Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

EBOLA VİRUS HASTALIĞI.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "EBOLA VİRUS HASTALIĞI."— Sunum transkripti:

1 EBOLA VİRUS HASTALIĞI

2 Ebola Virüs Hastalığı (EVH);
Ebola virüsünün sebep olduğu, yüksek mortalitenin görüldüğü, akut başlangıçlı, Yüksek ateş, gastrointestinal semptomlar ve kanamayla seyredebilen bir hastalıktır. Virüs ilk olarak 1976 yılında Sudan ve Kongo’daki salgınlarda tespit edilmiştir ve Kongo'daki bir nehre hitaben Ebola adı verilmiştir. Filavoviridae ailesinden bir RNA virüsüdür.

3 Etken virüs Filoviridae ailesi, Ebola cinsi içinde yer alır
Tek iplikçikli, zarflı RNA virüsüdür. Beş alt türü bulunmaktadır Bundibugyo virüsü( Bundibugyo ebolavirus ) Ebola virüsü (Zaire ebolavirus) Sudan virüsü (Sudan ebolavirus ) Taï Forest virüsü (Tai Forest ebolavirus ) Reston virüsü (Roston ebolavirus ) insanlarda hastalık yapmaz

4 Virüsün Özellikleri Virüs sodyum hipoklorite, lipit çözücülere, %2 gluteraldehite ve ultravioleye duyarlıdır. 5 dk kaynatma veya 60°C’de dk ısıtmayla inaktive olur. Sıvı veya kuru materyalde birkaç gün yaşayabilir. Oda sıcaklığında ve 4°C’de birkaç gün infektivitesini devam ettirebilir. Oda ısısında 6 gün

5 Virüsün doğal kaynağının Afrika’daki meyve yarasaları
olduğu düşünülmektedir. Virüslerin varlığı bu yarasaların coğrafi dağılımı ile örtüşmektedir.

6 Bu güne kadar EVH’nin görüldüğü ülkeler;
Liberya Cumhuriyeti (2014) • Gine Cumhuriyeti (2014) • Sierra Leone Cumhuriyeti (2014) • Demokratik Kongo Cumhuriyeti (Zaire) • Gabon • Güney Sudan • Fildişi Sahilleri • Uganda • Kongo Cumhuriyeti • Nijerya Cumhuriyeti (2014)

7 Salgın, Aralık 2013’te Gine’den başlamış, Liberya, Nijerya ve Sierra Leone, İspanya ve ABD’ye kadar yayılmıştır. 14 Ekim 2014 tarihi itibarı ile toplam vaka sayısı 9216 doğrulanmış, olası ve şüpheli Ebola Virüsü Hastalığı vakası rapor edilmiştir ölüm vardır.

8

9 Bulaş Yolu Ebola virüsü, insanlara infekte hayvanların organ kan ve vücut sıvıları ile yakın teması ile bulaşır. Afrika’da infekte şempanze, goril, maymun, meyve yarasası ve antiloptan bulaştığı dökümente edilmiştir. İnsandan insana geçiş, bütünlüğü bozulmuş deri veya mukozanın infekte insanların kan ve vücut sıvılarıyla direk teması ile meydana gelir. Ayrıca hastanın vücut sekresyonlarıyla kontamine çevresel materyal ile de bulaş meydana gelebilir.

10 Hayatta kalan hastalarda, klinik bulguların duzelmesini takip eden donemde, vireminin daha duşuk miktarlarda devam ettiği bilinmektedir. Ayrıca, vucut sekresyonlarında da nekahat doneminde virusun varlığı gosterilmiştir. Ancak bunun ne kadar sure ile devam ettiği konusunda hala net bir bilgi bulunmamaktadır. Bu nedenle hastalar iyileşme döneminde de bulaştırıcı olabilirler. Bu sure net değildir. Sağlık çalışanlarına da, bu hastaların takip ve tedavisi sırasında, kontrol önlemlerini almadıkları takdirde yakın temas sonucu bulaş olmaktadır.

11 İnsandan İnsana Geçiş 2014 salgınında olguların yarısından çoğu insandan insana geçiş; Kan Kusmuk Dışkı Ter Gözyaşı Bulaşlı yüzeylerle temas Perkütan temas Aerosol oluşturan işlemler Anneden bebeğe? Hava yolu ile geçmez (mevcut bilgiler) Sağlam deriden geçmez Semptomları olmayan kişiden geçmez Etkin bir izolasyon yoksa geçiş oranı 1,8 Geçmişte; 2-7

12 Klinik Ebola virüsü hastalığı için kuluçka dönemi 2-­‐21 gün arasında değişebilir, ancak vakaların büyük kısmında yaklaşık 7 gün olarak görülmektedir. Hastalık akut yüksek ateş (≥38.5°C) ve özgün olmayan ilk bulgular ile başlar.

13 İnkübasyon Süresi 2-21 gün (ortalama 4-10 gün)
Perkütan yaralanma sonrası: 6 gün Yakın temas sonrası: 8 gün Seropozitif olguların %71’inde semptom yok Yakın temaslıların %46’sı seropozitif

14 Klinik Sık görülen belirti ve bulgular; • Ateş, • Baş ağrısı,
• Kas ve eklem ağrısı, • Halsizlik, • İshal, • Kusma, • Mide ağrısı, • İştahsızlık. Eşlik edebilecek diğer belirti ve bulgular; Döküntü, Gözlerde kızarıklık, Hıçkırık, Öksürük, Boğaz ağrısı, Göğüs ağrısı, Nefes almada zorluk, Yutma güçlüğü, Cilt ve mukozal kanamalar Organ içine kanamalar.

15 Vakalarda görülen hafif hemorajik semptomlar; peteşi, burun kanaması, ekimoz veya daha ciddi olarak gastrointestinal kanama, şok ya da DIC şeklinde olmaktadır. Genellikle, ağır vakalarda, daha sık olarak hemorajik belirtiler görülmektedir, ancak hemorajik belirtilerin varlığı da, hastalığın şiddeti ile paralellik göstermez ve klinik tablonun daha ağır olduğunun da işareti değildir. Döküntü, eritematöz makülopapüller tarzda genelde 5 günden sonra gövde ve omuzda görülmektedir. Konjunktivit, farenjit, öksürük ve hıçkırık vakalarda görülen diğer semptomlardır.

16 Ebola virüsü bulaşmış hastalar klinik semptomların gelişiminden önce bulaştırıcı değildir, ateş içeren semptomların başlamasından itibaren bulaştırıcılık başlar. Bir başka ifade ile ateş ve klinik bulguların gelişimi öncesinde hastalar başkalarına virüsü bulaştıramazlar.

17 Eğer hastalar klinik semptomların ortaya çıkışını takip eden 14
Eğer hastalar klinik semptomların ortaya çıkışını takip eden 14. gününü geçirmiş yani hayatta ise yaşam şans daha yüksektir. Hastalarda klinik bulguların gelişiminden itibaren ölene kadar virüs miktar artar. Ölüm, sıklıkla klinik bulguların gelişimini takiben 9 ile 10. günler sonrasında septik şok, çoklu organ yetmezliği ve yaygın damar içi pıhtılaşma bozukluğu (DIC) ile olur.

18 2014 Salgını Olgu Analizi 3343 doğrulanmış 667 olası olgu
İnkübasyon: ort. 11,4 gün Ortalama yaş: 32 (21-44) Cinsiyet farkı yok Olgu fatalite:%70,1 Mortalite riski >44 yaş Semptom sayısı fazla olanlar Hemorajik semptomu olanlar Önceki epidemilere benzer Virüste değişim düşünülmüyor

19 Klinik Seyir Başlangıçta nonspesifik bulgular
Ortalama beş günde ishal, kusma, karın ağrısı, bazen pankreatit Ağır olgularda daha hızlı seyir günler arasında sepsis, Çoklu organ yetmezliği, şok, ölüm Virüse bağlı olarak ölüm oranı değişken 2014 salgınında ölüm hız ortalama %70 İyileşen hastalarda 6-11 gün içinde düzelme Uzun bir konvalesan dönem Bulaştırıcılık? Sekeller; psikoz, üveit, miyelit, hepatit

20 Laboratuar Bulguları Lökopeni (lenfopeni) Trombositopeni ( /mm3) ALT, AST↑ Amilaz ↑ Protrombin zamanında uzama aPTT ↑ Fibrin yıkım ürünlerinde artış Proteinüri Tüm laboratuar işlemlerinde laboratuar güvenliğine uyulmalıdır. Hastaya gereksiz işlem ve testler yapılmamalıdır.

21 TANI Hastalığın özgün tanısında;
Antijen tespit testleri (hızlı tanı testleri ve ELISA), Antikor yanıtının saptanması için ELISA Serum nötralizasyon testi, RT-­‐PCR Virüs izolasyonu kullanılabilir.

22 AYIRICI TANI Ebola virüs hastalığının ayırıcı tanısında; sıtma,
şigelloz, kolera, tifo, leptospirozis, riketsiyozis, hepatit Diğer viral hemorajik ateşler dikkate alınmalıdır.

23 Sıvı-elektrolit tedavisi Oksijen ve kan basıncı kontrolu
Destek tedavi Sıvı-elektrolit tedavisi Oksijen ve kan basıncı kontrolu Gerektiğinde kan ve kan ürünleri transfüzyonu Ko-morbid koşulların tedavisi Varsa bakteriyel infeksiyonların tedavisi DSÖ; Öncelikle iyi bir destek tedavi verilmeli Bunlar sağlandıktan sonra yeni ve deneysel tedavilere yönlenmeli

24 Aşı Çalışmaları Ebola virüs proteinini eksprese eden rekombinant veziküler somatitis virüs (VSV-EBOV) temelli aşı (Kanada-Amerika) Ebola virüs proteinini eksprese eden rekombinant şempanze adenovirus temelli aşı (ChAd-EBOV) : cAd3;Faz 1-2 (ABD, İngiltere)

25 Salgın Kontrolu Olgu tespiti Uygun transportu İzolasyonu Erken Tanı
Tedavi Katı enfeksiyon kontrol önlemleri Temaslı izlemi Ülkelerin hazırlığı İletişim ve işbirliği

26 Yüksek riskli temas Perkütan (iğne batması gibi) yaralanma veya mukozaya EVH hastasının vücut sıvısının teması. EVH hastasına doğrudan bakım verme veya kişisel koruyucu ekipman olmaksızın EVH hastasının vücut sıvısına maruz kalma. EVH hastasının vücut sıvısı örnekleri ile kişisel koruyucu ekipman olmaksızın laboratuar testi çalışanı veya standart biyogüvenlik kurallarına uymayan laboratuvar görevlileri. Salgının görüldüğü ülkelerde cenazeye doğrudan teması olan veya bakım veren, cenazede görev alan kişisel koruyucu ekipman kullanmayan kişiler.

27 Risk oluşturabilecek diğer temaslar
EVH hastası ile ev içi ve gündelik temas Salgın görülen ülkelerde EVH hastası ile sağlık kuruluşlarında veya toplumda yakın temas. Yakın temas: - EVH’li hastanın yaklaşık 1 metre yakınında olmak veya önerilen koruyucu donanımı giymeksizin hastanın odası veya tedavi edildiği yerde uzunca bir süre bulunmak. Önerilen kişisel koruyucu donanımları giyinmeksizin EVH’li hastayla doğrudankısa süreli temas (Örn; tokalaşmak).

28 Olası Vaka Klinik Kriterler
Semptomlar ortaya cıkmadan önceki 21 gün icinde; Doğrulanmış veya şüpheli EVH vakasının kan veya diğer vücut sıvıları ile temas veya Ebola virüsü hastalığının yayılımının aktif olduğu bölgede yaşıyor olmak veya Bulaşın aktif olduğu bölgeye seyahat etmek veya Endemik bölgede yarasa, kemirgen veya maymun, şempanze gibi primatlar ile doğrudan temas (dokunma, ısırılma,etini yemek vb). Klinik Kriterler Ateş>38 ⁰C ile birlikte klinik kriterlerden en az birisinin varlığı Baş ağrısı, Kas ağrısı, Bitkinlik, bulantı-kusma, İshal,karın ağrısı, Açıklanamayan kanama varlığı Sebebi açıklanamayan ölüm

29 Olgu Transportu-Kabul
Referans merkeze transport Merkezin bilgilendirilmesi Belirlenmiş kapıdan kabul EKK bilgilendirilmeli İzole oda (varsa negatif basınçlı oda) Tek kişilik, Tuvalet, banyo içinde Kapısı kapanır Halı vb. olmamalı Eşya sınırlı sayıda olmalı Kullanılan malzemeler odaya özel olmalı Giriş-çıkış kontrollu Az sayıda personel Az sayıda işlem yapılmalı Tüm işlemlerde personel koruyucu donanım!!

30 İnfeksiyon Kontrol Önlemleri
Standart önlemler-El yıkama Temas önlemleri Damlacık önlemleri Güvenli enjeksiyon uygulaması ve kesici alet yönetimi Güvenli örnek alma Güvenli ortam- kullanılan malzeme temizliği Atık yönetimi Laboratuar güvenliği Temaslı izlemi 427 sağlık personeli hastalandı 236 ölüm

31 Personel Koruyucu Donanım
Eldiven (çift eldiven), Sıvı geçirimsiz önlük, Sıvı geçirimsiz tulum, Koruyucu gözlük, Yüz kalkanı/siperi (tek kullanımlık), N95 maske, Su geçirmez ayak, bacak koruyucu, Alkol bazlı el dezenfektanı. Açıkta deri kalmayacak

32 Giyme sırası Tulum Ayak koruyucu Önlük Maske Gözlük-yüz koruyucu
Eldiven Bir sorumlu monitörize etmeli Giyinme-soyunma alanları belirlenmeli

33 Maske Kullanımı Burnu, ağzı ve çeneyi tamamen içine almalıdır
Yüze uygunluk tam olmalı, N95-FFP3 için uyum testi yapılmalı Uyum testi: Maske ilk takıldığında yüze tam olarak oturduğundan emin olmak için eller maskenin üzerindeyken derin nefes alınıp verilerek maske kenarlarından hava kaçağı olup olmadığı kontrol edilmelidir.

34 Gözlük-Yüz Koruyucu Gözleri ve yüzü tam kapatmalı Yüze uygun olmalı

35 Personel Koruyucu Donanımı Çıkarma
Sıvı geçirimsiz dış önlük ya da dış giysi (kullanılıyorsa) Galoş Eldiven Önlük ya da tulum El hijyeni Gözlük-yüz koruyucu Maske El hijyeni Oda çıkışında çıkarılmalı Respiratörler mutlaka hasta odasının kapısı kapandıktan sonra çıkarılmalı

36 Temaslı İzlemi Temaslı izlem ekibi Riskli teması olanların listesi
Kişilerin risk konusunda bilgilendirilmesi Diğer kişilere geçişi engelleme konusunda bilgilendirme Evde kalması, toplu taşıt kullanmama ve kalabalık ortamdan uzak durma Semptomlar konusunda bilgilendirme ve yapılması gerekenler Semptomlar çıkınca başvuracağı tel. vb Günlük izlem Olgu yönetim planı


"EBOLA VİRUS HASTALIĞI." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları