Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Krizden İstikrara Doğru: Türk Bankacılık Sektöründe Yeniden Yapılandırma “Güçlü Bankacılık, Güçlü Ekonomi” “Güçlü Bankacılık, Güçlü Ekonomi” Engin AKÇAKOCA.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "Krizden İstikrara Doğru: Türk Bankacılık Sektöründe Yeniden Yapılandırma “Güçlü Bankacılık, Güçlü Ekonomi” “Güçlü Bankacılık, Güçlü Ekonomi” Engin AKÇAKOCA."— Sunum transkripti:

1 Krizden İstikrara Doğru: Türk Bankacılık Sektöründe Yeniden Yapılandırma “Güçlü Bankacılık, Güçlü Ekonomi” “Güçlü Bankacılık, Güçlü Ekonomi” Engin AKÇAKOCA Başkan

2 Kriz Öncesi Koşullar Bankalar Bankalar Likidite sorunları Likidite sorunları Kamu bankalarının 14 milyar dolara ulaşan gecelik yükümlülükleri Kamu bankalarının 14 milyar dolara ulaşan gecelik yükümlülükleri Özel bankaların yüksek açık pozisyonları Özel bankaların yüksek açık pozisyonları Kamu kağıtlarının banka bilançolarındaki yüksek payı Kamu kağıtlarının banka bilançolarındaki yüksek payı Düşük aktif kalitesi Düşük aktif kalitesi Yetersiz risk değerlendirme ve risk yönetimi sistemleri Yetersiz risk değerlendirme ve risk yönetimi sistemleri İyi bir kurumsal yönetişimin olmaması İyi bir kurumsal yönetişimin olmaması Sektörü Çevreleyen Faktörler Sektörü Çevreleyen Faktörler Ciddi makroekonomik istikrarsızlıklar Ciddi makroekonomik istikrarsızlıklar Yüksek kamu açıkları Yüksek kamu açıkları Kamu bankalarının ve sorunlu bankaların neden olduğu sistemik çarpıklıklar Kamu bankalarının ve sorunlu bankaların neden olduğu sistemik çarpıklıklar

3 Kasım ve Şubat Krizleri  Faiz oranlarındaki ani yükseliş  Türk lirasındaki ani değer kaybı  Ekonomik faaliyetlerde daralma  Vade uyumsuzluğu  fonlama zararları  Menkul kıymetler portföyünün değerinde azalma  Açık pozisyonlar  Kambiyo zararları  Aktif kalitesi   Kredi riski  Sonuç : Sermaye tabanının aşınması ve Banka İflasları Makroekonomik Şoklar Bankacılık Sektörü Üzerine Etkileri

4 Ancak, krizler aynı zamanda yeniden yapılandırma için fırsatlar da sunmaktadır BDDK krizlerin hemen öncesinde kurulmuştur BDDK krizlerin hemen öncesinde kurulmuştur Bankacılık Sektörü Yeniden Yapılandırma Programı 15 Mayıs 2001 tarihinde kamuoyuna ilan edilmiştir Bankacılık Sektörü Yeniden Yapılandırma Programı 15 Mayıs 2001 tarihinde kamuoyuna ilan edilmiştir Amaç; etkin, küresel olarak rekabet edebilir ve güçlü bir bankacılık sektörüne yönelik olarak finansal sektördeki bozuklukları gidermek ve gerekli düzenlemeleri gerçekleştirmektir. Amaç; etkin, küresel olarak rekabet edebilir ve güçlü bir bankacılık sektörüne yönelik olarak finansal sektördeki bozuklukları gidermek ve gerekli düzenlemeleri gerçekleştirmektir. Programın başlıca bileşenleri : Programın başlıca bileşenleri : Kamu bankalarının yeniden yapılandırılması Kamu bankalarının yeniden yapılandırılması TMSF bankalarının çözümlenmesi TMSF bankalarının çözümlenmesi Özel bankaların güçlendirilmesi Özel bankaların güçlendirilmesi Düzenleme ve gözetim çerçevesinin iyileştirilmesi Düzenleme ve gözetim çerçevesinin iyileştirilmesi

5 Kamu Bankalarının Yeniden Yapılandırılması Finansal Yeniden Yapılandırma Finansal Yeniden Yapılandırma Operasyonel Yeniden Yapılandırma Operasyonel Yeniden Yapılandırma

6 Bankalara Müdahale Stratejisi TMSF bünyesinde çözümleme stratejisi, TMSF bünyesinde çözümleme stratejisi, Banka hücumlarını Banka hücumlarını Faiz oranları üzerindeki ilave baskıyı Faiz oranları üzerindeki ilave baskıyı Borç servisinin sürdürülebilirliğinin imkansız hale gelmesini Borç servisinin sürdürülebilirliğinin imkansız hale gelmesini Ödemeler sisteminin kesintiye uğramasını önlemek için tercih edilmiştir. Ödemeler sisteminin kesintiye uğramasını önlemek için tercih edilmiştir. Böylece : Böylece : Yasal süreç doğrudan tasfiyedekine göre kısaltılmış Yasal süreç doğrudan tasfiyedekine göre kısaltılmış Çözümleme süreci mevduat transferleri yoluyla kolaylaştırılmış Çözümleme süreci mevduat transferleri yoluyla kolaylaştırılmış Şube ve banka satışları yoluyla bir kısım personelin işsiz kalması önlenmiştir Şube ve banka satışları yoluyla bir kısım personelin işsiz kalması önlenmiştir

7 Çözümleme Süreci 20 bankaya TMSF tarafından el konuldu 20 bankaya TMSF tarafından el konuldu Finansal Yeniden Yapılandırma; Finansal Yeniden Yapılandırma; Gecelik yükümlülükler tasfiye edildi Gecelik yükümlülükler tasfiye edildi Döviz açık pozisyonları azaltıldı Döviz açık pozisyonları azaltıldı Mevduat faiz oranları piyasa faiz oranlarıyla uyumlu hale getirildi Mevduat faiz oranları piyasa faiz oranlarıyla uyumlu hale getirildi 3 milyar dolar tutarında mevduat diğer bankalara ihale yöntemiyle satıldı 3 milyar dolar tutarında mevduat diğer bankalara ihale yöntemiyle satıldı Operasyonel yeniden yapılandırma kapsamında şube ve personel sayılarında önemli azaltımlar gerçekleştirildi Operasyonel yeniden yapılandırma kapsamında şube ve personel sayılarında önemli azaltımlar gerçekleştirildi Şube ve personel sayıları devir tarihlerine göre sırasıyla %81,3 (1.476) %80,7 (30.572) oranında azaltıldı Şube ve personel sayıları devir tarihlerine göre sırasıyla %81,3 (1.476) %80,7 (30.572) oranında azaltıldı Banka ve şube satışları sayesinde toplam adet personelin istihdamının devamı sağlandı Banka ve şube satışları sayesinde toplam adet personelin istihdamının devamı sağlandı

8 Kriz yüksek bir başlangıç maliyeti yarattı İlave olarak, özel bankalar kendi kaynaklarından 2,4 milyar dolar tutarında sermaye artırımı gerçekleştirmişlerdir. Böylece, 7,1 milyar dolar tutarındaki maliyetin özel sektörce karşılanmasıyla yeniden yapılandırmanın maliyeti önemli ölçüde paylaşılmıştır. Milyar dolar GSYİH’ya Oran (%) Kamu Bankaları 21,914,8 -Görev Zararları -Görev Zararları 19,0 12,8 -Sermaye Desteği -Sermaye Desteği 2,92,92,92,9 2,02,02,02,0 TMSF Bankalarının Çözümlenmesi 21,7 14,9 -Kamu Kaynaklarından -Kamu Kaynaklarından 17,0 11,7 -Özel Sektör Kaynaklarından -Özel Sektör Kaynaklarından 4,74,74,74,7 3,23,23,23,2 TOPLAM 43,6 29,7

9 TMSF Tahsilat Faaliyetleri Takibatın hızlandırılması amacıyla İcra ve İflas Kanunu’nda değişiklik yapılmıştır. alacak satış projesi TMSF’nin elindeki varlıkların hızla çözümlenebilmesini teminen bir alacak satış projesi başlatılmıştır. TMSF 2,1 milyar dolar tutarında tahsilat gerçekleştirmiştir (1,8 milyar doları doğrudan tahsilat, gayrimenkul, iştirak ve banka satışı, 0,3 milyar doları vadeli satışlar olmak üzere). TMSF 2,1 milyar dolar tutarında tahsilat gerçekleştirmiştir (1,8 milyar doları doğrudan tahsilat, gayrimenkul, iştirak ve banka satışı, 0,3 milyar doları vadeli satışlar olmak üzere). Uzun yasal süreçler ve davalar hızlı tahsilatın önünde önemli bir engel teşkil etmektedir. Uzun yasal süreçler ve davalar hızlı tahsilatın önünde önemli bir engel teşkil etmektedir.

10 Özel Bankaların Yeniden Yapılandırılması Borç takası 7,5 milyar dolar (Haziran 2001) 7,5 milyar dolar (Haziran 2001) Yeniden Sermayelendirme Programı (Üçlü denetim ve ilk kez enflasyon muhasebesinin uygulanması) Yeniden Sermayelendirme Programı (Üçlü denetim ve ilk kez enflasyon muhasebesinin uygulanması) Şeffaflığı sağlamak ve bankacılık sektörüne güveni artırmak. Kamuoyunun aşamalar hakkında bilgilendirilmesi Şeffaflığı sağlamak ve bankacılık sektörüne güveni artırmak. Kamuoyunun aşamalar hakkında bilgilendirilmesi Piyasa disiplinini temin etmek Piyasa disiplinini temin etmek Banka sahiplerinin sermaye katkılarını azamiye çıkarmak (Katkı yoksa, banka da yok) Banka sahiplerinin sermaye katkılarını azamiye çıkarmak (Katkı yoksa, banka da yok) Devir ve birleşmeleri teşvik etmek Devir ve birleşmeleri teşvik etmek Tahsili gecikmiş alacakların gözden geçirilmesi Tahsili gecikmiş alacakların gözden geçirilmesi İstanbul Yaklaşımı İstanbul Yaklaşımı Ağustos 2003 itibariyle, 220 firmaya ait toplam 5 milyar dolar tutarındaki kredi yeniden yapılandırılmıştır. Ağustos 2003 itibariyle, 220 firmaya ait toplam 5 milyar dolar tutarındaki kredi yeniden yapılandırılmıştır.

11 Düzenleme ve Gözetim Çerçevesinin İyileştirilmesi Risk odaklı ve daha sıkı bir gözetimi mümkün kılmak amacıyla Sermaye Sermaye Risk yönetimi Risk yönetimi Kredi limitleri ve kredi karşılıkları Kredi limitleri ve kredi karşılıkları Grup kredileri Grup kredileri Muhasebe standartları ve bağımsız denetim Muhasebe standartları ve bağımsız denetim Devir ve birleşmelerin kolaylaştırılması Devir ve birleşmelerin kolaylaştırılması konularında uluslararası standartlara uygun yeni düzenlemeler getirilmiş ve Sınır ötesi gözetimin iyileştirilmesi için diğer ülke gözetim otoriteleri ile mutabakat protokolleri (MOU) Sınır ötesi gözetimin iyileştirilmesi için diğer ülke gözetim otoriteleri ile mutabakat protokolleri (MOU)imzalanmıştır.

12 Yeniden Yapılandırma Çabalarının Sonuçları Bankacılık sektöründe konsolidasyon Bankacılık sektöründe konsolidasyon Banka sayısı 81’den (1999) 51’e düşmüştür. Kamu ve TMSF bankalarının payında azalma Kamu ve TMSF bankalarının payında azalma Finansal risklerin yönetilebilir seviyelere indirgenmesi Finansal risklerin yönetilebilir seviyelere indirgenmesi Şeffaflıkta artış Şeffaflıkta artış Karlılıkta artış Karlılıkta artış Güçlü sermaye yapısı Güçlü sermaye yapısı Kredi hacminde artış Kredi hacminde artış

13 Daha yönetilebilir seviyelere indirgenmiş olmakla beraber hala bazı riskler mevcuttur.. İstanbul Yaklaşımına rağmen TGA’ların oranı hala yüksektir İstanbul Yaklaşımına rağmen TGA’ların oranı hala yüksektir Mevduattaki kısa vade yapısı Mevduattaki kısa vade yapısı Bilançolar içinde kamu kağıtlarının yüksek ağırlığı Bilançolar içinde kamu kağıtlarının yüksek ağırlığı Artışa rağmen düşük seviyede bulunan serbest sermaye Artışa rağmen düşük seviyede bulunan serbest sermaye

14 Çıkarılan Dersler Işığında Öneriler I. Önleyici Tedbirler : En önemli aşama lisans aşamasıdır En önemli aşama lisans aşamasıdır Lisans verme konusunda açık, güçlü ve sağlıklı kurallara sahip olduğunuzdan emin olun Lisans verme konusunda açık, güçlü ve sağlıklı kurallara sahip olduğunuzdan emin olun Yerinde denetim sürecinde finansal dedektiflik tekniklerinden de yararlanın Yerinde denetim sürecinde finansal dedektiflik tekniklerinden de yararlanın Üç aşamalı denetim başarıyla uygulandı. Ancak bir yıl sonra bir bankanın iki ayrı defter sistemine sahip olduğunu gördük Üç aşamalı denetim başarıyla uygulandı. Ancak bir yıl sonra bir bankanın iki ayrı defter sistemine sahip olduğunu gördük IT sistemlerinin denetimine daha fazla önem verin IT sistemlerinin denetimine daha fazla önem verin IT sistemleri herkes için elverişli bir hareket alanı olabilir: İyi, Kötü ve Çirkin. Bu hizmeti dışarıdan satın alma seçeneğini değerlendirin IT sistemleri herkes için elverişli bir hareket alanı olabilir: İyi, Kötü ve Çirkin. Bu hizmeti dışarıdan satın alma seçeneğini değerlendirin “Çürük Elmaların Sepete Girmesine İzin Vermeyin”

15 Çıkarılan Dersler Işığında Öneriler II. Acil Kriz Yönetimine İlişkin Dersler : Tam garanti verin. Tam garanti verin. Fakat aynı zamanda normal sınırlı korumaya dönüşün kurallarını, şartlarını ve takvimini de belirleyip ilan edin Fakat aynı zamanda normal sınırlı korumaya dönüşün kurallarını, şartlarını ve takvimini de belirleyip ilan edin Diğer kamu otoriteleri ile eşgüdüm içinde çalışın Diğer kamu otoriteleri ile eşgüdüm içinde çalışın Merkez Bankası, Hazine, Maliye Bakanlığı, Sermaye Piyasası Kurulu ve benzeri kuruluşlarla birlikte bir “Acil Eylem Planı” hazırlayın. “Son borç verme mercii” fonksiyonunun işler halde olduğundan emin olun Kamuoyunu bilgilendirin Kamuoyunu bilgilendirin Etkin bir halkla ilişkiler birimi kamunun tepkilerini azami ölçüde yatıştıracaktır “Sisteminizin İşlerliğini Sağlayın”

16 Çıkarılan Dersler Işığında Öneriler III. El Konulan Bankalarla İlgili Dersler : Birleştir ve çözümle (satış veya tasfiye) stratejisi Birleştir ve çözümle (satış veya tasfiye) stratejisi Maliyetlerde hemen azalmaya neden olacağından uygulamaya değer bir stratejidir. Maliyetlerde hemen azalmaya neden olacağından uygulamaya değer bir stratejidir. İhale yoluyla mevduat / kredi satışı İhale yoluyla mevduat / kredi satışı Eğer bankayı kısa sürede satamazsanız derhal bilançoyu parçalar halinde ihaleler yoluyla satmaya başlayın. Eğer bankayı kısa sürede satamazsanız derhal bilançoyu parçalar halinde ihaleler yoluyla satmaya başlayın. Şubeleri kapamak ve personelin işine son vermek zorunda kalacaksınız Şubeleri kapamak ve personelin işine son vermek zorunda kalacaksınız Şube ve personel tasfiyesini zamanında yapın. Beklemek maliyetlerinizi ve personelin beklentilerini artıracaktır. Şube ve personel tasfiyesini zamanında yapın. Beklemek maliyetlerinizi ve personelin beklentilerini artıracaktır. “Perakende veya Toptan Yaklaşımlar”

17 Çıkarılan Dersler Işığında Öneriler IV. Tahsilata Yönelik Dersler : Tahsilatı hızlandırmak için olağanüstü yetkiler alın. Tahsilatı hızlandırmak için olağanüstü yetkiler alın. Olağanüstü yetkileriniz aynı borçludan alacaklı durumdaki sektörün geri kalanına zarar vermemelidir. Olağanüstü yetkileriniz aynı borçludan alacaklı durumdaki sektörün geri kalanına zarar vermemelidir. Tahsilat sürecini hızlandırmak ve maliyetleri asgariye indirmek için borçlular ile geri ödeme anlaşmaları yapın. Tahsilat sürecini hızlandırmak ve maliyetleri asgariye indirmek için borçlular ile geri ödeme anlaşmaları yapın. Borç tasfiyesi ve anlaşmalar için ilkeler / kurallar seti oluşturun. Tahsilat birimi ve sahip olduğunuz bankalar (sistemdeki diğer bankalar ile birlikte) bilançolarında pek çok varlığa (TGA’lar, gayri menkuller, şirketler vb.) sahip olacaktır. Tahsilat birimi ve sahip olduğunuz bankalar (sistemdeki diğer bankalar ile birlikte) bilançolarında pek çok varlığa (TGA’lar, gayri menkuller, şirketler vb.) sahip olacaktır. Bu varlıkların piyasa fiyatlarından elden çıkarılması için derhal satış hazırlıklarına girişin. Varlık fiyatlarının orijinal fiyatlara çıkmasını beklemeyin. Bu varlıkların satılmayıp fonlanması her zaman daha pahalıya malolacaktır. Bu varlıkların piyasa fiyatlarından elden çıkarılması için derhal satış hazırlıklarına girişin. Varlık fiyatlarının orijinal fiyatlara çıkmasını beklemeyin. Bu varlıkların satılmayıp fonlanması her zaman daha pahalıya malolacaktır. “Olağanüstü Yetkilerle Desteklenen Bir Uzlaşma”

18 Çıkarılan Dersler Işığında Öneriler V. Karlılığın Yeniden Tesisi ve Risk Azaltımı : Gönüllü borç takası yapın. Gönüllü borç takası yapın. Ahlaki istismar yaratmayın fakat gerektiğinde de yapın. Bekleme lüksünüz yok. Ahlaki istismar yaratmayın fakat gerektiğinde de yapın. Bekleme lüksünüz yok. Devir ve birleşmeleri destekleyin. Teşvikler sağlayın. Devir ve birleşmeleri destekleyin. Teşvikler sağlayın. Her zaman çevrenizde sizin böyle davranmanızı engellemeye yetecek sayıda bürokrat olacaktır. Onları dinlemeyin. Yeterli olduğunu düşündüğünüzden daha fazlasını yapın. Mevduat vadesini uzatmaya dönük vergi teşvikleri. Mevduat vadesini uzatmaya dönük vergi teşvikleri. Yasal teşvikler tek başlarına etkili olmamakta, makroekonomik istikrar büyük önem taşımaktadır. Yasal teşvikler tek başlarına etkili olmamakta, makroekonomik istikrar büyük önem taşımaktadır. Yeniden sermayelendirme programı ve ikinci kuşak sermaye temin edilmesi Yeniden sermayelendirme programı ve ikinci kuşak sermaye temin edilmesi Sonuncusu sizin olmak üzere üç aşamalı denetim. Katı olun. Bunun son tren olduğunu unutmayın. Gönüllü şirket borç yeniden yapılandırması (İstanbul Yaklaşımı). Gönüllü şirket borç yeniden yapılandırması (İstanbul Yaklaşımı). Gönüllülük işe yaramıyor. Gerekli olan durumlar için “mevcut durumun korunması”na ilişkin kurallar geliştirilmelidir. Gönüllülük işe yaramıyor. Gerekli olan durumlar için “mevcut durumun korunması”na ilişkin kurallar geliştirilmelidir. “Kurallardan Taviz Vermeden Çabaları Ödüllendirin”

19 Çıkarılan Dersler Işığında Öneriler VI. Diğer Dersler : İşini kaybeden personele yönelik meslek kazandırıcı eğitim programlarının hazırlanmasında diğer kamu kuruluşları ile eşgüdüm sağlayın İşini kaybeden personele yönelik meslek kazandırıcı eğitim programlarının hazırlanmasında diğer kamu kuruluşları ile eşgüdüm sağlayın Veya bunları kendi başınıza hazırlayıp mümkünse Dünya Bankası kaynaklarından finanse edin Veya bunları kendi başınıza hazırlayıp mümkünse Dünya Bankası kaynaklarından finanse edin Hukuk mücadelesi için yüksek kalitede bir hukuk birimine sahip olduğunuzdan emin olun Hukuk mücadelesi için yüksek kalitede bir hukuk birimine sahip olduğunuzdan emin olun Tüm bunları başarabilmek için “bağımsız” bir kuruma ihtiyaç duyacaksınız. Tüm bunları başarabilmek için “bağımsız” bir kuruma ihtiyaç duyacaksınız. “Cesur, Ama Aynı Zamanda Merhametli Olun”


"Krizden İstikrara Doğru: Türk Bankacılık Sektöründe Yeniden Yapılandırma “Güçlü Bankacılık, Güçlü Ekonomi” “Güçlü Bankacılık, Güçlü Ekonomi” Engin AKÇAKOCA." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları