Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Dünyada Tıp Eğitiminde Değişim: Güncel Eğilimler Dr. İskender Sayek TEPDAD, UDEAK Başkanı ÜHBD Toplantısı Erzurum 24.6.2011.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "Dünyada Tıp Eğitiminde Değişim: Güncel Eğilimler Dr. İskender Sayek TEPDAD, UDEAK Başkanı ÜHBD Toplantısı Erzurum 24.6.2011."— Sunum transkripti:

1 Dünyada Tıp Eğitiminde Değişim: Güncel Eğilimler Dr. İskender Sayek TEPDAD, UDEAK Başkanı ÜHBD Toplantısı Erzurum

2 TIP EĞİTİMİ MEZUNİYET ÖNCESİ TIP EĞİTİMİ MEZUNİYET ÖNCESİ TIP EĞİTİMİ MEZUNİYET SONRASI TIP EĞİTİMİ (UZMANLIK EĞİTİMİ) MEZUNİYET SONRASI TIP EĞİTİMİ (UZMANLIK EĞİTİMİ) SÜREKLİ TIP EĞİTİMİ SÜREKLİ TIP EĞİTİMİ

3 TIP EĞİTİMİNDE KULLANILAN MODELLER Klasik eğitim : Disiplin temelli eğitim Klasik eğitim : Disiplin temelli eğitim Entegre eğitim: Sistem/organ temelli eğitim Entegre eğitim: Sistem/organ temelli eğitim Aktif eğitim Aktif eğitim Probleme dayalı eğitimProbleme dayalı eğitim Yeterliğe dayalı eğitimYeterliğe dayalı eğitim Topluma dayalı /yönelimli eğitimTopluma dayalı /yönelimli eğitim Çıktıya dayalı eğitim (Outcomes based medical education)Çıktıya dayalı eğitim (Outcomes based medical education) Kavrama dayalı eğitimKavrama dayalı eğitim

4 TIP EĞİTİMİ KURUMU EĞİTİM HİZMET ARAŞTIRMA

5 TIP EĞİTİMİ BİLGİ BECERİ DAVRANIŞ Yönetim

6 TIP EĞİTİMİNDE AMAÇ: Tıp Eğitimi Dünya Federasyonu: Tüm insanların sağlıklı yaşamalarını sağlamak için hekim yetiştirmek Dünya Tabipler Birliği: Yetenekli ve yeterli hekimler yetiştirmek

7 Yetenekli ve Yeterli Hekim ???? Yetenekli ve Yeterli Hekim ????

8 Yetenekli ve Yeterli Hekim: DSÖ (Geleceğin Doktorları) Hizmet Sunucu Hizmet Sunucu Karar Verici Karar Verici İletişimci İletişimci Toplum Lideri Toplum Lideri Yönetici Yönetici

9 TÜRKİYE’DE MEZUNİYET ÖNCESİ TIP EĞİTİMİNİN AMACI (TTB) TÜM TOPLUMUN SAĞLIK DÜZEYİNİ YÜKSELTEBİLECEK, NİTELİKLİ HEKİM YETİŞTİRMEK TÜM TOPLUMUN SAĞLIK DÜZEYİNİ YÜKSELTEBİLECEK, NİTELİKLİ HEKİM YETİŞTİRMEK

10 TÜRKİYE’DE TIP EĞİTİMİ AMACI : ÇEP Türkiye’nin sağlık sorunlarını bilen ve birinci basamakta bu sorunların üstesinden gelebilecek bilgi, beceri ve tutumlarla donanmış, Türkiye’nin sağlık sorunlarını bilen ve birinci basamakta bu sorunların üstesinden gelebilecek bilgi, beceri ve tutumlarla donanmış, Birinci basamak sağlık kuruluşlarında hekimlik ve yöneticilik yapabilecek, Birinci basamak sağlık kuruluşlarında hekimlik ve yöneticilik yapabilecek, Mesleğini etik kuralları gözeterek uygulayan, Mesleğini etik kuralları gözeterek uygulayan, Araştırıcı ve sorgulayıcı olan, Araştırıcı ve sorgulayıcı olan, Kendisini sürekli olarak yenileyip geliştiren, Kendisini sürekli olarak yenileyip geliştiren, Uluslararası düzeyde kabul edilen ölçütlerde hekimler yetiştirmektir. Uluslararası düzeyde kabul edilen ölçütlerde hekimler yetiştirmektir.

11 21. Yüzyılda Tıp Bilimi ?

12 21. Yüzyılda Tıp Bilimi Bilginin aşırı artması : Aşırı uzmanlaşma Bilginin aşırı artması : Aşırı uzmanlaşma İnsancıl özünü kaybetmesi: aşırı teknik, pahalı ve biyomedikal ağırlığa gidiş İnsancıl özünü kaybetmesi: aşırı teknik, pahalı ve biyomedikal ağırlığa gidiş Koruyucu uygulamalar yerine tedavi edici uygulamalara koşullandırma Koruyucu uygulamalar yerine tedavi edici uygulamalara koşullandırma Sağlık hizmetleri ile eğitim arasında eşgüdüm olmaması Sağlık hizmetleri ile eğitim arasında eşgüdüm olmaması Sağlık alanındaki metalaşma, tıp mesleğinin seçiminde iyi kazanç ve statünün öne çıkması Sağlık alanındaki metalaşma, tıp mesleğinin seçiminde iyi kazanç ve statünün öne çıkması Eşitsizliklerin derinleşmesi Eşitsizliklerin derinleşmesi Lancet 354:399,1999, Arch Surg 135: 399,2000 Lancet 354:399,1999, Arch Surg 135: 399,2000

13 Sağlık hizmeti Tıbbi uygulamalar Tıp eğitimi HERKESE SAĞLIK Boelen C Academic Med 74(Suppl 8):13,1999 Sosyal yükümlükler

14 Nasıl bir hekim/hekimlik ortamı Değerlerin farklılaştığı bir ortam ve buna uyumlu bir hekim

15 Tıp Eğitimi Eğitim kurumlarında hizmet ön planda Eğitim kurumlarında hizmet ön planda Öğrenci-hasta teması kısıtlaması Öğrenci-hasta teması kısıtlaması Hastaların hızlı yatış-çıkışı Hastaların hızlı yatış-çıkışı Tanısı konmuş, kesin tedavisi planlanmış hastada artış Tanısı konmuş, kesin tedavisi planlanmış hastada artış Endüstri temelli araştırmada artış Endüstri temelli araştırmada artış Ticari bir eğitim ortamı Ticari bir eğitim ortamı Toplum yönelimli eğitimin ortadan kalkması Toplum yönelimli eğitimin ortadan kalkması

16 Tıp Eğitimi ve Kurumları Dış Güçler İç Güçler Yetkin sağlık insangücü yetiştirme Toplum temelli ve koruyucu hekimliği önceleme İşbirlikçi çalışma gereği Meslek içi çalışma ve öğrenme (Multiprofesyonel) Entegre toplumsal çalışma

17 TIP EĞİTİMİNDE DEĞİŞİM Neden gereklidir ? Neden gereklidir ? Neler değiştirilmelidir ? Neler değiştirilmelidir ? Nasıl değişim sağlanmalıdır ? Nasıl değişim sağlanmalıdır ?

18 TIP EĞİTİMİNDE DEĞİŞİM Neden gereklidir ? Neden gereklidir ?

19 Neden ? Tıp Eğitiminde Değişim Gerekçeleri Bilim ve teknolojideki gelişmeler Bilim ve teknolojideki gelişmeler Tıp eğitiminde insancıllaşma gereği Tıp eğitiminde insancıllaşma gereği Öğrenme psikolojisindeki gelişmeler Öğrenme psikolojisindeki gelişmeler Ölçme-değerlendirme alanındaki gelişmeler Ölçme-değerlendirme alanındaki gelişmeler Klasik tıp eğitiminin sorunları Klasik tıp eğitiminin sorunları

20 Neden ? Tıp Eğitiminde Değişim Gerekçeleri Sağlık hizmet sunumundaki değişim Sağlık hizmet sunumundaki değişim Sosyal ve demografik değişim Sosyal ve demografik değişim Toplumun sağlık gereksinimlerinde değişim Toplumun sağlık gereksinimlerinde değişim Toplumsal sorumlukların değişmesi Toplumsal sorumlukların değişmesi

21 Klasik Tıp Eğitiminin Sorunları Bilgi yükü öğrenci kapasitesini aşmıştır Bilgi yükü öğrenci kapasitesini aşmıştır Temel bilimler klinik uygulamalarla, Temel bilimler klinik uygulamalarla, klinik bilimler ise temel sağlık sorunlarıyla, ilişkilendirilmeden öğretilmektedir Sağlık alanına çok dar bir pencereden bakmaktadır Sağlık alanına çok dar bir pencereden bakmaktadır Association of American Medical Colleges: Educating medical students. Assessing change in medical education: the road to implementation. (ACME-TRI report), 1992 Tosteson DC : New pathways in general medical education imperative. N Engl J Med,1990, 322 (4): 234-8

22 Klasik Tıp Eğitimi Sorunları Ders temelli öğrenim Disiplin temelli müfredat Eğitici odaklı eğitim Bilginin pasif kazanılması, ezbercilik Bilginin hızla zaman aşımı, unutulması Bilgi kazanılmasının temel eğitim çıktısına dönüşmesi ‘Mini-uzman’ yetiştirme Sınırlandırılmış disiplin özgül öğrenme Çok disiplinli sorunları çözme ile ilgili bilginin entegrasyonu, değerlendirilmesi ve kullanımında sorun Otorite bağımlı durum yaratma Öğrencinin neyi, nasıl ve ne zaman öğreneceği ile ilgili olarak eğitici karar verici

23 “...otoriter tıp eğitimi idealist genç hekimleri hastasını anlamayan, sorunlarını dinlemeyen ve yaşamı boyunca karşılaşacağı sorunları çözme yetkinliği olmayan bir hekime dönüştürmektedir.” “...otoriter tıp eğitimi idealist genç hekimleri hastasını anlamayan, sorunlarını dinlemeyen ve yaşamı boyunca karşılaşacağı sorunları çözme yetkinliği olmayan bir hekime dönüştürmektedir.” (Melville ve Johnston, 1992)

24 TIP EĞİTİMİNDE DEĞİŞİM Neler değiştirilmelidir ? Neler değiştirilmelidir ?

25 NELER ??? Daha az bilgi yüklenmeli Daha az bilgi yüklenmeli Daha çok aktif eğitim/öğrenme Daha çok aktif eğitim/öğrenme Genel kuralların aktarımı Genel kuralların aktarımı Kişinin kendi yeterliğini sağlaması : Nasıl öğreneceğini öğretmeli Kişinin kendi yeterliğini sağlaması : Nasıl öğreneceğini öğretmeli

26 TIP EĞİTİMİNDE DEĞİŞİM Nasıl değişim sağlanmalıdır ? Nasıl değişim sağlanmalıdır ?

27 NASIL ??? Erken klinik deneyim Erken klinik deneyim Sağlık sistemine kapsamlı bakış Sağlık sistemine kapsamlı bakış Diğer sağlık çalışanları ve hekimlerle iletişim Diğer sağlık çalışanları ve hekimlerle iletişim Hedefe dönük eğitim / Öğrenim yöntemleri verilmeli Hedefe dönük eğitim / Öğrenim yöntemleri verilmeli Değerlendirme yöntemlerinin öğretilmesi Değerlendirme yöntemlerinin öğretilmesi Uygun müfredat değişikliği Uygun müfredat değişikliği

28 Tıp Eğitiminde Değişim Tıp eğitiminde değişim gereklidir Tıp eğitiminde değişim gereklidir Değişim müfredatın sadece güncelleştirilmesi olmamalıdır Tıp eğitiminin düzenlenmesinin tüm alanlarında temel değişiklikler gereklidir Bligh J Preparing for Practice 1999

29 Tıp Eğitiminde Güncel Eğilimler: Eğitim Paradigmalarının Değişimi Mesleki yaşam süresinde eğitimin sürekliliğinin tutuma dönüştürülmesi : Yaşam boyu eğitim Mesleki yaşam süresinde eğitimin sürekliliğinin tutuma dönüştürülmesi : Yaşam boyu eğitim Tıp eğitiminin toplumun gereksinimlerine göre yapılandırılması: Gerekli, kaçınılmaz ve acil bir durum Tıp eğitiminin toplumun gereksinimlerine göre yapılandırılması: Gerekli, kaçınılmaz ve acil bir durum Eğitim paradigmalarının değişimi Eğitim paradigmalarının değişimi Küçük gruplarda aktif-interaktif öğrenmenin sağlandığı Probleme-dayalı veya göreve (task) dayalı eğitim stratejileriKüçük gruplarda aktif-interaktif öğrenmenin sağlandığı Probleme-dayalı veya göreve (task) dayalı eğitim stratejileri Eğitim programının entegre inter-disipliner müfredata dönüşümü (yatay ve dikey entegrasyon; spiral entegrasyon(Harden))Eğitim programının entegre inter-disipliner müfredata dönüşümü (yatay ve dikey entegrasyon; spiral entegrasyon(Harden)) Öğrenci (Eğitilen) merkezli eğitim ve öz-yönelimli (kendi kendine ) öğrenmeÖğrenci (Eğitilen) merkezli eğitim ve öz-yönelimli (kendi kendine ) öğrenme

30 YENİ PARADİGMA* Tıp eğitimi yaşam boyu kendi kendine öğrenmeyi özendirmelidir Klinik ve sosyal bilimler arasında tam bir entegrasyon sağlanmalıdır Tıp eğitimi temel sağlık hizmetlerine ve koruyucu hekimliğe ağırlık verecek şekilde yeniden yapılandırılmalıdır Öğrenciler hasta ile çok daha erken bir dönemde temas etmelidir Tıp eğitimi sağlığın biyolojik, psikolojik, sosyal ve ekonomik bileşenlerini birlikte içermelidir * General Medical Council, Tomorrow’s doctors. 1993

31 DEĞİŞİME ENGELLER ?

32 Değişimin sahiplenilmemesi Değişimin sahiplenilmemesi Destekleyici olmayan liderlikDestekleyici olmayan liderlik Değişimi sağlayacak bir stratejinin olmaması Değişimi sağlayacak bir stratejinin olmaması Statikoculuk Statikoculuk Eğiticinin ödüllendirilmemesi Eğiticinin ödüllendirilmemesi Anabilim dallarının otonomisi ve baskısı Anabilim dallarının otonomisi ve baskısı Öğretim üyesi eksikliği Öğretim üyesi eksikliği Kontrolün elden kaçırılma korkusuKontrolün elden kaçırılma korkusu

33 DEĞİŞİME ENGELLER DEĞİŞİME ENGELLER Uygun olmayan değerlendirme sistemi Uygun olmayan değerlendirme sistemi Motivasyon eksikliği Motivasyon eksikliği Değerler ve hedeflerin iyi ortaya konamaması Değerler ve hedeflerin iyi ortaya konamaması Süre, Maliyet, Alt yapı Süre, Maliyet, Alt yapı İşlevsel olmayan yönetim İşlevsel olmayan yönetim Etkin olmayan eğitici geliştirme Etkin olmayan eğitici geliştirme Fragmantasyon Fragmantasyon Zarar verme endişesi Zarar verme endişesi

34 Tıp Eğitiminde Yeni Eğilimler Eğitim müfredat değişimi Eğitim müfredat değişimi Yeni teknolojinin eğitimde kullanımı Yeni teknolojinin eğitimde kullanımı Yeterliliğin değerlendirilmesi Yeterliliğin değerlendirilmesi Tıp eğitiminde profesyonelizm Tıp eğitiminde profesyonelizm

35 Yeni teknolojilerin eğitimde kullanımı Simülatörlerin kullanımı : Simülatörlerin kullanımı : Pilot eğitimiPilot eğitimi Klinik beceri eğitiminde kullanımıKlinik beceri eğitiminde kullanımı Yararları: etkili geribildirim alınması, tekrarlanabilir olması, güçlüğünün ayarlanabilmesi, çoklu öğrenim stratejilerinin kullanımı, değişik klinik durumların kullanımı, kontrollü eğitim ortamı, kişisel öğrenmeYararları: etkili geribildirim alınması, tekrarlanabilir olması, güçlüğünün ayarlanabilmesi, çoklu öğrenim stratejilerinin kullanımı, değişik klinik durumların kullanımı, kontrollü eğitim ortamı, kişisel öğrenme E- öğrenme : bilişim ve iletişim araçlarının kullanımı E- öğrenme : bilişim ve iletişim araçlarının kullanımı Web ortamlı eğitimWeb ortamlı eğitim Harden RM Emerg Med J 2006, 23:

36 Değişimde eğiticilerin rolü farklı bir boyut kazanmıştır. Eğiticiler eğitimi önemli bir süreçtir.

37 EĞİTİCİLERİN ROLÜ Öğretmeyi kolaylaştırmak Öğretmeyi kolaylaştırmak Problem çözümünü öğretmek Problem çözümünü öğretmek Sav oluşturmayı öğretmek Sav oluşturmayı öğretmek Sentez ve yorum becerilerini geliştirmek Sentez ve yorum becerilerini geliştirmek Bilgiye nasıl ulaşacağını göstermek Bilgiye nasıl ulaşacağını göstermek İletişim becerilerini vermek İletişim becerilerini vermek Farkındalık yaratmak Farkındalık yaratmak Ekip çalışmasının önemini kavratmak Ekip çalışmasının önemini kavratmak

38 TIP EĞİTİMİNDE GÜNCEL MÜFREDAT Aktif öğrenmenin sağlanması Aktif öğrenmenin sağlanması Entegrasyonun sağlanması Entegrasyonun sağlanması Erken klinik eğitim Erken klinik eğitim Topluma-Dayalı Eğitim Topluma-Dayalı Eğitim Ölçme-Değerlendirmenin Öğrenme ile ilişkilendirilmesi Ölçme-Değerlendirmenin Öğrenme ile ilişkilendirilmesi

39 TIP EĞİTİMİNDE GÜNCEL MÜFREDAT Çekirdek yetkinliklerin belirlenmesi Çekirdek yetkinliklerin belirlenmesi Müfredatta aşırı yükün önlenmesi Müfredatta aşırı yükün önlenmesi Bilgi yönetiminin kullanımı (Enformasyon Teknolojisi) Bilgi yönetiminin kullanımı (Enformasyon Teknolojisi)

40 Müfredat Amaç-Hedefler Ölçme- Değerlendirme İçerik Öğrenme

41 YENİ BECERİLER Anlayarak öğrenme Anlayarak öğrenme Bilgi yönetimi Bilgi yönetimi Farkındalık (Metacognition) Farkındalık (Metacognition) Liderlik/Ekip çalışma becerisi Liderlik/Ekip çalışma becerisi Kendini ifade etme becerisi (Yazı yazma, sunum yapma) Kendini ifade etme becerisi (Yazı yazma, sunum yapma) Profesyonel tutum Profesyonel tutum

42 GÜNCEL TIP EĞİTİMİ: Flexner’den Harden’in SPICES Kavramına Eğitici Ağırlıklı Öğrenci ağırlıklı Bilgi AktaranProblem çözücü Geleneksel Eğitimİntegre Eğitim Hastane AğırlıklıTopluma Dayalı Standart MüfredatSeçmeli Müfredat Usta-Çırak EğitimiSistematik

43 ANY EDUCATIONAL SYSTEM THAT DOES NOT INVOLVE THE LEARNER AS AN ACTIVE PARTICIPANT IS DOOMED TO FAILURE, HOWEVER SUCCESSFUL IT MAY APPEAR IN SHORT RUN. P.K.Rangachari, 1996 P.K.Rangachari, 1996

44 Tıp eğitiminde değişim bir kültür değişikliği boyutunda olmalıdır.

45 Nasıl bir hekim yetiştirmeli? “...tıp fakültesinin amacı bir kardiyolog, cerrah veya bir pratisyen hekim yetiştirmek değildir. Amaç genel ve üst düzeyde yeterliliğe sahip bir kök hücre(“stem cell”) yetiştirmektir...”* Öğrenci değişme, dönüşme, yenile(n)me becerisini yetkin olarak edindiğinde değiştirme, dönüştürme işlevini de gerçekleştirir Ancak böyle hekimler toplumun sağlık sorunlarına ilgi duyar ve onları çözer Öğrenci değişme, dönüşme, yenile(n)me becerisini yetkin olarak edindiğinde değiştirme, dönüştürme işlevini de gerçekleştirir Ancak böyle hekimler toplumun sağlık sorunlarına ilgi duyar ve onları çözer *ME Johns (Johns Hopkins Tıp Fakültesi Dekanı) Brieger GH: A brief history of the Johns Hopkins medical curriculum in The Johns Hopkins University School of Medicine Curriculum for the Twenty-first Century, The Johns Hopkins University Press, Baltimore and London, 1999, 1-21 pp.

46 Tıp Eğitiminin Amacı Bugün sadece Bugün sadece güvenli sağlık hizmeti sunan, bilgili ve yetkin hekim yetiştirmek olmamalıdır..... aynı zamanda profesyonel tutum (mesleki sorumluluklar, değerler) kazanmış sağlık sistemini iyileştirme hedefi olan hekimler yetiştirmek olmalıdır. profesyonel tutum (mesleki sorumluluklar, değerler) kazanmış sağlık sistemini iyileştirme hedefi olan hekimler yetiştirmek olmalıdır.

47 Hekimlikte Dün /Bugün karşılaştırması Hekimlik uygulamaları bireysel / Hekimlik uygulaması ekip hizmeti Hekimlik uygulamaları bireysel / Hekimlik uygulaması ekip hizmeti Hekimin kurumda saygınlığı en üst düzeyde / Hekim karmaşık bir yapılanmanın bir ögesi Hekimin kurumda saygınlığı en üst düzeyde / Hekim karmaşık bir yapılanmanın bir ögesi Hekimlerin çalışma süreleri uzun ve hasta ailesinin önünde / Hekimler insanca yaşama arzusunda ve aileler daha ön planda Hekimlerin çalışma süreleri uzun ve hasta ailesinin önünde / Hekimler insanca yaşama arzusunda ve aileler daha ön planda R Smith

48 Bilgi kaynağı daha çok deneyim görüşü / Bilgi kaynağı kanıtın sistematik değerlendirmeler Bilgi kaynağı daha çok deneyim görüşü / Bilgi kaynağı kanıtın sistematik değerlendirmeler Klinik beceriler içselleştirilmekte / Klinik beceriler denetlenebilir ve yönlendirilebilir özellikte Klinik beceriler içselleştirilmekte / Klinik beceriler denetlenebilir ve yönlendirilebilir özellikte Bilgi daha çok hekimin kendi hafızasında / Bilgi daha çok bilgisayar hafızasında Bilgi daha çok hekimin kendi hafızasında / Bilgi daha çok bilgisayar hafızasında Hekimin kendini güncellemesi ve yeni beceriler kazanması ikincil planda / Sürekli mesleki gelişim önemli Hekimin kendini güncellemesi ve yeni beceriler kazanması ikincil planda / Sürekli mesleki gelişim önemli

49 Sağlık hizmetinde yararlılık ön planda / Yarar- zarar dengesi düşünülüyor Sağlık hizmetinde yararlılık ön planda / Yarar- zarar dengesi düşünülüyor Hekim-hasta ilişkisi hoca-öğrenci ilişkisi / Hasta-hekim ilişkisi ortaklık Hekim-hasta ilişkisi hoca-öğrenci ilişkisi / Hasta-hekim ilişkisi ortaklık Hastaların tıp bilgisine ulaşması güç / Hastalar hekimler kadar kanıta dayalı bilgiye ulaşmakta Hastaların tıp bilgisine ulaşması güç / Hastalar hekimler kadar kanıta dayalı bilgiye ulaşmakta Hekim daha akıllı / Sıklıkla hasta daha akıllı Hekim daha akıllı / Sıklıkla hasta daha akıllı

50 Teşekkür ederim………


"Dünyada Tıp Eğitiminde Değişim: Güncel Eğilimler Dr. İskender Sayek TEPDAD, UDEAK Başkanı ÜHBD Toplantısı Erzurum 24.6.2011." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları