Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Dünya’yı Kaplayan Örtü: BİTKİLER. BİTKİ ÖRTÜLERİ.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "Dünya’yı Kaplayan Örtü: BİTKİLER. BİTKİ ÖRTÜLERİ."— Sunum transkripti:

1 Dünya’yı Kaplayan Örtü: BİTKİLER

2 BİTKİ ÖRTÜLERİ

3 BİTKİ ÖRTÜSÜNÜN DAĞILIŞINI ETKİLEYEN FAKTÖRLER 1. İKLİM: ( Sıcaklık – Yağış – Nem ) Yağışlı bölgelerde gür bitki toplulukları görülürken kurak bölgelerde bitki örtüsü seyrektir. Çöllerde çok kurakçıl ve seyrek bazı otlara ve çalılara rastlanır. Kutup noktalarına ve dağların yüksek kesimlerine doğru gidildikçe sıcaklık azaldığı, için bitki örtüleri önce cılızlaşır sonra tamamen ortadan kalkar.

4 Enleme Göre Yatay Bitki Örtüsü Kuşakları 0º0º 10º 20º 30º 45º 55º 65º 75º 90º Yağmur Ormanları Savanlar Çöller Bozkır ve Maki Yayvan Yapraklı Orman Tayga Tundra

5 2. YERŞEKİLLERİ: (Dağların uzanışı- Yükselti- Bakı- Eğim) Yükseltiye bağlı olarak sıcaklık ve yağış değiştiği için bitki örtüsü de değişir. Nemli rüzgarlara karşı olan yamaçlar fazla yağış alır. Engebeli yerlerde, sıcaklık ve yağış kısa mesafelerde bile büyük farklılıklar gösterebilir. BİTKİ ÖRTÜSÜNÜN DAĞILIŞINI ETKİLEYEN FAKTÖRLER

6 Yükseltiye Göre Bitki Örtüsü Kuşakları ÖRNEK: İKLİM KUŞAĞI YÜKSELTİBİTKİ ÖRTÜSÜ EKVATORAL BÖLGE: m Yağmur Ormanları ( Sürekli Yeşil ) mTropikal Dağ Ormanları mİğne Yapraklı Ormanlar mAlpin Çayır Daimi Karlar AKDENİZ BÖLGESİ: m Makiler ve/veya kızılçam( Sürekli Yeşil-Sert ve iğne yapraklı ) mKızılçam Ormanları(iğne yapraklı) mİğne Yapraklı Ormanlar(Karaçam vb) 3500+Daimi Karlar

7 3. TOPRAK: Bitkilerin kökleriyle tutunduğu ve beslendiği yer topraktır. Toprağın dokusu ( sık veya gevşek oluşu ), ve toprağın yapısı ( killi, taşlı, kumlu vb oluşu) bitki hayatı bakımından önemlidir. BİTKİ ÖRTÜSÜNÜN DAĞILIŞINI ETKİLEYEN FAKTÖRLER

8 4. BİYOLOJİK FAKTÖRLER: Tarih boyunca insanlar aşağıdaki nedenlerle bitki örtüsünü tahrip etmişlerdir: Savaşlar, Tarım alanları açmak, Yakacak ihtiyacı, Hayvan otlatma, Yerleşim alanı açma Orman yangınları vb BİTKİ ÖRTÜSÜNÜN DAĞILIŞINI ETKİLEYEN FAKTÖRLER

9 BİTKİ FORMASYONLARI AĞAÇ FORMASYONU: Yağış, Sıcaklık ve Toprak şartlarının elverişli olduğu her yerde ağaç yetişir. Ağaçlardan oluşan bitki topluluğuna da Orman denir. 1.EKVATORAL YAĞMUR ORMANLARI 2.MUSON ORMANLARI 3.ORTA KUŞAK KARIŞIK ORMANLARI(Okyanusal) 4. TAYGA ORMANLARI(Sert karasal) ÇALI FORMASYONU: Doğal oluşumlu veya ormanların tahribi sonucunda oluşan kısa boylu ağaçcıkların oluşturduğu bitki topluluğudur. 1.MAKİ 2.GARİG 3.PSÖDOMAKİ (Akdeniz İklimi) OT FORMASYONU: İklim, Toprak ve Yerşekilleri şartlarının ağaç yetişmesine elverişli olmadığı yerlerde, yağışlı dönemlerde büyüyen otlardan oluşan bitki topluluğudur. 1.SAVAN (Tropikal) 2.STEP ( BOZKIR ;ılıman yarı kurak karasal) 3.ÇAYIR(Ilıman yarı nemli karasal) 4.TUNDRA

10 Yağış Haritası

11 İKLİM TİPLERİ VE BİTKİ TOPLULUKLARI

12 Büyük İklim Tipleri Haritası

13 A) SICAK İKLİMLER 1- EKVATORAL İKLİM 2- SAVAN(TROPİKAL) İKLİMİ 3- MUSON İKLİMİ 4- ÇÖL İKLİMİ

14 1-A) EKVATORAL İKLİM Her mevsim sıcak ve bol yağışlı. Düzenli sıcaklık ve yağış rejimi o K ve G enlemleri arasında. Not: Yıllık sıcaklık farkının en az olduğu iklim.

15 Ekvatoral iklim bölgesinin doğal bitki örtüsüdür. Bu ormanların görüldüğü yerler her mevsimi bol yağışlı olup yıllık yağış 2000 mm nin üzerindedir. Bitkiler yıl boyunca yeşildir. Ağaçların boyu 60 m yi bulur. EKVATORAL YAĞMUR ORMANLARI

16

17 EKVATORAL İKLİM VE YAĞMUR ORMANLARI

18 2-A) SAVAN(TROPİKAL) İKLİMİ Her mevsim sıcak Yaz mevsimi bol yağışlı(düzensiz yağış rejimi) o K ve G enlemleri arası.

19 SAVAN BİTKİ ÖRTÜSÜ Savan Otları-Galeri ve Park Ormanları

20 SAVAN Tropikal iklim bölgelerinde görülen uzun boylu ot topluluklarıdır. Bu ot topluluğunun içinde kurakçıl nitelikte tek tek ağaçlara da rastlanır. Savanların görüldüğü yerlerde Yazlar yağışlı kışlar kurak geçer. Yıllık yağış 1500 mm civarındadır. Savanlar yaz yağışlarıyla yeşerir, kış mevsimi kurak olduğu için sararır.

21

22 SAVAN İKLİMİ HARİTASI

23 3-A) MUSON İKLİMİ G-GD Asya’da etkili Kışın; 10-15, yazın; o C ortalama sıcaklık. Yaz mevsimi bol yağışlı(düzensiz yağış rejimi) Sebep: Yaz musonları.

24 Muson iklim bölgesin yer alırlar. Bu ormanların görüldüğü yerlerde yıllık yağış miktarı 2000 mm yi geçer. Yağışların %85’i yazın görüldüğünden yaz aylarında yeşillenen bu ormanlar kışın yaprağını döker. Çok gür ormanlar olmasına karşın, tür bakımından Ekvatoral Yağmur ormanları kadar zengin değildir. Muson ormanlarının en tipik ağacı TEAK’ tır. MUSON ORMANLARI

25

26 TEAK AĞACI MUSON ORMANLARI

27 MUSON İKLİMİ HARİTASI

28 4-A) ÇÖL İKLİMİ Dönenceler üzerinde 30 o enlemleri civarında görülürler.Sebep:Dinamik Yüksek Basınç Orta Asya’da.Sebep: Nemli havanın Himalaya dağları yüzünden içeriye ulaşamaması. Günlük sıcaklık farkı çok yüksek.Sebep: Nem oranın azlığı. Yıllık yağış yok denecek kadar az ve zamansız(epizodik). DÖNENCELER ÜZERİNDE

29 ÇÖL BİTKİLERİ Kum örtüleri ya da kayalıklardan oluşan bu bölgelerde yıllık yağış miktarı 200 mm nin altındadır. Çok seyrek olarak dağılmış olan kurakçıl Otlar, Çalılar ve Kaktüsler en yaygın bitki türleridir. ( Ayrıca Vahalarda, Hurma ve Palmiye ağaçlarına da rastlanır.)

30 ÇÖL ORTAMI

31 ÇÖL BİTKİLERİ KAKTÜSLER

32 ÇÖL İKLİMİ

33 B)ORTA KUŞAK(ILIMAN) İKLİMLERİ 1-B) ILIMAN OKYANUSAL İKLİM 2-B) AKDENİZ İKLİMİ 3-B) STEP(ILIMAN KARASAL) İKLİM 4-B) KARASAL İKLİM(SERT KARASAL)

34 1-B) ILIMAN OKYANUSAL İKLİM o enlemleri arası, orta kuşakta kıtaların batısında görülür. Sebep: Nemli batı rüzgarları ve sıcak okyanus akıntıları.

35 1-B) ILIMAN OKYANUSAL İKLİM Kışlar ılık yazlar serin, her mevsim bol yağışlı. Yıllık sıcaklık farkı az.Sebep: Nem oranının fazlalığı Bitki: Karma(karışık) ormanlar. Not: Ülkemizdeki minyatürü Karadeniz iklimidir.

36 ORTA KUŞAĞIN KARIŞIK ORMANLARI Okyanusal iklim bölgelerinde görülen bu ormanlar Geniş ve İğne yapraklı ağaçlardan oluşur. Bu ormanların görüldüğü yerler her mevsim yağışlı olup yıllık yağış miktarı 1000 mm nin üzerindedir. Bu ormanları oluşturan ağaçlar türce çok zengin olmadıkları gibi, boyları da Ekvatoral Yağmur ve Muson Ormanı ağaçları kadar uzun değildir.

37

38 OKYANUSAL İKLİM VE KARIŞIK ORMANLARIN DAĞILIŞI

39 2-B) AKDENİZ İKLİMİ Yazları sıcak ve kurak, kışları ılık ve yağışlı. Ortaya çıkış sebebi; matematik konum_enlem. Çünkü orta kuşakta batı ve kutup rüzgarlarının kış mevsimindeki çarpışma sahasında bulunuyor.

40 2-B) AKDENİZ İKLİMİ o enlemleri arası kıtaların batısında ve Akdeniz havzasında görülür.(Libya, Mısır ve Lübnan hariç.Sebep: Arazisi düz olduğundan gerisinden gelen çöl iklimi etkisi altında kalması)

41 Akdeniz İklimi’nin Bitki Örtüsü Maki Bitki Topluluğu ve Kızılçam Ormanları

42

43 MAKİ Bodur ağaçlardan ve çalılardan; ( Zeytin, Defne, Kocayemiş, Mersin, Keçiboynuzu, Zakkum, Kermez Meşesi, Erguvan vb.) oluşan makiler, Akdeniz İklim bölgesindeki Kızılçam ormanlarının tahribi sonucunda ortaya çıkarlar. Daima yeşil yapraklı olurlar. Yaz kuraklığına dayanıklı oldukları halde soğuğa karşı dayanıklı değillerdir.

44 Kaliforniya Orta Şili Kap Land Avustralya Akdeniz Havzası

45 3-B) STEP(ILIMAN YARI KURAK KARASAL) İKLİMİ Kışlar soğuk(0- -5oC) Yazlar sıcak ve kurak(20-25oC) Yağış miktarı az olup en fazla ilkbahar mevsiminde (konveksiyonel) Denizden uzak karaların iç kesimlerinde

46 STEP İKLİMİNİN BİTKİ ÖRTÜSÜ BOZKIRLAR İlkbaharda BozkırlarYaz mevsiminde bozkırlar

47 BOZKIR ( Step ) Orta kuşağın yarı kurak iklim bölgelerinde görülen seyrek ve cılız ot topluluğudur. Bu otlar, köklerini derinlere indirmiş kurakçıl bitkilerdir. Yıllık yağış miktarı 250 – 400 mm civarındaki yerlerde görülür. İlkbahar yağışlarına bağlı olarak yeşeren bu otlar yaz kuraklığından dolayı sararır. Başlıca türleri; Kekik, Yavşan otu, Geven, Yumak, Çoban Yastığı, Ada çayı ve Sığır Kuyruğu’ dur.

48

49 STEP(ILIMAN KARASAL) İKLİMİ

50 4-B) SERT KARASAL İKLİM Kışlar çok soğuk-sert, yazlar serin(ort. 20 o C yi geçmez) Yağış miktarı fazla değil ve en çok yaz mevsiminde düşer.(konveksiyonel) Kutba yakın karaların iç kısımlarında(Sibirya- Kanada)görülür. Bitki: İğne yapraklı Tayga ormanları

51 TAYGA ORMANLARI Sert karasal iklimin nemli alanlarında ( 60º Enlemi Çevresi) görülen bu ormanlar, sıcaklığın düşük olmasından dolayı İğne Yapraklı ağaçlardan oluşur. Bu ormanların yetiştiği alanlarda Yazlar yağışlı, kışlar kurak geçer. Yıllık yağış 500 mm civarındadır.

52

53

54 C) SOĞUK İKLİMLER 1-TUNDRA İKLİMİ 2-KUTUP İKLİMİ

55 1-C) Tundra İklimi Kutup daireleri civarında görülür(kutup altı iklimi) Tüm ayların ortalama sıcaklığı =<10 o C Yağış miktarı çok az.

56 Tundra ( Kutup altı ) iklim bölgesinde görülen soğuğa dayanıklı otsu bitki topluluğudur. Kısa ve serin yaz döneminde yeşerirler. Tundra alanlarında yıllık yağış miktarı mm civarındadır. Sıcaklık yetersiz olduğundan ağaç görülmez.

57

58 3-C) Kutup İklimi Kutup noktaları civarı(80-90 o K ve G enlemleri) Tüm ayların sıcaklık ortalaması =< 0 o C Yağış yok denecek kadar az(soğuk çöller) Bitki: Yok

59 Kutup İklimi

60

61 Büyük İklim Tipleri Haritası

62 ÇAYIRLAR

63 ÇAYIR Orta kuşak Karasal İkliminin yarı nemli bölgelerinde veya yüksek dağlarda görülen, yaz boyunca yeşil kalan otlardır. Steplerden daha gürdür. Yazlar serin ve nemli olduğu için otlar yeşil kalır. Orman üst sınırından sonra yetişen çayırlara Dağ çayırları ( Alpin Çayır) da denilmektedir.

64

65

66 Yağış Haritası

67 ETKİNLİK: Aşağıdaki yağış ve sıcaklık grafiklerini inceleyerek hangi iklime ait olduğunu bulunuz ve bitki örtüsünü belirtiniz? Akdeniz İklimidir. Yazlar sıcak ve kurak, kışlar Ilık ve bol yağışlıdır. Kızılçam ormanları ve Maki.

68 Aşağıdaki yağış ve sıcaklık grafiklerini inceleyerek hangi iklime ait olduğunu bulunuz ve bitki örtüsünü belirtiniz? Tropikal İklim Her mevsim sıcak geçer. Yazlar yağışlı, kışlar kuraktır. Savanlar ve Seyrek Ağaç toplulukları.

69 Aşağıdaki yağış ve sıcaklık grafiklerini inceleyerek hangi iklime ait olduğunu bulunuz ve bitki örtüsünü belirtiniz? Tundra İklimidir. Yazlar çok kısa ve serindir. Kışlar çok soğuk ve uzundur. En yağışlı mevsim yazdır. Yıllık yağış 250 mm civarındadır. Tundra adı verilen Otsu bitkiler ve çalılar.

70 Aşağıdaki yağış ve sıcaklık grafiklerini inceleyerek hangi iklime ait olduğunu bulunuz ve bitki örtüsünü belirtiniz? Okyanusal İklim Yazlar serin kışlar ılıktır. Her mevsim bol yağışlıdır. Yıllık sıcaklık farkı azdır Karışık Ormanlar

71 Yükselti arttıkça bitki örtüsü kuşaklarında neden değişme görülür? Geniş Yapraklı Ormanlar Karışık Ormanlar İğne Yapraklı Ormanlar Dağ Çayırları

72 ÖSS SORULARI

73 2001 ÖSS 61. SORU Türkiye’de ki doğal bitki örtüsünü gösteren bir haritadan, aşağıdakilerden hangisiyle ilgili bilgi edinilebilir? A) Nüfus yoğunluğuyla B) Hayvancılıkta uygulanan yöntemlerle C) Akarsu havzalarının genişliğiyle D) İklim tipleriyle E) Ulaşım olanaklarıyla

74 Belirli bir bölgede yıl boyunca sıcaklık yüksek, sıcaklık farkı az, bulutluluk ve nem oranı fazladır. Bu bilgilere dayanarak, bu bölgeyle ilgili aşağıdaki yorumlardan hangisi yapılamaz? A) Bitki örtüsü gürdür B) Ortalama yükseltisi fazladır C) Kimyasal çözünme görülür D) Akarsu debileri yüksektir E) Yıllık ortalama yağış miktarı fazladır 2003 ÖSS 68. SORU

75 Bir ülkede yer alan X ve Y yörelerinde ormanların bir bölümü yangın nedeniyle tahrip olmuştur. Bu alanlar kendi haline bırakıldığında, X yöresinde orman bir süre sonra kendini yenilemiş, Y yöresinde ise yenileyememiş ve ağaçlandırma yapılması gerekmiştir. Buna göre, X ve Y yöreleri için aşağıdakilerden hangisi kesinlikle doğrudur? A) X yöresinde nem oranı Y yöresindekinden fazladır. B) X ve Y yörelerinin enlemleri farklıdır. C) Y yöresinde akarsu ağı X yöresindekinden daha sıktır. D) Y yöresinin ortalama yükseltisi X yöresindekinden fazladır. E) X yöresinin yüzölçümü Y yöresininkinden büyüktür ÖSS 70. SORU

76 Yeryüzünün herhangi bir yerinde,yükseklere çıkıldıkça bitki örtüsü kutuplara yaklaşılıyormuş gibi değişikliğe uğrar. Türkiye ile aşağıdaki gözlemlerden hangisi, bu genellemeye bir örnektir? 2005 ÖSS 69. SORU

77 A) Akdeniz iklimi görülen yerlerde ormanların tahrip edilmesiyle makilerin geniş yer kaplaması B) Kuzey Anadolu Dağları’nda m den sonra geniş yapraklı ormanların yerini iğne yapraklı ormanlara bırakması C) Akdeniz iklimine özgü bazı bitki türlerinin Karadeniz Bölgesi’nin kıyı kesiminde de görülmesi D) Akdeniz ve Ege Bölgeleri’nde Tropik bitkilerin yetişebilmesi E) Torosların Kuzey ve Güney yamaçlarında orman üst sınırının farklı olması

78 2006 ÖSS SOSYAL-1 TESTİ S14. X bölgesinin doğal bitki örtüsü maki, Y bölgesinin doğal bitki örtüsü bozkırdır. Bu durum, X ve Y bölgelerinin aşağıdakilerin hangisi bakımından farklı olmasına bağlanabilir? A) Düzlük alanların oranı B) Toprak türü C) Uygulanan tarım yöntemleri D) Yapılan hayvancılık türü E) İklim tipi


"Dünya’yı Kaplayan Örtü: BİTKİLER. BİTKİ ÖRTÜLERİ." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları