Oksit Gazları Kullandığımız Gazlar Argon Renksiz, kokusuz,tatsız ve havadan ağır bir gazdır. Modern endüstride Argon; kesme ve kaynak operasyonlarında, Silikon ve Germanyum kristallerinin oluşumu sırasında, Titanyum ve Zirkonyum gibi reaktif metallerin üretiminde koruyucu gaz olarak kullanılmaktadır. Argon ayrıca ampul ve floresan lambalar ile elektronik tüplerin dolumunda kullanılır.

79 Azot Oksit Gazları Kullandığımız Gazlar Argon Solunuma etkileri Ürün zehirleyici etkisi olmayan boğucu bir gazdır. Boğucu gazların neden olduğu oksijen yetersizliğinin etkileri şunlardır: Hızlı solunum,idrakte azalma, adale koordinasyonunda bozukluk, yanlış karar verme, tüm algılamalarda azalma, duygusal dengesizlik ve yorgunluk. Boğulma etkisi ilerledikçe, mide bulantısı ve kusma, yere yıkılma ve bilinç kaybı olabilir ve daha sonra kasılma, koma ve ölümle sonuçlanabilir. Argon havadan ağırdır. Saf Azot ve Argonu 3 kez solumak öldürebilir.

80 Azot Oksit Gazları Kullandığımız Gazlar Argon Yangın ve patlama tehlikesi Alev almaz. Yangın ortamında kaldığı zaman tüp, hararete bağlı artan basınçtan dolayı şiddetle patlayabilir. Söndürme aracı Özel bir söndürme aracı gerektirmez. Tutuşan malzemeye uygun söndürme aracı kullanılır. Yangın ile mücadele Yangın söndürme personeli koruyucu solunum cihazı kullanmalı ve koruyucu elbise giymelidir. Yangına maruz kalan tüplere alevler söndürülene kadar su sıkmaya devam edilmelidir.

81 Azot Oksit Gazları Kullandığımız Gazlar Corgon Hacimce 75’den-95’e kadar argon, 5’den- 25’e kadar karbondioksit Kullanım alanı: Paslanmaz çeliklerde mig/mag kaynağında kullanılmaktadır.

82 Azot Oksit Gazları Kullandığımız Gazlar Corgon Solunuma etkileri Ortamdaki karbondioksit miktarına bağlı olarak,karbondioksitin etkileri meydana gelmeden boğulma meydana gelebilir. Düşük konsantrasyonlarda karbondioksitin mükerrer defalar solunmasının zararlı etkileri bilinmemektedir. Düşük konsantrasyonlardaki karbondioksit hızlı solunum ve başağrısına neden olabilir.

83 Azot Oksit Gazları Kullandığımız Gazlar Corgon Solunuma etkileri Boğucu gazların neden olduğu oksijen yetersizliğinin etkileri şunlardır: Hızlı solunum, idrakte azalma, adale koordinasyonunda bozukluk,yanlış karar verme, tüm algılamalarda azalma, duygusal dengesizlik ve yorgunluk. Boğulma etkisi ilerledikçe, mide bulantısı ve kusma,yere yıkılma ve bilinç kaybı olabilir ve daha sonra kasılma, koma ve ölümle sonuçlanabilir.

84 Azot Oksit Gazları Kullandığımız Gazlar Corgon Yangın ve patlama tehlikesi Alev almaz. Yangın ortamında kaldığı zaman tüp,hararete bağlı artan basınçtan dolayı şiddetle patlayabilir. Söndürme aracı Özel bir söndürme aracı gerektirmez. Tutuşan malzemeye uygun söndürme aracı kullanılır

85 Azot Oksit Gazları Kullandığımız Gazlar Corgon yada Arco Yangın ve patlama tehlikesi Alev almaz. Yangın ortamında kaldığı zaman tüp,hararete bağlı artan basınçtan dolayı şiddetle patlayabilir. Söndürme aracı Özel bir söndürme aracı gerektirmez. Tutuşan malzemeye uygun söndürme aracı kullanılır

86 Azot Oksit Gazları Kullandığımız Gazlar Corgon Yangın ve patlama tehlikesi Alev almaz. Yangın ortamında kaldığı zaman tüp,hararete bağlı artan basınçtan dolayı şiddetle patlayabilir. Söndürme aracı Özel bir söndürme aracı gerektirmez. Tutuşan malzemeye uygun söndürme aracı kullanılır Yangın ile mücadele talimatı Yangın söndürme personeli koruyucu solunum cihazı kullanmalı ve koruyucu elbise giymelidir. Yangına maruz kalan tüplere alevler söndürülene kadar su sıkmaya devam edilmelidir.

87 Azot Oksit Gazları Kullandığımız Gazlar PROPAN Bütan ile karıştırılarak gaz kaynağında yanıcı gaz olarak kullanılır. Doğal gaz kokusunda, havadan daha ağır, renksiz ve parlayıcıdır. Anestetik ve narkotik etki gösteren bir gazdır. Beyine kan sağlayan sistemin kısmi basıncına etki ederek merkezi sinir sisteminin faaliyetini azaltır (MAK değer : PARPAT’ ta bulunmamaktadır, TWA : 1400 mg/m3).

88 Azot Oksit Gazları Kullandığımız Gazlar PROPAN Solunuma Etkileri : Yüksek konsantrasyonlarda boğucudur. Semptomları bilinç kaybı ve uyuşukluktur. Hasta boğulduğunun farkında olmayabilir. Düşük konsantrasyonlarda narkotik etkisi vardır. Semptomları baş dönmesi, baş ağrısı, mide bulantısı ve koordinasyon kaybıdır. Hasta derhal gazla kirlenmemiş alana götürülmelidir. Kurtarma personelinde solunumcihazı bulunmalıdır. Hasta sıcak ve rahat tutulmalıdır. Derhal doktora başvurulmalıdır. Solunum durmuşsa suni solunum uygulanmalıdır.

89 Azot Oksit Gazları Kullandığımız Gazlar PROPAN Yangın ve Patlama Tehlikesi: Yangın ortamında kaldığı zaman tüp, hararete bağlı artan basınçtan dolayı şiddetle patlayabilir. Yangın Söndürücüler: Tüm yangın söndürücüler kullanılabilir. Yangınla Mücadele Mümkünse akışı durdur. Mümkünse tüpler güvenli ortama alınmalıveya güvenli bir bölgeden su püskürtülerek soğutulmalıdır. Su direkt alevin üzerine püskürtülmemelidir. Kendiliğinden ve tekrarlayan patlamalar meydana gelebilir.

90 Azot Oksit Gazları Kullandığımız Gazlar PROPAN Yangın ve Patlama Tehlikesi: Yangın ortamında kaldığı zaman tüp, hararete bağlı artan basınçtan dolayı şiddetle patlayabilir. Yangın Söndürücüler: Tüm yangın söndürücüler kullanılabilir. Yangınla Mücadele Mümkünse akışı durdur. Mümkünse tüpler güvenli ortama alınmalı veya güvenli bir bölgeden su püskürtülerek soğutulmalıdır. Su direkt alevin üzerine püskürtülmemelidir. Kendiliğinden ve tekrarlayan patlamalar meydana gelebilir.

91 Azot Oksit Gazları Kullandığımız Gazlar PROPAN Yangın ve Patlama Tehlikesi: Yangın ortamında kaldığı zaman tüp, hararete bağlı artan basınçtan dolayı şiddetle patlayabilir. Yangın Söndürücüler: Tüm yangın söndürücüler kullanılabilir. Yangınla Mücadele Mümkünse akışı durdur. Mümkünse tüpler güvenli ortama alınmalı veya güvenli bir bölgeden su püskürtülerek soğutulmalıdır. Su direkt alevin üzerine püskürtülmemelidir. Kendiliğinden ve tekrarlayan patlamalar meydana gelebilir.

92 Azot Oksit Gazları Gaz Kaçakları Gaz kaçakları uygun şekilde kontrol edilmelidir. Tüp ile regülatör arasında veya hortum bağlantılarında meydana gelen kaçakların giderilmesinden önce tüp ana valfı kapatılacak, sonra gerekli işlem yapılacaktır. Eğer ana valf tam kapatma yapamıyorsa veya tüp gövdesinden veya emniyet tapalarından kaçak oluyorsa, hortum bağlantıları ayrılarak, tüp ateşleme kaynağı olmayan açık ve emniyetli bir yere alınacaktır

93 Azot Oksit Gazları Gaz Kaçakları Gaz sızıntısı olduğu tespit edilen kullanılabilir tüpler kullanımdan alınacak, açık havaya götürülecek ve yakınına ikaz işaretleri konulacaktır. Kaçak yapan tüpün ana valfı gözetim altında belli bir miktar açılarak gazın yavaş bir şekilde boşaltılması temin edilecektir. Gaz tamamen boşaldıktan sonra üzerindeki kaçağın yeri kolayca silinmeyecek şekilde işaretlenecek ve tüpün arızalı olduğunu belirten ikaz levhası asılacak ve durum yetkililere bildirilecektir. Tüp bu bilgilerle imalatçısına iade edilecektir.

94 Azot Oksit Gazları YANMA Tüp ile regülatör arasında veya hortum bağlantılarında meydana gelen kaçaklarında ve yanmalarda önce tüp ana valfı kapatılacak, sonra gerekli işlem yapılacaktır. Yanmakta olan bir tüp veya tankın valfı hiçbir zaman kapatılmamalıdır. Yanma sırasında, tüpün gövde ısısını düşürmek amacıyla gövdesine kütlesel su tatbik edilmelidir. Bu tatbikat belli bir uzaklıktan ve bir siper arkasından yapılmalıdır.

95 Azot Oksit Gazları YANMA Soğutma sağlanabilmiş ise patlama riski olmayan tüpte kaçak olan kısma ıslak bir bezle kapatma yapılarak, alev oksijensiz bırakılmalıdır. Tüp veya gaz tankı yangınında söndürme işlemi eğer yeterli miktarda var ise (Köpük topu, yeterli miktarda gaz ve tozlu söndürücüler gibi) uygun bir söndürücü ile yapılmalıdır. tüp veya tüplerin valfları yalnızca el yardımı ile açılmalıdır, çekiç, ingiliz anahtarı vb. aletler kullanılmamalıdır. İlk yardım için hazırlıklı olunmalıdır.

96 Azot Oksit Gazları Kaynak Yapılırken Dikkat Edilmesi Gerekenler Kaynakçının yanında ve etrafında çalışanlar kaynak ışınlarından korunmalıdır. Bu amaçla, kaynak yapılan yerler, başka işçilerin çalıştığı yerlerden paravanalar ile ayrılmalıdır.

97 Azot Oksit Gazları Kazan içi gibi kapalı alanda çalışan kaynak işlemlerinde kaynakçıyı gözetleyen bir gözcü bulunmalıdır. Parlayıcı patlayıcı. maddelerle kirlenmiş olan kaplarda kaynak yapılmaya başlanmadan önce iyice temizlenmeli, içine su doldurulmalı, ehil kişiler tarafından kaynak yapılmalıdır

98 Azot Oksit Gazları Tüpler, regülatörler ve valflerle oynanmayacak, onarım, bakım ve değişiklik yapılmayacaktır. Tüplerin üzerindeki her türlü, karakteristiklerini gösteren yazı ve plakalar bozulmayacak ve silinmeyecektir. Tüplerin ana valf milleri, kendilerine ait özel anahtarlarla açılacaktır. Bu maksatla normal pense, kerpeten... gibi aletler kullanılmayacak ve bu millerin bozulmamasına dikkat edilecektir. Tüplere ait özel anahtarlar, acil hallerde derhal kapatma işleminin yapılabilmesi için el altında belli yerlerde bulundurulacaktır.

99 Azot Oksit Gazları Tüplerdeki basınçlı gazlar, mutlaka uygun regülatörler üzerinden kullanılacaktır. Yanıcı ve yakıcı gazlara ait regülatörler birbirlerine karıştırılmayacaktır. Her ne kadar ters diş olsalar da, diş atlatılarak uydurulmaya çalışılması, patlama ile neticelenen kazalara yol açabilecektir. Aletler sıkı bir şekilde, kaymayacak şekilde tutulmalıdır. Aletlere aşırı yük veya kuvvet uygulanmamalıdır. Aletler yeniden kullanmadan önce çeşitli tıkanmalar veya arızalar için kontrol edilmelidir.

100 Azot Oksit Gazları Cüruf temizleme, kesme ve kaynaktan sonra yapılan taşlanma işleminde meydana gelebilecek çeşitli metal ve cüruf sıçramalarına karşı ellerin ve gözlerin korunması için eldiven ve maske kullanılmalıdır. Yüzük, kolye, bileklik gibi takıların herhangi bir şeye takılmaması için çıkarılmalı, saçlar uzun olmamalı veya saçlar uzun ise sıkı bir şekilde bağlanıp toplanmalı, çok bol ve sarkan elbiseler giyilmemelidir.

101 Azot Oksit Gazları Kaynak ve kesme işlemi yapılan yerde bulunan keskin nesnelere, pres ve sıkıştırma işlemi yapan aletlere ve hareketli nesnelere dikkat edilmelidir. Ayrıca kaynak ve kesme işlemleri çok farklı koşullar altında kat seviyesinden yüksek çok çeşitli yerlerde (fabrikalarda, uzay kafesi konstrüksiyonlarında, çukurlarda, teknelerde, madenlerde, tanklarda v.b.) yapılması halinde, çalışan meşgul edilmemeli, kişi işine konsantre olarak değişen şartlara göre pozisyonunu iyi ayarlamalı, özel işler için uygun ve doğru yerleştirilmiş ekipmanlar kullanmalı, dengeyi bozacak veya görüşü engelleyecek şeyler taşınmamalı, el kol şakaları yapılmamalı, çalışma yeri temiz ve düzenli tutulmalıdır.

102 Azot Oksit Gazları Kaynak ve kesme işlemleri yapılan alan içerisinde düşebilecek nesnelere dikkat edilmelidir. Bu gibi hallerde baş ve ayaklar korunmalı, çalışmaya başlamadan önce baş seviyesi üzerindeki her türlü nesneler düşmeyecek şekilde sağlamlaştırılmalı veya baş seviyesinin altına indirilmeli, değişen şartlara göre kaynak maskesi ve gözlük kullanılmalı, kesilen veya kaynak edilen malzeme parça düşmeyecek şekilde doğru yerleştirilmelidir. İş parçası ezmelerine karşı emniyet ayakkabıları kullanılmalıdır.

103 Azot Oksit Gazları KAYNAK İŞLERİNDE OLUŞAN GÜRÜLTÜNÜN TEHLİKESİ Kaynaklı işlerinde çalışanların karşı karşıya kaldığı diğer bir risk grubu da gürültüdür. Kaynakişlemi sırasında kullandığı ekipmanlar, presler, motorlar, matkaplar, çekiçler, testereler vb.oldukça çok ses üretirler. Kaynak işlemi sırasında ortalama olarak 85 ile 105 dB (desibel)arasında gürültü oluşmaktadır.

104 Azot Oksit Gazları KAYNAK İŞLERİNDE OLUŞAN GÜRÜLTÜNÜN TEHLİKESİ Ancak, bu şiddetteki gürültüyü kısa zaman aralığında kaynakçı tarafından algılanamaz. Yapılan araştırmalar bu tür gürültü kaynaklarının geçici sağırlık dediğimiz işitme kayıplarına neden olduğunu göstermektedir. Uzun süreli şiddetli gürültüye, örneğin 90 dB'nin üzerindeki seslere maruz kalan çalışanlarda geçici veya sürekli işitme kayıpları oluşmaktadır.

105 Azot Oksit Gazları KAYNAK İŞLERİNDE OLUŞAN GÜRÜLTÜNÜN TEHLİKESİ Geçici işitme, belli bir süre dinlendikten sonraiyileşebilen işitme kayıplarıdır. Ancak, ortaya çıkan işitme kaybının iyileşebilmesi için, maruz kalma süresinin 10 katı kadar iyileşme süresine ihtiyacı vardır. Örneğin; 90 dB'lik bir gürültüde bir saat süre ile çalışıldığında ortaya çıkan yaklaşık dB'lik bir işitme kaybının ortadan kalkabilmesi için gerekli olan iyileşme süresi yaklaşık 10 saat süre ile gürültüsüz yerde dinlenmektir. Gürültü düzeyi arttıkça, oluşan işitme kaybı artar ve iyileşme süresi de buna bağlı olarak çok daha fazla artar.

106 Azot Oksit Gazları KAYNAK İŞLERİNDE OLUŞAN GÜRÜLTÜNÜN TEHLİKESİ Gürültülü ortamda kaynak işi yapan işçilerin işitme kayıplarının iyileşebilmesi için gerekli dinlenme sürelerine sahip olamadıkları için oluşan işitme kayıpları, yığılarak gelişir ve sürekli işitme kayıplarına yol açar. Sürekli işitme kayıpları genellikle 90 dB üzerindeki gürültü düzeylerinde oluşurlar. İşitme kayıpları iki tarafta da aynı düzeydedir ve ilk işitme kaybı, kulakta 4000 Hz'lik frekansı işiten bölgesinde oluşur daha sonra ise konuşma frekanslarını etkiler. Oluşan bu işitme kayıpları sinirsel tipte bir kayıp olduğundan kesinlikle iyileşmez. Diğer bir değişle, kalıcı sağırlık oluşur. Bu nedenle çalışanların sağlığı açısından gürültüden korunmak son derece önemlidir.

107 Azot Oksit Gazları KAYNAK İŞLERİNDE ELEKTRİK TEHLİKESİ Bir kaynak makinesinde kaza tehlikesi kaynak makinesinin bir elektrik akımı üreteci olmasından kaynaklanabilir. Bu durum, kaynakçıyı elektrik çarpması nedeni olarak görülür. Kaynak işleminde elektrik çarpması, bir kaynak makinesinin verebileceği en büyük gerilim değeri olan boşta çalışma gerilimi nedeniyle olur. Elektrik enerjisinde, volt da amper de frekans da ölüme neden olur. En tehlikelisi de yüksek voltajdır. Aslında insan derisi iyi bir izolatördür. Voltaj çok yüksek olmadıkça akımın geçip girmesine izin vermez. Akım, bir kere girmeyi başarırsa içerde rahatça ilerler. Çünkü vücudumuzun çoğunluğu iyi bir iletken olan sudan ibarettir.

108 Azot Oksit Gazları KAYNAK İŞLERİNDE ELEKTRİK TEHLİKESİ Elektriğe çarpılmada bir başka etken de insanın üzerinden geçen akımın süresidir. Süre uzarsa deride yaralar oluşur ve elektrik bu yaralardan daha çabuk geçer. Derimizden geçen elektrik akımı derhal sinir sistemimizi etkiler. Beyindeki nefes alma merkezini felç eder, kalbin ritmini bozar hatta durmasına neden olur.

109 Azot Oksit Gazları Kaynak işlerinde kullanılacak kişisel koruyucular Kaynak ve kesim işleri yapılan yerlerde, risklerin önlenmesinin veya yeterli derecedeazaltılmasının, teknik önlemlere dayalı toplu koruma ya da iş organizasyonu veya çalışma yöntemleri ile sağlanamadığı durumlarda, çalışanlara kişisel koruyucular verilir.

110 Azot Oksit Gazları Kaynak işlerinde kullanılacak kişisel koruyucular Kaynakçı, kaynak yapılan noktaya (ark) çok yakın durur ve üzerine eğilerek çalışırsa büyük miktarda gaz ve metal oksit dumanları soluyabilir. Bu nedenle baş olabildiğince dik arktan uzak tutulmalıdır. Kapalı yerlerde yapılan kaynaklarda en büyük risk boğulmadır. Bu nedenle dışardan hava beslemeli başı tamamen örten kaynakçı başlıkları kullanılmalıdır. Hangi tip maske kullanılırsa kullanılsın maske kullanan kişilerin bu konuda bir eğitimden ve periyodik sağlık kontrolünden geçirilmeleri gereklidir.

111 Azot Oksit Gazları Kaynak işlerinde kullanılacak kişisel koruyucular Uygun tasarımlanmış kaynakçı başlığı ve siperleri de kaynakçının solunum düzeyindeki gaz ve metal oksit dumanlarının konsantrasyonunun azalmasını sağlar.Bu nedenle kaynakçı başlık ve siperleri yüzü, gözü ve boğazı tamamen örtecek şekilde olmalıdır.

112 Azot Oksit Gazları Kaynak işlerinde kullanılacak kişisel koruyucular Kaynak dikişini örten cüruf tabakası kırılıp temizlenirken küçük ve keskin köşeli parçacıklar etrafa sıçrayarak özellikle gözler için tehlikeli olurlar. Kaynakçı sentetik elyaftan yapılmış elbise ve gömlek giymemelidir. Çünkü sentetik elyaf(naylon, perlon, trevira vb) kıvılcımlarla erir ve ağır yanıklar meydana getirir. Yüksek yerlerde güvenlik kemersiz çalışılmamalıdır.

113 Azot Oksit Gazları Kaynak işlerinde kullanılacak kişisel koruyucular Kaynak işlemi yapanların giyecekleri koruyucu iş elbiselerinin özellikleri şöyle olmalıdır. Eldiven ateşe dayanıklı olarak üretilmiş olmalıdır. Önlük ve tozluk deriden ve ateşe, radyant ısıya ve sıcak metal çapaklarına dayanıklı olmalıdır. Ayakkabılar sıcak çapakların ayağa girmesini önlemek amacıyla uzun konçlu, malzeme düşmelerine karşı burnu çelikli olarak yapılmalıdır. Eğer baş üstü çalışması var ise deri başlık ve omuzluk kullanılmalıdır.

114 Azot Oksit Gazları Kaynak işlerinde kullanılacak kişisel koruyucular Ağır ve keskin malzemelerin başa çarpmasını ve düşmesini önlemek için baret giyilmelidir. İş elbiseleri koyu renkte, kalın ve yünden dikilmeli, pamuk kullanılmamalı ve çok dar olmamalıdır. İş elbiselerin kolları ile pantolonların paçaları düğmeli veya lastikli olmalı, tozların birikmelerine karşı cepsiz dikilmelidir.


"KAYNAK İŞLERİNDE GÜVENLİK VE KAYNAĞIN SAĞLIĞA ETKİSİ." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları