Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

1. 2 AŞILAMADA/BAĞIŞIKLAMADA GELİŞMELER Doç. Dr. Günay SAKA 14. Pratisyen hekimlik kongresi 31.10.2009 - Kemer.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "1. 2 AŞILAMADA/BAĞIŞIKLAMADA GELİŞMELER Doç. Dr. Günay SAKA 14. Pratisyen hekimlik kongresi 31.10.2009 - Kemer."— Sunum transkripti:

1 1

2 2 AŞILAMADA/BAĞIŞIKLAMADA GELİŞMELER Doç. Dr. Günay SAKA 14. Pratisyen hekimlik kongresi Kemer

3 3 Sunum planı Bağışıklamanın halk sağlığı açısından önemi Bağışıklamanın halk sağlığı açısından önemi Aşıların tarihçesi – tarihsel gelişmeler Aşıların tarihçesi – tarihsel gelişmeler Aşılama/Bağışıklamada yenilikler Aşılama/Bağışıklamada yenilikler Aşı uygulama yöntemlerinde gelişmeler Aşı uygulama yöntemlerinde gelişmeler Aşı üretim yöntemlerinde gelişmeler Aşı üretim yöntemlerinde gelişmeler Reverse vaccinology Reverse vaccinology Yeni aşılar Yeni aşılar HPV HPV H1N1 H1N1 Bilinen aşıların yeni teknolojiyle yeniden üretimi Bilinen aşıların yeni teknolojiyle yeniden üretimi Aşı kombinasyonlarında gelişmeler Aşı kombinasyonlarında gelişmeler Aşı programlarında yenilikler Aşı programlarında yenilikler Diğer aşı çalışmaları (non enfeksiyöz aşılar) Diğer aşı çalışmaları (non enfeksiyöz aşılar) Tedavi edici aşılar, kanser aşıları... Tedavi edici aşılar, kanser aşıları... DSÖ aşı programları DSÖ aşı programları Ulusal programa yeni aşı eklenmesi Ulusal programa yeni aşı eklenmesi

4 4 Önemi

5 5 Önemi Bağışıklama yaşamı tehdit eden enfeksiyon hastalıklarının kontrol ve eliminasyonunu sağlar Bağışıklama yaşamı tehdit eden enfeksiyon hastalıklarının kontrol ve eliminasyonunu sağlar Her yıl 2 milyondan fazla ölümün önlenmesi Her yıl 2 milyondan fazla ölümün önlenmesi Çocuklarda her yıl 750 bin sakatlığın önlenmesi Çocuklarda her yıl 750 bin sakatlığın önlenmesi Maliyet – etkin sağlık yatırımlarının en önemlilerinden biri Maliyet – etkin sağlık yatırımlarının en önemlilerinden biri … Major yaşam stili değişikliği gerektirmez Major yaşam stili değişikliği gerektirmez

6 6 Dünyada her yıl beş yaş altında 10 milyon çocuk ölmektedir. Bu ölümlerin ¼’ü aşıyla önlenebilir hastalıklar nedeniyle olmaktadır. Ortalama 1.3 milyon bebek ve küçük çocuk pnömokokal hastalıklar ve rotavirusa bağlı ishallerden ölmektedir. Bu ölümlerin büyük çoğunluğu aşılamayla önlenebilir.

7 7 Çocuk ölümünün nedenleri Aşısı olan hastalıklar (25%) Kaynak: GAVI fact sheet – Immunisation, Aug 2006

8 8

9 9 9 Aşılar hastalık ve ölüm hızlarını düşürdü

10 10 WHO Regional Office for Europe

11 11 Aşılamanın çocuk ölümlerine etkisi Önlenebilir ölümler; eğer aşılama oranları %90’a çıkarılabilir ve yeni aşılar yaygın kullanılabilir ise 2015’den önce önlenemez ölümler = %60-70 düzeyinde azalma Mevcut performans ile önlenebilir ölümler

12 12 Enfeksiyon hastalıkları tüm dünyada toplam ölümlerin 1/3’ünden sorumludur ve her yıl 15 milyon kişinin ölümüne neden olmaktadır. Bu ölenlerin 5 milyondan fazlası 5 yaş altı çocuklardır. Enfeksiyon hastalıkları tüm dünyada toplam ölümlerin 1/3’ünden sorumludur ve her yıl 15 milyon kişinin ölümüne neden olmaktadır. Bu ölenlerin 5 milyondan fazlası 5 yaş altı çocuklardır. Enfeksiyonlara bağlı hastalık ve ölümleri azaltmanın en etkili yolu hassas populasyonların aşılanmasıdır. Enfeksiyonlara bağlı hastalık ve ölümleri azaltmanın en etkili yolu hassas populasyonların aşılanmasıdır.

13 13 Yaklaşık 9 milyon 14 yaş altı çocuk her yıl enfeksiyon hastalıkları nedeniyle ölmektedir. Bu ölümlerin en az 1/3’ü var olan aşıların geniş kapsamlı uygulanmasıyla önlenebilirdi, Yaklaşık 9 milyon 14 yaş altı çocuk her yıl enfeksiyon hastalıkları nedeniyle ölmektedir. Bu ölümlerin en az 1/3’ü var olan aşıların geniş kapsamlı uygulanmasıyla önlenebilirdi, … diğer çocuklar ise ancak uygun yeni aşılar geliştirilirse…. … diğer çocuklar ise ancak uygun yeni aşılar geliştirilirse….

14 14

15 15 Aşı oranlarında düşme Toplumsal bağışıklığın azalması Enfeksiyonların süregitmesi

16 16 Tarihçe – tarihsel gelişme

17 17 Az miktarda çiçek virüsünün burundan inhalasyonu veya deride küçük yaralardan verilmesi (variolation) yoluyla hastalığa direnç oluşturulması yüzyılda Orta Asya’da başlamıştır. Az miktarda çiçek virüsünün burundan inhalasyonu veya deride küçük yaralardan verilmesi (variolation) yoluyla hastalığa direnç oluşturulması yüzyılda Orta Asya’da başlamıştır. Bu pratik Asya, Afrika nasal uygulama, Avrupa'da cilt uygulamaları şeklinde yayılmıştır. Bu pratik Asya, Afrika nasal uygulama, Avrupa'da cilt uygulamaları şeklinde yayılmıştır. İngiltere’ye 1721 de uygulama girmiştir. 1798’da Edward Jenner inekten başarılı variolasyon çalışmaları yaptı.. ilk sistematik çaba! İngiltere’ye 1721 de uygulama girmiştir. 1798’da Edward Jenner inekten başarılı variolasyon çalışmaları yaptı.. ilk sistematik çaba!

18 18 Variolation Çiçek enfeksiyonunu önlemek için variola virusu verilmesi Çiçek enfeksiyonunu önlemek için variola virusu verilmesi – 16. yy da – Hindistan – 18. yy da – Çin, Türkiye Lady Montagu, Charles Maitland, variolationu İngiltere’ye götürdü. Lady Montagu, Charles Maitland, variolationu İngiltere’ye götürdü.

19 de Louis Pasteur ilk aşıyı (kuduz) geliştirdi de Louis Pasteur ilk aşıyı (kuduz) geliştirdi. Difteri ve tetanos toksoidleri 1900 lerin başında kullanıldı. Difteri ve tetanos toksoidleri 1900 lerin başında kullanıldı. BCG 1927’de, BCG 1927’de, Salk aşısı 1955’de, Salk aşısı 1955’de, kızamık ve kabakuak aşıları 1960’larda geliştirildi. kızamık ve kabakuak aşıları 1960’larda geliştirildi.

20 20

21 yüzyıl 1798 Çiçek Aşısı yüzyıl 1885 Kuduz Aşısı 1896 Tifo, Kolera Aşıları 1897 Veba Aşısı yüzyıl ilk yarı 1923 Difteri Aşısı 1926 Boğmaca Aşısı 1927 BCG Aşısı 1927 Tetanoz Aşısı 1935 Sarı Humma Aşısı 1936 İnfluenza Aşısı 1938 Riketsiya Aşısı 18. yüzyıl 1798 Çiçek Aşısı yüzyıl 1885 Kuduz Aşısı 1896 Tifo, Kolera Aşıları 1897 Veba Aşısı yüzyıl ilk yarı 1923 Difteri Aşısı 1926 Boğmaca Aşısı 1927 BCG Aşısı 1927 Tetanoz Aşısı 1935 Sarı Humma Aşısı 1936 İnfluenza Aşısı 1938 Riketsiya Aşısı 20. yüzyıl ikinci yarı Canlı ve inaktif Polio Kızamık, Kızamıkçık, Kabakulak Kuduz Japon Ensefaliti Pnömokok Meningokok Hemophilus İnfluenza b Hepatitis B, Hepatitis A Asellüler Boğmaca Su çiçeği 21. yüzyıl Rotavirus HPV Enfluenza 20. yüzyıl ikinci yarı Canlı ve inaktif Polio Kızamık, Kızamıkçık, Kabakulak Kuduz Japon Ensefaliti Pnömokok Meningokok Hemophilus İnfluenza b Hepatitis B, Hepatitis A Asellüler Boğmaca Su çiçeği 21. yüzyıl Rotavirus HPV Enfluenza

22 22 Aşıların Başarıları Çiçek – 1980’de eradike edildi Çiçek – 1980’de eradike edildi Polio – 1991’de batı yarıkürede elimine edildi Polio – 1991’de batı yarıkürede elimine edildi Kızamık – 2000’de ABD’de elimine edildi Kızamık – 2000’de ABD’de elimine edildi Kızamıkçık – 2004’de ABD’de elimine edildi Kızamıkçık – 2004’de ABD’de elimine edildi

23 23 Yenilikler, gelişmeler…

24 24 Gelişmeler Yeni uygulama şekilleri Yeni uygulama şekilleri Üretim yöntemlerinde değişmeler Üretim yöntemlerinde değişmeler Yeni aşılar Yeni aşılar Eski aşıların yeni versiyonları Eski aşıların yeni versiyonları Kombine aşılar Kombine aşılar Yeni adjuvanlar Yeni adjuvanlar Non enfeksiyöz aşılar Non enfeksiyöz aşılar ….. …..

25 25 Yeni aşı uygulama şekilleri

26 26

27 27

28 28 İğnesiz jet enjektör

29 29

30 30 İnhalasyon (toz)

31 31 Grip aşısı

32 32 Transcutaneus immunization

33 33 Epidermisteki Langerhans hücreleri aracılığıyla olur. Aktive olmuş Langerhans hücreleri inflamatuar sitokinler ve ko-stimulatör molekiller üreterek B ve T lenfositlerde etkili olan kuvvetli antijen spesifik yanıta neden olurlar. Epidermisteki Langerhans hücreleri aracılığıyla olur. Aktive olmuş Langerhans hücreleri inflamatuar sitokinler ve ko-stimulatör molekiller üreterek B ve T lenfositlerde etkili olan kuvvetli antijen spesifik yanıta neden olurlar. Stratum penetrasyonu için hidrasyon, mekanik olarak bütünlüğün bozulması veya ikisinin birlikte uygulanması yapılabilir. Stratum penetrasyonu için hidrasyon, mekanik olarak bütünlüğün bozulması veya ikisinin birlikte uygulanması yapılabilir.

34 34

35 35

36 36

37 37 Mikro iğneler

38 Üretim yöntemlerinde gelişmeler: 38

39 39 Aşı çalışmaları Lisans Öncesi (10 Yıl) Faz I Belli sayıda hastada (toksisite) Faz II ImmunüjeniteGüvenlik Yan etki Placebo kontrollü/aylar – yıllar Faz III Etkinlik Yan etki (lokal – sistemik) 10 2 – 10 5 vaka Diğer aşılarla etkinliği/yıllar Faz IV Uzun süreli etkinlik Nadir yan etkiler Güvenlik izlemi Kontrollü epidemiyolojik çalışmalar

40 40 Aşılamada ikinci önemli gelişme Daniel Salmon ve Theobald Smith tarafından inaktive organizmaların immünizasyonda kullanılması ile olmuştur.

41 41  Sonraki yıllarda Enders, Robbins ve Weller hücre kültürlerinde virusları çoğaltarak, immünizasyon tarihine önemli katkıda bulunmuştur.  Bu yolla uygulamaya giren ikinci jenerasyon attenüe aşılar fiziksel yolla zararsızlaştırılan kuduz ve şarbon aşılarından, reassortan aşılara giden bir yelpazeyi oluştururlar (Şekil ).  Şekilde üst sıralarda yer alan aşılar hücre kültürü öncesi dönemde geliştirilen aşıları, alt sıralardaki aşılar ise hücre kültürü yardımı ile üretilen aşıları göstermektedir.

42 42

43 43 Moleküler genetik yöntemlerle elde edilen aşılar: En çok kullanılanı genlerin E. coli, hayvan hücre kültürleri veya mantar genomlarına entegre edilmesi yoluyla mikrobik proteinlerin çoğaltılmasıdır. Örneğin hepatit B aşıları bu yolla üretilmektedir. Replikasyon özelliği giderilmiş partiküllerle de yeni bir papilloma virus aşısı geliştirilmiştir. Moleküler genetik yöntemlerle elde edilen aşılar: En çok kullanılanı genlerin E. coli, hayvan hücre kültürleri veya mantar genomlarına entegre edilmesi yoluyla mikrobik proteinlerin çoğaltılmasıdır. Örneğin hepatit B aşıları bu yolla üretilmektedir. Replikasyon özelliği giderilmiş partiküllerle de yeni bir papilloma virus aşısı geliştirilmiştir. Genom kullanılarak elde dilen yeni aşılar Genom kullanılarak elde dilen yeni aşılar Rekombinan protein ürünleri Rekombinan protein ürünleri Replikasyonsuz partiküller veya psödopartiküller Replikasyonsuz partiküller veya psödopartiküller Canlı rekombinanlar Canlı rekombinanlar Çıplak DNA plazmidleri Çıplak DNA plazmidleri Alfa virus replikonları Alfa virus replikonları Rekombinan vektörler Rekombinan vektörler DNA ve vektör aşıları DNA ve vektör aşıları “Reverse” genetik materyaller “Reverse” genetik materyaller

44 44  Aşılama alanında önemli diğer bir gelişme de, vektörler, replikonlar, DNA, lipopeptidler ve adjuvanlar ile hücresel immüniteyi uyaran aşıların üretilmesidir.  Bu şekilde CMV’nin pp65 proteini conorypox vektörüne bağlanmış ve elde edilen aşının CMV ile infekte hücrelerde kuvvetli T-hücre bağımlı litik aktivite gösterdiği gözlenmiştir.  Ayrıca kombine aşıların geliştirilmesi de, giderek sayısı artan rutin aşıların az sayıda enjeksiyonla uygulanabilmesine olanak sağlamıştır.

45 45

46 Reverse vaccinology Bu yöntemde, hücreler yerine, genomik bilgi kullanılarak aşı hazırlanmaktadır. Bu yöntemde, hücreler yerine, genomik bilgi kullanılarak aşı hazırlanmaktadır. Buradaki tek kısıtlayıcı basamak, hedef patojene ait genom dizisinin bilinmesi gerekliliğidir. Buradaki tek kısıtlayıcı basamak, hedef patojene ait genom dizisinin bilinmesi gerekliliğidir. Geleneksel yöntemlere göre çok daha hızlıdır ve in-vitro üretilemeyen patojenler için de uygulanabilir. Geleneksel yöntemlere göre çok daha hızlıdır ve in-vitro üretilemeyen patojenler için de uygulanabilir. Patojenin konsantrasyonu, ekspresyon zamanı ve immünojenitesinden bağımsız olarak, genom dizisi bilinen tüm patojenler için uygulanabilirliği vardır. Patojenin konsantrasyonu, ekspresyon zamanı ve immünojenitesinden bağımsız olarak, genom dizisi bilinen tüm patojenler için uygulanabilirliği vardır. 46

47 47 Yeni aşılar

48 de başlatılan GBP ile geleneksel 6 hastalığa (difteri, tetanos, boğmaca, polio, kızamık, tb.) karşı yapılan rutin aşılama ile yaklaşık her yıl 2 milyon ölüm önlenmiştir de başlatılan GBP ile geleneksel 6 hastalığa (difteri, tetanos, boğmaca, polio, kızamık, tb.) karşı yapılan rutin aşılama ile yaklaşık her yıl 2 milyon ölüm önlenmiştir. Son yıllarda yeni aşıların sayısında önemli artmalar olmuştur. Zamansız ölüm ve sakatlıkları önlemede ilave koruma sağlayan bu aşılar pek çok ülkede uygulanmaktadır: hepatitis B, invasive Haemophilus influenzae type b (Hib), kızamıkçık. Son yıllarda yeni aşıların sayısında önemli artmalar olmuştur. Zamansız ölüm ve sakatlıkları önlemede ilave koruma sağlayan bu aşılar pek çok ülkede uygulanmaktadır: hepatitis B, invasive Haemophilus influenzae type b (Hib), kızamıkçık.

49 49 Önemli halk sağlığı sorunlarına yönelik diğer pek çok aşı yeni geliştirildi ve geliştirilmektedir. Önemli halk sağlığı sorunlarına yönelik diğer pek çok aşı yeni geliştirildi ve geliştirilmektedir. Kullanılmakta olanlar: pnömokok, rotavirus, Kullanılmakta olanlar: pnömokok, rotavirus, Bölgesel olarak önemli olan hastalıklara karşı geliştirilen aşılar: Japon ensefaliti, epidemik memingekokal menenjit, sarı humma, kuduz, tifoid, Bölgesel olarak önemli olan hastalıklara karşı geliştirilen aşılar: Japon ensefaliti, epidemik memingekokal menenjit, sarı humma, kuduz, tifoid, Ayrıca jet injektör, nasal sprey aşısı, termostabil aşılar gibi yeni gelişmeler taşıma, saklama ve aşı sunumunu kolaylaştırmıştır. Ayrıca jet injektör, nasal sprey aşısı, termostabil aşılar gibi yeni gelişmeler taşıma, saklama ve aşı sunumunu kolaylaştırmıştır.

50 50 Son yirmi yılda aşı bilimindeki en önemli on gelişme* Acellular pertussis vaccine Acellular pertussis vaccine Combination vaccines Combination vaccines Varicella vaccine Varicella vaccine Live influenza vaccine Live influenza vaccine Rotavirus vaccine Rotavirus vaccine Protein conjugated bacterial polysaccharides Protein conjugated bacterial polysaccharides Genetic engineering Genetic engineering Attenuated vectors Attenuated vectors Transgenic plants and plant viruses Transgenic plants and plant viruses Naked DNA Naked DNA * Stanley Plotkin, in the Jordan Report *Stanley Plotkin, in the Jordan Report

51 51 Günün ve geleceğin aşıları Bitirilmemiş gündem 2011 sonrası Fırsatlar

52 52 Bazı yeni aşıların durumu (DSÖ) Rotavirus Rotavirus RotaRix (GSK), pek çok ülkede lisanslı, özel piyasada elde edilebiliyor. RotaRix (GSK), pek çok ülkede lisanslı, özel piyasada elde edilebiliyor. Brezilya, El Salvador, Meksika, Panama ve Venezüella’da bağışıklama programlarına eklendi, Brezilya, El Salvador, Meksika, Panama ve Venezüella’da bağışıklama programlarına eklendi, Güney Afrika ve Malawi’de faz III çalışmaları devam ediyor Güney Afrika ve Malawi’de faz III çalışmaları devam ediyor Rota Teq (Merck), Nikaragua’da lisanslı ve aşı programına eklendi. Rota Teq (Merck), Nikaragua’da lisanslı ve aşı programına eklendi. Hedefler: daha ciddi araştırmalar gerekli (yan etkiler), fiyatı azaltılmalı… Hedefler: daha ciddi araştırmalar gerekli (yan etkiler), fiyatı azaltılmalı…

53 53 Bazı yeni aşıların durumu (DSÖ) Pnömokok Pnömokok Prevnar (Prevanar), seven-valent konjüge aşı, (Wyeth), ABD ve 70 ülkede lisanslı Prevnar (Prevanar), seven-valent konjüge aşı, (Wyeth), ABD ve 70 ülkede lisanslı 1. ve 5. serotipi içeren dokuzlu aşıda faz III çalışmaları yapılıyor, on veya onüçlüsü birkaç yıl içinde geliştirilebilir. 1. ve 5. serotipi içeren dokuzlu aşıda faz III çalışmaları yapılıyor, on veya onüçlüsü birkaç yıl içinde geliştirilebilir. Gelişmekte olan ülkeler için pahalı. Gelişmekte olan ülkeler için pahalı. Genç çocuklarda pnömokok hastalıklarına karşı etkili koruma sağlar. Genç çocuklarda pnömokok hastalıklarına karşı etkili koruma sağlar.

54 54 Bazı yeni aşıların durumu (DSÖ) Human Papillomavirus (HPV) Human Papillomavirus (HPV) Gardasil (Merck), tipleri içeriyor Gardasil (Merck), tipleri içeriyor Cervarix (GSK), tipleri içeriyor. Cervarix (GSK), tipleri içeriyor. Aşı immünitesinin süresi henüz tam olarak bilinmiyor. İzleme çalışmaları bunu gösterecektir. Aşı immünitesinin süresi henüz tam olarak bilinmiyor. İzleme çalışmaları bunu gösterecektir. Preadölesan veya adölesan dönemde başlaması uygun olacak. Preadölesan veya adölesan dönemde başlaması uygun olacak. Gelişmekte olan ülkelerde mevcut aşı programına uygulanması için kısıtlı kaynaklar Gelişmekte olan ülkelerde mevcut aşı programına uygulanması için kısıtlı kaynaklar Gelişmekte olan ülkelerde uygulanması için tartışmalar devam etmekte Gelişmekte olan ülkelerde uygulanması için tartışmalar devam etmekte

55 55 Bazı yeni aşıların durumu (DSÖ) Meningococcal meningitis A (Men A) Meningococcal meningitis A (Men A) Polisakkarid aşı çocuklarda çok etkili değil, sadece salgın başlangıcında önerilir. Polisakkarid aşı çocuklarda çok etkili değil, sadece salgın başlangıcında önerilir. Men A Conjugate aşı: faz II, III çalışmalar yapılıyor (Menenjit Aşı Projesi MPV) Men A Conjugate aşı: faz II, III çalışmalar yapılıyor (Menenjit Aşı Projesi MPV) Heptavalent, A ve C serotipi içeren konjüge aşı özel sektörce geliştirildi (DTB Hep B Hib ile) Heptavalent, A ve C serotipi içeren konjüge aşı özel sektörce geliştirildi (DTB Hep B Hib ile) Tetravalent aşı ABD ve Kanada’da lisans aldı (Sanofi-Pasteur) Tetravalent aşı ABD ve Kanada’da lisans aldı (Sanofi-Pasteur) Ucuz Ucuz

56 56 Yeni lisanslı aşılar (1,6,09) (AAP-American Academy of Pediatric) Aşı Uygulama yaşı FDA lisansı DTaP/IPV 4-6 yaş Haziran-08 Hib/DTaP/IPV 2,4,6 – ay Haziran-08 Hepatitis A 12 ay ve üzeri Ağustos-05 Hep A ve Hep B ≥18 yaş:0,7 ve günler 12 ayda booster Mart-07 Herpes zoster aşısı ≥ 60 yaş Mayıs-06 HPV (Gardasil) 9-26 yaş, üç doz yaş Haziran-06 Gözden geçiriliyor HPV (Cervarix) Veri yok Gözden geçiriliyor Influenza aşıları Değişik İnfluenza-LAIV-T yaş arası Kasım-07

57 57 Yeni lisanslı aşılar (AAP-American Academy of Pediatric) Aşı Uygulama yaşı FDA lisansı Japon ensefaliti ≥17 Gözden geçiriliyor MCV YAŞ Ocak -05 MMRV 1-12 yaş arası 1 veya 2 doz Eylül-05 Rotavirus 2,4,6 aylar Şubat-06 Tdap yaş Mayıs-05 Tdap yaş Haziran-05 Varicella virus second dose yaş Nisan-05

58 58 BM kuruluşlarınca satın alınacak aşılar listesi, şubat 2009 ÜreticiAşılar Berna Biotech TT, MR Berna Biotech Korea Corp. Hep B (recombinant), DTwP-Hep B-Hib Bharat Biotech İnt.Ltd. Hep B (recombinant) Bio Farma, İndonesia DT, DTwP, DTwP-Hep B Biomanguinhos, Brezilya Yellow fever, polisakkarid meningokoksal A ve C aşısı Center for genetic engineriing and biotechnology, Cuba Hep B (recombinant) Novartis DTwP, Rabies Novartis, India Rabies Novartis, İtalya OPV, Hib, DTwP-Hib

59 59 BM kuruluşlarınca satın alınacak aşılar listesi, şubat 2009 ÜreticiAşılar GSK Hep B (recombinant), Hib, OPV, meningococcal A+C, meningococcal ACW 135, DTwP-Hep B, DTwP-Hep B-Hib, measles, MMR, Rotavirus Haffkine Bio Pharma. India OPV Paster Instut. Daar, Senegal Yellow fever Japan BCG BCG LG Life Scences, Korea Hep B (recombinant) Merck – ABD MMR, Hib, rotavirus (oral, pentavalan) BB-NCIPD ltd. Bulgaria, Intervax Canada BCG, TT, DT, dt

60 60 BM kuruluşlarınca satın alınacak aşılar listesi, şubat 2009 ÜreticiAşılar Panacea Biotec, India DTwP-Hib, DTwP-Hep B, Hep B, OPV Sanofi Pasteur, France DT, dt, DTwP, DTwP-Hib, IPV, OPV, mOPV1, TT, measles, MMR, Hib, rabies, yellow fever, meningococcal A+C SBL vaccin AB, İsveç İnactive oral kolera Serum Institute of India BCG, DT, dt, DTwP, DTwP-Hep B, Hep B (recomb.), Hib, TT, MR, MMR, measles, rubella Shantha bitech., India Hep B (recomb.), DTwP-Hep B, TT, DTwP-Hep B-Hib Statens seruminstitut, Denmark BCG Zydus Cadila India Rabies

61 61

62 62

63 63

64 64 Üzerinde araştırma ve geliştirme çalışmaları yapılan aşılar (şubat 2006) İshalli hastalıklar İshalli hastalıklar Kolera Kolera ETEC ETEC Rotavirus Rotavirus Sigella Sigella Tifo Tifo Solunum sistemi Solunum sistemi İnfluenza virus İnfluenza virus Parainfluenza tip 3 Parainfluenza tip 3 RSV RSV SARS SARS Strep. Pnö Strep. Pnö Tbc Tbc Bakteriyel hastalıklar Anthrax Neisseria Meningitis Plague (veba) Grup A strep. Grup B strep. Cinsel yolla bulaşan h. Ch. Trachomatis HSV tip2 HIV/AIDS

65 65 Üzerinde araştırma ve geliştirme çalışmaları yapılan aşılar (şubat 2006) Vektörlerle bulaşan Vektörlerle bulaşan Dengue fever Dengue fever Japon ensefaliti Japon ensefaliti Batı nil virüsü Batı nil virüsü Parazitik Parazitik Kancalı kurt Kancalı kurt Leishmaniasis Leishmaniasis Sıtma Sıtma Preeritrositik Preeritrositik Blood-stage Blood-stage Sexual stage Sexual stage Şistozomiasis Şistozomiasis Hepatitler ve kanserler Helicobacter pylori Hepatitis B Hepatitis C Hepatitis E HPV Ebstein barr virüsü Enteroviruslar Polio

66 66

67 67 DÜNYADÜNYA - SON DAKİKA 24 Eylül 2009, Perşembe DÜNYA AIDS virüsünün bulaşmasının önlenmesine yardımcı olacak aşı geliştirildiği bildirildi. Amerikan ordusu ve Taylandlı yetkililerin Bangkok’ta düzenledikleri basın toplantısında, Tayland’da 16 bin gönüllünün katılımıyla yapılan deney sonucu aşının, ölümcül AIDS virüsünün bulaşma riskini yüzde 31 oranında azalttığı açıklandı. AIDS virüsünün bulaşmasının önlenmesine yardımcı olacak aşı geliştirildiği bildirildi. Amerikan ordusu ve Taylandlı yetkililerin Bangkok’ta düzenledikleri basın toplantısında, Tayland’da 16 bin gönüllünün katılımıyla yapılan deney sonucu aşının, ölümcül AIDS virüsünün bulaşma riskini yüzde 31 oranında azalttığı açıklandı. AIDS AmerikanTaylanddeney AIDS AmerikanTaylanddeney

68 Non enfeksiyöz aşı çalışmaları Sigarayı bırakmak için nikotine karşı aşı Sigarayı bırakmak için nikotine karşı aşı Obesite tedavisi için GIP aşısı Obesite tedavisi için GIP aşısı Post travmatik anksiyetenin immünizasyonla azaltılması, Post travmatik anksiyetenin immünizasyonla azaltılması, Kancalı kurt aşısı Kancalı kurt aşısı Tedavi edici aşılar Tedavi edici aşılar Kronik viral enfeksiyonlar (HBV, HCV, HIV, HPV, HSV) Kronik viral enfeksiyonlar (HBV, HCV, HIV, HPV, HSV) Kanser aşıları Kanser aşıları Nörodejeneratif hastalıklara karşı aşı: Alzheimer Nörodejeneratif hastalıklara karşı aşı: Alzheimer Nikotin bağımlılığı aşısı Nikotin bağımlılığı aşısı Kronik hastalıklara karşı aşılar : aterosklerozis… Kronik hastalıklara karşı aşılar : aterosklerozis… 68

69 69 A Vaccine against Nicotine for Smoking Cessation: A Randomized Controlled TrialAuthors: Cornuz J, Zwahlen S, Jungi WF, et al.Source: PLoS ONE, June 25, 2008, Vol. 3(6):e2547 A Vaccine against Nicotine for Smoking Cessation: A Randomized Controlled TrialAuthors: Cornuz J, Zwahlen S, Jungi WF, et al.Source: PLoS ONE, June 25, 2008, Vol. 3(6):e2547 Vaccination against GIP for the Treatment of Obesity Authors: Fulurija A, Lutz TA, Sladko K, Osto M, Wielinga PY, Bachmann MF, Saudan P Source: PLoS ONE, September 9, 2008, Vol. 3(9):e3163 Vaccination against GIP for the Treatment of Obesity Authors: Fulurija A, Lutz TA, Sladko K, Osto M, Wielinga PY, Bachmann MF, Saudan P Source: PLoS ONE, September 9, 2008, Vol. 3(9):e3163 Immunization in Alzheimer's Disease: Naïve Hope or Realistic Clinical Potential? Authors: Foster JK, Verdile G, Bates KA, Martins RN Source: Mol Psychiatry, October 28, 2008 Immunization in Alzheimer's Disease: Naïve Hope or Realistic Clinical Potential? Authors: Foster JK, Verdile G, Bates KA, Martins RN Source: Mol Psychiatry, October 28, 2008 Reducing Post-Traumatic Anxiety by Immunization Authors: Lewitus GM, Cohen H, Schwartz M Source: Brain Behav Immun, October 2008, Vol. 22(7): Reducing Post-Traumatic Anxiety by Immunization Authors: Lewitus GM, Cohen H, Schwartz M Source: Brain Behav Immun, October 2008, Vol. 22(7): Diğer çalışmalar…

70 70 Is Intranasal Vaccination a Feasible Solution for Tuberculosis? Authors: Giri PK, Khuller GK Source: Expert Rev Vaccines, November 2008, Vol. 7(9): Is Intranasal Vaccination a Feasible Solution for Tuberculosis? Authors: Giri PK, Khuller GK Source: Expert Rev Vaccines, November 2008, Vol. 7(9): Estradiol-induced vaginal mucus inhibits antigen penetration and CD8+ T cell priming in response to intravaginal immunization Matthew M. Seaveya, b and Tim R. Mosmanna, Estradiol-induced vaginal mucus inhibits antigen penetration and CD8+ T cell priming in response to intravaginal immunization Matthew M. Seaveya, b and Tim R. Mosmanna, Expert Review of Vaccines, December 2008, Vol. 7, No. 10, Pages (doi: / ) Model for product development of vaccines against neglected tropical diseases: a vaccine against human hookworm, Maria Elena Bottazzi† and Ami Shah Brown Expert Review of Vaccines, December 2008, Vol. 7, No. 10, Pages (doi: / ) Model for product development of vaccines against neglected tropical diseases: a vaccine against human hookworm, Maria Elena Bottazzi† and Ami Shah Brown Expert Review of Vaccines Expert Review of Vaccines

71 21 yy eğilimler Yaşam boyu koruma Yaşam boyu koruma Çocukluk çağından adölesan ve erişkin aşılamaya geçme Çocukluk çağından adölesan ve erişkin aşılamaya geçme Pek çok hastalıkta yabancı proteinlere karşı koruma... Pek çok hastalıkta yabancı proteinlere karşı koruma... Anneyi aşılayarak bebeği dolaylı koruma.. Anneyi aşılayarak bebeği dolaylı koruma.. Önleyici aşılardan tedavi edici aşılara Önleyici aşılardan tedavi edici aşılara 71

72 72 DSÖ aşı programları

73 73 DSÖ Tarafından rutin önerilen aşılar ocak 2009 Herkes için önerilenler ÇocukAdölesanErişkin BCG 1 doz DTP 3 doz TdTd Hib 3 doz DTP ile Hep B 3-4 doz DTP ile 3 doz (aşılı değilse, yüksek riskli) Pnömokok 3 doz DTP ile OPV Kızamık 2 doz

74 74 DSÖ Tarafından rutin önerilen aşılar ocak 2009 Belirli bölgeler için önerilenler ÇocukAdölesanErişkin Japon ensefaliti Canlı atenüe: 1 doz, bir yıl sonra booster. Mause beyni türevi: 2 doz, 1 yıl sonra booster, sonra 3 yılda bir Mause beyni türevi: yaşa kadar 3 yılda bir booster Yellow fever 1 doz kızamık ile Rotavirus Rotarix:2 doz Rota Teq: 3 doz

75 75 DSÖ Tarafından rutin önerilen aşılar ocak 2009 Yüksek riskliler için önerilenler ÇocukAdölesanErişkin Tifoid Vi aşısı: 1 doz, Ty21a aşısı: 3-4 doz. Booster dozları 3-7 yıl sonra Kolera 2 doz Meningokok (polisakkarid) 1 doz Hep A 2 doz Kuduz 3 doz

76 76 DSÖ Tarafından rutin önerilen aşılar ocak 2009 Özelliği olan bağışıklama programları için önerilenler ÇocukAdölesanErişkin Kabakulak 2 doz kızamık ile Kızamıkçık 1 doz Influenza (inaktive) İlk aşı kullanımı: 2 doz. Her yıl 1 doz Yıllık aşı

77 77 HPV AŞISI HPV aşısı 2006 yılında onaylanmış ve kullanıma sunulmuştur. HPV aşısı 2006 yılında onaylanmış ve kullanıma sunulmuştur. Toplumda HPV’nin onkojenik türlerinin yaygınlığına bağlı olarak aşının HPV enfeksiyonlarını %65-76 oranında önlediği kanıtlanmıştır. Toplumda HPV’nin onkojenik türlerinin yaygınlığına bağlı olarak aşının HPV enfeksiyonlarını %65-76 oranında önlediği kanıtlanmıştır. Öte yandan aşı, HPV tip 16 ve 18 tarafından meydana getirilen prekanseröz servikal lezyonların önlenmesinde %100 başarılıdır. Öte yandan aşı, HPV tip 16 ve 18 tarafından meydana getirilen prekanseröz servikal lezyonların önlenmesinde %100 başarılıdır. Halk Sağlığı Uzmanları Derneği Teknik Raporları No: 03 / 2007

78 78 HPV aşısı serviks kanserinden korunma konusunda yeni bir açılım getirmiştir. HPV aşısı serviks kanserinden korunma konusunda yeni bir açılım getirmiştir. Aşı, rekombinan teknoloji kullanılmak suretiyle virüse benzer parçacıklardan (virus-like particles) üretilmektedir. Aşı, rekombinan teknoloji kullanılmak suretiyle virüse benzer parçacıklardan (virus-like particles) üretilmektedir. Halen iki tür aşı mevcuttur. Halen iki tür aşı mevcuttur. Gardasil, kuadrivalan aşı olup yüksek riskli olan HPV 16 ve 18 genotipleri ile düşük riskli HPV 6 ve 11 genotiplerini içermektedir. Gardasil, kuadrivalan aşı olup yüksek riskli olan HPV 16 ve 18 genotipleri ile düşük riskli HPV 6 ve 11 genotiplerini içermektedir. Cervarix, bivalan aşıdır ve yalnızca yüksek riskli genotiplerden (HPV 16 ve 18) hazırlanmıştır Cervarix, bivalan aşıdır ve yalnızca yüksek riskli genotiplerden (HPV 16 ve 18) hazırlanmıştır

79 79 Aşının uygulanma şekli, 6 aylık süre içinde 3 kez 0.5 ml. intramuskuler enjeksiyon yapılmasıdır. Aşının uygulanma şekli, 6 aylık süre içinde 3 kez 0.5 ml. intramuskuler enjeksiyon yapılmasıdır. Enjeksiyon yerinde kızarıklık, şişlik ve ağrı olabilmektedir. Bu belirtiler geçicidir. Enjeksiyon yerinde kızarıklık, şişlik ve ağrı olabilmektedir. Bu belirtiler geçicidir. Geniş çaplı toplumsal çalışmalarda her iki tür aşının da HPV 16 ve 18 genotipleri tarafından meydana getirilen prekanseröz lezyonlar bakımından %100 koruma sağladığı kanıtlanmıştır. Geniş çaplı toplumsal çalışmalarda her iki tür aşının da HPV 16 ve 18 genotipleri tarafından meydana getirilen prekanseröz lezyonlar bakımından %100 koruma sağladığı kanıtlanmıştır. HPV 16 ve 18 genotipleri ile önceden enfekte olmuş kadınlarda meydana gelen prekanseröz lezyonların önlenmesi konusunda aşının yararlı etkisi saptanmamıştır. HPV 16 ve 18 genotipleri ile önceden enfekte olmuş kadınlarda meydana gelen prekanseröz lezyonların önlenmesi konusunda aşının yararlı etkisi saptanmamıştır. Daha önce enfeksiyonu almış olan kişilerin tedavisi yönünden de aşının yararlı etkisi yoktur. Daha önce enfeksiyonu almış olan kişilerin tedavisi yönünden de aşının yararlı etkisi yoktur.

80 80 İrdelenmesi gereken noktalar: Aşının maliyeti: Aşının maliyeti: Pahalıdır. Bir dozun fiyatı 100 doların üzerindedir. Pahalıdır. Bir dozun fiyatı 100 doların üzerindedir. Aşının koruyuculuk düzeyi: Aşının koruyuculuk düzeyi: HPV enfeksiyonlarının %15-30’luk bir bölümü için koruma sağlamaz HPV enfeksiyonlarının %15-30’luk bir bölümü için koruma sağlamaz Aşının koruyuculuk süresi: Aşının koruyuculuk süresi: Aşının koruyuculuk süresi henüz net olarak ifade edilmemekle birlikte en az 5 yıl süre ile koruma sağladığı bilinmektedir. Aşının koruyuculuk süresi henüz net olarak ifade edilmemekle birlikte en az 5 yıl süre ile koruma sağladığı bilinmektedir. Aşının uygulanacağı hedef kitle: Aşının uygulanacağı hedef kitle: HPV aşısının lisansı 9-26 yaşlar arasındaki genç kızlara ve kadınlara yapılmak üzere alınmıştır. HPV aşısının lisansı 9-26 yaşlar arasındaki genç kızlara ve kadınlara yapılmak üzere alınmıştır. Aynı yaş grubundaki erkeklerin de aşılanmasının gerekliliği tartışma konusudur. Aynı yaş grubundaki erkeklerin de aşılanmasının gerekliliği tartışma konusudur.

81 81 İrdelenmesi gereken noktalar: Aşının uygulanma kolaylığı: Aşının uygulanma kolaylığı: Ergenlik öncesi dönemde uygulanması gerekmektedir. Bu yüzden HPV aşısının yapılabilmesi özel bir aşılama yaklaşımına gereksinim göstermektedir. Ergenlik öncesi dönemde uygulanması gerekmektedir. Bu yüzden HPV aşısının yapılabilmesi özel bir aşılama yaklaşımına gereksinim göstermektedir. Aşının toplum tarafından kabul edilmesi: Aşının toplum tarafından kabul edilmesi: Ailelerin kız çocuklarını aşılatmaları konusunda çekiniklik yaratabilir. Ailelerin kız çocuklarını aşılatmaları konusunda çekiniklik yaratabilir. Aşının sitolojik tarama çalışmalarını zayıflatma olasılığı: Aşının sitolojik tarama çalışmalarını zayıflatma olasılığı: HPV aşısı genç kızlara uygulanacaktır. Oysa yetişkin yaşlarda serviks kanseri bakımından rsik altında olan çok sayıda kadın vardır. HPV aşısı genç kızlara uygulanacaktır. Oysa yetişkin yaşlarda serviks kanseri bakımından rsik altında olan çok sayıda kadın vardır. Önceden HPV enfeksiyonunu almış olan kadınlarda aşının herhangi koruyucu etkisi olmadığı dikkate alındığında, risk altındaki kadınlar için tek korunma yöntemi olan sitolojik tarama çalışmalarının aksatılmadan sürdürülmesi çok önemlidir. Önceden HPV enfeksiyonunu almış olan kadınlarda aşının herhangi koruyucu etkisi olmadığı dikkate alındığında, risk altındaki kadınlar için tek korunma yöntemi olan sitolojik tarama çalışmalarının aksatılmadan sürdürülmesi çok önemlidir.

82 82 SONUÇ HPV aşısının geliştirilmiş olması çok önemlidir. HPV aşısının geliştirilmiş olması çok önemlidir. Uygulama ve maliyet konusunda bugün için tartışılan güçlüklerin aşılması durumunda HPV aşısının yaygın olarak kullanıma girmesi beklenir. Uygulama ve maliyet konusunda bugün için tartışılan güçlüklerin aşılması durumunda HPV aşısının yaygın olarak kullanıma girmesi beklenir. Bugün yetişkin yaşta olan kişilerin korunması bakımından en geçerli yaklaşımın sitolojik tarama yöntemi olduğu ve tarama çalışmalarının yaygınlaştırılması gereği üzerinde durulmalıdır. Bugün yetişkin yaşta olan kişilerin korunması bakımından en geçerli yaklaşımın sitolojik tarama yöntemi olduğu ve tarama çalışmalarının yaygınlaştırılması gereği üzerinde durulmalıdır.

83 83 HPV aşısının ruhsat durumu ve DSÖ Avrupa Bölgesinde uygulama Merck Gardasil™ lisansı ile: 34 ülkede Avusturya, Belçika, Bulgaristan, Hırvatistan, Güney Kıbrıs, Çek Cum., Danimarka, Estonya, Finlandiya, Fransa, Almanya, Yunanistan, Macaristan, İrlanda, İtalya, Latviya, Litvanya, Luxemburg, Malta, Hollanda, Norveç, Polonya, Portekiz, Romanya, Rusya, Sırbistan, Slovakya, Slovenya, İspanya, İsveç, İsviçre, Türkiye, İngiltere HPV aşısı uygulayan ülkeler (9 ülke): Avusturya, Belçika, Fransa, Almanya, İtalya, Luxemburg, Norveç, İsviçre, İngiltere

84 84 H1N1 AŞI YAPILMALI Nedenleri: AŞI YAPILMALI Nedenleri: Hastalık genelde hafif geciyor ama hic beklenmedik ve önceden tahmin edilemeyen gruplarda (cocuk ve genc eriskinler) fatal olabiliyor. Hastalık genelde hafif geciyor ama hic beklenmedik ve önceden tahmin edilemeyen gruplarda (cocuk ve genc eriskinler) fatal olabiliyor. Bu asi yeni değil. 60 yildir yapılan bir aşi. Farkı monovalan olması ve pandemik suj olmasi. Bu asi yeni değil. 60 yildir yapılan bir aşi. Farkı monovalan olması ve pandemik suj olmasi. Yan etki profili eski grip asilariyla ayni: daha cok lokal hassasiyet, agri, vb. Yan etki profili eski grip asilariyla ayni: daha cok lokal hassasiyet, agri, vb. Asi ilk olarak 20 Eylul'de Avustralya'da yapildi, sonra da Fransa, Danimarka, Cin, Katar, vs olmak uzere 10'dan fazla ulkede uygulandi ve yan etkileri beklendiginden de az goruldu. Asi ilk olarak 20 Eylul'de Avustralya'da yapildi, sonra da Fransa, Danimarka, Cin, Katar, vs olmak uzere 10'dan fazla ulkede uygulandi ve yan etkileri beklendiginden de az goruldu. WHO asiyi tartismiyor. Lisanslarin duzgun alindigindan emin olmak icin calismalar yapiyor ve yaklasik 70 ulkeye bagis olarak aldigi asilari Kasim itibariyla dagitmaya baslayacak. WHO asiyi tartismiyor. Lisanslarin duzgun alindigindan emin olmak icin calismalar yapiyor ve yaklasik 70 ulkeye bagis olarak aldigi asilari Kasim itibariyla dagitmaya baslayacak.

85 85 HASUDER: H1N1 aşısı: Ülkemizin aşı üretim kapasitesi 1980’lerin sonuna kadar vardı. Ne yazık ki aşı üretilmemesi için bilimsel bir neden olmamasına karşın, ülkemizde aşı üretilmemektedir. Gereksinimimizi dışarıdan karşılamaktayız. Bu da dışarıdan sağlanan aşı ile ilgili soru işaretlerine yol açmaktadır. Aşılar insanlık yararına etkinliği saptanmış materyallerdir. Dünya sağlık örgütü onaylı olan ve dünyada kullanılan diğer aşılarda olduğu gibi pandemik A(H1N1) aşısı da ülkemizde güvenle kullanılabilir. H1N1 aşısı: Ülkemizin aşı üretim kapasitesi 1980’lerin sonuna kadar vardı. Ne yazık ki aşı üretilmemesi için bilimsel bir neden olmamasına karşın, ülkemizde aşı üretilmemektedir. Gereksinimimizi dışarıdan karşılamaktayız. Bu da dışarıdan sağlanan aşı ile ilgili soru işaretlerine yol açmaktadır. Aşılar insanlık yararına etkinliği saptanmış materyallerdir. Dünya sağlık örgütü onaylı olan ve dünyada kullanılan diğer aşılarda olduğu gibi pandemik A(H1N1) aşısı da ülkemizde güvenle kullanılabilir.

86 86 The adjuvant in Focetria (Novartis) is called MF59C.1 and contains: The adjuvant in Focetria (Novartis) is called MF59C.1 and contains: Squalene Squalene polysorbate 80 polysorbate 80 sorbitan trioleate sorbitan trioleate The adjuvant in Pandemrix (GSK) is called AS03 and contains: The adjuvant in Pandemrix (GSK) is called AS03 and contains: Squalene Squalene DL-α-tocopherol DL-α-tocopherol polysorbate 80 polysorbate 80

87 87 Squalene Squalene Naturally occuring intermediate product during the cholesterol metabolism in the human body and is naturally occuring in the human blood Naturally occuring intermediate product during the cholesterol metabolism in the human body and is naturally occuring in the human blood Component of the outer wall of human cells Component of the outer wall of human cells Polysorbate 80 Polysorbate 80 An emulsifier frequently used both in medicines as well as in food (e.g. ice cream) An emulsifier frequently used both in medicines as well as in food (e.g. ice cream) DL-α-tocopherol DL-α-tocopherol The chemical name for Vitamin E. The chemical name for Vitamin E. It is a nutrient and the daily requirement for humans is 20-30mg It is a nutrient and the daily requirement for humans is 20-30mg This vitamin is a component of the outer wall of human cells This vitamin is a component of the outer wall of human cells Sorbitan trioleate Sorbitan trioleate An emulsifier frequently used both in medicines as well as in cosmetics An emulsifier frequently used both in medicines as well as in cosmetics

88 88 Aşı programlarında yenilikler

89 89 Amerika Birleşik Devletleri’ndeki aşı uygulamalarının tarihsel süreci 1989: İki doz kızamık aşısı yapılması (KKK olarak, 12. ay ve 4-6 veya yaşlarda) 1989: İki doz kızamık aşısı yapılması (KKK olarak, 12. ay ve 4-6 veya yaşlarda) 1990: Konjuge Hib aşının bebeklik çağı aşı programına eklenmesi 1990: Konjuge Hib aşının bebeklik çağı aşı programına eklenmesi 1992: Rapel için asellüler boğmaca aşısı kullanılması 1992: Rapel için asellüler boğmaca aşısı kullanılması 1996: Suçiçeği aşısının tek doz olarak 12. ayda uygulanması, İkinci aydan itibaren asellüler aşı kullanılması 1996: Suçiçeği aşısının tek doz olarak 12. ayda uygulanması, İkinci aydan itibaren asellüler aşı kullanılması 1997: IPA kullanılabilir 1997: IPA kullanılabilir 1998: KKK ikinci doz aşının 4-6 yaşta yapılması 1998: KKK ikinci doz aşının 4-6 yaşta yapılması 1999: Rotavirüs aşısının ikinci aydan itibaren bebeklik çağı aşı programına eklenmesi 1999: Rotavirüs aşısının ikinci aydan itibaren bebeklik çağı aşı programına eklenmesi

90 90 Amerika Birleşik Devletleri’ndeki aşı uygulamalarının tarihsel süreci İlk iki doz IPA, sonra IPA veya OPA aşılaması yapılması İlk iki doz IPA, sonra IPA veya OPA aşılaması yapılması 2000: Rotavirüs aşısının durdurulması 2000: Rotavirüs aşısının durdurulması IPA’nın tüm dozlar için önerilmesi (belirli durumlar dışında) IPA’nın tüm dozlar için önerilmesi (belirli durumlar dışında) Hepatit A aşısı (Yüksek riskli bölgelerde) Hepatit A aşısı (Yüksek riskli bölgelerde) 2001: Konjuge yedi-valan pnömokok aşısının ikinci aydan itibaren bebeklik çağı aşı programına eklenmesi 2001: Konjuge yedi-valan pnömokok aşısının ikinci aydan itibaren bebeklik çağı aşı programına eklenmesi 2002: Hepatit B aşısının ilk dozunun tüm bebekler için hastaneden çıkmadan yapılması 2002: Hepatit B aşısının ilk dozunun tüm bebekler için hastaneden çıkmadan yapılması Altı aydan büyük riskli bebeklere influenzae virüs aşısı önerilmesi Altı aydan büyük riskli bebeklere influenzae virüs aşısı önerilmesi 2003: 6-23 aylık sağlıklı bebeklere de influenzae virüs aşısının yapılmasının tercih edilmesi 2003: 6-23 aylık sağlıklı bebeklere de influenzae virüs aşısının yapılmasının tercih edilmesi

91 91 Amerika Birleşik Devletleri’ndeki aşı uygulamalarının tarihsel süreci 2004: 6-23 aylık sağlıklı bebeklere influenzae virüs aşısı yapılmasının önerilmesi 2004: 6-23 aylık sağlıklı bebeklere influenzae virüs aşısı yapılmasının önerilmesi Canlı attenüe influenzae virüs aşısının beş yaştan sonra kullanılabilmesi Canlı attenüe influenzae virüs aşısının beş yaştan sonra kullanılabilmesi 2005: Adolesanlara tetravalan konjuge meningokok aşısı yapılması 2005: Adolesanlara tetravalan konjuge meningokok aşısı yapılması 2006: Adolesanlara Tdap aşısı yapılması 12 aydan büyük tüm çocuklara hepatit A aşısı yapılması 2006: Adolesanlara Tdap aşısı yapılması 12 aydan büyük tüm çocuklara hepatit A aşısı yapılması Yeni oral Rotavirus aşısının tekrar bebeklik çağı aşı programına eklenmesi Yeni oral Rotavirus aşısının tekrar bebeklik çağı aşı programına eklenmesi 2007: İkinci doz suçiçeği aşısının (4-6 yaş) tüm çocuklara önerilmesi 2007: İkinci doz suçiçeği aşısının (4-6 yaş) tüm çocuklara önerilmesi 6-59 aylık çocuklara yıllık influenzae virus aşısının, 6-59 aylık çocuklara yıllık influenzae virus aşısının, yaş kızlara HPV aşısının önerilmesi yaş kızlara HPV aşısının önerilmesi 2008: Canlı attenüe influenzae virüs aşısının iki yaştan sonra kullanılabilmesi 2008: Canlı attenüe influenzae virüs aşısının iki yaştan sonra kullanılabilmesi

92 92 Bir aşının bir ülke programına eklenmesi için gerek ülke ile ilgili gerekse aşı ile ilgili özellikler önemlidir. Bir aşının bir ülke programına eklenmesi için gerek ülke ile ilgili gerekse aşı ile ilgili özellikler önemlidir.

93 93 Ulusal programa yeni aşı eklenmesi

94 94 Şu soruların cevaplanması gerekmektedir: Şu soruların cevaplanması gerekmektedir: – Hastalık bir halk sağlığı sorunu mudur? – Hastalıkla ilgili en iyi kontrol yöntemi aşılama mıdır? – Varolan aşılama programı yeni bir aşının yükünü kaldıracak kadar iyi çalışmakta mıdır? – Aşının etkinliği, güvenilirliği ve gideri nedir? – Aşıdan beklenen tam yarar nedir? – Yeni aşı programa nasıl yerleştirilecektir? Bu sorular iki bölümde ele alınabilir: politika ile ilgili ve programın uygulanması ile ilgili. Buna göre aşı uygulama kararı şekildeki gibi oluşacaktır. Bu sorular iki bölümde ele alınabilir: politika ile ilgili ve programın uygulanması ile ilgili. Buna göre aşı uygulama kararı şekildeki gibi oluşacaktır.

95 95 Yeni Bir Aşının Ulusal Bağışıklama Programına Girişinde Anahtar Konular Politika Geliştirme Halk Sağlığı Önceliği Hastalık YüküDiğer Müdahaleler Yeni Aşı Etkililik, Kalite ve Güvenirlik Ekonomik ve Finansman Konuları Programlama Konuları Aşının Özellikleri Programı Güçlendirme Temininde devamlılık Aşılamaya GeçişErteleme 95

96 96 Ulusal aşı programına yeni bir aşı eklendiği zaman; 1. Ülkede yeni bir antijenin yaygınlaştırılması 2. Hastalığın epidemiyolojik örüntüsünün değişmesi ( Kişi, yer ve zaman değişkenlerinde değişmeler) 3. Salgınlar yaşama 4. Aşı sonrası yan etkilerin ortaya çıkması

97 97 Ulusal Aşı Programına Yeni Bir Aşı Eklenirken Ön Koşullar 1. Aşı ile korunulması planlanan hastalığa ait bir korunma-kontrol programı olması 2. Ülkede aşının ruhsatlandırılmış olması 3. Ülkede aşının bulunuyor olması

98 98

99 99

100 Bağışıklamada diğer bir gelişme : ŞNT Bağışıklamada diğer bir gelişme : ŞNT 100

101 Thomas McKeown “the modern rise of population” … sağlıklı kalmamızın nedeni, aşılama gibi özgül önlemler değil, iyi beslenme ve sağlıklı çevrede yaşamaktan memnun oluşumuzdur…!! … sağlıklı kalmamızın nedeni, aşılama gibi özgül önlemler değil, iyi beslenme ve sağlıklı çevrede yaşamaktan memnun oluşumuzdur…!! 101

102 102 Kaynaklar Elif N. Özmert. Dünya'da ve Türkiye'de aşılama takvimindeki gelişmeler. Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Dergisi 2008; 51: Elif N. Özmert. Dünya'da ve Türkiye'de aşılama takvimindeki gelişmeler. Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Dergisi 2008; 51: J.S. Oxford ∗ The end of the beginning: Vaccines for the next 25 years. Vaccine 26 (2008) 6179–6182. J.S. Oxford ∗ The end of the beginning: Vaccines for the next 25 years. Vaccine 26 (2008) 6179–6182. Nazmi Bilir. SERVİKS KANSERİ KONTROLÜ ÇALIŞMALARI ve HPV AŞISI. Halk Sağlığı Uzmanları Derneği Teknik Raporları No: 03 / 2007 Nazmi Bilir. SERVİKS KANSERİ KONTROLÜ ÇALIŞMALARI ve HPV AŞISI. Halk Sağlığı Uzmanları Derneği Teknik Raporları No: 03 /


"1. 2 AŞILAMADA/BAĞIŞIKLAMADA GELİŞMELER Doç. Dr. Günay SAKA 14. Pratisyen hekimlik kongresi 31.10.2009 - Kemer." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları