Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

ONKOLOJİDE HEMŞİRE OLMAK OMÜ TIP FAKÜLTESİ KEMOTERAPİ HEMŞİRESİ HATİCE CESUR.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "ONKOLOJİDE HEMŞİRE OLMAK OMÜ TIP FAKÜLTESİ KEMOTERAPİ HEMŞİRESİ HATİCE CESUR."— Sunum transkripti:

1 ONKOLOJİDE HEMŞİRE OLMAK OMÜ TIP FAKÜLTESİ KEMOTERAPİ HEMŞİRESİ HATİCE CESUR

2 Onkoloji hastaları, tanılarında, tedavilerinde ve yaşantılarında psikolojik, fiziksel ve sosyal yönlerden nitelikli ve kapsamlı hemşirelik bakımına gereksinim duymaktadırlar. Onkoloji hastaları, tanılarında, tedavilerinde ve yaşantılarında psikolojik, fiziksel ve sosyal yönlerden nitelikli ve kapsamlı hemşirelik bakımına gereksinim duymaktadırlar. Onkoloji hemşiresi, Multi disipliner ekip yaklaşımı ile, bakım gerektiren onkoloji hastalarının tedavisinde, nitelikli hemşirelik hizmetinin verilmesi ve sürekliliğinin sağlanmasında önemli role sahiptir.

3 Hasta ve ailelerinin duygusal tepkilerine maruz kalırlar. Hasta ve ailelerinin duygusal tepkilerine maruz kalırlar. Hasta ailelerinin karşılaştıkları travma ve kayıplar, hemşireler için kişisel kayıplardan daha stresli olabilir.( Uzun süreli ilişki ve palyatif bakım ) Hasta ailelerinin karşılaştıkları travma ve kayıplar, hemşireler için kişisel kayıplardan daha stresli olabilir.( Uzun süreli ilişki ve palyatif bakım ) Onkolojinin her alanında hasta bakımına en fazla zaman ayıran kişiler, hemşirelerdir. Onkolojinin her alanında hasta bakımına en fazla zaman ayıran kişiler, hemşirelerdir.

4 Bu kişiler için sürekli empati yapmaya çalışırlar. Bu kişiler için sürekli empati yapmaya çalışırlar. Kötü tıbbi haberler verirler. Kötü tıbbi haberler verirler. Aile üyelerinin acısını ve öfkesini dinlerler. Aile üyelerinin acısını ve öfkesini dinlerler.

5 Stresörler ve yol açtığı sonuçlar 12 farklı şehirde çalışan 89 onkoloji hemşiresi 12 farklı şehirde çalışan 89 onkoloji hemşiresi ( Şenuzun ve ark. 2005) ( Şenuzun ve ark. 2005) Onkolojide çalışmak olumsuz etkiliyor (%75) Onkolojide çalışmak olumsuz etkiliyor (%75) Umutsuzluk (%25,4) Umutsuzluk (%25,4) Bir gün ailemden birinin kanser olmasından korkuyorum (%8,5) Bir gün ailemden birinin kanser olmasından korkuyorum (%8,5) Hastaya hiçbir şey yapamamaktan rahatsız oluyorum (%11,9) Hastaya hiçbir şey yapamamaktan rahatsız oluyorum (%11,9) Kemoterapinin yan etkilerine maruz kalıyorum (%45,7) Kemoterapinin yan etkilerine maruz kalıyorum (%45,7) Araştırma:

6 Stresörler ve yol açtığı sonuçlar 12 farklı şehirde çalışan 89 onkoloji hemşiresi 12 farklı şehirde çalışan 89 onkoloji hemşiresi (Şenuzun ve ark. 2005) (Şenuzun ve ark. 2005) Yaşam kalitelerini; % 61,8 ne iyi ne kötü % 61,8 ne iyi ne kötü % 23,6 kötü % 23,6 kötü % 9 çok kötü % 9 çok kötü % 5,6 iyi olarak % 5,6 iyi olarakdeğerlendirmişlerdir.

7 Aynı çalışmada (Şenuzun ve ark.2005) Yaşam kalitesinin; 40 yaş ve üzerinde 40 yaş ve üzerinde Eğitim düzeyi düşük olanlarda Eğitim düzeyi düşük olanlarda Boşanmış yada dul olanlarda Boşanmış yada dul olanlarda Haftada 40 saatten uzun çalışanlarda Haftada 40 saatten uzun çalışanlarda Kendi tercihi ile onkoloji alanında çalışmayanlarda Kendi tercihi ile onkoloji alanında çalışmayanlarda daha düşük olduğu saptanmıştır.

8 Stresörler ve yol açtığı sonuçlar Bilgi ve teknolojik gelişmelerde patlama yaşanmaktadır. Bilgi ve teknolojik gelişmelerde patlama yaşanmaktadır. Hemşirelerden hem bu gelişmeleri uygulamaya aktarmaları, hem de hastalarıyla yakın ilişki kurmaları beklenmektedir. Hemşirelerden hem bu gelişmeleri uygulamaya aktarmaları, hem de hastalarıyla yakın ilişki kurmaları beklenmektedir. Diğer yandan hemşireler maliyet artışı nedeniyle azaltılan kaynakla, artan hasta gereksinimini nasıl karşılayabilecekleri ikilemini yaşmaktadırlar. (Haw ve ark.1984) Diğer yandan hemşireler maliyet artışı nedeniyle azaltılan kaynakla, artan hasta gereksinimini nasıl karşılayabilecekleri ikilemini yaşmaktadırlar. (Haw ve ark.1984)

9 TÜKENMİŞLİK KONUSU ÜZERİNDE NEDEN DURUYORUZ ? Tükenmişlik veya stresle ilgili hastalıkların artış göstermesi Tükenmişlik veya stresle ilgili hastalıkların artış göstermesi Verimliliği etkileyen bir faktör olması Verimliliği etkileyen bir faktör olması Sağlıkla ilgili birçok harcamaya neden olması Sağlıkla ilgili birçok harcamaya neden olması İşte hata ve kazaları artıran bir faktör olması İşte hata ve kazaları artıran bir faktör olması Hastalara sunulan bakımın kalitesini etkilemesi Hastalara sunulan bakımın kalitesini etkilemesi

10 İşe başladığınız ilk günlerdeki ruh halinizi hatırlayın…… Gücümüzün %110’ u oranında çalışmaya hazır, idealist, kendi kendini motive eden, çalışarak hiçbir şeyin imkansız olmadığına inanan, mükemmele ulaşma konusunda katı, yüksek standartlar ve beklentileri olan bireylerdik!

11 Zamanla……. Aşırı talep nedeniyle enerji ve gücümüzü yitirerek ilerleyici bir strese girdik..

12 Önce ruhsal olarak tükenip, bitkin düştük…

13 Sonra empati yeteneği ile birlikte, kimlik duygusunu yitirdik ya da değişiklikler yaşadık..

14 Ve sonuç: İşe katkıda bulunamama ya da iş veriminin düşmesi…

15 Tükenmişliğe giden yol… 1.Dönem:Balayı Dönemi Her şey mükemmeldir. Her şey mükemmeldir. İş ile ilgili sınırsız bir enerji ve motivasyon bulunmaktadır. İş ile ilgili sınırsız bir enerji ve motivasyon bulunmaktadır. Yapılan her iş doyum sağlamaktadır. Yapılan her iş doyum sağlamaktadır. Her şey mümkün görünmektedir. Her şey mümkün görünmektedir. İş arkadaşları ve çalışılan kurum, kişinin takdirini kazanmaktadır. İş arkadaşları ve çalışılan kurum, kişinin takdirini kazanmaktadır.

16 Tükenmişliğe giden yol… 2.Dönem: Ayılma/Uyanma Dönemi Balayı yerine daha gerçekçi gözlemler. Balayı yerine daha gerçekçi gözlemler. Beklentilerinin abartılı olduğunu farketme ve kafanın karışmaya başlaması. Beklentilerinin abartılı olduğunu farketme ve kafanın karışmaya başlaması. Sorunun ortada olması ve daha fazla çaba ile yine de her şeyin yeniden düzeleceğine olan inancın devam etmesi… Sorunun ortada olması ve daha fazla çaba ile yine de her şeyin yeniden düzeleceğine olan inancın devam etmesi…

17 Tükenmişliğe giden yol… 3.Dönem:Bıkkınlık Dönemi İçindeki meslek ateşi yavaş yavaş sönmeye başlar. İçindeki meslek ateşi yavaş yavaş sönmeye başlar. Motivasyon ve enerji giderek tükenmeye başlar.. Motivasyon ve enerji giderek tükenmeye başlar.. Uyku düzensizliği, iştah değişikliği olur, verimlilik düşer, önemli kararları almada zorluk görülür. Uyku düzensizliği, iştah değişikliği olur, verimlilik düşer, önemli kararları almada zorluk görülür. Bulunduğu kurumdan, amirlerinden ya da iş arkadaşlarından ulu orta yakınır. Bulunduğu kurumdan, amirlerinden ya da iş arkadaşlarından ulu orta yakınır. Adalet hissini kaybeder. Adalet hissini kaybeder.

18 Tükenmişliğe giden yol… 4.Dönem:Tükenmişlik dönemi Umutsuzluk, karamsarlık. Umutsuzluk, karamsarlık. Başarısızlık hissi, kendine güven eksikliği. Başarısızlık hissi, kendine güven eksikliği. Kendine olan saygıyı kaybetme. Kendine olan saygıyı kaybetme. Anlamını kaybeden hayat. Anlamını kaybeden hayat. Yalnızlık hissi ve boşluğa düşme korkusu. Yalnızlık hissi ve boşluğa düşme korkusu.

19 Tükenmişliğe giden yol… 5.Dönem:Yeniden yapılanma dönemi Dibe vurmanın ardından yeniden yapılanma dönemi gelir.. Tıpkı ANKA kuşu gibi kendi küllerinden yeniden doğma dönemidir..Birçok yanılsama ve yanlış hedefler, yerini gerçekçi beklenti ve hedeflere bırakır.

20 Onkoloji Alanında Tükenmişliğe Neden Olan Bazı Faktörler Fiziksel stresörler; Aşırı fiziksel, bilinçsel iş yüklenmesi Aşırı fiziksel, bilinçsel iş yüklenmesi Uzun çalışma saatleri Uzun çalışma saatleri Uygun olmayan çalışma koşulları ( fazla mesai, nöbet ) Uygun olmayan çalışma koşulları ( fazla mesai, nöbet ) Zaman baskısı Zaman baskısı Araç, gereç ve eleman yetersizliği Araç, gereç ve eleman yetersizliği

21 Sosyal stresörler; Rahatsız edici talepkar hastalar Rahatsız edici talepkar hastalar Saygının olmaması Saygının olmaması Meslektaşlarıyla çatışmalar yaşama Meslektaşlarıyla çatışmalar yaşama Süpervizörlere güvensizlik ve onlara fazlasıyla katlanma Süpervizörlere güvensizlik ve onlara fazlasıyla katlanma Onkoloji Alanında Tükenmişliğe Neden Olan Bazı Faktörler

22 Psikolojik stresörler; Şiddetli hastalıklar ve travmalar Şiddetli hastalıklar ve travmalar Hastaların durumlarının ağır olması Hastaların durumlarının ağır olması Plan yapmak için zaman yetersizliği Plan yapmak için zaman yetersizliği Hastaların beklentilerindeki artış Hastaların beklentilerindeki artış Rol belirsizliği ve çatışması, görev çeşitliliği Rol belirsizliği ve çatışması, görev çeşitliliği Sınırlı kariyer fırsatları, iş güvensizliği Sınırlı kariyer fırsatları, iş güvensizliği Onkoloji Alanında Tükenmişliğe Neden Olan Bazı Faktörler

23 Yönetimle ilgili stresörler; Başarı performans geri bildirimleri Başarı performans geri bildirimleri Sosyal olanakların ve alınan ücretin az olması Sosyal olanakların ve alınan ücretin az olması İşe yeni başlama İşe yeni başlama Yapılan iş yüküne karşın karar verme gücünde sorumluluğun olmaması Yapılan iş yüküne karşın karar verme gücünde sorumluluğun olmaması Hasta ve amirlerce yapılan takdirlerin az olması Hasta ve amirlerce yapılan takdirlerin az olması Onkoloji Alanında Tükenmişliğe Neden Olan Bazı Faktörler

24 Tükenmişlik sendromunun belirtileri 1. Bireysel tükenmişlik semptomları 1. Fiziksel semptomlar 2. Psikolojik semptomlar 3. Davranışsal semptomlar 2. Kurumsal tükenmişlik semptomları

25 Fiziksel Semptomlar Uykusuzluk veya aşırı uyuma Uykusuzluk veya aşırı uyuma Baş ağrısı Baş ağrısı Gastrointestinal bulgular Gastrointestinal bulgular Uzun süreli ve sık soğuk algınlığı Uzun süreli ve sık soğuk algınlığı Kilo kaybı veya kilo alma Kilo kaybı veya kilo alma Nefes darlığı Nefes darlığı Hipertansiyon veya hipotansiyon Hipertansiyon veya hipotansiyon Kolestrol seviyesinde yükselme Kolestrol seviyesinde yükselme Koroner hastalıklar Koroner hastalıklar Konuşma bozukluğu Konuşma bozukluğu Seksüel fonksiyonlarda bozulma Seksüel fonksiyonlarda bozulma

26 Psikolojik semptomlar Dikkat kaybı Dikkat kaybı Apati Apati Emosyonel yorgunluk Emosyonel yorgunluk Düş kırıklığı Düş kırıklığı İnsancıl duyguları yitirme İnsancıl duyguları yitirme Karar alma becerilerinde yetersizlik Karar alma becerilerinde yetersizlik Güçsüzlük hissi Güçsüzlük hissi Kuşku, suçluluk Kuşku, suçluluk Yetersizlik duygusu Yetersizlik duygusu Depresyon Depresyon Yabancılaşma Yabancılaşma Endişede artma Endişede artma Alışılagelenden fazla risk alma Alışılagelenden fazla risk alma Fazla güven yada aşırı güvensizlik Fazla güven yada aşırı güvensizlik

27 Davranışsal Semptomlar İş performansında ve doyumunda azalma İş performansında ve doyumunda azalma İş ilişkilerinde bozulma İş ilişkilerinde bozulma Amaç ve önceliklerin kaybı Amaç ve önceliklerin kaybı Kazaya yatkınlık Kazaya yatkınlık Unutkanlık Unutkanlık Konsantrasyon eksikliği ve kızgınlık Konsantrasyon eksikliği ve kızgınlık

28 Kurumsal Tükenmişlik Semptomları İşten yada servisten ayrılmaların çok oluşu İşten yada servisten ayrılmaların çok oluşu Hizmetin kalitesinin düşmesi Hizmetin kalitesinin düşmesi Çalışanların sık sık işe geç kalması Çalışanların sık sık işe geç kalması Çalışanlar arasında çatışmaların artması Çalışanlar arasında çatışmaların artması Çalışanların duygusal ve bedensel sorunlarının artması ile birlikte iş yerinde üretkenlikte azalma Çalışanların duygusal ve bedensel sorunlarının artması ile birlikte iş yerinde üretkenlikte azalma

29 İşteki stres nedeniyle tükenen hemşireler; Mesleki kapasitelerini sorgulamaya başlarlar. Mesleki kapasitelerini sorgulamaya başlarlar. Mesleki kariyerlerini gözden geçirirler. Mesleki kariyerlerini gözden geçirirler. Farklı işler aramaya başlarlar. Farklı işler aramaya başlarlar.

30 Bir üniversite hastanesi onkoloji kliniği Bir üniversite hastanesi onkoloji kliniği 77 doktor ve 56 hemşire 77 doktor ve 56 hemşire (Alacacioğlu ve ark.2009) (Alacacioğlu ve ark.2009) Hemşirelerde duygusal tükenme, doktorlardan daha yüksek bulunmuştur. Hemşirelerde duygusal tükenme, doktorlardan daha yüksek bulunmuştur. Genç ve bekar olanlarda tükenmişlik daha yüksek bulunmuştur. Genç ve bekar olanlarda tükenmişlik daha yüksek bulunmuştur. Araştırma:

31 SONUÇ……………..

32 Tükenmişlik onkoloji alanında çalışanlarda kaçınılmaz olabilir…Ancak kader değildir…Dönemsel sonuçlardan biridir..Alınacak önlemlerle kısa sürede kurtulabilinecek bir meslek hastalığıdır denilebilir…

33 Sorumluluğu üstlenin. ( İş stresi karşısında zavallı olduğunuza inanma tuzağına düşmeyin.) Sorumluluğu üstlenin. ( İş stresi karşısında zavallı olduğunuza inanma tuzağına düşmeyin.) “Bu stresli durumu değiştirmek için ne yapabiliriz?” sorusunu sorun. Bulduğunuz seçenekleri ortaya koyun. “Bu stresli durumu değiştirmek için ne yapabiliriz?” sorusunu sorun. Bulduğunuz seçenekleri ortaya koyun. Kendinize gerçekçi amaçlar saptayın. Kendinize gerçekçi amaçlar saptayın. Gerektiği zaman yardım isteyin. Gerektiği zaman yardım isteyin. Çabalarınızın görülmesini sağlayın. Çabalarınızın görülmesini sağlayın. Sadece “bakım veren” kimliği ile yaşamayın. Aile ve arkadaşlarınızla da zaman geçirin. Sadece “bakım veren” kimliği ile yaşamayın. Aile ve arkadaşlarınızla da zaman geçirin. Bireysel Düzeyde Başa Çıkma Yöntemleri

34 Fiziksel egzersiz yapın. Fiziksel egzersiz yapın. Masaj,yoga,müzik ya da grup terapisi yapın Masaj,yoga,müzik ya da grup terapisi yapın Pozitif olmaya çalışın. Pozitif olmaya çalışın. Stresi tehdit değil, meydan okuma olarak görün. Stresi tehdit değil, meydan okuma olarak görün. Bireysel Düzeyde Başa Çıkma Yöntemleri

35 Devlet Düzeyinde Yapılması Gerekenler Düşük ücret sorununun giderilmesi Düşük ücret sorununun giderilmesi Ödül kaynaklarının arttırılması Ödül kaynaklarının arttırılması Personel yetersizliğine çözüm bulunması Personel yetersizliğine çözüm bulunması

36 Örgütsel Düzeyde Başa Çıkma Yöntemleri Destekleyici bir örgüt iklimi yaratılmalı Destekleyici bir örgüt iklimi yaratılmalı Zor işlerin dönüşümlü yapılması sağlanmalı Zor işlerin dönüşümlü yapılması sağlanmalı İdareciler elemanlarına çalıştıkları bölüm ile ilgili bilimsel toplantı, kongre, araştırma yapma konusunda destek vermeli İdareciler elemanlarına çalıştıkları bölüm ile ilgili bilimsel toplantı, kongre, araştırma yapma konusunda destek vermeli Yöneticiler zaman zaman ekip içi toplantılar yaparak sorunların tartışılmasına izin vermeli ve bu konuda adil davranmalı Yöneticiler zaman zaman ekip içi toplantılar yaparak sorunların tartışılmasına izin vermeli ve bu konuda adil davranmalı

37 İş Arkadaşları Düzeyinde Yapılması Gerekenler Aynı yerde çalışan kişiler, iş dışında da birbirleriyle yakın ilişki kurmaya çalışmalı Aynı yerde çalışan kişiler, iş dışında da birbirleriyle yakın ilişki kurmaya çalışmalı Birlikte çalışmaktan doğan sorunları, büyümeden çözme yoluna gitmeli Birlikte çalışmaktan doğan sorunları, büyümeden çözme yoluna gitmeli Daha kıdemli olanlar, yeni başlayanlara karşı idealize olmayan adaptif rol modelleri olabilmeli. Daha kıdemli olanlar, yeni başlayanlara karşı idealize olmayan adaptif rol modelleri olabilmeli.

38 Profesyonel Düzeyde Başa Çıkma Yöntemleri Psikiyatri hemşiresi Psikiyatri hemşiresi Psikolog ya da psikiyatr Psikolog ya da psikiyatr Sosyal hizmet uzmanı Sosyal hizmet uzmanı

39 Kanser Hastalarıyla Çalışmanın Olumlu Sonuçları Yok mu? TSG, ciddi bir mücadeleyi gerektiren durumun ardından ortaya çıkan olumlu psikolojik değişimi ifade etmek için kullanmaktadır. ( Yılmaz, 2006 ) TSG, ciddi bir mücadeleyi gerektiren durumun ardından ortaya çıkan olumlu psikolojik değişimi ifade etmek için kullanmaktadır. ( Yılmaz, 2006 )

40 TSG beş boyutta değişim anlamına gelmektedir. Kişiler arası ilişkilerde olumlu değişim Kişiler arası ilişkilerde olumlu değişim Benlik algısında olumlu değişim Benlik algısında olumlu değişim Yaşamın değerini anlama Yaşamın değerini anlama Yeni seçeneklerin fark edilmesi ( Hedeflerdeki değişim ) Yeni seçeneklerin fark edilmesi ( Hedeflerdeki değişim ) İnanç sisteminde değişim İnanç sisteminde değişim

41 12 farklı şehirden 89 onkoloji hemşiresi 12 farklı şehirden 89 onkoloji hemşiresi (Şenuzun ve ark.2005) (Şenuzun ve ark.2005) Onkolojide çalışmanın pozitif etkileri(8 kişi %9 Onkolojide çalışmanın pozitif etkileri(8 kişi %9 “Artık yaşadığım sağlıklı her dakikadan keyif alıyorum” “Artık yaşadığım sağlıklı her dakikadan keyif alıyorum” “Sağlıklı olmanın kıymetini çok iyi biliyorum” “Sağlıklı olmanın kıymetini çok iyi biliyorum” Araştırma:

42 92 onkoloji hemşiresi 92 onkoloji hemşiresi (Terakye ve ark.2008) (Terakye ve ark.2008) Onkolojide çalışmanın Onkolojide çalışmanın Ayrıcalık, Ayrıcalık, Sabır geliştirici, Sabır geliştirici, Doyum sağlayıcı ve Doyum sağlayıcı ve Olgunlaştırıcı Olgunlaştırıcıolduğunu ifade etmişlerdir. ifade etmişlerdir. Araştırma:

43 Profesör öğrencilerine “stres yönetimi” konusunda ders veriyordu. Su dolu bir bardağı kaldırıp öğrencilerine sordu: -”Sizce bu su dolu bardağın ağırlığı ne kadardır?” Cevaplar 200 gr ile 400 gr arasında değişti. Bunun üzerine profesör şöyle dedi: -”Gerçek ağırlık fark etmez. Fakat durum bardağı elinizde ne kadar süreyle tuttuğunuza göre değişir. Eğer bir dakikalığına tutarsam, problem yok. Eğer bir saatliğine tutarsam, sağ kolumda bir ağrı oluşacak. Eğer bir gün boyunca tutarsam, ambulans çağırmak zorunda kalırsınız. Aslında ağırlık aynıdır, ama ne kadar uzun tutarsanız size o kadar ağır gelir. Eğer sıkıntılarımızı her zaman taşırsak, er yada geç taşıyamaz duruma geliriz. Yükler gittikçe artarak daha ağır gelmeye başlar. Yapmanız gereken, bardağı yere bırakıp, bir süre dinlenmek ve daha sonra tutup tekrar kaldırmaktır. Yükümüzü bırakmalı, dinlenip tazelendikten sonra tekrar yolumuza devam etmeliyiz. İşten eve döndüğünüzde yükünüzü dışarıda bırakın. Nasıl olsa yarın tekrar alıp yükleneceksiniz.

44 STRESTEN UZAK KALIN. SAĞLIKLI VE MUTLU OLUN !!!


"ONKOLOJİDE HEMŞİRE OLMAK OMÜ TIP FAKÜLTESİ KEMOTERAPİ HEMŞİRESİ HATİCE CESUR." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları